astma u dorosłego
fot. Adobe Stock

Astma u dorosłego (oskrzelowa) - bardzo często trudno ją rozpoznać

To przewlekły stan zapalny dróg oddechowych, utrudniający funkcjonowanie. Ale z astmą da się żyć, trzeba tylko ją kontrolować. Opisujemy jej przyczyny, objawy i sposób leczenia.
Agnieszka Majchrzak
astma u dorosłego
fot. Adobe Stock
Szacuje się, że w Polsce na astmę choruje około 4 milionów osób. To choroba częściej dotykająca dzieci oraz kobiety. Astma to choroba o zmiennym przebiegu, a jej objawy czasami trudno przewidzieć.

Spis treści:

Co to jest astma

Astma (łac. asthma), inaczej także dychawica oskrzelowa, to przewlekła, nieuleczalna choroba wywołująca stan zapalny dróg oddechowych. W jej wyniku dochodzi do niekontrolowanych skurczów oskrzeli oraz gromadzenia się w nich gęstego śluzu. Powoduje to duszności i kaszel, bo chory jest zmuszony do odkrztuszania nadmiaru śluzu.

Wyróżniamy astmę:
  • alergiczną - wywołują ją alergeny (np. roztocza kurzu domowego, grzyby pleśniowe, sierść zwierząt, pyłki roślin),
  • niealergiczną - występuje bez udziału alergenów,
  • zawodową - jest wywoływana przez materiały obecne w miejscu pracy.
Częstymi czynnikami wyzwalającymi astmę są wysiłek fizyczny (astma wysiłkowa), pobyt w niskiej temperaturze lub suche powietrze i zanieczyszczenia związane z ruchem ulicznym. Astmę mogą zaostrzyć stres i silne emocje.
Redakcja poleca: Dlaczego powstaje smog? – tłumaczy dr Dąbrowiecki [WIDEO]
Alergolog, dr n. med. Piotr Dąbrowiecki, opowiada o przyczynach smogu, skąd się bierze smog i czy rzeczywiście jest niebezpieczny dla każdego dziecka i dorosłego. Zobacz koniecznie nasz film, chyba będziesz nieco zaskoczona...

Astma u dorosłych - objawy

Objawami astmy u dorosłych jest:
  • sapka
  • duszności
  • ucisk w klatce piersiowej
  • kaszel.

Astma może mieć różny przebieg - od łagodnego, kiedy jej sygnały są niewielkie i nie wpływają na codzienne funkcjonowanie chorego, poprzez częste ataki (więcej niż dwa razy w tygodniu), aż do sytuacji, gdy objawy mogą pojawiać się nawet kilka razy dziennie i nocą, nasilając się w ciągu nawet kilku minut. 
Nie u wszystkich chorych występują wszystkie objawy. Może być tak, że kaszel jest jedynym objawem astmy.

Astma u dorosłych - przyczyny

Większość przypadków astmy u dorosłych rozpoczyna się w dzieciństwie. U dwóch trzecich dzieci z astmą w wieku dorastania następuje remisja. W około jednej trzeciej z tych przypadków nawrót choroby następuje w wieku dorosłym.

Przyczynami choroby są:
  • czynniki genetyczne - dziedziczenia astmy od rodziców,
  • czynniki środowiskowe - alergeny lub zanieczyszczenia, ze względu na zanieczyszczenie środowiska mieszkańcy miast dwa razy częściej chorują na astmę.
Z badań wynika, że otyłość może zwiększać ryzyko zachorowania - w tkance tłuszczowej tworzą się duże ilości cząsteczek, podtrzymujących procesy zapalne w układzie oddechowym.

Astma u dorosłych - diagnoza

Nie ma jednego badania, które by wykryło chorobę. Diagnozuje się ją poprzez:
  • wywiad - udzielanie odpowiedzi w ankiecie,
  • badania sprawdzające czynność płuc - badanie spirometryczne ocenia funkcjonowanie układu oddechowego,
  • testy prowokacyjne, czyli poddanie pacjenta działaniu czynnika, który wywołuje napad astmy,
  • stosowanych leków.

Astma u dorosłych - leczenie

Na większość rodzajów astmy u dorosłych nie ma lekarstwa, dlatego głównym celem terapii jest łagodzenie jej objawów, zapobieganie ich nasileniu oraz atakom choroby.

Astmę leczy się: 
  • lekami kontrolującymi objawy - są to głównie leki wziewne glikokortykosteroidy oraz leki długo działające, rozszerzające oskrzela, zmniejszające ich napięcie i obrzęk błony śluzowej,
  • lekami łagodzącymi objawy - szybko rozszerzają oskrzela i ułatwiają oddychanie.
 

Około 10 procent dorosłych z astmą cierpi z powodu tzw. astmy opornej na leczenie. Pomimo wdrożenia odpowiedniego leczenia nie udaje się jej kontrolować i ma ona często niszczący wpływ na jakość życia chorego.
W trakcie leczenia nie można palić papierosów, w tym również unikać biernego palenia.

Astma u dorosłego a dieta

Łatwiej kontrolować chorobę, jeżeli dieta jest bogata w:
  • witaminę C i E
  • beta-karoten
  • flawonoidy
  • magnez
  • selen
  • kwasy omega-3
  • owoce
  • warzywa
  • tłuste ryby morskie
  • oliwę
  • czosnek.

Konserwanty i sztuczne barwniki mogą zaostrzać objawy choroby.

Astma u dorosłego a sport

Chory nie powinien rezygnować z uprawiania sportu. Systematyczne ćwiczenia dobrze wpływają na układ krążeniowo-oddechowy. Dobrze robi joga i medytacje.

Astma u dorosłych - profilaktyka

W większości przypadków przyczyna choroby jest nieznana stąd trudność w określeniu sposobu jej zapobiegania. Wyjątkiem jest astma zawodowa, której można zapobiec, dokładnie kontrolując czy nie zostały przekroczone normy w ekspozycji pracownika na materiały wywołujące astmę.

Zobacz też: 
Doładuj
Przeładuj