badanie glukozy w ciąży
fot. Adobe Stock

Badanie glukozy w ciąży - kiedy, normy, jak wygląda, jak się przygotować

Badanie glukozy w ciąży pozwala zdiagnozować cukrzycę ciążową i ocenić ryzyko jej wystąpienia. Sprawdź, na czym polega i jakie są normy dla ciężarnych.
Monika Karbarczyk
badanie glukozy w ciąży
fot. Adobe Stock
Badanie glukozy w ciąży przeprowadza się z reguły dwukrotnie. Na początku ciąży - do 10 tygodnia - lekarz zleci ci badanie cukru na czczo, po 24. tygodniu ciąży czeka cię krzywa cukrowa. Zobacz, na czym polegają te badania i jakie są normy dla ciężarnych.

Spis treści:

Badanie glukozy w ciąży - charakterystyka badania

Hormony ciążowe podnoszą poziom cukru we krwi przyszłej mamy. Ma to związek z zaburzeniem tolerancji węglowodanów, które zazwyczaj szybko mija po porodzie. Z tego powodu, nawet jeżeli stosujesz tę samą dietę co przed ciążą, twój poziom cukru we krwi może się podnieść do niebezpiecznego poziomu i możesz mieć cukrzycę ciążową. Glukoza może przeniknąć przez łożysko i pobudzać trzustkę nienarodzonego dziecka do nadmiernego wytwarzania insuliny. W efekcie dziecko rośnie ponad normę (tzw. makrosomia płodu).

Przed 10 tygodniem lekarz zleci ci zbadanie cukru na czczo, a między 24.-28. będziesz musiała zrobić tzw. krzywą cukrową, czyli test obciążenia glukozą. Jeżeli wynik tego testu nie wypadnie pomyślnie, ale nie będzie wskazywał jednoznacznie na cukrzycę ciężarnych, będziesz prawdopodobnie musiała powtórzyć badanie.
Badanie stężenia glukozy we krwi wykonane do 10. tygodnia ciąży ma na celu sprawdzenie, czy kobieta w ciąży choruje na cukrzycę. Badanie wykonane w późniejszym okresie sprawdza, czy nie rozwinęła się u niej cukrzyca ciążowa.
Redakcja poleca: Czy grozi ci cukrzyca ciążowa? film
Czy wiesz, że cukrzyca ciążowa przebiega praktycznie bezobjawowo, a może być bardzo groźna dla matki i dziecka? Jak więc ją rozpoznać?

Badanie glukozy w ciąży - badanie poziomu cukru w 10 tygodniu ciąży

Zanim będziesz musiała zrobić test obciążenia glukozą, czeka cię badanie stężenia cukru we krwi na czczo. Wykonuje się je do 10 tygodnia ciąży. Jeżeli wynik będzie prawidłowy, nie będzie przekraczać 92 mg/dl, na krzywą cukrową poczekasz do 24.-28. tygodnia. Jeżeli jednak badanie wykaże podwyższony (powyżej 92 mg/dl, a mniejszy niż 125 mg/dl), lekarz skieruje cię na test obciążenia glukozą wcześniej.

Badanie glukozy w ciąży - przygotowanie

W celu przygotowania się do badania stężenia glukozy we krwi na czczo do 10 tygodnia ciąży najlepiej zrobić badanie 8 godzin po ostatnim posiłku, ale nie później, bo zbyt duża przerwa pomiędzy posiłkami może zafałszować wyniki. Trzeba też pilnować, aby na 3 dni przed badaniem jeść regularne posiłki.

Z kolei przygotowując się do badania krzywej cukrowej, należy:
  • przyjść na badanie na czczo,
  • ostatni posiłek spożyć nie później niż 8-12 godzin przed badaniem,
  • przez 3 dni poprzedzające badanie należy stosować zwykłą dietę bez ograniczenia węglowodanów,
  • dobę przed badaniem glukozy nie podejmować większej aktywności fizycznej, nie pić alkoholu i nie palić papierosów,
  • kupić w aptece 75 g glukozy (kosztuje kilka złotych), ale można też sprawdzić w swoim laboratorium, czy mają ją na miejscu.

Trzeba uzbroić się w cierpliwość, gdyż test sprawdzający poziom cukru we krwi trwa ponad 2 godziny.

Badanie glukozy w ciąży - doustny test obciążenia glukozą (OGTT)

Krzywa cukrowa (krzywa glikemiczna) to nazwa badania, które wykonuje się między 24.-28. tygodniem ciąży w celu sprawdzenia, jak organizm reaguje na glukozę. Inne jego nazwy to test OGTT (z ang. Oral Glucose Tolerance Test), czyli doustny test obciążenia glukozą.

Test obciążenia glukozą składa się z 3 etapów:
  • pobranie krwi na czczo przed podaniem glukozy (może być pobrana z palca),
  • pobranie krwi i oznaczenie stężenia glukozy jedną godzinę po podaniu 75 g glukozy (krew ze zgięcia łokciowego),
  • pobranie krwi dwie godziny po podaniu glukozy (krew ze zgięcia łokciowego).

Po pierwszym pobraniu krwi będziesz musiała wypić 300 ml wody z dodatkiem 75 g glukozy. Pomiędzy badaniami powinnaś spokojnie siedzieć i czekać na kolejne pobranie krwi. Ruch może zafałszować wyniki.

Roztwór powinien być wypity w ciągu 5 minut. Po jego wypiciu mogą się pojawić mdłości, zawroty głowy - dlatego warto na takie badanie pojechać z partnerem lub koleżanką.
Roztwór glukozy jest bardzo słodki, dlatego czasami kobiety dodają do niego soku z cytryny. Nie każde laboratorium na to pozwala, dlatego nigdy nie rób tego na własną rękę.

Badanie glukozy w ciąży - normy

Prawidłowy wynik krzywej cukrowej oznacza, że nie masz cukrzycy ciążowej. Przekroczone normy wskazują na hiperglikemię. Normy OGTT przedstawiamy w poniższej tabelce:

Prawidłowe wyniki testu obciążenia glukozą w ciąży według zaleceń IADPSG (2010) i WHO (2013):
 
Na czczo 5,1-6,9 mmol/l (92-125 mg/dl)
po 1 godzinie 75 g OGTT mniej niż 10 mmol/l (180 mg/dl)
po 2 godzinach 75 g OGTT
8,5-11 mmol/l (153-199 mg/dl)

Jeżeli po godzinie od wypicia glukozy wynik jest wysoki i po dwóch godzinach nadal pozostaje na podobnym poziomie, to znak, że możesz mieć cukrzycę ciążową. Wówczas powinnaś udać się do lekarza diabetologa w celu rozpoczęcia leczenia. Cukrzycę ciążową leczy się specjalnie dobraną dietą cukrzycową, czasami trzeba dodatkowo brać insulinę.

Badanie glukozy w ciąży - powikłania

Badanie glukozy w ciąży odgrywa kluczową rolę w zdiagnozowaniu cukrzycy ciążowej, która jest coraz częstszym problemem zdrowotnym kobiet oczekujących dziecko.

W walce z cukrzycą ciążową najważniejsze jest kontrolowanie poziomu cukru kobiety, tak aby nie dopuścić do zakłóceń w rozwoju dziecka. Przy cukrzycy ciążowej rośnie ryzyko:
Nieleczona cukrzyca ciążowa oznacza także komplikacje zdrowotne dla kobiety. Może prowadzić do rozwoju nadciśnienia tętniczego, infekcji dróg moczowych, a nawet wywołać stan przedrzucawkowy.

Zobacz też: 

 


 
Oceń artykuł

Ocena 5 na 4 głosy

Zobacz także

Popularne tematy