ból brzucha u niemowlaka
fot. Adobe Stock

Ból brzucha u niemowlaka – najczęstsze przyczyny, jak pomóc dziecku

Ból brzucha u niemowlaka może być spowodowany dolegliwościami ze strony układu pokarmowego lub nadmiernym napięciem emocjonalnym. Najczęstszą przyczyną jest kolka, którą można łagodzić, odpowiednio karmiąc niemowlę lub podając mu krople łagodzące ból brzucha.
Adela Prochyra
ból brzucha u niemowlaka
fot. Adobe Stock

Ból brzucha u niemowlaka objawia się płaczem, prężeniem się dziecka i jego nerwowością. Czasami słychać też w jego brzuszku bulgotanie, przelewanie się, a same powłoki brzuszne są napięte. Przyczyn tych dolegliwości może być kilka. Bardzo ważną rolę odgrywa profilaktyka: prawidłowe karmienie piersią lub butelką i spokojna atmosfera w domu. 

Spis treści:

Najczęstsze przyczyny bólu brzucha u niemowlaka

Znalezienie przyczyn, które wywołują dolegliwości u dziecka jest kluczowe, aby ulżyć niemowlęciu i złagodzić jego bóle brzucha. Najczęstszymi przyczynami cierpienia dziecka są te, wymienione poniżej. Warto do tej listy dodać jeszcze jedną: zaparcia niemowląt. Te na  szczęście zdarzają się rzadziej i dopiero wtedy, gdy maluszek zaczyna jeść stałe pokarmy.

Kolka jelitowa

Najczęstszą przyczyną kłopotów z brzuszkiem w pierwszych miesiącach życia dziecka jest kolka jelitowa spowodowana zaburzeniem perystaltyki jelit i powstawaniem nadmiernej ilości gazów – mówi pediatra i gastroenterolog, doktor Grażyna Rowicka. Do problemów z kolką przyczynia się także niedojrzałość układu nerwowego maleństwa. 

Ból brzucha spowodowany kolką objawia się nagłym płaczem, a właściwie krzykiem dziecka. Niemowlę, które ma kolkę trudno uspokoić (czytaj więcej, jak objawia się kolka u dziecka).

Bóle brzuszka, wymioty i biegunka mogą towarzyszyć także chorobom nie związanym z przewodem pokarmowym (zapalenie ucha, gardła, oskrzeli, zakażenie układu moczowego).

Alergia na mleko

Niekiedy napady bólowe są spowodowane uczuleniem na białko mleka krowiego. U niemowląt taka alergia może zresztą wywołać nie tylko bóle brzuszka. Czasem dziecko gorzej przybiera na wadze, ulewa, wymiotuje, ma biegunki, wzdęcia. W takiej sytuacji karmiąca mama może spróbować przejść na dietę bezmleczną. Dziecku odżywianemu mlekiem modyfikowanym trzeba natomiast zacząć podawać mieszanki hydrolizowane – czyli takie, w których białka zostały rozbite na mniejsze cząsteczki (np. Nutramigen).

Nietolerancja laktozy

Niektóre niemowlęta mają trudności z prawidłowym trawieniem cukru zawartego w mleku, czyli laktozy. Powoduje to czasem bóle brzuszka, biegunki i inne dolegliwości trawienne. Na szczęście kłopoty są zazwyczaj tylko przejściowe. Dziecko powinno być jednak przez pewien czas karmione mlekiem modyfikowanym o obniżonej zawartości laktozy. Znacznie rzadziej nietolerancja tego cukru ma podłoże genetyczne – jednak w takiej sytuacji niedobór enzymu trawiącego laktozę jest trwały.

Celiakia

Wrodzona nietolerancja glutenu ujawnia się wtedy, gdy dziecko zacznie dostawać produkty z glutenem. Maluszek chory na celiakię musi na stałe przejść na specjalną dietę bezglutenową.

Czasem przejściowa nietolerancja glutenu występuje też po biegunkach (wywołanych antybiotykami, infekcjami wirusowymi i bakteryjnymi). Zanim jelita zaczną z powrotem dobrze pełnić swą funkcję, lekarz może na pewien czas zalecić dietę bezglutenową.

Stres

Zdarza się, że przyczyną powtarzających się bólów brzuszka u dziecka są napięcia emocjonalne wywołane problemami w rodzinie, w otoczeniu dziecka (ono świetnie je wyczuwa). Przyczyną stresu maleństwa może być nawet przemęczenie, niewyspanie i nerwowość mamy, która nie potrafi dać sobie rady ze wszystkimi obowiązkami.
Redakcja poleca: Kolka u niemowląt: objawy i leczenie - film
O kolce u niemowlaka mówi doświadczony pediatra - jak rozpoznać kolkę i jak pomóc dziecku? Czy niemowlę cierpiące na kolkę trzeba pokazać lekarzowi?

Ból brzucha u niemowlaka karmionego piersią

Mleko matki jest najlepszym pokarmem dla niemowlęcia. Jeszcze do niedawna, jeśli pojawiał się ból brzucha u niemowlaka karmionego piersią, matki starały się wyeliminować z diety produkty, które mogły wywoływać u dziecka dyskomfort. Ponieważ nie ma dowodów na to, że eliminowanie z diety matki konkretnych produktów, np. jarzyn czy niektórych owoców, ma jakikolwiek wpływ na problemy trawienne dziecka, obecnie nie zaleca się karmiącym matkom diet eliminacyjnych. Okazuje się bowiem, że może to przynosić skutek odwrotny od zamierzonego – zmniejszyć u dziecka tolerancję na pokarmy, które za kilka miesięcy będzie spożywało samo. Niewielkie ilości antygenów, które dostają się do pokarmu, pobudzają organizm dziecka do wytwarzania tolerancji.

Najczęstszą przyczyną bólu brzucha u niemowlaka karmionego piersią jest zła technika jedzenia. Dziecko połyka nie tylko mleko, ale i powietrze, które powoduje wzdęcia i ból brzucha. Dlatego należy prawidłowo podawać dziecku pierś, aby głęboko zasysało brodawkę piersiową.

Karmienie powinno trwać długo, bo gdy pierś się opróżnia, w mleku znajduje się więcej tłuszczu. Nieopróżnianie piersi do końca podczas karmienia sprawa, że mleko zjedzone przez dziecko zawiera więcej laktozy, która także może powodować wzdęcia i ból brzucha.

Czasami zdarza się i tak, że dziecko ma za krótkie wędzidełko podjęzykowe, które uniemożliwia niemowlęciu prawidłowe zassanie piersi. Dlatego warto skonsultować problem z pediatrą, który sprawdzi, czy wędzidełko jest prawidłowej długości.

Ból brzucha po mleku modyfikowanym

Niemowlęta jedzące mleko modyfikowane częściej miewają bóle brzucha. Aby im zapobiegać, trzeba przygotowywać mieszankę zgodnie z instrukcją, aby proporcje składników odżywczych i wody były prawidłowe, co zapobiega zaparciom.

Niemowlęciu, które cierpi na bóle brzucha po mleku modyfikowanym, można podawać probiotyk zawierający szczep L. reuterii, który poprawia funkcjonowanie układu pokarmowego dziecka. Jeśli to nie pomoże, można zamienić mleko na takie o wysokim stopniu hydrolizy, które dziecko łatwiej strawi.

Dodatkowo warto używać butelki antykolkowej, która zapobiega połykaniu powietrza, a po jedzeniu potrzymać dziecko w pozycji pionowej, aby po jedzeniu mu się odbiło.

Ból brzucha u niemowlaka w nocy

Istnieje kilka możliwych przyczyn tej dolegliwości. Są to: alergia, pasożyty u dzieci, drożdżaki. W każdym z tych przypadków trzeba potwierdzić przyczynę bólu brzucha u niemowlęcia i podjąć odpowiednie leczenie i postępowanie. Dlatego, jeśli dziecko cierpi na nocne bóle brzucha, trzeba skonsultować się z lekarzem. Doraźnie, gdy dziecko budzi się i płacze, a jego brzuch jest napięty, warto zrobić niemowlęciu masaż, który pomoże odprowadzić nadmiar gazów. Niestety problem może powracać kilka razy w nocy. Dopiero zlikwidowanie przyczyn problemu, czyli zwalczenie pasożytów u dziecka, odpowiednia dieta, wyleczenie z drożdżaków, rozwiąże problem.

Sposoby na ból brzucha u niemowlaka

Na szczęście rodzice nie są bezradni w walce z bólami brzucha u niemowlaka. Warto jednak dobrać sposoby radzenia sobie z tą dolegliwością do przyczyny, jaka je wywołuje. I tak:
  • przy zaparciach warto wypróbować masaż, regularnie poić dziecko, a w razie potrzeby podać mu doodbytniczo czopek glicerynowy dostępny w aptece bez recepty,
  • przy kolce – aby jej zapobiegać, można rozważyć podawanie dziecku wody koperkowej lub kropli antykolkowych. Można też podawać dziecku probiotyki. Decyzję o podawaniu niemowlęciu preparatów na kolkę należy skonsultować z lekarzem, który sprawdzi, czy dziecko rzeczywiście cierpi na tę dolegliwość. W razie ataku kolki powinien pomóc masaż.
  • przy stresie przede wszystkim trzeba zadbać o dobrą, spokojną atmosferę w domu. Profilaktycznie i antystresowo może zadziałać masaż shantala, który rozluźnia dziecko i je odstresowuje.

Masaż na ból brzucha

Kiedy maluszek bardzo cierpi z powodu bólu brzuszka, ulgę przyniesie mu prosty masaż:
  1. Usiądź wygodnie, np. na kocu na podłodze, zrelaksuj się.
  2. Połóż przed sobą rozebranego lub ubranego tylko w koszulkę malucha (w pokoju powinno być nie mniej niż 25 st. C).
  3. Rozetrzyj na dłoniach odrobinę oliwki do masażu, musisz wyraźnie poczuć, że skóra się rozgrzała.
  4. Prawą ręką, zgodnie z ruchem wskazówek zegara, masuj koliście brzuszek. Wykonaj 10 kółek. Zaczynaj i kończ w tym samym miejscu.
  5. Przyciśnij zgięte w kolanach nóżki malca do jego brzuszka i przytrzymaj je w ten sposób przez około sześć sekund.
  6. Cały cykl (masaż i zginanie nóżek) powtórz pięć razy.

Zobacz także:
Oceń artykuł

Ocena 6 na 2 głosy

Zobacz także

Popularne tematy