Kobieta w ciąży podczas badania
fot. © Gennadiy Poznyakov - Fotolia.com

Ciąża u kobiet ze stomią – jakie trzeba wykonać badania?

Wyłonienie stomii wiąże się ze zmianą trybu życia, jednak nie oznacza rezygnacji z życia intymnego. Kobiety ze stomią mogą zajść w ciążę. Chociaż przez cały ten czas będą musiały być pod szczególną kontrolą lekarzy.
Monika Karbarczyk
Kobieta w ciąży podczas badania
fot. © Gennadiy Poznyakov - Fotolia.com

Czym jest stomia?

Jeśli organizm nie może wydalić niestrawionych resztek pokarmu przez odbyt, konieczne jest wyłonienie stomii (wyprowadzenie ujścia narządów wewnętrznych przez skórę). Do niej przytwierdza się woreczek (wymienny). Robi się to w przypadku niektórych chorób, np. raka lub zapalenia jelita grubego, choroby Leśniowskiego-Crohna, a także po urazach mechanicznych (np. z wypadku samochodowego) czy powikłaniach pooperacyjnych.  
Jeśli stomia jest wyprowadzona z jelita grubego, nazywamy ją kolostomią, jeśli z cienkiego – ileostomią. Stomię można również wyprowadzić pęcherza moczowego, moczowodów lub z miedniczek nerkowych, tego typu zabieg nazywamy urostomią.
Redakcja poleca: Atrakcyjność kobiety w ciąży – film
W ciąży ciało kobiety bardzo się zmienia. Czy przyszła mama powinna martwić się, że przestaje być atrakcyjna? Odpowiada nasz psycholog Adriana Klos.

Czy kobieta ze stomią może zajść w ciążę?

Wiele kobiet po założeniu stomii zastanawia się, czy może zajść w ciążę. To oczywiście możliwe – stomia nie pozbawia ich płodności, ani nie powinna pozbawiać udanego pożycia seksualnego. Zdarza się jednak, że z powodu zaburzeń elektrolitowych, kobiety ze stomią, nie mogą stosować antykoncepcji hormonalnej. W takich przypadkach stomiczki powinny być bardzo ostrożne – ryzyko zajścia w ciążę jest takie samo, jak u kobiet zdrowych. W przypadku kobiet ze stomią zaleca się stałe suplementowanie kwasem foliowym, aby w razie niespodziewanej ciąży, zminimalizować ryzyko wad rozwojowych u dziecka.
Decyzję o ciąży warto jednak podejmować w porozumieniu z lekarzem – gastroenetrologiem lub chirurgiem prowadzącym leczenie. To oni doradzą, jaki moment jest najwłaściwszy. W niektórych chorobach, np. Leśniowskiego-Crohna czy zapaleniu jelita grubego, ciąża łagodzi objawy tych schorzeń, ale w ich początkowym stadium (na czas leczenia) lepiej z macierzyństwa zrezygnować.

Warto wiedzieć: Czy leczenie onkologiczne pozbawia szansy na zajście w ciążę?

Ciąża pod kontrolą

Ciąża u kobiety ze stomią wymaga specjalnej opieki. Stomiczki w ciąży – oprócz rutynowych badań ginekologicznych – powinny regularnie odwiedzać swojego gastroenetrologa lub chirurga, aby kontrolować chorobę, która wymagała stomii.
– Choroby zapalne jelit prowadzą do zaburzeń wchłaniania różnego rodzaju substancji. Ciężarna ze stomią, oprócz rutynowych badań, powinna również kontrolować stężenie elektrolitów w organizmie. Częstotliwość tych badań zależna jest od ich wyników – tłumaczy prof. Romuald Dębski, kierownik położnictwa i ginekologii szpitala Bielańskiego w Warszawie. I dodaje: – Tak naprawdę liczba dodatkowych badań u stomiczek w ciąży wcale nie jest tak duża. Głównie wynikają one z danej jednostki chorobowej niż z bycia w ciąży.

Czy stomia będzie prawidłowo działać podczas powiększania się brzucha?

Zdaniem lekarzy powiększanie obwodu brzucha przy typowej stomii, kolostomii czy ileostomii, nie ma wpływu na jej funkcjonowanie. Rozrost macicy może natomiast powodować problemy związane z niedrożnością jelit. Ponadto zwiększone stężenie progesteronu może wpływać na perystaltykę jelit – hamować ją. W takich sytuacjach pojawiają się problemy z zaparciami. Jest to jednak zjawisko dość rzadkie, zdarzające się również w przypadku ciąży u zdrowych kobiet.
Problemy związane ze zmianą rozmiaru macicy mogą pojawić się natomiast w przypadku posiadania tzw. sztucznego zbiornika jelitowego. Kobieta może odczuwać wtedy dyskomfort związany z uciskiem na zbiornik oraz częstszym występowaniem  stanów zapalnych.
– W przypadku sztucznego zbiornika jelitowego istnieje wskazanie do ukończenia ciąży cięciem cesarskim – tłumaczy prof. Dębski. I dodaje: – W przypadku normalnej stomii preferowane są porody naturalne. Kobiety ze stomią to często pacjentki, które mają za sobą wielokrotne operacje, a w związku z tym bardzo dużą ilość zrostów. Dlatego lepszym zakończeniem ciąży jest w tym przypadku poród naturalny.

Po porodzie

W okresie poporodowym może dojść do nasilenia właściwej jednostki chorobowej. Wtedy pacjentka powinna być pod szczególną kontrolą lekarza prowadzącego jej leczenie. Warto też dodać, że stomia może być źródłem potencjalnej infekcji u dziecka. Należy więc zwrócić szczególną uwagę na czynności związane ze stomią. Nie trzeba przedsięwziąć szczególnych kroków bezpieczeństwa – trzeba tylko pamiętać o prawidłowej higienie (myciu rąk, dezynfekcji itp.).  

Karmienie piersią

Stomia nie wpływa na odżywianie dziecka. Kobieta ze stomią może karmić dziecko piersią. Musimy tylko pamiętać, że okres laktacji to okres, zwiększonego zapotrzebowania na substancje odżywcze zarówno u dziecka, jak i matki. Stąd warto rozważyć suplementację witaminowo-elektrolitową.

Antykoncepcja dla kobiet ze stomią

Kobiety ze stomią mają z reguły problemy z przewodem pokarmowym, więc raczej nie powinny stosować tabletek antykoncepcyjnych, które by dodatkowo nasilały te kłopoty.
Warto rozważyć zwykłe wkładki wewnątrzmaciczne, ale one nie są optymalne, dlatego że nasilają obfitość krwawień miesiączkowych (stomiczki mają problemy z prawidłową morfologią). Można również stosować plaster antykoncepcyjny, pierścień dopochwowy. Jednak najbardziej optymalną metodą jest antykoncepcja oparta na wkładkach wewnątrzmacicznych uwalniających hormon albo implantach podskórnych.

Posłuchaj, co na temat ciąży stomiczek i antykoncepcji mówi prof. Romuald Dębski, kierownik położnictwa i ginekologii szpitala Bielańskiego w Warszawie:


Sprawdź: Ile możesz przytyć w ciąży?

Artykuł opracowany na podstawie materiałów przygotowanych do kampanii społecznej "STOMAlife. Odkryj stomię". Organizatorami kampanii są: Polskie Towarzystwo Stomijne Pol-ilko, Fundacja im. dr Macieja Hilgiera oraz Polskie Towarzystwo Wspierania Osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelita "J-elit".
Oceń artykuł

Ocena 5 na 1 głos

Zobacz także

Popularne tematy