płony płodowe
Adobe Stock
Przebieg ciąży

Błony płodowe – rodzaje i funkcje błon płodowych

Błony płodowe otaczają nie tylko ludzki płód. Występują także u gadów, ptaków i innych ssaków. Ich zadaniem jest ochrona płodu, a także udział w jego odżywianiu oraz magazynowanie szkodliwych metabolitów. Wyróżnia się cztery błony płodowe. Worek płodowy powstaje z trzech z nich: owodni, kosmówki i omoczni.

Błony płodowe powstają z zygoty, czyli zapłodnionej komórki jajowej, ale nie są częściami zarodka. Tworzą środowisko, w którym płód może się prawidłowo rozwijać. Są dobrze widoczne w jajku, w którym rozwija się zarodek ptaka. U ludzi niektóre z błon płodowych przekształcają się w inne struktury, np. łożysko. Za pomocą pępowiny są połączone z zarodkiem.

Winogrona w ciąży: kiedy mogą szkodzić? [WIDEO]

Rodzaje i funkcje błon płodowych

Błony płodowe pierwszy raz pojawiły się u gadów i jako przydatny wynalazek ewolucji zostały przekazane ptakom i ssakom. Wyróżnia się następujące rodzaje błon płodowych:

1. Owodnia

Otacza płód pęcherzem wypełnionym płynem owodniowym. Owodnia to szczelnie zamknięty worek, który stanowi miejsce rozwoju płodu. Zgromadzony w nim płyn zapobiega wysychaniu płodu, pozwala utrzymać stałą temperaturę i chroni przed mechanicznymi uszkodzeniami.

Ze względu na umiejscowienie wyróżnia się trzy typy owodni:

  • owodnię pępowinową,
  • owodnię pokrywająca łożysko
  • owodnię pokrywająca pęcherz płodowy.

2. Kosmówka

Położona jest między owodnią a błoną śluzową macicy. Powstaje w 2-3 tygodniu rozwoju zarodka. Osłania zarodek i pozostałe błony płodowe. Około 10 tygodnia ciąży kosmówka dzieli się na kosmówkę gładką i kosmatą. Kosmówka kosmata łączy się z częścią błony śluzowej macicy (z tzw. doczesną podstawową), tworząc łożysko. Kosmówka gładka wraz z częścią owodni i omocznią tworzą worek płodowy.

Czasami dochodzi od odklejenia kosmówki od ściany macicy. Najczęściej dzieje się tak, gdy występuje tzw. krwiak podkosmówkowy. Odklejenie się kosmówki stanowi zagrożenie dla płodu.

3. Omocznia

Znajduje się między owodnią a kosmówką. Powstaje około 16 dnia rozwoju zarodka. Zadaniem omoczni jest gromadzenie zbędnych produktów przemiany materii zarodka. Z czasem wypełnia się ona i zrasta z owodnią i kosmówką, a między 3 a 5 tygodniem ciąży w jej ścianach powstają naczynia krwionośne, które z czasem tworzą tętnice i żyłę pępowinową.

Wewnątrzzarodkowa część omoczni z czasem zanika, pozostaje tylko tzw. moczownik, który w życiu pozapłodowym tworzy więzadło pępkowe pośrodkowe.

4. Pęcherzyk żółtkowy

Pojawia się między 5 a 6 tygodniem ciąży. Początkowo pełni funkcję odżywczą dla płodu, a do czasu powstania naczyń krwionośnych omoczni także pełni funkcję krwiotwórczą i oddechową. Na jego powierzchni powstają pierwsze krwinki i naczynia krwionośne. Pęcherzyk żółtkowy po wytworzeniu się łożyska zanika.

Przedwczesne pęknięcie błon płodowych

O przedwczesnym pęknięciu błon płodowych mówi się wtedy, gdy ciąża jest donoszona, błony płodowe pękają, ale poród nie zaczyna się w ciągu godziny. Istnieje jeszcze pojęcie przedłużonego pęknięcia błon płodowych, które oznacza pęknięcie błon płodowych wcześniej niż 18 godzin przed rozpoczęciem porodu lub gdy błony płodowe pękają przed 37 tygodniem ciąży.

Do przedwczesnego pęknięcia błon płodowych częściej dochodzi w przypadku:

  • wielowodzia
  • ciąży mnogiej
  • zakażenia u matki
  • wady wrodzonej macicy
  • wady płodu
  • niedożywienia matki.
Przedwczesne pęknięcie błon płodowych wymaga konsultacji z lekarzem i podania leków, które ochronią płód przed zakażeniem i dadzą mu czas na na dojrzenie do porodu. W sytuacji, gdy błony płodowe i łożysko są już zakażone, podaje się antybiotyki i kończy ciążę porodem.


Zobacz także:

zagnieżdżenie zarodka
Adobe Stock
Objawy ciąży
Zagnieżdżenie zarodka: kiedy do niego dochodzi i jakie są objawy implantacji zarodka
Zagnieżdżenie zarodka, inaczej: implantacja zarodka, następuje zwykle po 6-12 dniach od zapłodnienia. Implantacji zarodka może, ale nie musi, towarzyszyć plamienie i ból brzucha.

Zagnieżdżenie się zarodka, gdy przebiega prawidłowo, ma miejsce w macicy, najczęściej w jej tylnej lub przedniej ścianie. Aby doszło do implantacji zarodka, błona śluzowa macicy musi ulec zmianie. Dochodzi do tego pod wpływem hormonów – progesteronu i estrogenu, które sprawiają, że śluzówka staje się grubsza i lepiej ukrwiona. Implantacja zarodka w macicy trwa do kilku dni i zaczyna się najczęściej po 6-7 dniach od zapłodnienia, ale jest to sprawa indywidualna, a sam proces trwa, dlatego podaje się większy przedział czasowy: 6-12 dni. Spis treści: Na czym polega zagnieżdżenie się zarodka w macicy Implantacja zarodka in vitro Zagnieżdżenie zarodka – objawy Śluz po zagnieżdżeniu zarodka Na czym polega zagnieżdżenie się zarodka w macicy Implantacja zarodka następuje na konkretnym etapie jego rozwoju – blastocysty. Po zapłodnieniu , do którego dochodzi najczęściej w jajowodzie, powstaje tzw. zygota, która wędruje w dół jajowodu w kierunku macicy. W tym czasie ulega ona licznym podziałom i tworzy tzw. morulę, czyli „grono’’ komórek przypominające owoc morwy. Z moruli powstaje blastocysta (zwykle w piątej dobie po zapłodnieniu), która zdolna jest do zagnieżdżenia się w macicy. Blastocysta ma wyraźne dwie warstwy – zewnętrzna utworzy po zagnieżdżeniu trofobalst, który pod koniec I trymestru zmieni się w łożysko , a wewnętrzna utworzy zarodek, który wkrótce stanie się płodem. rys. Adobe Stock Moment zagnieżdżenia się zarodka to chwila, z którą kobieta zaczyna być w ciąży – część zarodków obumiera w drodze do macicy i ciąża wtedy nie powstaje. Zarodek jeszcze przed zagnieżdżeniem wydziela specyficzne białka, np. gonadotropinę kosmówkową ( hormon hCG ), która rozpoznawana jest przez testy ciążowe . Dlatego wykonanie testu ciążowego przed zagnieżdżeniem zarodka może dać...

zapłodnienie
AdobeStock
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Zapłodnienie jest możliwe, jeśli plemnik wniknie do dojrzałej komórki jajowej. Taki proces musi zajść w przypadku każdego organizmu żywego, u którego występuje rozmnażanie płciowe. Z połączenia męskiej i żeńskiej komórki rozrodczej (jajeczka i plemnika) powstaje zygota, która u ludzi przekształca się w płód. Przedstawiamy wszystkie etapy zapłodnienia.

Zapłodnienie u ludzi to efekt współżycia płciowego lub procedury in vitro. Sam biologiczny proces zapłodnienia w obu przypadkach polega na tym samym – jest to połączenie się materiału genetycznego plemnika i komórki jajowej. Jedyna różnica to miejsce, w którym do tego dochodzi – albo w jajowodzie lub macicy kobiety, albo w probówce laboratoryjnej. Wyjaśniamy, na czym dokładnie polega zapłodnienie. Spis treści: Co to jest zapłodnienie? Zapłodnienie – objawy Jak dochodzi do zapłodnienia? Kiedy dochodzi do zapłodnienia? Gdzie dochodzi do zapłodnienia? Ile trwa zapłodnienie? Co się dzieje po zapłodnieniu? ​ Kiedy po zapłodnieniu zrobić test ciążowy? Dlaczego nie zawsze dochodzi do zapłodnienia? Zapłodnienie in vitro Co to jest zapłodnienie? Zapłodnienie to skomplikowany proces polegający na połączeniu jajeczka z plemnikiem, czyli komórek rozrodczych zwanych inaczej gametami. W trakcie zapłodnienia dochodzi do scalenia jąder komórkowych i cytoplazmy zawartej w komórkach rozrodczych. Jednocześnie dochodzi do połączenia się 23 chromosomów z gamety żeńskiej z taka samą liczbą chromosomów z gamety męskiej – tak wygląda przekazanie genów. W ten sposób z dwóch gamet powstaje jedna komórka – zygota, która poprzez dalszy podział komórek przekształci się w zarodek, a następnie w płód. Zgodnie ze współczesnymi standardami nauki uważa się, że zapłodnienie to proces ciągły i może trwać nawet do 24 godzin, dlatego też niemożliwe jest wskazanie dokładnego momentu połączenia się gamet. Zapłodnienie – objawy Objawy zapłodnienia zwykle nie są odczuwane i zauważane przez kobietę. Podczas zagnieżdżania się zapłodnionego jajeczka w błonie śluzowej macicy (czyli implantacji zarodka) może pojawić się krwawienie implantacyjne . Występuje...

ciąża bliźniacza
Adobe Stock
Przebieg ciąży
Rozpoznawanie i przebieg ciąży bliźniaczej
Ciąża bliźniacza różni się nieco od ciąży pojedynczej, zwłaszcza jeśli chodzi o jej prowadzenie, poród i opiekę nad noworodkami z ciąży mnogiej.

Ciąża bliźniacza, tak jak każda ciąża mnoga (tzn. również taka, z której urodzą się trojaczki, czworaczki itd.), jest uznawana przez lekarzy za ciążę wysokiego ryzyka . Dlatego po jej stwierdzeniu kobietę otacza się bardzo staranną opieką medyczną – mówi dr hab. n. med. Ewa Dmoch-Gajzlerska z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. – Lekarz prowadzący ciążę wyznacza wizyty kontrolne nie raz w miesiącu, ale częściej. W trzecim trymestrze ciąży odbywają się one co 3, a nawet co 2 tygodnie. Także badania krwi i moczu wykonuje się częściej, żeby stale kontrolować ewentualne niepokojące zmiany i szybko na nie reagować. Ciąża bliźniacza: Obciążenie organizmu matki Na co zwracać uwagę? Jak o siebie dbać? Poród bliźniąt Życie z bliźniakami Ciąża bliźniacza jest podwójnym wysiłkiem dla ciężarnej Ciążą bliźniacza to duże obciążenie dla organizmu kobiety. Musi on dostarczyć substancji odżywczych dwojgu intensywnie rozwijającym się dzieciom. Także przyrost masy ciała u przyszłej mamy bliźniąt jest znacznie szybszy, nierzadko nadmierny. Zdarza się, że przybiera ona na wadze nawet 30 kilogramów (podczas gdy za przyrost w normie uznaje się 15-19 kg). W związku z tym bardziej dokuczają różne ciążowe dolegliwości : silniejsze nudności i wymioty w pierwszym trymestrze, szybkie męczenie się , żylaki, obrzęki , kłopoty z trawieniem i ze snem (w brzuchu aktywnych jest przecież dwoje dzieci!), niebolesne skurcze macicy, która szybko się rozciąga. Mama bliźniąt, będąc w ciąży, powinna pamiętać o tym, że musi szczególnie dbać o dietę. Zapotrzebowanie na witaminy, składniki mineralne i białko jest u niej teraz zwiększone. Z drugiej strony jadłospis ciężarnej nie powinien sprawiać, że będzie jeść za dwoje, a tym bardziej za troje. Racjonalne odżywianie i przyjmowanie...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Jakie są przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2022/2023? [LISTA]
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj