bicie serca dziecka i tętno płodu
fotolia
Zdrowie w ciąży

Kiedy można usłyszeć bicie serca płodu? Jakie powinno mieć tętno?

Bicie serca dziecka usłyszysz prawdopodobnie podczas wizyty lekarskiej ok. 8. tygodnia ciąży. Lekarz będzie regularnie sprawdzał tętno płodu, żeby wykluczyć nieprawidłowości. Prawidłowa ilość uderzeń serca na minutę zależy od wieku ciąży.

Prawidłowe tętno płodu to 110-160 uderzeń na minutę, ale zmienia się ono w trakcie rozwoju ciąży. Od kiedy bije serce dziecka? Uznaje się, że jest to 23. dzień życia płodowego. Na dobrym sprzęcie USG możesz usłyszeć bicie serca płodu już około 34. dnia (poniżej 6. tygodnia ciąży). Tętno jest regularnie sprawdzanie podczas wizyt kontrolnych za pomocą echosondy, detektora tętna płodu, a w późniejszej ciąży podczas badania KTG

Czytaj o tętnie i sercu płodu:

Tętno płodu — normy

Tętno zdrowego płodu waha się między 110-160 uderzeniami na minutę. Można je zmierzyć podczas badania USG już około 6. tygodnia ciąży (ale zazwyczaj dzieje się to podczas pierwszej wizyty w 8-10 tygodniu ciąży). W tym czasie wynosi zwykle 100-120/min. Około 10. tygodnia ciąży tętno wzrasta do 170, a bliżej porodu spada do 130/min. Poniższa tabelka pokazuje wartości dla tętna płodu na poszczególnych etapach ciąży:
 

Tydzień ciąży Tętno płodu
(uderzenia na minutę)
5-6 t.c. ok. 110
9-10 t.c. ok. 170
14 t.c. ok. 150
20 t.c. ok. 140
koniec ciąży ok. 130
Dzięki postępowi współczesnej medycyny serce płodu można usłyszeć na długo przed narodzeniem dziecka. A im wcześniej wykrywa się nieprawidłowości w jego budowie lub pracy, tym lepiej.

Kiedy słychać bicie serca płodu?

Najprawdopodobniej usłyszysz je podczas pierwszego badania USG, około 10. tygodnia ciąży. Aby usłyszeć bicie serca dziecka wcześniej, ultrasonograf musi być dobrej jakości, badanie wykonane przezpochwowo, a CRL dziecka musi wynosić 1-2 mm. Brak tętna płodu przy CRL większym lub równym 7 najprawdopodobniej oznacza, że zarodek przestał się rozwijać.

Być może niepokoisz się, że serce twojego maleństwa bije bardzo szybko. To zupełnie niepotrzebne obawy. Prawidłowe tętno mającego się urodzić dziecka waha się w granicach 110-160 uderzeń na minutę. To dwa razy szybsze tempo w porównaniu z tętnem dorosłego człowieka (ok. 70 uderzeń).

Sposoby badania tętna płodu

Lekarz może zmierzyć tętno dziecka w okresie płodowym za pomocą:

  • słuchawki położniczej — kiedyś do słuchania serca płodu używano zwykłego stetoskopu (słuchawki). Nie jest on jednak dostatecznie czuły, by mógł wychwycić dźwięk uderzeń przed 17. czy 18. tygodniem ciąży.
  • USG — około 10. tygodnia ciąży wszystkie przyszłe mamy są kierowane na badanie USG. To ono dostarcza podstawowych informacji o tym, czy ciąża jest pojedyncza, czy widać zarodek itp. Więcej danych można uzyskać podczas kolejnego badania USG, które zazwyczaj jest przeprowadzane ok. 20. tygodnia ciąży.
  • echosondy – to nowoczesna wersja słuchawki. Można usłyszeć tętno już w 12. tygodniu ciąży. Na pewno spodoba ci się to, że bicie serca płodu usłyszy nie tylko lekarz, ale i ty!
  • badanie Dopplera, czyli specjalistyczne USG – w przypadku wątpliwości przyszła mama kierowana jest na badanie serca dziecka z użyciem aparatu Dopplera (przetwarza ruch krwi na dźwięk). Dzięki niemu można ocenić, jak krew przepływa przez serce i czy nie ma jakichś nieprawidłowości. Coraz popularniejsze wśród przyszłych rodziców są także domowe detektory tętna płodu.

 

  • KTG – w zaawansowanej ciąży i przed porodem oceny stanu serca dziecka dokonuje się w trakcie badania kardiotokograficznego, tzw. KTG. Jeśli serce bije regularnie, to znak, że z maleństwem wszystko jest w porządku. KTG rejestruje częstość skurczu serca oraz czynność skurczową macicy. Wydruk graficzny akcji serca pozwala na jej dokładną analizę.
Dzięki badaniu KTG można uchwycić różne niepokojące sytuacje, na przykład związane z niedotlenieniem płodu (mogą być one spowodowane niewydolnością łożyska lub uciskiem na pępowinę). Daje to możliwość szybkiej interwencji lekarskiej, np. w przypadku poważnego zagrożenia dziecka niedotlenieniem natychmiast wykonuje się cesarskie cięcie. Badanie KTG jest całkowicie bezpieczne dla dziecka.

Wysokie tętno płodu: tachykardia

Zbyt szybkie tętno płodu to tachykardia. Określa się ją zazwyczaj, kiedy tętno wynosi więcej niż 160-180 uderzeń na minutę i trwa przynajmniej przez 10 minut. Tachykardia może być spowodowana:

  • stanem zapalnym błon płodowych,
  • niedotlenieniem płodu,
  • oddzieleniem się łożyska,
  • gorączką u mamy,
  • odwodnieniem u matki podczas porodu,
  • ketozą u mamy (gdy organizm czerpie energię z tkanki tłuszczowej, zamiast z cukru),
  • lekami (np. antycholinergicznymi, tokolitycznymi),
  • tyreotoksykozą ciężarnych (nadczynność tarczycy).

Niskie tętno płodu: bradykardia

Zbyt wolne tętno płodu nosi nazwę bradykardia. Diagnozowane jest przy wartościach poniżej 110 uderzeń na minutę, trwających przynajmniej przez 10 minut. Bradykardię mogą powodować:

  • choroba tkanki łącznej u matki,
  • słaby przepływ krwi do łożyska,
  • oderwanie łożyska,
  • niskie ciśnienie u ciężarnej,
  • ucisk pępowiny,
  • wypadnięcie pępowiny podczas porodu,
  • ucisk na główkę dziecka.

Detektor tętna płodu

Coraz popularniejsze stają się domowe detektory tętna płodu, zwane także dopplerami, które pozwalają na posłuchanie serduszka w domu. Jeszcze niedawno było to możliwe tylko w gabinecie lekarskim, a teraz przyszli rodzice mogą słuchać bicia serca płodu także w domowym zaciszu, mogą nawet zapisać ten dźwięk na pamiątkę! Domowy detektor nie szkodzi zdrowiu mamy i dziecka, może jednak powodować niepotrzebny niepokój, jeśli np. poprzez ułożenie płodu, rodzice nie mogą wychwycić jego tętna. Dlatego, jeśli zdecydujesz się na zakup tego urządzenia, pamiętaj, żeby niepotrzebnie się nie denerwować i zachować zdrowy rozsądek. Prawidłowej oceny tętna płodu może dokonać tylko lekarz!
 

Jak rozwija się serce płodu?

Kalendarz ciąży
Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl

 

Serce płodu na początku przypomina mały pulsujący przewód. W 6. tygodniu ciąży powstaje własny krwiobieg płodu. Później formują się wszystkie narządy, a serce dzieli się na prawą i lewą komorę. W 17. tygodniu, gdy dziecko ma około 11-12 cm, jego serce przepompowuje już 24 litry krwi na dobę. Całkowicie ukształtowane jest pod koniec 9. miesiąca. Odtąd dziecko jest gotowe, by żyć poza łonem mamy.

 

Tętno płodu a płeć dziecka

 

Chiński kalendarz płci
Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl

 

Niektórzy ludzie wierzą, że tętno płodu może wskazywać na płeć dziecka. Wg tych przekonań tętno niższe niż 140 uderzeń na minutę oznacza chłopca, a wyższe – dziewczynkę. Dwie grupy naukowców, niezależnie od siebie, sprawdzały tę zależność i obaliły tę tezę. Jeśli chcesz wiedzieć, czy będziesz mieć syna, czy córkę, powinnaś więc polegać na wyniku badania USG.

 

 

 

Serce dziecka po porodzie

 

 

 

W łonie mamy krew dociera do dziecka przez łożysko. W trakcie porodu oddziela się ono od ściany macicy, a gdy noworodek zaczerpnie powietrza, pępowina przestaje dostarczać krew. Rozpoczęcie oddychania prowadzi do zmian w budowie serca i tętnic. Dzięki nim krew zaczyna dopływać do płuc. Ponieważ w życiu płodowym płuca nie pracują, krew omija je, płynąc przez przewód łączący tętnicę płucną z aortą (przewód tętniczy Botalla). W pierwszym dniu po urodzeniu przewód ten obkurcza się i zamyka.

Po narodzinach także możesz dbać o bezpieczeństwo dziecka, kontrolując jego oddech podczas snu za pomocą specjalnych monitów oddechu. Takie urządzenia alarmują opiekunów, gdy wykryją bezdech lub nieregularny i płytki oddech dziecka.

 

 

 

 

 

 


Źródła (bibliografia):

 

 

 

  • Smith R.P. Netter’s Obstetrics and Gynecology E-Book. Philadelphia: Elsevier Health Sciences; 2017
  • Stephanie Pildner von Steinburg et al., What is the “normal” fetal heart rate? PeerJ. 2013; 1: e82. 
  • Laboda LA, Estroff JA, Benacerraf BR. First trimester bradycardia. A sign of impending fetal loss. J Ultrasound Med. 1989;8 (10): 561-3. 
  • Hornberger LK, Sahn DJ. Rhythm abnormalities of the fetus heart. 2007;93 (10): 1294-300.
  • ACOG Practice Bulletin numer116,2010, Postępowanie w przypadku różnych zapisów czynności serca płodu w trakcie porodu, Ginekologia Po Dyplomie 2011:82-89
  • McKenna D.S. et al., Gender-Related Differences in Fetal Heart Rate during First Trimester, Fetal Diagn Ther 2006;21:144–147 
  • L.A. Bracero et al., First trimester fetal heart rate as a predictor of newborn sex, J Matern Fetal Neonatal Med. 2016 Mar; 29(5): 803–806. 

 

Zobacz też:

 

 

Kiedy wykonuje się USG w ciąży i które jest najważniejsze? Sprawdź, żeby nie przegapić!

4 tydzień ciąży, 6 tydzień ciąży, usg w ciąży, wczesna ciąża, film z usg w ciąży, początek ciąży
Przebieg ciąży
Wczesna ciąża - film z USG w 4.-6. tygodniu
Sprawdź, co można już zobaczyć na badaniu USG w bardzo wczesnej ciąży. Zobacz, jak wygląda zarodek i bijące serce dziecka między 4. a 6. tygodniem ciąży.
jak rośnie płód
Adobe Stock
Przebieg ciąży
Jak duże urodzi się twoje dziecko? To zależy też od ciebie!
Przez pierwsze 3 miesiące ciąży wszystkie dzieci rosną podobnie, choć tego nie zauważasz, gdyż twój brzuch w ciąży jeszcze się nie powiększa. Jak duże jest dziecko na różnych etapach ciąży i od czego zależy jego waga urodzeniowa?

Zarodki mają taką samą wielkość, niezależnie od tego, czy rodzice są wysocy, czy niscy, szczupli, czy trochę bardziej przy tuszy. Jednak to, jak duże urodzi się twoje dziecko, zależy zarówno od genów, jakie od was dostało, jak i od tego, czy ciąża przebiega prawidłowo. Ważne jest też to, co jesz w ciąży i jaki styl życia prowadzisz. Jak rośnie dziecko w pierwszych 3. miesiącach ciąży? W 1. trymestrze ciąży wszystkie dzieci rosną bardzo podobnie. I w niesamowicie szybkim tempie, choć tego nie zauważasz, gdyż twój brzuch jeszcze tak mocno się nie powiększa. W 5. tygodniu ciąży dziecko ma około centymetra, w 7. tygodniu ciąży – 5 cm, w 11. tygodniu ciąży – 8 cm. Na podstawie wielkości lekarz w czasie USG sprawdza wiek ciąży – najbardziej miarodajny jest tzw. pomiar długości ciemieniowo-siedzeniowej (CRL). W pierwszym trymestrze ciąży jednak bardzo ważne jest nie tylko to, że dziecko rośnie, ale też, że tak gwałtownie się rozwija. Trwa właśnie organogeneza : tworzą się jego wszystkie narządy i organy. Już w 4. tygodniu ciąży z blastocysty (małej kuleczki) powstaje zarodek, różnicując się na 3 warstwy komórek (tzw. listki zarodkowe), z których jeden przekształci się w skórę, włosy i układ nerwowy, drugi w układ pokarmowy, a z trzeciego powstaną mięśnie, szkielet i kości. W 5. tygodniu ciąży kształtuje się cewa nerwowa, z której niedługo utworzy się rdzeń kręgowy i mózg. Tydzień później bije już maleńkie serduszko (z prędkością około 90 uderzeń na minutę, w 9.-10. tygodniu przyśpieszy do około 160 uderzeń, a następnie zwolni do 140). W górnej części ciała dziecka zaczynają wytwarzać się fałdki tkanki, z których wkrótce wytworzy się główka, ukształtuje broda, policzki i szczęki. W 7. tygodniu ciąży dziecko ma już też malutką wątrobę, nerki, trzustkę, a nawet powieki. Pojawiły się zawiązki...

detektor tętna płodu
Adobe Stock
Przebieg ciąży
Detektory tętna płodu – 8 modeli od 100 zł [Przegląd]
Krótki poradnik, jak i kiedy badać tętno płodu oraz przegląd 8 popularnych modeli monitorów tętna nienarodzonego dziecka. Wybierz najlepsze urządzenie, badaj aktywność maleństwa i zapewnij mu bezpieczeństwo!

Regularne monitorowanie tętna płodu zapewnia bezpieczeństwo dziecku i daje przyszłej mamie możliwość upewnienia się, że z jej maleństwem jest wszystko w porządku. Poza tym słuchanie bicia serca maleństwa, jego ruchów, a nawet czkawki, jest wielką przyjemnością dla przyszłych rodziców, rodzeństwa malca oraz jego dziadków. Podpowiadamy, kiedy i jak monitorować tętno płodu oraz podpowiadamy, jakie detektory tętna dziecka warto kupić.   Kiedy badać tętno płodu? Gdzie przykładać detektor tętna płodu? Monitor tętna Summer, cena: 100 zł Contec Baby Sound A, cena: 100 zł Jumper Angel Sounds, cena: 125 zł Jumper JPD-100S9, cena: 145 zł Detektor Octopus H5, cena: 180 zł Jumper JPD 100A, cena: 200 zł Detektor Sonoline B, cena: 230 zł Sweetbeat Miniland, cena: 280 zł Zobacz także: Kiedy można usłyszeć bicie tętna płodu? Kiedy badać tętno płodu? Najlepszy obraz stanu płodu uzyskać można wtedy, gdy organizm matki nie jest zajęty ważnymi czynnościami, np. trawieniem pokarmu. Dlatego warto detektorów tętna płodu używać: w czasie 30 minut od obudzenia się przyszłej mamy w ciągu godziny od zjedzenia przez nią posiłku 30 minut przed zaśnięciem Prawidłowa wartość tętna dziecka mieści się w zakresie 120-160 uderzeń serca na minutę. Gdzie przykładać detektor tętna płodu? To zależy od trymestru ciąży. Między 16. a 24. tygodniem należy robić to w trzech punktach ułożonych poprzecznie pod pępkiem. Od 24. tygodnia w czterech punktach w bok od pępka oraz po bokach pod pępkiem. Poniżej znajdziesz ilustrację, która pokazuje, gdzie przykładać głowicę lub czujnik urządzenia zintegrowanego. 1. Monitor tętna Summer, cena: 100 zł Urządzenie przeznaczone do monitorowania tętna płodu w trzecim trymestrze ciąży – od 28. tygodnia ciąży . Pozwala także...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Jakie są przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2022/2023? [LISTA]
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj