Czkawka u noworodka
fot. foto Edipresse

Czkawka u noworodka – dlaczego się pojawia i jak ją zwalczyć?

Czkawka u noworodka może pojawiać się w ciągu doby kilka, a czasem nawet kilkanaście razy. Ale nawet przy takiej intensywności nie powinna być jednak powodem do niepokoju. Wyjaśniamy, skąd bierze się czkawka u dziecka i jak bardzo jest dla niego dokuczliwa.
Małgorzata Wódz
Konsultacja: Prof. dr hab. n. med. Ewa Helwich, neonatolog
Czkawka u noworodka
fot. foto Edipresse
Czkawka u noworodka jest wynikiem niedojrzałości organizmu dziecka i może pojawiać się w różnych sytuacjach. Im młodsze dziecko, tym bardziej prawdopodobne jest, że czkawka się u niego pojawi. Najbardziej wrażliwe są wcześniaki. Choć czkawka u dziecka jest zjawiskiem zupełnie normalnym, częste ataki czkawki u noworodka wywołują spory niepokój rodziców.

Wyjaśniamy:

Dlaczego noworodek ma czkawkę?

Czkawka u noworodka może być wynikiem fizjologicznej niedojrzałości układu nerwowego, a zwłaszcza nerwu przeponowego dziecka. Do ataku czkawki może dochodzić z wielu powodów w różnych sytuacjach - podczas karmienia dziecka, kąpania, przewijania, na spacerze.

Najczęstsze przyczyny czkawki u noworodka:
  • oziębienie ciała – do którego dochodzi w trakcie kąpieli lub podczas przewijania  
  • przepełnienie brzucha pokarmem – gdy dziecko je łapczywie
  • połykanie powietrza – zdarza się, gdy dziecko nieprawidłowo chwyta pierś.
Czkawka to niezależne od woli, rytmiczne skurcze przepony (mięśnia, który oddziela jamę brzuszną od klatki piersiowej). Dźwięk, który jej towarzyszy, powstaje na skutek nagłego wdechu i zamknięcia się głośni (fragmentu krtani). Do niekontrolowanych skurczów przepony dochodzi, gdy zostają podrażnione nerwy, które nią sterują (może się to zdarzyć np. w trakcie jedzenia).
Redakcja poleca: 7 objawów chorobowych, których nie wolno lekceważyć [WIDEO]
Sztywny kark, wymioty po upadku i inne: jeśli zauważysz u swojego dziecka któryś z tych objawów, jak najszybciej zabierz je do lekarza!

Kiedy mija czkawka u dziecka?

Uporczywa czkawka u noworodka, która jest wynikiem niedojrzałości dziecka w pierwszych tygodniach życia, zwykle ustępuje około 3. miesiąca życia. Może się jednak zdarzyć, że jej ataki pojawią się później (u niektórych starszych niemowląt czkawkę może wywoływać np. intensywny śmiech). Każdy atak czkawki po pewnym czasie się kończy. Niżej opisujemy sposoby, jak można w jego trakcie pomóc dziecku.

Jak zwalczyć czkawkę u noworodka?

O tym, że czkawka u dziecka jest zjawiskiem powszechnym, świadczy liczba domowych sposobów, jakie wymyślono, by się jej pozbyć. Możesz je wypróbować, ale pamiętaj, że najskuteczniejszym sposobem jest... przeczekanie czkawki! Każda czkawka sama przejdzie.

Jak pomóc dziecku, gdy ma czkawkę:

  • przykryj dziecko – to może pomóc, gdy dziecko ma czkawkę z zimna,
  • zacznij karmić – dorosłym na czkawkę pomaga picie wody, a ponieważ dzieci do 6 miesiąca nie trzeba dopajać, w trakcie ataku czkawki można ostrożnie przystawić noworodka do piersi,
  • podaj smoczek – ssanie smoczka pomaga w rozluźnieniu mięśni przepony,
  • podnieś noworodka do odbicia,
  • masuj lub delikatnie poklepuj plecki dziecka, kiedy ma czkawkę.

Czy dziecko męczy się podczas czkawki?

Czkawka dla noworodka nie jest tak męcząca jak dla dorosłych, Zdaniem ekspertów czasem bardziej może przeszkadzać dorosłym, niż samemu dziecku, które ma atak czkawki. Dzieci, nawet na tak wczesnym etapie życia, mogą być oswojone z czkawką, ponieważ doznawały jej już na etapie życia płodowego (niektóre płody mają bardzo często czkawkę przed narodzinami). Niektóre niemowlęta są nawet w stanie przespać czkawkę.

Czkawka u noworodka – kiedy do lekarza?

Niepokoić może czkawka, która trwa zbyt długo. Jeśli czkawka męczy całymi godzinami, trzebaiść do lekarza i ustalić jej przyczynę. Poważne przyczyny czkawki na szczęście zdarzają się niezmiernie rzadko.

Przedłużająca się czkawka może świadczyć o:

Czy czkawce u dziecka można zapobiec?

Można minimalizować ryzyko wystąpienia czkawki u noworodka, stosując się tych zaleceń:

  • częściej przystawiaj dziecko do piersi – to sprawi, że podczas karmienia dziecko będzie spokojne. Nadmierny głód powoduje jego denerwowanie podczas ssania i może sprzyjać czkawce, 
  • podnieś dziecko do odbicia po karmieniu,
  • zadbaj, by dziecko miało spokój po karmieniu – nie huśtaj go, nie zabawiaj.

Zobacz też:


 
Prof. dr hab. n. med. Ewa Helwich
Konsultacja: Prof. dr hab. n. med. Ewa Helwich, neonatolog

Krajowy konsultant w dziedzinie neonatologii. W Instytucie Matki i Dziecka kieruje Kliniką Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka, którą stworzyła jako ośrodek leczenia wcześniaków.

Oceń artykuł

Ocena 5 na 40 głosy

Zobacz także

Popularne tematy