Niemowlak w koszyczku
fot. Adobe Stock

Czy okna życia znikną? Od ponad 10 lat nie są uregulowane prawnie!

Pierwsze okno życia powstało 14 lat temu, a jednak sytuacja dotycząca niekaralności rodziców „porzucających” dzieci wciąż jest uregulowana jedynie umową społeczną i ustnym zarządzeniem.
Aleksandra Zaborowska
Niemowlak w koszyczku
fot. Adobe Stock
Okno życia daje rodzicom pewną „nietykalność”, ale i dość ograniczoną możliwość zmiany zdania i odebrania dziecka z powrotem - tylko do 6 tygodni. Problem w tym, że regulacje prawne wokół okna życia nie są usystematyzowane żadną ustawą.

Jak działają okna życia?

W całej Polsce istnieje 60 okien życia, które przeważnie działają przy zakonach i klasztorach. Rocznie znajduje się w nich około 8 noworodków. Pozostawienie dziecka w oknie, z prawnego punktu widzenia, nie oznacza porzucenia, które jest karane nawet 5 latami więzienia (chyba że oddanie dziecka do okna życia wiązało się z innym przestępstwem). Prawa rodzica zagwarantowane są tu jednak jedynie przez umowę społeczną  i zarządzenie Zbigniewa Ziobry z 2019 roku, kiedy to minister poinstruował prokuratorów, aby nie wszczynali postępowań w tego typu sprawach.

W ostatnim tygodniu wakacji w oknach życia w Polsce pozostawiono dwójkę dzieci. Chłopca z Bielska-Białej znaleziono w oknie 26 sierpnia w nocy – był wychłodzony, zawinięty jedynie w poszewkę i miał niezabezpieczoną pępowinę. Dziewczynka została pozostawiona 2 dni wcześniej w Warszawie – była zdrowa i zadbana, chociaż, według dołączonej notatki, urodziła się zaledwie 2 godziny temu.
Redakcja poleca: SIDS, czyli zespół nagłej śmierci łóżeczkowej u niemowląt: jak zapobiegać?
SIDS to zespół nagłej śmierci łóżeczkowej, który dotyka niemowląt. Dzieci są pozornie zdrowe, ale pewnego dnia nie budzą się już ze snu. Jednak rodzice nie są bez szans! Można zmniejszyć ryzyko SIDS i skutecznie zapobiegać nagłej śmierci łóżeczkowej niemowląt. Sprawdź, co to za choroba, i które dzieci są szczególnie zagrożone SIDS.

Czy do okna życia trafiają tylko noworodki?

Nie. Luźne i nieformalne regulacje prawne nie określają także maksymalnego wieku pozostawionego w oknie życia dziecka ani tego, czy „chroniona prawnie” jest także osoba pośrednicząca w oddaniu dziecka np. na życzenie matki.
Sytuacji wzbudzających wątpliwości co do dozwolonego wieku dziecka jest wiele. Na początku tego roku w Bydgoszczy zakonnice znalazły prawie dwuletniego malucha, a w zeszłym roku w Olsztynie ktoś zostawił dwumiesięczną dziewczynkę wraz ze stojącym obok w wózku półtorarocznym bratem.

Zdarzały się też jednak sytuacje, w których wiek dziecka wzbudzał słuszne wątpliwości. W zeszłoroczne święta Bożego Narodzenia ojciec zostawił w oknie życia prawie czteroletnią córkę. Sprawą zajęła się policja, która szybko ustaliła tożsamość dziecka i matki, która wychowywała dziewczynkę sama. Powiadomiona przez służby matka była w szoku. Okazało się, że biologiczny ojciec zabrał dziecko na spacer, z którego nie wrócił. Nasuwa się jednak pytanie: czy to jedyne tego typu nadużycie, które zostało przypadkowo odkryte?

Okna życia kontrowersyjne według ONZ

Już w 2015 roku Komitet Praw Dziecka OZN apelował do polskich władz o likwidację okien życia i wprowadzenia innych rozwiązań, które umożliwiałyby rodzicom bezpieczne zrzeczenie się praw rodzicielskich. Wskazywano wtedy pomysły takie jak „anonimowy poród”, podczas którego dane rodzącej podlegają ukryciu i zabezpieczeniu, a dziecko może je poznać po ukończeniu 16. roku życia. Okna życia takiej możliwości nie dają.

Jednak zarówno poprzedni, jak i obecny Rzecznik Praw Dziecka bronili prawa do absolutnej anonimowości matki, którą oferuje skorzystanie z okna życia. Biuro obecnego RPD Mikołaja Pawlaka informuje: „Zostawienie dziecka przez matkę tuż po porodzie w szpitalu, choć jest dobrym rozwiązaniem ze względu na opiekę medyczną i gwarancję zachowania tożsamości maleństwa, wymaga od matki ujawnienia swojej ciąży i danych. To w niektórych przypadkach przeszkoda nie do pokonania, a będąca jej konsekwencją desperacja może być zagrożeniem zarówno dla niej, jak i dla dziecka. To właśnie w takich przypadkach okno życia jest bezdyskusyjnie potrzebne”.  

Źródło: polityka.pl

Zobacz też:
Oceń artykuł

Ocena 5 na 1 głos

Zobacz także

Popularne tematy