Encyklopedia zdrowia dziecka

Dermatozy

Dermatozy to choroby skóry. Mogą być wrodzone (dziedziczne lub niedziedziczne) oraz nabyte. Schorzenia dziedziczne występują niezwykle rzadko i ujawniają się przeważnie w pierwszych dwóch latach życia. Jest to np. rybia łuska, pęcherzowe oddzielanie naskórka, choroba Dariera i wiele innych. Leczenie jest objawowe i zapobiega powikłaniom. U małych dzieci najczęstsze są dermatozy alergiczne – wyprysk niemowlęcy i atopowe zapalenie skóry, a także dermatozy zakaźne.

Dermatozy zakaźne:
1. Liszajec zakaźny
Częsta choroba bakteryjna. Objawia się żółtawymi strupkami na ciele lub głowie, których pojawienie się poprzedzają pęcherzyki. Bywa trudny do rozpoznania, gdyż zmiany mogą być podobne do zmian spowodowanych ospą wietrzną. W przedszkolach i żłobkach dzieci mogą zarażać się nawzajem.
JAK LECZYĆ?
Leczenie jest konieczne. Polega na stosowaniu antybiotyków zewnętrznie, a czasem doustnie (gdy w grę wchodzi zakażenie paciorkowcowo-gronkowcowe). Zapobieganie chorobie polega na przestrzeganiu higieny. Dziecko musi mieć osobną bieliznę i ręczniki.
2. Świerzb
Powoduje go pasożyt z rodziny roztoczy, zwany świerzbowcem, który drąży w skórze kręte nory. Na skórze pojawiają się drobne, swędzące grudki. U niemowląt i małych dzieci zmiany występują najpierw na stopach, w fałdach skóry, pod paszkami, na brzuchu, a nie na dłoniach, jak u dorosłych i starszych dzieci. W przedszkolu może chorować kilkoro dzieci w grupie, a w domu najczęściej wszyscy domownicy.
JAK LECZYĆ?
Leczenie jest skuteczne, ale powinien prowadzić je dermatolog dziecięcy. Leki stosowane na własną rękę, mogą powodować podrażnienia skóry, a nawet dolegliwości ogólne. Wszystkich domowników trzeba leczyć jednocześnie. Na zakończenie należy wyprać ubrania, bieliznę pościelową i ręczniki, umyć zabawki. To, czego nie da się uprać, trzeba wyprasować i zapakować w szczelnie zamknięte worki foliowe. Świerzbowce zginą po około czterech tygodniach. Niestety, objawy zakażenia tym pasożytem bywają niekiedy mylone z alergią.
3. Łupież różowy
Wywołują go wirusy. Występuje bardzo często w okresach infekcji wirusowych u dzieci kilkuletnich i starszych. Czasem towarzyszy infekcjom dróg oddechowych przebiegającym z gorączką, niekiedy dotyczy tylko skóry. Objawia się plackowatymi, dość delikatnymi, podobnymi do łupieżu ogniskami wyraźnie odgraniczonymi od reszty skóry. Najpierw pojawia się jedna owalna plama, potem wysiewają się następne.
JAK LECZYĆ?
Choroba często ustępuje samoistnie. Nie należy drażnić skóry, używać tłustych maści, nie można też kąpać dziecka w zbyt ciepłej wodzie. Maluch nie powinien się pocić. Pomocna bywa zwykła biała kredowa papka (stosowana raz dziennie). Robiona jest ona w aptece na zlecenie lekarza dermatologa. Choroba może być mylona z grzybicą, dlatego dziecko powinno być kilka razy obejrzane przez dermatologa.
4. Grzybice
Dzieci najczęściej zarażają się od zwierząt domowych: kotów, świnek morskich, królików, lub od innych dzieci. Choroba objawia się bardzo swędzącymi, czerwonawymi ogniskami z charakterystyczną obwódką, której brzeg zewnętrzny jest bardziej czerwony i złuszczający się. Swędzenie szczególnie dokucza w nocy i po gorącej kąpieli.
JAK LECZYĆ?
Leczenie grzybic skóry nieowłosionej polega na smarowaniu zmian maściami przeciwgrzybiczymi i trwa około czterech-sześciu tygodni. Grzybicę skóry głowy potwierdza się badaniem mikroskopowym i za pomocą lampy Wooda oraz dodatkowo leczy doustnie.
5. Brodawki
6. Mięczak zakaźny
Powoduje go wirus z grupy ospy wietrznej. Na skórze widoczne są lekko swędzące zmiany złożone z drobnych połyskliwych kuleczek o cielistej barwie. Tworzą skupiska.
JAK LECZYĆ?
Po pewnym czasie mięczak może sam zniknąć. Nowy lek, tzw. krem Alwara, zwiększa miejscowo odporność skóry na wirusy. Dzięki niemu też inne zmiany, np. brodawki, same zanikają. Lek stosuje się pod kontrolą lekarza.
7. Opryszczka
Jest bardzo rozpowszechnionym zakażeniem skóry powodowanym przez wirusy (popularnie mówi się o niej „zimno”). Prawie wszyscy ją przechodzą, zwykle w dzieciństwie. Najczęściej pojawia się na wargach lub w jamie ustnej, a także w innych miejscach – na twarzy i na palcach. Najpierw dokucza pieczenie, potem uwidaczniają się pęcherzyki, które z czasem zlewają się, tworząc strupek. Opryszczka jest zaraźliwa aż do przyschnięcia wykwitów.
JAK LECZYĆ?
Są leki antywirusowe (np. Zovirax, Vratizolin, Virolex, Hascovir), które łagodzą objawy opryszczki, skracają czas jej trwania, zapobiegają częstym nawrotom. W razie bólu na zmienioną okolicę można przyłożyć kostkę lodu.

Kiedy do lekarza
Dermatozy (choroby skóry) u dzieci bywają trudne do zdiagnozowania, dlatego w przypadku jakichkolwiek dolegliwości skórnych najlepiej pójść od razu z dzieckiem do dermatologa. Nie należy leczyć maluchów na własną rękę, nawet lekami dostępnymi bez recepty, gdyż niewłaściwym postępowaniem można dziecku bardzo zaszkodzić, np. lecząc grzybicę maściami sterydowymi.

Zobacz:
brodawki
dziedzieczenie
atopowe zapalenie skóry
ospa wietrzna
opryszczka
maść sterydowa

Konsultacja: lekarz medycyny Lucyna Michalska, pediatra