Rodzaje kart płatniczych: która się przyda, a na którą lepiej uważać

W rękach Polaków jest już ponad 23 miliony kart płatniczych. Ten kawałek plastiku zwykle jest bardzo użyteczny, ale może też stać się źródłem problemów. Przeczytaj, która karta może ci się przydać, a na które lepiej uważać
Płacenie kartą ma niewątpliwie dużo zalet. Nie musisz nosić przy sobie gotówki ani wymieniać jej na obcą walutę podczas zagranicznych wojaży. Możesz ponadto liczyć na rabaty w wybranych sklepach czy inne usługi (np. ubezpieczenie kosztów leczenia za granicą). Z drugiej jednak strony plastikowy pieniądz wydaje się łatwiej i szybko można stracić kontrolę nad własnym kontem.

Rodzaje kart płatniczych

Zastanawiasz się, jaką kartę płatniczą wybrać? To zależy od tego, do czego będzie ci ona potrzebna. Masz do dyspozycji karty:

- Debetową. Można nią wypłacać pieniądze z bankomatu i płacić za zakupy w sklepie. Ponieważ karta jest ściśle związana z rachunkiem oszczędnościowo-rozliczeniowym (ROR), można nią wypłacić tylko tyle pieniędzy, ile masz na koncie. Kartę debetową otrzymujesz po otwarciu konta. Z reguły jest bezpłatna; nie ponosisz też opłat za wyjmowanie gotówki z bankomatu (ale zwykle tylko w sieci macierzystej banku lub sieciach stowarzyszeniowych, np. w Euronecie) ani za transakcje bezgotówkowe dokonywane przy użyciu tej karty.

- Obciążeniową, czyli charge. To karta pośrednia między kartą debetową a kredytową. Możesz przy jej użyciu zaciągnąć kredyt, który spłacasz po zakończeniu okresu rozliczeniowego (zwykle 30 dni). Udzielony kredyt na karcie nie jest uzależniony od pieniędzy zgromadzonych na koncie (bank ustala go zwykle na podstawie wysokości twoich miesięcznych wpływów). Karta obciążeniowa tym różni się od kredytowej, że zaciągnięty kredyt musisz spłacić w krótszym czasie i w całości.

- Kredytową. Możesz ją dostać, nawet gdy nie masz konta w danym banku. Wraz z kartą kredytową otrzymujesz pewien limit wydatków (najprostsze mają 1–3 tys. zł, złote – dla osób o stałych wysokich dochodach – 10–50 tys. zł) na określony czas (zwykle 50–52 dni). W dniu rozliczenia należy spłacić należność. Ale nie masz obowiązku, tak jak przy karcie charge, spłacać kredytu w całości. Możesz spłacić tylko część długu (co najmniej 5 proc.). Wtedy jednak od pozostałej części zapłacisz odsetki (nie mogą być wyższe od czterokrotności stopy lombardowej NBP.
Warto wiedzieć!
Karta kredytowa jest szczególnie przydatna przy transakcjach bezgotówkowych. Nie należy natomiast wykorzystywać jej do pobierania gotówki z bankomatu, bo zapłacisz słoną prowizję.
Redakcja poleca: Świąteczne prezenty dla dziecka wybierz w Hamleys! [WIDEO]
Szukasz oryginalnych pomysłów na gwiazdkowe prezenty dla dzieci? Zajrzyj koniecznie do pierwszego w Polsce sklepu z zabawkami Hamleys, w którym od 250 lat spełniają się marzenia dzieci!


Jaką kartę kredytową wybrać

Nie musisz mieć dużych dochodów, by uzyskać kartę kredytową. Wystarczy już 600–800 zł. Wybierając kartę, musisz jednak wziąć pod uwagę:
- opłatę za wydanie i użytkowanie. Coraz częściej można otrzymać kartę za darmo. Ale uwaga! Nic za nią nie zapłacisz tylko przez pierwszy rok użytkowania. Od następnego bank naliczy opłatę: roczną w wysokości kilkudziesięciu złotych lub miesięczną – kilkuzłotową. Dlatego nie zapomnij zapytać, ile kosztuje użytkowanie karty, gdy minie promocja.
- oprocentowanie. Wynosi od kilkunastu do dwudziestu paru procent w zależności od banku. Wybierz kartę o jak najniższym oprocentowaniu.
- długość okresu odsetkowego (tzw. grace period). To okres, kiedy nic nie płacisz za korzystanie z bankowych pieniędzy, czyli masz darmowy kredyt. W zależności od banku wynosi on 46 do 61 dni.
- bezpieczeństwo. Dowiedz się, jakie bank proponuje ubezpieczenia; najlepiej, aby były one za darmo.

Uwaga! Koniecznie sprawdź warunki, jakie bank stawia przy wręczeniu karty kredytowej. Niektóre ustalają wysoki limit obowiązkowych wydatków, inne narzucają prowizje za zbyt rzadkie używanie karty. Dowiedz się, jak to wygląda w wypadku karty, która cię interesuje, aby potem nie okazało się, że musisz jeszcze dokładać do interesu.

Ubezpiecz kartę

Kart powinnaś strzec jak przysłowiowego oka w głowie. Strata grozi bowiem poważnymi konsekwencjami. Dlatego warto pomyśleć o ubezpieczeniu karty. Banki proponują różnego rodzaju ubezpieczenia związane z kartą. Jedne dotyczą jej posiadacza (są to ubezpieczenia NNW, assistance, na życie i na wypadek całkowitego trwałego inwalidztwa), inne – bezpieczeństwa posługiwania się samą karty. Które wybrać?
- Warto ubezpieczyć kartę od nieuprawnionego jej użycia. Chroni cię ono na wypadek posługiwania się kartą przez osobę nieuprawnioną, i to zarówno w kraju, jak i za granicą. W razie użycia karty przez osobę obcą nie poniesiesz żadnych kosztów za transakcje dokonane do 72 godzin przed zgłoszeniem utraty karty; szkodę (do wysokości 150 euro) pokryje ubezpieczyciel.
- Inne ubezpieczenie to ubezpieczenie gotówki od rabunku. Jeśli weźmiesz gotówkę z bankomatu, a następnie w ciągu kilku godzin (przedział czasowy zależy od umowy) od jej podjęcia zostaniesz obrabowana, stratę pokryje ubezpieczyciel.
- Ubezpieczenie zakupu. Rzeczy, które kupisz w kraju lub za granicą, za które zapłacisz kartą, są objęte ubezpieczeniem na wypadek ich kradzieży, zgubienia lub uszkodzenia. Jeżeli zdarzenie to zostanie zgłoszone w ciągu 60 dni od zakupu, towarzystwo ubezpieczeniowe pokryje szkodę.
Często ubezpieczenia sprzedawane są w pakietach. W niektórych bankach jest on bezpłatny, inne pobierają niewielką kwotę (1–5 zł).

Gdy zginie karta kredytowa

Stało się! Nie wiesz nawet, kiedy złodziej otworzył torebkę i zabrał portfel, w którym miałaś karty. Co teraz?
- Najszybciej, jak możesz, skontaktuj się z bankiem i zastrzeż kartę. Zadzwoń na numer bankowej infolinii, czynny całą dobę (znajdziesz go na ulotkach banku) lub idź
do najbliższego oddziału. Fakt kradzieży powinnaś bankowi potwierdzić na piśmie w ciągu 7 dni od zgłoszenia telefonicznego. Ten wyda ci kopię zastrzeżenia, na której będą podane dane przyjmującego zgłoszenie, data, godzina i minuta zgłoszenia oraz okoliczności utraty karty.
- Możesz też zadzwonić do PolCard S.A. Zespół Zastrzegania Kart, tel. (0-22) 515-30-00 (w dni powszednie w godz. 7.30–22; w soboty w godz. 8–22; w niedziele i święta w godz. 10–18); w pozostałych godzinach należy dzwonić do Zespołu Autoryzacji Kart pod numery: (00 48 22) 515-31-50; (00 48 22) 515-30-00.
- Powiadom o kradzieży policję.

Jeżeli kradzież karty przytrafi się podczas wyjazdu zagranicznego, przede wszystkim powiadom o tym bank lub lokalny ośrodek karty, np. Visa lub MasterCard. Zadzwoń do banku, który wydał kartę.

Warto wiedzieć!
Bank odpowiada za transakcje dokonane przez złodzieja od momentu utraty karty do czasu zgłoszenia tego faktu, gdy straty przekraczają równowartość 150 euro.
Niektóre banki jednak biorą na siebie odpowiedzialność za operacje poniżej tej kwoty. Inne proponują ubezpieczenie karty od kradzieży.
Pamiętaj! Bank nie weźmie na siebie odpowiedzialności za transakcje, jakich dokonał złodziej, które zostały potwierdzone kodem PIN. To będzie dla niego dowód, że źle przechowywałaś kartę i PIN i w pewnym sensie sama przyczyniłaś się do straty.

Zasady posługiwania się kartą płatniczą:

- Naucz się na pamięć kodu PIN.
- Jeżeli boisz się, że zapomnisz, zapisz go, ale nigdy wprost, lecz np. w odwrotnej kolejności. Nie zapisuj go na karcie, nie przechowuj też zapisanego numeru wraz z kartą płatniczą.
- Nikomu nie udostępniaj swojej karty.
- Noś przy sobie numer telefonu, pod którym możesz zastrzec kartę.
- Zanim podpiszesz dowód transakcji, sprawdź, czy wpisana na nim kwota jest właściwa.
- Chroń kartę przed uszkodzeniem mechanicznym, polem magnetycznym i silnym promieniowaniem słonecznym.
- Gdy korzystasz z bankomatu, uważnie wprowadzaj PIN. Pamiętaj, że bankomat pozwala tylko na dwukrotne wprowadzenie PIN-u. Po drugim błędnym zabiera kartę. Musisz także w ciągu 30 sekund zabrać pieniądze i kartę. Po tym czasie bankomat je zatrzyma.
- Zawsze zasłaniaj ręką klawiaturę bankomatu lub terminala (tzw. PIN Pada) przy wpisywaniu kodu PIN.
- Jeśli bankomat dokona transakcji, a nie wypłaci pieniędzy, jak najszybciej zgłoś to w oddziale banku, który prowadzi twój rachunek.

Karta płaska czy wypukła

Karty płatnicze są płaskie lub wypukłe. Co je różni?
Karta płaska ma wydrukowane dane właściciela. Wszystkie transakcje, jakie nią przeprowadzasz, muszą być autoryzowane. Dokonanie transakcji potwierdzasz wpisaniem kodu PIN. Można nią płacić w sklepach, które mają nowoczesne elektroniczne terminale, tzw. POS.
Nie dokonasz nią jednak zakupu w sklepie, który dysponuje tzw. imprinterem, zwanym kiedyś żelazkiem, czyli terminalem, w którym przeciąga się kartę przez czytnik. A właśnie takie terminale funkcjonują jeszcze w małych sklepikach.
Karta wypukła (embosowana) ma wytłoczone dane właściciela i numer. „Czytają“ ją terminale każdego typu. Transakcję potwierdzasz swoim podpisem.

Zobacz też:
Oceń artykuł

Ocena 5 na 1 głos

Zobacz także

Popularne tematy