Dziecko krzyczy, kopie i ucieka. Będzie gorzej, jeśli nie przestaniesz powtarzać 1 błędu
Bunt 4-latka to nic przyjemnego: dziecko niszczy zabawki, robi na złość i wykrzykuje przekleństwa. Wielu rodziców nie wie, co wtedy robić. Inni z przerażeniem zastanawiają się, ile trwa bunt 4-latka, i jak reagować na agresywne zachowania. O konkretne porady zapytałyśmy psychologa, Agnieszkę Galicę.
Bunt 4-latka jest zwykle kompletnym zaskoczeniem dla rodziców. Z dnia na dzień dziecko przestaje słuchać opiekunów, zaczyna niszczyć zabawki, a czasem wręcz robi na złość. Objawy buntu 4-latka bywają trudne także dlatego, że dziecko odwołuje się do emocji rodziców, woła: „Nie kocham cię”, „Nie chcę”, „Jesteś głupia”, czasami wykrzykuje również niecenzuralne słowa. Aby opanować bunt 4-latka, trzeba wiedzieć, jak z wyczuciem reagować na gwałtowne zachowania dziecka. Co wtedy robić, a czego unikać, podpowiada psycholog. Bunt 4-latka: Objawy buntu 4-lata Ile trwa bunt 4-latka? Jak sobie radzić z buntem 4-latka? Czego nie robić podczas buntu 4-latka? Bunt 4-latka Bunt 4-latka to naturalny etap rozwoju dziecka. Większość czterolatków wchodzi w trudną dla rodziców fazę rozwojową, w czasie której dzieci bywają drażliwe, uparte i zbuntowane, zachowują się prowokująco, sprawdzając, jak daleko sięga ich władza nad otoczeniem. Często zbuntowany 4-latek jest arogancki, szybko przyswaja wulgarne słowa i sprawdza, jaki efekt osiągnie, powtarzając je demonstracyjnie. Bunt 4-latka: objawy Ponieważ 4-latek jest już zwykle bardzo ruchliwy, dość sprawny fizycznie i bystry, bunt czteroletniego dziecka bywa podwójnie stresujący dla rodziców. Najczęstsze objawy buntu 4-latka to: głośne manifestowanie swoich trudnych emocji, jak np. złość, poprzez rzucanie przedmiotami, niszczenie ich, krzyk, rzucanie się na podłogę, kopanie i bicie niepodporządkowywanie się zasadom panującym w rodzinie i w domu, donośnie wyrażanie swojego odmiennego zdania lub sprzeciwu wobec próśb rodziców próby wymuszania na rodzicach, aby podporządkowali się jego żądaniom uciekanie rodzicom i chowanie się uparte powtarzanie zasłyszanych przekleństw nieustanne powtarzanie słowa „nie” wymyślanie kłamstw, przechwalanie się w celu zwrócenia na siebie uwagi Ile trwa bunt 4-latka? Bunt 4-latka jest trudnym testem cierpliwości dla rodziców, ale nie trwa wiecznie. Psychologie są zgodni, że czas buntu 4-latka mija po ok. kilku miesiącach. Pięciolatek jest już zazwyczaj dzieckiem dużo spokojniejszym i zdecydowanie bardziej ugodowym. Następny trudny okres czeka rodziców dopiero… w fazie dojrzewania. Jak sobie radzić z buntem 4-latka? Gdy bunt 4-latka się zacznie, większość rodziców nie ma pojęcia, co robić i jak reagować. To czas, kiedy dziecko zaczyna coraz mocniej zaznaczać swoją autonomię, a jego emocje, często jeszcze nie do końca zrozumiałe dla niego samego, mogą przybierać bardzo intensywną formę. Według psychologa niezwykle ważne jest, by rodzice nie dali się sprowokować i sami nie reagowali złością na złość dziecka. Odpowiadanie krzykiem lub karą tylko pogłębia konflikt i uczy dziecko, że emocje wyrażane w sposób agresywny są akceptowalne. Najbardziej skuteczna jest cierpliwa stanowczość, czyli spokój połączony z jasnym określeniem granic. Dobrze np. powiedzieć: „Widzę, że bardzo się zezłościłeś” i dopytać, co się stało. W ten sposób pokazujemy dziecku, że jego emocje są zauważone i ważne, ale też uczymy je rozpoznawać i nazywać to, co czuje. Taka postawa wspiera rozwój emocjonalny malucha i buduje zaufanie – dziecko wie, że nawet w trudnych chwilach może liczyć na obecność i wsparcie rodzica. Ważne, by od obojga opiekunów 4-latek wyraźnie usłyszał, co im się nie podoba w jego zachowaniu i czego nie powinien robić. Dziecko w tym wieku testuje granice – sprawdza, jak daleko może się posunąć i jak reagują dorośli. Jeśli jeden z rodziców reaguje łagodniej, a drugi bardziej surowo, maluch może poczuć się zdezorientowany i niepewny. Dlatego spójność wychowawcza obojga opiekunów ma ogromne znaczenie – dzieci czują się bezpieczniej, gdy wiedzą, czego się spodziewać i jakie zasady obowiązują w domu. Kluczowe powinno być spokojne i konsekwentne tłumaczenie zarówno zasad zachowania, jak i powodów, dla których nie akceptujecie np. agresji dziecka. Tłumacząc, że „nie wolno bić, bo to sprawia komuś ból” lub że „krzyk nie pomoże nam się zrozumieć”, uczymy dziecko empatii i odpowiedzialności za własne czyny. Powtarzalność i jasność komunikatów to podstawa – dziecko potrzebuje wielu powtórzeń, by zrozumieć, że określone zachowania mają swoje konsekwencje. I choć może się wydawać, że nas nie słucha – tak naprawdę chłonie więcej, niż nam się wydaje. Bunt 4-latka: czego nie robić? Choć bunt 4-latka to wiele wyjątkowo stresujących sytuacji, należy w miarę możliwości powstrzymać się od gwałtownych reakcji, wymyślania kar. I przede wszystkim: nie obrażać się na dziecko! Pamiętaj, im bardziej dorośli się denerwują, tym bardziej dziecko prowokuje. Poza tym w okresie buntu 4-latka: nie ignoruj niepożądanych zachowań dziecka nie bij dziecka i nie strasz go nie wyśmiewaj i etykietuj dziecka (to forma przemocy!) nie wymyślaj kar, które nie mają nic wspólnego z zachowaniem zbuntowanego 4-latka (np. zakaz oglądania bajki za uciekanie mamie na ulicy) nie odwlekaj w czasie konsekwencji zachowania dziecka Zobacz też: 7 sposobów na wychowanie rozpieszczonego dziecka. Nr 5 to fatalny nawyk wielu rodziców Całą rodziną uwielbiamy te bajki Disneya. Już po pierwszej mój 3-latek zrozumiał, czym jest przyjaźń i odwaga 5 błędów, którymi wpędzisz dziecko w kompleksy. Nr 1 to wstyd dla rodzica Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Co robić, gdy dziecko nie chce iść do przedszkola?
Twoje dziecko nie chce iść rano do przedszkola? Jak się zachować w takiej sytuacji? Na pytania rodziców odpowiada pedagog.
Jestem mamą 4-letniego Filipa i 16-miesięcznego Franka. Starszy syn już drugi rok chodzi do przedszkola. Rano nie chce tam iść i wymyśla różne powody. Muszę go ubierać prawie na siłę, obiecać słodycze, żeby wyszedł z domu. Myślałam, że w przedszkolu jest mu źle, ale jak go odbieram, ma pretensję, że tak wcześnie przyszłam. Jego zachowanie jest uciążliwe, mąż przez nie spóźnia się do pracy. Może to przez to, że ja zostaję w domu z młodszym synem? Monika z Cieszyna Gdy pojawia się młodsze dziecko, starsze, traktowane jest jako bardziej dojrzałe niż jest w rzeczywistości. Filip jest jeszcze małym dzieckiem, wrażliwym na rozłąkę z mamą i wyczulonym na nowego domownika. Dlatego spróbuj jednego z tych rozwiązań: Postaraj się skrócić czas przebywania w przedszkolu, w domu poświęcaj dziecku więcej uwagi, ale jednocześnie okazuj mu spokojną stanowczość. Spróbuj wcześniej wstawać. Choć to trudne, to rozwiązanie jest lepsze niż obarczanie buntownika odpowiedzialnością za spóźnienie. Pamiętaj, że to dorośli mają umiejętność planowania czasu, a nie dzieci! Nie nagabuj dziecka, dlaczego nie chce chodzić do przedszkola, bo kilkulatek raczej nie umie wyrazić tego, co go naprawdę trapi. Musisz być po prostu spokojna, konsekwentna i cierpliwa. Niedługo część problemów najprawdopodobniej ustąpi w związku z dojrzewaniem dziecka i przyzwyczajeniem się do nowej sytuacji. Czytaj też: 5 sprawdzonych sposobów na dziecięcą złość Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Co robić, gdy dziecko nagle zaczyna bać się kąpieli? Odpowiada nasz ekspert.
Od kilku tygodni nasza córeczka nie chce wejść do wanny. Po kąpieli jest roztrzęsiona, nie może zasnąć, w ciągu dnia pyta: "Ale nie będziemy się dziś kąpać?". Nie wiemy, co się zdarzyło. Maja ma dwa latka i nie umie tego wytłumaczyć. Patrycja z Zielonej Góry Lęki związane z wodą często pojawiają się u dzieci. Można uspokoić malucha zapewnieniem, że dziś nie będziemy się kąpać, tylko umyjemy ząbki, buzię, rączki. Można też na parę dni zrezygnować z kąpieli w wannie albo wrócić do małej wanienki, gdzie dziecko czuje się bezpieczniej. Warto zrezygnować na jakiś czas z mycia włosków, zwłaszcza z polewania prysznicem. Czasem pomaga wspólna kąpiel z mamą w dużej wannie. Problem z lękiem jest przejściowy. Proszę nie wywierać silnej presji na dziecko, a wszystko powoli wróci do równowagi. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Nie ma idealnie grzecznych dzieci. Co jednak robić, jeśli dziecko ciągle dostaje uwagi w przedszkolu, choć w domu jest jak aniołek? Wierzyć paniom przedszkolankom czy z nimi dyskutować? Odpowiada pedagog.
Już zaraz nowy rok szkolny i znów zaczynam się niepokoić, ponieważ mój syn w przedszkolu źle się zachowuje. Jest nieposłuszny, niechętnie bierze udział w gimnastyce, zaczepia inne dzieci. W domu jego zachowanie nie stwarza problemu (mówi do nas „Tak, kochana mamo”, „Tak, kochany tato”). Panie w przedszkolu ciągle zwracają mu uwagę i nie potrafią nic dobrego o nim powiedzieć. W innych miejscach, np. na zajęciach Dobrego Startu, SI, syn jest postrzegany jako dziecko bezproblemowe (wysłałam go na nie, gdyż chcę, żeby oprócz domu syn doświadczał pozytywnych komunikatów na swój temat). W przedszkolu zaś panie zarzucają mi nadopiekuńczość. Jak to wytłumaczyć? Wioletta z Katowic Trudno orzec, dlaczego Pani synek akurat w przedszkolu zbiera negatywne opinie, może być tego szereg przyczyn, których nie potrafię odgadnąć po tak krótkim liście. Jednak: 1. Należy przeanalizować poprzednie zachowania dziecka Na pewno coś musiało się wydarzyć – kiedyś dziecko zachowało się niegrzecznie i została mu zwrócona uwaga, a dziecko na nią źle zareagowało (np. zaczęło myśleć, że jest złe, niegrzeczne, niekoleżeńskie itp.). A skoro tak, to zaczęło się czuć w przedszkolu niedobrze i, na zasadzie błędnego koła, dalej źle się zachowuje. Czytaj też: Przeklina, kopie, pluje – 5 sposobów na dziecięce wybryki 2. Trzeba spróbować zastanowić się nad swoim nastawieniem Prawdopodobnie również Pani jest już niechętnie nastawiona do pań z przedszkola, a one rewanżują się podobnie. A może warto byłoby zastanowić się, dlaczego zarzucana jest Pani nadopiekuńczość i np. porozmawiać o tym z psychologiem dziecięcym, który poznając więcej szczegółów, mógłby pomóc w rozwiązaniu tego problemu. Czytaj też: Dziecko nielubiane w przedszkolu – jak możesz mu pomóc? Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Myślałaś, że twój kilkulatek będzie chętnie rysować, a jego dzieła ozdobią przedszkolne tablice. Tymczasem dziecko nawet nie chce dotykać kredek, a jeśli już bierze je do rączki, na kartce widać tylko bazgroły. Co zrobić, gdy dziecko jest słabsze manualnie? Odpowiada pedagog Agnieszka Galica.
Moja córka ma cztery lata. Rok temu nie chciała nawet wziąć kredki do ręki. Teraz jest poprawa, ale Oliwka tylko bazgrze... Prace innych dzieci są piękne. Czy powinnam się martwić? Monika z Konina Być może Pani córeczka jest trochę słabsza manualnie, ale proszę się nie denerwować, powinna to powoli nadgonić. Rysowanie to dla dziecka nie tylko zabawa, ale także ćwiczenie sprawności oraz koordynacji ręka-oko. Skoro Oliwka niechętnie rysuje, proponuję inne zabawy: Malowanie dłońmi na dużych arkuszach papieru. Wystarczy kupić nietoksyczne farbki przeznaczone do malowania rękami i duże arkusze papieru. Przyda się także fartuszek ochronny, który zabezpieczy ubranko przed zabrudzeniem. Czytaj też: Jesienne zabawy – 6 zabaw rozwijających małe rączki Wylepianie obrazków z plasteliny. Taka technika doskonale poprawia zdolności manualne. Lepienie z ciasta. Dzieci lubią pomagać w pracach kuchennych, a przy okazji poprawiają sprawność rączek. Układanie puzzli. Trzeba dobrać je do wieku dziecka, bo zbyt trudne zniechęcą malca do zabawy. Sprawdź też: Wybieramy puzzle dla przedszkolaka Dokańczanie rysunku, który rozpoczęła mama. Wycinanki-naklejanki. Można skorzystać z wydzieranek z gazet lub kolorowego papieru. Proszę pamiętać, że należy chwalić dziecko, nawet za niezbyt udane dzieła, by mogło doświadczyć sukcesu i budować swoje poczucie wartości. Czytaj też: Dziwne rysunki dzieci – czy powinny niepokoić? Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Czy zniekształcanie słów przez dwulatkę powinno niepokoić rodziców? Odpowiada pedagog.
Martusia ma prawie dwa latka i jak na ten wiek dużo mówi, zna nawet kilka wierszyków, bo bardzo dużo jej czytam. Martwi mnie to, że większość słów zniekształca i nie chce powtórzyć prawidłowo. Nie mówię o dziecinnym zmiękczaniu słów, ale o zamianie końcówek albo niektórych dźwięków, np. zamiast „k” wymawia „t” . Kiedy z dzieckiem należy iść do logopedy? Barbara z Mazowsza Pani córeczka ma jeszcze słabo ukształtowany aparat artykulacyjny i ma prawo tak mówić. Nie umie jeszcze również prawidłowo naśladować wszystkich dźwięków. I nie jest to żaden defekt, tylko prawidłowość rozwojowa. Z Pani opisu nie wynika nic niepokojącego, dlatego proponuję jeszcze spokojnie poczekać, aż córeczka nabierze więcej wprawy w mówieniu. Logopeda może ewentualnie za rok obejrzeć dziecko – tylko po to, by Pani się nie zamartwiała. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Czy roczne dziecko powinno się wkładać do chodzika? Odpowiada pedagog.
Nasz synek skończył niedawno roczek i jeszcze nie chodzi, woli biegać na czworakach, czasami staje przy meblach, ale zaraz się puszcza i nie odważa się na chodzenie. Mnie się wydaje, że wszystko jest tak jak u innych dzieci, ale teściowie bardzo się tym niepokoją, kupili chodzik i jeszcze naciskają na męża, tak że i on uważa, że z Bartusiem jest coś nie w porządku. Nie wiem, kto ma rację. Czy trzymanie dziecka w chodziku, tak jak chce mąż, jest wskazane? Anna z Polic Zdecydowanie ma Pani rację. Roczne dziecko zazwyczaj chodzi na czworakach, wstaje przy meblach lub próbuje paru kroczków, trzymając się ręki dorosłego. Zacznie chodzić, zgodnie z własnym „zaprogramowaniem”, jutro lub za miesiąc, dwa, trzy i nie należy tego przyspieszać. Chodzik ogranicza naturalną potrzebę ruchu u malca i wymusza chodzenie, zanim dziecko jest na to gotowe, a to może prowadzić do wad postawy. Proszę zachęcić męża, by poczytał o rozwoju ruchowym dziecka lub porozmawiał z pediatrą i przestał się niepotrzebnie niepokoić. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Moje dziecko wyrzuca zabawki z łóżeczka. Czy robi mi na złość? Odpowiada pedagog.
Pawełek ma osiem miesięcy, jest duży i ruchliwy. Od niedawna wydaje mi się, że robi mi na złość: wyrzuca z łóżeczka zabawki i dopomina się, by mu je podać. Próbowałam ich nie podnosić, ale synek płacze. Gdy nie pomagają łagodne tłumaczenia, zaczynam się złościć, a później mam wyrzuty, że jestem złą mamą. Co robić? Elwira z Płońska Zachowania opisane przez Panią są typowe i prawidłowe dla etapu rozwoju, na którym znajduje się synek. Ćwiczy swoją sprawność ruchową (chwytanie, rzucanie), a przy okazji poznaje otoczenie oraz uczy się nawiązywania relacji. Nie jest to w żadnym wypadku chęć zrobienia na złość mamie. Ułatwieniem może być przywiązanie zabawek na dłuższej wstążce by nie szukać ich pod łóżeczkiem lub nie podnosić z ziemi tych ubrudzonych na spacerze. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Dzieci mają różne upodobania żywieniowe - co powinno nas niepokoić, a co nie? Odpowiada pedagog.
Nie potrafię nauczyć córki (ma już prawie trzy lata) jedzenia od razu całego drugiego dania. Jej posiłki trwają długo. Na początku zjada mięso, później osobno surówkę i oddzielnie ziemniaki lub ryż. Gdy próbuję podać jej np. mięso razem z ziemniakami, to wypluwa. Z kanapek też zdejmuje sałatę, wędlinę i każdą rzecz zjada osobno. Za to lubi miksowane zupki, więc takie jej daje. Teresa z Bydgoszczy Dzieci mają różne upodobania żywieniowe, często mają kłopot z gryzieniem potraw (zwłaszcza jeśli zbyt długo dostają miksowane jedzenie) i dlatego niektóre z nich wolą jeść każdy składnik posiłku oddzielnie. Nie widzę powodu do niepokoju, Pani córeczka powoli nauczy się mieszania potraw. Sądzę też, że jest wystarczająco duża, żeby zrezygnować z miksowania jej zup. Przy jedzeniu zupy też będzie sobie ćwiczyła gryzienie, choć oczywiście jedzenie będzie trwało dłużej. Proszę spokojnie pozwolić jej na eksperymentowanie z jedzeniem i nie denerwować się, jeśli posiłki będą trwały dłużej niż dotychczas. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Opieka nad bliźniętami jest wyczerpująca. Nie mam jednak komu się wyżalić – pisze nasza czytelniczka. Odpowiada jej pedagog Agnieszka Galica.
Pół roku temu urodziłam bliźniaki – dziewczynkę i chłopca. Wszyscy się zachwycają: „Cudownie – macie od razu parkę”. To prawda, maluszki są słodkie i zdrowe, ale nikt nie wie, co dzieje się ze mną. Długie dochodzenie do siebie po porodzie, spanie po dwie–trzy godziny, zmora karmienia na dwie buzie. Teraz jest trochę lepiej, ale wciąż nie nadążam ze wszystkim, mąż musi dłużej pracować, a gdy chcę się mu wygadać, mówi, że nie jestem dobrą matką, bo złoszczę się na dzieci. Olga z Zamościa Każda, nawet najlepsza (jeśli ktokolwiek wie, co to znaczy) mama czasami złości się, mówi, że ma dosyć dzieci. I nie znaczy to, że jest złą mamą. To tylko ujście nagromadzonych emocji wynikających ze zmęczenia, pośpiechu, stresu. Wtedy potrzebny jest ktoś bliski, komu można się wyżalić. Nawet mamy jedynaków mają okresowe załamania czy depresyjne nastroje. To wynik nowej życiowej sytuacji, nadmiaru obowiązków i często poczucia osamotnienia. Proszę powiedzieć mężowi, że zamiast oceniania bardzo potrzebuje Pani, żeby czasem Pani wysłuchał i pocieszył. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Co zrobić, gdy dziecko ciągle jest obdarowywane zabawkami, tak że już nie ma na nie miejsca w pokoju? Jak radzić sobie z bałaganem i uczyć kilkulatka porządku? Podpowiada pedagog Agnieszka Galica.
Toniemy w powodzi zabawek, które nasza trzyletnia córeczka dostaje od rodziny i znajomych. Potykamy się o wózki, lalki, pluszaki... O tym, by sama je sprzątała, nie ma mowy. Zaczyna, ale nigdy nie kończy. Jak nauczyć Aldonkę porządku? I co zrobić, by na każdy dzwonek do drzwi nie reagowała: „Zaraz coś dostanę”? Ewa z Puław Po pierwsze, należy ograniczyć ilość zabawek przynoszonych córeczce w prezencie. Po drugie, warto już teraz uczyć dziecko porządku. Przy okazji pokaż znajomym i rodzinie dobytek córeczki i poproś, by powstrzymali się od nowych zakupów. Wkrótce Aldonka nie będzie na nie czekać. Przyjrzyj się, czym dziecko najchętniej bawi się w danym czasie i pozbądź się tych zabawek, z których wyrosła, a pozostałe spakuj do pojemnika. Jeśli mała będzie protestować, wytłumacz, że zabawki czasami muszą odpocząć. Po jakimś czasie wymień „zmęczone” zabawki na te „wypoczęte”. Ręczę, że Aldonka będzie miała z tego dużo radości. W nauce sprzątania pomoże ustalenie stałych miejsc, np. pluszaki na półeczce, klocki w szufladzie, układanki w pojemniku itd. Zobacz też: Praktyczne sposoby na bałaganiarza, czyli o obowiązkach przedszkolaka Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Czy warto posyłać dziecko wcześniej do szkoły ze względu na starszego przyjaciela-pierwszoklasistę? Jakie mogą być być konsekwencje takiej decyzji?
Nasz synek od dawna przyjaźni się z synem znajomych. Chłopcy chodzą do jednego przedszkola, a popołudnia spędzają razem w jednym lub drugim domu. Szymek jest niestety młodszy o rok od kolegi, który po wakacjach idzie do szkoły. Od pewnego czasu zamęcza nas, by mógł pójść do szkoły razem z przyjacielem. Mąż sprzeciwia się temu i ostatnio większość domowych rozmów zmienia się w kłótnię. Uważam, że Szymon jest mądrym chłopcem i nie zaszkodzi mu wcześniejsze rozpoczęcie nauki, a przyjaźń to rzecz niezmiernie ważna nie tylko dla dorosłych. Tymczasem mąż twierdzi, że syn jeszcze nie raz znajdzie przyjaciół, a przyspieszanie nauki w szkole nie wyjdzie mu na dobre, bo nie jest zbyt śmiały. Czy warto wcześniej wysyłać dziecko do szkoły? Iwona z Gdyni Dziecko może zacząć wcześniej naukę, jeśli taka jest wola rodziców, a dyrekcja szkoły wyrazi na to zgodę. Dyrektor szkoły może prosić rodziców o konsultację psychologiczną dotyczącą osiągnięcia przez malucha tzw. dojrzałości szkolnej. Warto wiedzieć, że dojrzałość do podjęcia nauki to nie tylko wiedza, jaką dziecko posiada, ale też jego kondycja fizyczna, dojrzałość społeczna i emocjonalna. Może ją obiektywnie ocenić psycholog podczas dość krótkich badań. Jednak w przypadku Pani synka sprawa jest bardziej skomplikowana. Nieporozumienie między rodzicami, kłótnie na temat kariery szkolnej dziecka nie wróżą nic dobrego. Oboje Państwo mają swoje racje, oboje też kochają syna i chcą dla niego jak najlepiej. Ale chwilowo nie przekłada się to na korzyść dla dziecka, które jest świadkiem konfliktu między mamą i tatą. Proszę pomyśleć, jak bardzo rozdarty będzie syn, gdy pójdzie do szkoły wbrew tacie, którego kocha, lub nie pójdzie, ale będzie widział nieszczęśliwą mamę. Może warto, by dorośli porozumieli się ze sobą, wypracowali kompromis i nie dostarczali Szymkowi takich emocji. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Czy ze zbuntowanym dwulatkiem iść do psychologa?
Gdy dziecko ma około dwóch lat, jest uparte, nie lubi ustępować i chce rządzi. To dla rodziców trudny czas. Czy z takim maluchem trzeba iść do psychologa? A może to normalny etap w rozwoju, czyli tzw. bunt dwulatka? Zobacz, co radzi pedagog.
Nasz problem: Franek ma dwa i pół roku i jest utrapieniem dla nas, dla dziadków i niani. Jesteśmy umęczeni, choć bardzo go kochamy. To ogromnie ruchliwy chłopiec, wciąż za nim biegamy, sprawdzamy, co robi, gdzie wszedł, co ma w ręce. Gdy coś mu się zabierze (np. niebezpieczny przedmiot) albo czegoś zabroni, Franek krzyczy, rzuca się na podłogę, płacze. Kiedy trzeba iść na spacer, chce się bawić w domu, gdy chcemy wrócić do mieszkania, kopie w ziemi. Trudno go ubrać – jeśli ubiera go niania, on życzy sobie, by robiła to babcia lub odwrotnie. Mamy wrażenie, że robi nam na złość. Wieczorem, gdy uśnie, wygląda jak aniołek, ale kiedy tylko się obudzi, doprowadza nas do szału. Czy z takim dzieckiem można iść do psychologa? Hanna i Tadeusz z Płocka Zobacz też: Jak radzić sobie z buntem dwulatka? - test Oczywiście możgą Państwo pójść do psychologa, ale bez dziecka. Porozmawiają Państwo o synku i dowiedzą się, jakie są charakterystyczne zachowania dwuipółlatka. To czas dość trudny dla większości rodziców. Dziecko w tym wieku jest uparte i nie lubi ustępować, chce „rządzić”. Jednocześnie to okres przeżywania silnych i gwałtownych emocji bez umiejętności ich wyrażania w dopuszczalnej formie. Dziecko jest ruchliwe, pełne energii, chęci poznania wszystkiego wokół, a jednocześnie nie radzi sobie jeszcze w wielu sytuacjach. Mieszkanie powinno być przystosowane do aktywności dziecka (zabezpieczone szuflady, pochowane niebezpieczne przedmioty). Opiekun dwuletniego dziecka musi mieć anielską cierpliwość, nie dawać się wyprowadzić z równowagi, nie zmieniać podjętych decyzji pod naporem malucha. Jeśli zapowiemy, że idziemy na spacer, nie należy z tego rezygnować. Ważne też, by wszystkie dorosłe osoby opiekujące się dzieckiem wyrażały podobne stanowisko w istotnych sprawach. Powoli upór i okazywanie złości będą słabnąć i w okolicach trzeciego roku życia dużo łatwiej można się porozumieć z dzieckiem i zawrzeć różne kompromisy. Zobacz też: Bunt dwulatka Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Czy ssanie kciuka przez 1,5-roczne dziecko może być powodem do niepokoju przez rodziców? Odpowiada pedagog.
Moja półtoraroczna córeczka ssie kciuk, odkąd skończyła dwa miesiące. Na początku się tym nie martwiłam, ponieważ Izunia robiła to tylko, gdy zasypiała. Natomiast od pewnego czasu zdarza się to coraz częściej: kiedy jest głodna albo ma mokrą pieluszkę. Nawet jak płacze, bo coś jest nie po jej myśli, też wkłada do buzi paluszek, jakby chciała się odstresować. Nie wiem, co robić i boję się, że problem może stać się poważny. Córeczka nie ma zbyt wielu stresów – ja nie pracuję, więc poświęcam jej bardzo dużo czasu. Chodzimy razem na basen, do miniprzedszkola, bo chcę, żeby miała kontakt z innymi dziećmi. Mała jest bardzo kontaktowa, dużo się śmieje i nie boi obcych. Może powinnam iść z Izunią do jakiegoś specjalisty? Marianna z Białowieży Proponuję, by nadal nie martwiła się Pani ssaniem kciuka przez córeczkę. Wiele dzieci robi to już w okresie płodowym, a ssanie kciuka może pojawiać się z różnym natężeniem aż do piątego roku życia. Właśnie tak dzieci radzą sobie ze stresem, w ten sposób rozładowują napięcie, którego mimo najlepszej opieki ze strony rodziców w życiu malucha nie brakuje. Najczęściej jest tak, że im bardziej skupiamy się na problemie ze ssaniem kciuka i próbujemy odzwyczajać od tego dziecko, zwłaszcza w początkowej fazie (tzn. do drugiego roku życia), tym trudniej jest maluchowi porzucić ten zwyczaj. Warto jednak nadal obserwować małą (jak już to Pani robi), sprawdzić, kiedy ta czynność się nasila i wtedy łagodnie interweniować, np. przesuwając nieco czas karmienia czy spania. Często zdarza się, że kiedy dziecko zacznie chodzić do przedszkola, porzuca zwyczaj bo pragnie akceptacji ze strony rówieśników. Ale to też nie jest regułą. Proszę się jednak nie martwić, bo ten sposób rozładowywania napięcia nie ma zasadniczego wpływu na rozwój malucha, natomiast Pani stały niepokój może być niekorzystnie odbierany przez małą. Na pocieszenie dodam, że u dziewięciorga na dziesięcioro dzieci nawyk ten ustępuje sam. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Jaka powinna być postawa rodziców na przygotowanie dziecka przed pojawiniem się brata lub siostry? Czy możemy zmniejszyć objawy zazdrości lub zupełnie je wykluczyć?
Nasz synek, który ma prawie trzy i pół roku, do niedawna troskliwie opiekował się młodszą siostrą. Pomagał przy kąpieli, asystował przy karmieniu, pchaniu wózka na spacerach, dzielił się swoimi zabawkami. Wydawało nam się, że ominęliśmy problem zazdrości. Niestety, od kiedy Zosia zaczęła raczkować, Pawełek zmienił do niej nastawienie. Najpierw objawiało się to mocnymi uściskami – myśleliśmy, że to brak wyczucia, ale uściski zmieniły się w przygniatanie, szczypanie, potrącanie itp. Nie pomogły prośby i zakazy. Synek jest zazdrosny i okazuje to coraz wyraźniej. Czy popełniliśmy błąd? Zastanawiamy się, dlaczego zachowywał się inaczej, jak długo może trwać taki stan rzeczy i co robić. Magda i Sławek z Siedlec Uczucie zazdrości pojawia się zawsze wraz z młodszym rodzeństwem. Oczywiście postawa rodziców, przygotowanie dziecka na przyjęcie brata lub siostry mają duże znaczenie, ale możemy jedynie zmniejszyć objawy zazdrości, a nie zupełnie je wykluczyć. W niektórych wypadkach zazdrość u starszego dziecka występuje wraz z pojawieniem się młodszego dziecka, gdy rodzice poświęcają mu całą uwagę. W przypadku Pawełka udało się Państwu tak zorganizować życie domowe, że chłopiec początkowo nie poczuł się zagrożony. Zosia, raczkując, rozpoczęła podbój domu i stała się zagrożeniem dla brata. Nie jest już niemowlaczkiem, który tylko leży w łóżeczku, ale dzieckiem wymagającym ciągłej uwagi, ruchliwym, sięgającym po wszystko, co do tej pory było w posiadaniu Pawełka. Mimo że córeczka stała się teraz bardzo absorbująca, muszą Państwo w jakiś sposób wygospodarować czas przeznaczony tylko dla synka i sprawić, by poczuł się ważny. Zadbajcie też, by Zosia nie zabierała jego zabawek, zorganizujcie jakieś nowe, satysfakcjonujące go zajęcia itp. Niestety, zazdrość jest silnym i przykrym uczuciem i nie mija z dnia na dzień. Właściwie aż do 6–7. roku życia nie należy zostawiać dzieci samych ze sobą, by nie zrobiły sobie krzywdy. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Dlaczego dziecko nie odzywa się w przedszkolu do innych dzieci? Odpowiada pedagog.
Z powodu problemów rodzinnych posłaliśmy naszego syna do przedszkola w połowie roku szkolnego. Maciuś ma prawie pięć lat, jest duży, wygadany, spragniony towarzystwa rówieśników. Niestety, od pierwszego dnia nie odzywał się tam do nikogo. Początkowo bagatelizowaliśmy ten problem, zwłaszcza że w domu chętnie opowiadał o tym, co działo się w przedszkolu. Po pewnym czasie, dość nieśmiało, ale zaczął odzywać się do dzieci. Do tej pory jednak sam nie zaczyna rozmów i nie odzywa się do nauczycielek. Czy pomogłaby mu wizyta u logopedy? Maria z Krakowa Nie ma sensu umawiać się na wizytę do logopedy, bo nawet najlepszy specjalista nie będzie mógł Maciusiowi pomóc. Po prostu synek nie wymaga konsultacji logopedycznej. Chłopiec nie ma przecież zaburzeń mowy – opisujecie go Państwo jako domowego gadułę, który nie ma problemu z wyrażeniem tego, co chce powiedzieć. Prawdopodobnie w jego przypadku mamy do czynienia z zahamowaniem mowy, które psycholodzy nazywają mutyzmem wybiórczym. Najczęściej taki stan pojawia się, gdy dziecko przeżywa różne sytuacje związane z napięciem bądź stresem. Wówczas bardzo dobrze i sprawnie posługuje się mową wśród bliskich i znajomych osób, a przestaje się jednak odzywać poza domem, np. w przedszkolu. W przypadku Maćka radziłabym Państwu skontaktować się z poradnią psychologiczną. Na pierwszą rozmowę z psychologiem proszę jednak iść bez synka, by nie stwarzać w ten sposób dodatkowych stresujących go sytuacji. Można też się domyślać, że pewien wpływ na powstanie opisywanego przez Panią problemu miały wspomniane na początku listu „problemy rodzinne”. Ale to tylko moje przypuszczenia, ponieważ nie znam bliżej Państwa sytuacji rodzinnej. Aby Panią uspokoić dodam, że zazwyczaj rezygnacja dziecka z posługiwania się mową nie utrzymuje się zbyt długo. Nie należy jednak wywierać żadnego nacisku, nie wolno zawstydzać go z tego powodu ani tym bardziej karać. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Czy należy pozwolić, by dziecko mówiło do dorosłych po imieniu? Czy do znajomych ma się zwracać „ciociu”, „wujku”, czy „pan”, „pani”?
Niektórzy z naszych znajomych uważają, że mówienie „ciocia” jest przestarzałe, więc zachęcają naszego dwuletniego synka do mówienia per „ty”. Również niektórzy kuzyni ze względu na swój młody wiek (choć są dorośli) nie chcą być tytułowani wujkami i ciociami. Czy należy pozwolić, by Adaś mówił do dorosłych po imieniu? Czy do znajomych ma się zwracać „ciociu”, „wujku”, czy „pan”, „pani”? Nasz synek do zupełnie obcych ludzi również mówi „ty”, a nie wszystkim to się podoba. Jak z tego mądrze wybrnąć? Maria z Gdańska Na razie Państwa dwulatek ma jeszcze prawo nie zachowywać form grzecznościowych, przecież dopiero uczy się mówić. Proszę więc się nie denerwować. Jednak gdy Adaś będzie starszy, może to stać się powodem kłopotów. Najprościej nie burzyć ustalonych reguł i uczyć dziecko zwracania się w formie „ciociu”, „wujku” do prawdziwych cioć i wujków oraz niekiedy do najbliższych przyjaciół rodziny. Do pozostałych osób dorosłych w otoczeniu dziecka warto stosować formę „pan”, „pani”, czasami w połączeniu z imieniem danej osoby. A jak sobie poradzić z zachętami kuzynów, by Adaś mówił do nich na „ty”? Przede wszystkim proszę pamiętać, że to rodzice, czyli Państwo, decydują, czego chcą nauczyć dziecko. Należy o tym łagodnie, ale stanowczo poinformować osoby, które chcą wprowadzać swoje zwyczaje. W przyszłości jasne zasady ułatwią dziecku porozumiewanie się w sposób poprawny i ogólnie przyjęty. Nawet młodzi kuzyni nie są przecież rówieśnikami dziecka. I choć teraz może wydawać się zabawne, gdy maluch woła do nich po imieniu, w przyszłości taka sytuacja może być niezręczna. Maluch mógłby zacząć przenosić te zwyczaje na innych ludzi, którzy niekoniecznie byliby z tego zadowoleni. Jasne reguły ułatwią maluchowi skuteczne i bezproblemowe poruszanie się w skomplikowanym świecie zasad – wielu z nich będzie się musiał jeszcze nauczyć. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Może się zdarzyć, że 3-latek podczas zabawy zapomni wyjść do toalety. To nie jest poważny problem. Nie karz dziecka, ani nie wracaj do pieluch. Cierpliwie przypominaj - radzi psycholog.
Wydawało mi się, że problem siusiania w pieluchy mamy już za sobą. Niestety, od pewnego czasu mojej córce, która ma już prawie 3 lata, zdarza się zapomnieć o pójściu do toalety i to nawet w dzień. Tego problemu nie ma nocami, ponieważ przesypia je od dawna „na sucho”. Na spacerach też jej się to nigdy nie przytrafia. Awarię mają miejsce zazwyczaj podczas zabaw, często wtedy, gdy odwiedzają ją inne dzieci. Nie pomaga ani zwracanie uwagi, ani nawet niewielka kara. Jak ją tego oduczyć? Czy znów powinnam zacząć wkładać jej pieluchę? Marysia z Lublina Moczenie 3-latka w dzień - to przejściowe Choć sprawa jest uciążliwa, a problem wydaje się na pierwszy rzut oka poważny, prawdopodobnie nie dzieje się nic złego. Podczas zabawy Pani córeczka jest po prostu tak zaabsorbowana, że zwyczajnie „nie ma czasu” na siusianie. Skoro trening czystości macie już za sobą, nie warto wracać do pieluch. Proszę mieć na uwadze, że córka dopiero niedawno nauczyła się panować nad swoją fizjologią, a gdy pojawiają się dzieci, zabawa i atrakcje, to naprawdę łatwo jest o wszystkim zapomnieć. Dziecko bawi się przecież całym sobą. Myślę, że moczenie jest przejściowe i wynika z niedojrzałej emocjonalności dziecka. Mimo, że córeczka czuje potrzebę wyjścia do toalety, to nie ma dość silnej woli, żeby zostawić frapującą zabawę, a po chwili jest już za późno. Gdy dziecko siusia w majtki, nie karz W tym przypadku kary nie są najlepszą metodą osiągania celu, nawet jeśli są niewielkie. Powinna Pani z nich zrezygnować. Proszę nie myśleć, że dziecko robi pani na złość. Najlepiej przed rozpoczęciem zabawy po prostu przypomnieć mu o konieczności zrobienia siusiu i zachęcić je do tego. W trakcie zabawy, która trwa już dość długo, musi Pani zadbać, by dziewczynka zrobiła przerwę na wizytę w łazience. Niech dziecko nie przyzwyczaja się do pozostawania w mokrym ubranku. Gdy tylko zauważy Pani, że córeczka zmoczyła majteczki, natychmiast trzeba ją przebrać. Proszę się nie niecierpliwić, niedługo problem sam się rozwiąże, bo im starsze dziecko, tym lepiej sobie radzi z kontrolowaniem moczenia. Czytaj też: Pora na nocnik! Felieton młodego taty Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Jak nakłonić dziecko, żeby jadło samo, bez pomocy zabawek i bajek?
Gdy Zosia miała trzy latka, przeszła dość poważną chorobę. Straciła apetyt i karmienie jej odbywało się przy użyciu różnych „zabawiaczy”. Po pewnym czasie apetyt wrócił, ale Zosia podczas jedzenia bawi się, kręci, odchodzi od stołu, a my biegamy za nią z łyżeczką albo opowiadamy zajmujące historie. Wiem, że popełniliśmy błąd, ale nie umiemy znaleźć wyjścia z tej sytuacji. To tym trudniejsze, że babcia, która nam pomaga, uważa, że najważniejsze jest to, by dziecko było prawidłowo odżywione. Jak nakłonić córeczkę, żeby jadła sama, bez pomocy zabawek i bajek? Co zrobić, gdy, jak już czasem bywało, Zosia nie będzie chciała w ogóle jeść? Maria z Wrocławia Warto spróbować jeść, przynajmniej niektóre posiłki, razem z dzieckiem. Kiedy tylko będzie to możliwe, proszę usiąść do stołu całą rodziną. Wtedy Zosia zobaczy, że każdy je sam i nie robi wtedy niczego innego. Jeśli nie będzie chciała jeść tego, co Pani dla niej przygotuje, czekając na zabawę, proszę po prostu sprzątnąć talerzyk, mówiąc: „Chyba nie byłaś dziś głodna, bo ja i tata skończyliśmy już śniadanie”. Proszę się nie martwić, że dziecko (mając tak troskliwych rodziców) zagłodzi się, nie jedząc jednego posiłku. Trudno się dziwić, dziewczynka przyzwyczajona do wesołej zabawy podczas jedzenia sama z niej nie zrezygnuje. To Państwo muszą się uzbroić w cierpliwość, gdy po raz kolejny będzie oczekiwała takich „atrakcji” przy stole oraz postarać się przekonać babcię, że rezygnacja z nich wyjdzie małej na dobre. Prawidłowe odżywianie to nie tylko odpowiednia ilość i jakość posiłków, ale też ich forma. A to oznacza, że jemy w tym czasie, nie czytamy gazety ani nie bawimy się zabawkami. Proszę mi wierzyć, że po jakimś czasie Zosia sama poprosi o jedzenie, gdy poczuje głód. Nie należy jej o tym zbyt natarczywie przypominać ani podawać przekąsek. Proszę nie zrażać się przejściowymi trudnościami i postarać się cierpliwie znosić humory córeczki, które... przybiorą na sile, jeśli nie będą Państwo konsekwentni. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Moje dziecko lunatykuje - jak zadbać o jego bezpieczeństwo?
Choć lunatykujące dziecko ma zazwyczaj otwarte oczy, tak naprawdę śpi i nie ma pojęcia, co się z nim dzieje. Co zrobić, gdy dziecko zaczyna lunatykować w nocy?
Lunatykowanie u dzieci zdarza się częściej niż nam się wydaje. Dotyczy co najmniej połowy dzieci. Jeśli twoje dziecko, które do tej pory spało spokojnie, nagle zaczyna w nocy wędrować po mieszkaniu, przychodzić do waszego łóżka, wyciągać zabawki, zapalać światło, zasypiać tam, gdzie zawędrowało, to zapewne lunatykuje. Skąd się bierze lunatykowanie u dzieci? Lunatykowaniem u dziecka nie ma się co martwić. Nie jest objawem żadnych poważnych problemów. Wiąże się z niedojrzałością układu nerwowego. Powinno się skończyć wraz z dorastaniem dziecka, najpóźniej do piątego roku życia. Jeśli twoje dziecko lunatykuje, zadbaj o odpowiednie zabezpieczenie, by nie zrobiło sobie krzywdy, jeśli zacznie swą wędrówkę, a ty się akurat nie obudzisz. O czym należy pamiętać przy lunatykującym dziecku? Zamknij na noc drzwi zewnętrzne. Lunatykujące dziecko, może sobie je otworzyć i wyjść na zewnątrz. Wyłącz gaz. Maluch bez trudu może je odkręcić. Pochowaj wszystkie niebezpieczne dla dziecka przedmioty. Noże, igły, nożyczki... Kup bramki, jeśli w domu są schody. Bramki należy na noc zamykać, aby otumaniony snem maluch nie spadł ze stopni. Zainstaluj wkładany do kontaktu świetlik. Najlepiej w pobliżu dziecięcego łóżeczka. Po to, by chłopiec nie przewrócił się, wstając w ciemnościach. Powieś na drzwiach do różnych pomieszczeń dzwonki czy dzwoneczki, które będą budzić cię. Dzięki temu możesz czuwać nad wędrującym nocą po domu synkiem. Jeśli każdego ranka wstajesz niewyspana, bo twój maluch budził się w nocy raz po raz, zapewne jest coś, co przeszkadza dziecku w spaniu. Sprawdź, czy w twoim domu nie czają się wrogowie długich snów. Zobacz też: Złe sny i lunatykowanie. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Co robić, gdy inni traktują nasze bliźnięta tak samo?
Jestem mamą bliźniąt. Przez pierwszy rok życia córeczek byłam tak zapracowana i zmęczona, że nie miałam zbyt dużo czasu, by zastanawiać się, jak je z mężem będziemy wychowywać. Najważniejsze było karmienie, przewijanie, kąpanie i tak niemal przez całą dobę. Teraz dziewczynki mają prawie półtora roczku i mimo że są bardzo podobne, odkrywamy wyraźne różnice w ich zachowaniu. Tymczasem krewni i znajomi traktują je jak jedno „podwójne” dziecko, mylą imiona, przynoszą w prezencie identyczne zabawki, ubranka itp. Czy należy tak podchodzić do bliźniąt, czy lepiej jest, gdy będziemy każdą z nich traktowali odrębnie? Zżymam się, gdy widzę dorosłe bliźnięta ubrane w jednakowe ubrania. Ale może tak trzeba, bo podobno takie dzieci są ze sobą szczególnie związane. Maria z Wrocławia Każda z Pani córeczek jest odrębną istotą, niepowtarzalną i pełną indywidualnych cech mimo zewnętrznego podobieństwa. Dlatego właśnie nie należy ulegać presji otoczenia. Traktowanie dzieci tak samo odbywa się ich kosztem. Warto, by każda z dziewczynek miała inne ubranka, zabawki, fryzurę itp. Dobrze też, by z upływem czasu miały osobny kącik na zabawki, ubranka i skarby – wtedy każda z Pani córeczek będzie odpowiadała za swoje rzeczy. Powoli będzie Pani również uwzględniała indywidualne upodobania i oczekiwania każdej z nich. Warto podkreślać pozytywne różnice między dziećmi, a nie porównywać je ze sobą. W przyszłości radzę też starać się, by każde z rodzeństwa mogło indywidualnie dobierać sobie przyjaciół, rodzaje zajęć, ulubione potrawy itp. To większe obciążenie dla rodziców, gdy np. jedną z córek trzeba będzie odwieźć na tańce, a drugą do pracowni plastycznej. Jednak tylko w taki sposób można wzmocnić indywidualność każdego dziecka. Jednocześnie dziewczynki zawsze będą dla siebie najbliższymi osobami: poznały się przecież jeszcze przed swoimi narodzinami. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Co robić, gdy dziadkowie podważają mój autorytet?
Co robić, gdy babcia i dziadek rozpieszczają wnuczkę, podważają przy dziecku autorytet rodziców, a do tego bagatelizują prośby mamy dziecka? Ten trudny problem pomaga rozwiązać Agnieszka Galica, terapeutka rodzinna.
W opiece nad dwuletnią Martusią pomagają nam dziadkowie. Są bardzo troskliwi, kochani i niezastąpieni. Niestety, od początku troszkę rozpieszczają córkę, pozwalają na więcej niż my, a ostatnio zaczynają mieć z nią swoje tajemnice. Marta, powołując się na dziadków, upiera się przy swoim, a co gorsza, powtarza słowa dziadka, że „mama nie musi o tym wiedzieć”. Sami dziadkowie potrafią dość stanowczo zwrócić mi uwagę przy dziecku lub zbagatelizować to, o co proszę. Co zrobić, żeby nie popsuć sobie kontaktów z rodzicami, którym tyle zawdzięczam? Marianna Opisała Pani bardzo trudną i dość częstą sytuację rodzinną. Również rozwiązanie jej nie jest łatwe, bo wygląda na to, że Pani rodzice, mimo że są dziadkami, dalej traktują Panią jak dziecko, za które mogą sami decydować. Oczywiście tracić na tym będzie Marta, która, tak jak każde dziecko, wybierze to, co dla niej wygodniejsze, łatwiejsze, przyjemniejsze, nie mając świadomości, o co tak naprawdę w tym wszystkim chodzi. Pani położenie nie ułatwia sprawy, bo nie tylko czuje Pani wdzięczność wobec rodziców, ale jest Pani od nich zależna, korzystając z opieki nad córką. Jak rozmawiać z babcią i dziadkiem Musi się Pani, najlepiej razem z mężem, przygotować do poważnej rozmowy z dziadkami i nie bać się jej przeprowadzić – wszyscy przecież kochacie Martusię i dla jej dobra musicie się dogadać: taka rozmowa nie powinna odbywać się przy dziecku trzeba jasno ustalić to, co należy do kompetencji rodziców, a co mogą dziadkowie. Warto jednak zostawić też pewien margines swobody na rozpieszczanie przez dziadków. I być dobrej myśli, że wszystko się ułoży. ZOBACZ TEŻ: Mama i babcia – jak ułożyć wzajemne relacje Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Trzyipółletni Maciuś z zapałem rysuje, tyle że... wszystko do góry nogami. Czy rodzice powinni się niepokoić?
Nasz synek z dużym zapałem zabrał się do rysowania, a my do kolekcjonowania jego dzieł plastycznych. Początkowo pojawiały się różne bazgrołki, esy-floresy, kropki i kreski. Teraz (Maciuś ma trzy i pół roku) zaczął rysować domki, ludziki i samochody. Wszystko to jest jeszcze dość nieudolne, ale coraz bliższe rzeczywistości. To, co nas niepokoi, to rysunki często odwrócone do góry nogami. Czy powinniśmy poprawiać synka? Czy może się to wiązać z jakąś wadą wzroku? Niestety, od pediatry nie dostaliśmy żadnego wyjaśnienia. Magda z Gdańska Rysowanie to dla małego człowieka bardzo skomplikowana czynność. Z pewnością obserwują Państwo, że Maciuś bardzo intensywnie pracuje, rysując, a jego wysiłek przejawia się posapywaniem, pomaganiem sobie językiem itp. Rączki małego dziecka nie są jeszcze w pełni sprawne, jego ruchy wciąż mało precyzyjne, a funkcje wzrokowe nadal jeszcze w fazie rozwoju. Dopiero u kilkulatka zaczyna się też ustalać lateralizacja, czyli przewaga jednej, częściej prawej, strony ciała, co objawia się na przykład używaniem prawej rączki podczas jedzenia lub rysowania. To wszystko sprawia, że dzieci miewają kłopoty z umiejscowieniem rysunku na kartce, bywa, że nagle coś się nie mieści lub przeciwnie – jest zbyt małe. Maluchom mylą się też kierunki, zbyt mocno lub za słabo naciskają ołówek. To wszystko, co opisałam powyżej, w tym rysowanie do góry nogami, nie powinno więc budzić niepokoju. Nie jest też wadą wzroku. Nie należy denerwować się na dziecko, gdy narysuje coś „źle”, natomiast zawsze warto je chwalić za starania, zachęcać, a czasami troszkę podpowiadać. Można też bawić się z Maciusiem w układanie prostych układanek i klocków według wzoru, by synek nauczył się lepiej orientować w rozpoznawaniu przestrzeni. Z pewnością niedługo problem sam się rozwiąże. Zobacz także: Jak wspierać rozwój dziecka? Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Pedagodzy podkreślają, jak ważne dla rozwoju dziecka jest rysowanie. Co robić, gdy maluch nie chce rysować?
Ula świetnie się rozwija, ma bogaty zasób słów, masę wiadomości. Niestety, próby namówienia jej na rysowanie to prawdziwa udręka. Czy warto zmuszać dziecko do tego tylko po to, żeby jego koślawy rysunek zawisł na przedszkolnej wystawie? Marta z Błonia Słowo „zmuszać” brzmi naprawdę groźnie, ale zachęcać do rysowania jak najbardziej warto. Rysowanie to nie tylko forma ekspresji dziecka, ale też powolne przygotowanie do sztuki pisania liter. Przez rysowanie i malowanie dziecko wyrabia sprawność manualną i ćwiczy koordynację między ruchem rąk a wzrokiem. Ta sprawność jest nieodzowna, by osiągnąć sukces w szkole. Przeczytaj także: co poza rysowaniem pomaga w rozwoju manualnym dziecka Nauka rysowania nie powinna być jednak dla dziecka udręką. Warto z niej zrobić wspólną, rodzinną zabawę. Na początek proszę próbować zachęcać Ulę do malowania palcami, szerokim pędzlem, grubymi flamastrami oraz do dowolnego zestawiania kolorów i kształtów. Najlepiej zacząć od rysowania na dużych płaszczyznach, np. na rozpiętym lub rozłożonym na podłodze papierze pakowym. Dobrze, by mała poczuła, że nie jest do niczego zmuszana, że rysowanie może być przyjemnością i że nikt nie będzie oceniał efektów. Jeśli zrobicie z tego wspólną zabawę, córeczka szybko nabierze chęci do rysowania i jestem przekonana, że zarówno ona, jak i Państwo będziecie naprawdę dumni, gdy w końcu zobaczycie jej dzieło na wystawie w przedszkolu. Przeczytaj także: Gdy dziecko nie lubi rysować. 12 sposobów, by to zmienić. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Kłopoty z nianią do dziecka – psycholog radzi, jak rozmawiać, żeby się dogadać
Zatrudniając nianię, stałaś się jej szefową. Możesz i powinnaś wymagać od niej, by spełniała Twoje oczekiwania. I musisz reagować, gdy dzieje się inaczej. Jak rozmawiać z opiekunką, gdy nie jesteś z niej w pełni zadowolona? Posłuchaj psychologa.
Niania przez kilka godzin dziennie „zastępuje” maluchowi mamę i tatę. Od niej w ogromnym stopniu zależy, jak dziecko się rozwija, dlatego równie ważne jest, czy opiekunka przestrzega zasad, które jej wyznaczyłaś. Co z tego, że twoje dziecko będzie ją uwielbiać, jeśli okaże się, że zdobywa jego miłość zakazaną przez ciebie czekoladą…? Niania nie taka idealna? Oto sygnały alarmowe Ufaj, ale kontroluj – ta zasada zdecydowanie odnosi się do twojej współpracy z nianią. Jeżeli to możliwe, staraj się od czasu do czasu sprawdzić, jak wypełnia obowiązki. Wyrwij się z pracy na godzinkę i nieoczekiwanie przyjedź do domu w środku dnia. Dzięki temu szybko się zorientujesz, jak niania radzi sobie z obowiązkami i jak zachowuje się, gdy jest z dzieckiem sama. I nie miej wyrzutów sumienia z powodu tych „nalotów” – czasem warto wykazać się nadmierną ostrożnością, niż dopuścić do tego, by maluszkowi działa się krzywda. Uważnie obserwuj dziecko. Sprawdzaj, czy nie ma zaczerwienionej pupy (gdy niania zbyt rzadko zmienia mu pieluchy), czy jest najedzone (może opiekunka przekarmia je słodyczami), czy potrafi bawić się zabawkami dla dzieci w jego wieku. Ze starszakiem możesz już porozmawiać. Ale i wtedy staraj się czytać między wierszami. Jeśli twoje dziecko zna na przykład na pamięć imiona wszystkich bohaterów telenoweli, wiadomo, jak spędza czas z nianią... Szukasz niani? Wejdź na: Chwal, ale i krytykuj, jeśli masz powody. Kiedy masz zastrzeżenia do niani, przede wszystkim powiedz jej o tym. Wyraźnie wytłumacz, co powinna zmienić w swoim postępowaniu. Umówcie się też, że raz w tygodniu spotkacie się na dłuższą rozmowę. Będziecie wtedy mogły omówić postępy dziecka i plany na najbliższy czas, a także wymienić się uwagami. Podczas takiej rozmowy doceń jej osiągnięcia („Jagódka w końcu zaczęła jeść warzywa, jak ją przekonałaś?”), wyraź wątpliwości („Staś chyba nie dorósł jeszcze do nocnika, pozostańmy przy pieluszkach”). – Warto próbować uczynić nianię współodpowiedzialną za rozwój dziecka – zachęca Agnieszka Galica, psycholog, która prowadziła zajęcia dla opiekunek do dziecka. – Chwalić ją, kiedy maluch robi postępy, ustalać wspólnie „strategie”, np. jak nauczyć dziecko samodzielnego jedzenia. Nie bój się też stanowczo reagować, gdy coś będzie się działo niezgodnie z twoimi oczekiwaniami. („Umawiałyśmy się, że dziecko codziennie spędzi na spacerze przynajmniej godzinę. Dlaczego kiedy jest chłodniej, mały siedzi w domu?”). – Wiele młodych, zapracowanych mam nie krytykuje niań, bo panicznie boją się, że je stracą. To błąd – twierdzi psycholog. – Szef ma przecież prawo oceniać swojego pracownika. A jeśli taka rozmowa jest dla mamy naprawdę dużym problemem, może poprosić o pomoc męża. Wymagania warto spisać na kartce Jeżeli mimo kilku rozmów opiekunka nadal popełnia te same błędy, zastanów się, czy na pewno jasno określiłaś swoje wymagania wobec niej. – Wiele nieporozumień wynika z tego, że wobec niani formułowane są sprzeczne oczekiwania. Inaczej wyobraża sobie opiekę nad malcem mama, inaczej tata, a jeszcze inaczej babcia – mówi Agnieszka Galica. Może się więc okazać, że gdy ty zakazujesz dziecku picia coca-coli, tata po cichu mu na to pozwala. Warto więc, byś razem z mężem i dziadkami ustaliła dokładnie, jakie zasady przy wychowywaniu malucha muszą być przestrzegane. Wszystkie zasady i wymagania spisz na kartce. Taktownie zaznacz na niej również, czy niania może swobodnie korzystać z zawartości lodówki, z telewizora i telefonu. Potem powieś kartkę w domu na widocznym miejscu. Opiekunka będzie dokładnie wiedziała, czego się od niej wymaga, a ty będziesz się miała do czego odwołać. – Przy ustnych umowach szybko zapomina się, co się powiedziało – mówi Agnieszka Galica. – Potem mama jest przekonana, że coś przekazywała niani, a opiekunka twierdzi, że tej kwestii wcale nie poruszała. Trudno rozsądzić, kto ma rację, jeśli rozmowa odbyła się pół roku temu. Taka lista z wymaganiami obowiązuje nie tylko nianię, ale również ciebie jako jej szefa. – Dopisanie do niej kolejnego punktu to zmiana warunków umowy o pracę, na które opiekunka może się zgodzić, ale nie musi! – zaznacza Agnieszka Galica. – Wymagania zawsze powinny być precyzyjnie określone i zapisane. Jeśli mama chce, żeby niania także sprzątała, to musi sprecyzować, czy oznacza to tylko utrzymywanie porządku w pokoju dziecka, czy także mycie okien lub prasowanie. Pamiętaj jednak, że jeśli obarczysz opiekunkę zbyt wieloma obowiązkami, nie będzie w stanie im podołać. Metoda kija i marchewki Gdy chcesz zdopingować nianię do lepszej pracy, możesz też zastosować dobrze znaną metodę „kija i marchewki”. Umów się z nią, że jeżeli będziesz z niej bardzo zadowolona, raz na jakiś czas (raz na pół roku?) dostanie premię. Z drugiej strony zastrzeż, że za spóźnienia będziesz odliczała jej od wynagrodzenia. Pamiętaj, że przy tym systemie i ty musisz zachowywać się w porządku – jeśli przyjdziesz zbyt późno z pracy, zapłać niani za „nadgodziny” spędzone z maluchem. Nie bądź jednak zbyt rygorystyczna. Nie odliczaj od pensji opiekunki za 3 minuty spóźnienia, nie strofuj jej codziennie, bo po pewnym czasie przestanie cię słuchać – albo rzuci pracę. Nie upieraj się również za wszelką cenę przy swoich pomysłach i zasadach. Jeśli opiekunka ma jakieś propozycje zmian, zastanów się nad nimi. Może rzeczywiście jeden batonik tygodniowo nie zaszkodzi twojemu maluchowi? Z drugiej strony nie tłum też w sobie niezadowolenia w imię „dobra dziecka”. To samobójcza strategia, która z czasem i tak skończy się awanturą. Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych