inteligencje wielorakie u dziecka
fot. Adobe Stock

Porzuć testy IQ! Dziecko jest inteligentne na 8 sposobów

Opieranie się na testach IQ mierzących jedynie inteligencję racjonalną to przeżytek. Zobacz, czym są inteligencje wielorakie i jak ta wiedza może pomóc twojemu dziecku.
Adela Prochyra
inteligencje wielorakie u dziecka
fot. Adobe Stock
Według Howarda Gardnera — autora słynnej książki „Zredefiniowana Inteligencja – Inteligencja Wieloraka” — należy zapomnieć o jednowymiarowym postrzeganiu inteligencji. Grzechem byłoby postrzeganie ich możliwości jedynie w zakresie języka i umiejętności racjonalnego myślenia (matematycznych), do czego sprowadzają się popularne „akademickie" testy mierzące inteligencję. Biorąc pod uwagę stan dzisiejszej wiedzy, stosowanie narzędzi jeszcze z początku XX wieku (wtedy powstały pierwsze testy mierzące tradycyjnie rozumianą „generalną" inteligencję), jest nie tylko przedawnione, ale też ze szkodą dla dzieci. 

Inteligencje wielorakie

Według innej teorii, oprócz inteligencji racjonalnej, mamy też inteligencję emocjonalną, także bardzo ważną z punktu widzenia poruszania się w świecie i szeroko pojmowanego życiowego "sukcesu".   

Gardner idzie jeszcze dalej. Podział na 2 inteligencje rozszerza do... 8 rodzajów. Jego zdaniem każde dziecko ma własny, unikalny potencjał, na który składają się w różnych proporcjach: 

1.    Inteligencja lingwistyczna
2.    Inteligencja logiczno-matematyczna
3.    Inteligencja muzyczna
4.    Inteligencja przestrzenna
5.    Inteligencja kinestetyczna
6.    Inteligencja interpersonalna
7.    Inteligencja intrapersonalna
8.    Inteligencja naturalistyczna

1.    Inteligencja lingwistyczna 

Odpowiada za zdolności językowe i łatwość uczenia się języków obcych. To zdolność analizy informacji i tworzenia wypowiedzi pisanych bądź mówionych. Będą to np. przemowy, książki, opowieści. To także wrażliwość na brzmienie języka, rytm, znaczenie słów. 

2.    Inteligencja logiczno-matematyczna

Według licznych testów na inteligencję, to ona decyduje, czy jesteśmy mądrzy czy głupi. Gardner przekonuje, że to tylko jeden z rodzajów inteligencji. To zdolność tworzenia równań, przeprowadzania dowodów, dokonywania obliczeń i rozwiązywania abstrakcyjnych problemów. 

3.    Inteligencja muzyczna

Odpowiada za zdolności gry na instrumentach, śpiewania lub komponowania. To zdolność tworzenia, zapamiętywania i wykonywania różnych ścieżek dźwięku. To także wrażliwość na rytm, wysokość i barwę dźwięku, rozumienie form różnej ekspresji muzycznej. 

4.    Inteligencja przestrzenna

Odpowiada za umiejętność operowania wielkimi lub maleńkimi obrazami przestrzennymi. To zdolność tworzenia obrazów w umyśle i określania położenia przedmiotów wobec siebie. To też umiejętność myślenia obrazami oraz wrażliwość na obraz, tło, położenie figury.

5.    Inteligencja kinestetyczna 

Inaczej: ruchowa. To umiejętność panowania nad własnym ciałem i wykorzystywania go do tworzenia np. obrazów lub rozwiązywania problemów cielesnych. To też zdolność kontrolowania własnych ruchów i radzenia sobie z przedmiotami. 

6.    Inteligencja interpersonalna

To umiejętność dostrzegania i reagowania na nastroje, pragnienia, motywacje innych ludzi. W połączeniu z inteligencją intrapersonalną są czymś w rodzaju inteligencji emocjonalnej. 

7.    Inteligencja intrapersonalna

To umiejętność dostrzegania i rozpoznawania własnych nastrojów, pragnień, motywacji i intencji. W połączeniu z inteligencją interpersonalną jest czymś w rodzaju inteligencji emocjonalnej. 

8.    Inteligencja naturalistyczna

Inaczej: inteligencja przyrodnicza. To zdolność dostrzegania, rozpoznawania różnych gatunków zwierząt, roślin, cyklu przyrody i innych składowych środowiska naturalnego. To także wrażliwość na zwierzęta, troska o środowisko itd. 

Inne rodzaje inteligencji

Od czasu ukazania się książki (1983 rok na rynku amerykańskim), liczni badacze proponowali wzbogacenie skali o własne, dodatkowe rodzaje inteligencji. Były wśród nich np. inteligencja kulinarna, inteligencja humoru, inteligencja moralna. 

Sam Gardner zastanawiał się nad istnieniem czegoś w rodzaju inteligencji egzystencjalnej, która odpowiadałaby za umiejętność radzenia sobie człowieka z wielkimi pojęciami tj. śmierć, miłość, nieskończoność itd.   

Ostatecznie doszedł do wniosku, że należy jedynie podkreślić 2 rzeczy z jego pierwotnej teorii:
1. Wszyscy ludzie posiadają pełną skalę inteligencji – poszczególne z nich mogą być silniejsze lub słabsze, ale mamy je wszystkie
2. Nie ma na świecie 2 osób z jednakowym zestawem inteligencji – nasze siły i słabości są rozłożone bardzo różnie.
 
Czytaj też:
Oceń artykuł

Ocena 6 na 1 głos

Zobacz także

Popularne tematy