Jak przebiega pierwsza wizyta szczepienna? [WIRTUALNE WARSZTATY]

Jak przygotować dziecko (i siebie także!) do pierwszej wizyty szczepiennej i jak taka wizyta przebiega? Jak wygląda dokumentacja dotycząca szczepień? Czy obrzęk w miejscu wkłucia to powód do niepokoju? Na co jeszcze warto zwrócić uwagę? Dowiesz się tego, uczestnicząc w bezpłatnych wirtualnych warsztatach dla przyszłych mam, na które zapraszamy wraz z dr n.med. Anetą Górską-Kot, pediatrą.
Nie możesz się doczekać chwili, gdy twoje dziecko przyjdzie na świat? Gromadzisz dla niego wyprawkę, malujesz jego pokoik i szukasz najpiękniejszej karuzeli nad łóżeczko? W ferworze przygotowań nie zapomnij o tym, co najważniejsze, a więc o sprawach związanych ze zdrowiem maleństwa. 
Chcesz wiedzieć więcej o pierwszych szczepieniach? Zapraszamy do udziału w wirtualnych warsztatach „Mamo, To Ja”, podczas których dr Aneta Górska-Kot wyjaśni ci, co trzeba wiedzieć o pierwszej wizycie szczepiennej, związanej ze szczepieniami dokumentacji i o tym, co może się dziać po szczepieniu. 

Szczepienia w szpitalu

Pierwsza wizyta szczepienna nie oznacza, że dziecko będzie szczepione po raz pierwszy. Zgodnie z obowiązującym w Polsce kalendarzem szczepień swoje pierwsze 2 szczepienia w życiu – przeciwko gruźlicy i przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B – dziecko dostanie już na oddziale noworodkowym zanim zostanie wypisane do domu. 
– Zgodę na nie, wraz ze zgodą na wszelkie inne niezbędne zabiegi, przyszła mama podpisuje w momencie przyjęcia na oddział porodowy. Jeśli ma jakiekolwiek wątpliwości albo potrzebuje dodatkowych wyjaśnień neonatologa, powinna zgłosić to właśnie na tym etapie – tłumaczy dr Górska-Kot. – Warto dodać, że jeśli mama zdecyduje, że nie chce szczepić dziecka na oddziale noworodkowym, a na przykład później, po 1. czy 2. miesiącu życia, nie wystarczy jej słowna deklaracja: musi złożyć pisemne oświadczenie, że nie wyraża zgody na szczepienia obowiązkowe. Jednak uwaga! Choć z późniejszym zaszczepieniem dziecka przeciwko WZW typu B nie ma kłopotu (takie szczepionki są w każdej przychodni), ze szczepieniem przeciwko gruźlicy może być problem – szczepionkę mają tylko wybrane placówki, zazwyczaj jedna, dwie przychodnie na województwo. Decydując się na taką opcję, musimy więc liczyć się z organizacyjnymi komplikacjami.

Książeczka zdrowia dziecka i karta uodpornienia

W dniu wypisu ze szpitala otrzymasz 2 ważne dokumenty.
Pierwszy z nich to książeczka zdrowia dziecka – najważniejszy dokument maluszka, który zawiera wszystkie ważne informacje na temat jego rozwoju i ewentualnych chorób oraz leczenia. Na końcu książeczki zdrowia dziecka znajdziesz książeczkę szczepień, gdzie powinny się znaleźć informacje o wszystkich szczepieniach (także tych wykonanych na oddziale noworodkowym), wraz datą i godziną szczepienia, rodzajem szczepionki, numerem serii itd.
– W chwili wypisu warto sprawdzić, czy oba szczepienia zostały wpisane i czy przyklejono obok wpisu naklejki z strzykawek, którymi je podano – radzi pediatra. 
Drugi ważny dokument, jaki rodzice otrzymują podczas wypisu ze szpitala, to karta uodpornienia.Tu także wpisuje się wszystkie szczepienia, jednak w przeciwieństwie do książeczki zdrowia wraz z książeczką szczepień, karta będzie przechowywana nie w domu, a w przychodni, z której będzie korzystać nasze dziecko. Jej nazwę i adres powinniśmy podać na oddziale noworodkowym przed wyjściem ze szpitala, dlatego jeszcze przed porodem warto zasięgnąć opinii o wybranej placówce. 

Pierwsza wizyta szczepienna

Pierwsza wizyta szczepienna odbywa się po 6. tygodniu życia dziecka w wybranej przez nas przychodni. – Warto się do niej przygotować, to znaczy przemyśleć, czy chcemy szczepić dziecko tylko szczepionkami refundowanymi, czy także nierefundowanymi, oraz spisać pytania, które chcemy zadać lekarzowi – radzi dr Górska-Kot.
Do przychodni przyjdź nieco wcześniej, by dziecko miało chwilę na zaznajomienie się z nowym otoczeniem. Pamiętaj także o zabraniu wszystkiego, co może być potrzebne, np. mleka modyfikowanego (jeśli dziecko jest karmione butelką), pieluszki na zmianę, pieluszki tetrowej, czyli wszystkiego, co się zazwyczaj zabierasz, gdy wychodzisz z dzieckiem z domu. 

Ankieta przed szczepieniem

W wielu przychodniach przed wizytą szczepienną dostaniesz do wypełnienia ankietę, która staje się coraz ważniejsza wraz z każdym następnym szczepieniem. – Ta, która została opracowana przez wydawnictwo Medycyna Praktyczna, nosi tytuł „Kwestionariusz wywiadu przesiewowego przed szczepieniem dzieci i młodzieży” i zawiera 12 pytań, ale może być również inna, z podobną zawartością, czyli pytaniami na temat zdrowia dziecka – tłumaczy pediatra. – Pytania dotyczą m.in. tego, czy dziecko ma jakieś problemu neurologiczne, czy przyjmuje leki obniżające odporność, np. sterydy, czy choruje na jakąś przewlekłą chorobę itd. Od odpowiedzi na nie może zależeć rodzaj szczepionki, a czasem nawet to, czy zostanie ono odroczone. 
Uwaga! Jeśli nie potrafisz odpowiedzieć na jakieś pytanie, nie ukrywaj tego, po prostu zaznacz odpowiedź „Nie wiem”. 
– Taka odpowiedź nie oznacza, że dziecko nie zostanie zaszczepione, jest jedynie sygnałem dla lekarza, że trzeba na ten temat porozmawiać, dokładniej to sprawdzić – wyjaśnia dr Górska-Kot. 
Przed podaniem szczepionki dziecko zostanie dokładnie zbadane przed pediatrę. – Robimy absolutnie wszystko, by mieć pewność, że dziecko jest zdrowe i że nie ma przeciwwskazań do szczepienia – mówi pediatra. 

Szczepienie

To, ile razy zostanie ukłute twoje dziecko podczas pierwszej wizyty, zależy od tego, na jaką opcję się zdecydujesz: wyłącznie szczepienia refundowane (3 ukłucia) czy szczepionkę skojarzoną (1 ukłucie) oraz od tego, czy zdecydujesz się na szczepionkę przeciwko meningokokom i rotawirusom.
Niezależnie od tego, którą opcję wybierzesz, maleństwo będzie prawdopodobnie płakało, bo szczepienia, choć tak ważne i potrzebne, wiążą się z bólem. U maluchów, które mają ponad 3 miesiące, można stosować maści i plasterki łagodzące ból, jednak w 6. tygodniu życia to jeszcze niemożliwe. Co możesz w takim razie zrobić?
– Pomóc może głaskanie, przytulanie i kołysanie dziecka – podpowiada dr Górska-Kot. – Maleństwu można też podać pierś. Jeśli jest taka możliwość, to znaczy w szczepieniu uczestniczą 2 pielęgniarki lub pielęgniarka i lekarz, można podać dziecku 2 szczepionki naraz, by skrócić zabieg do minimum.
Po szczepieniu nie wychodź od razu z przychodni. Odczekaj co najmniej pół godziny. Robi się to na wszelki wypadek, by w razie pojawienia się reakcji alergicznej dziecko mogło natychmiast dostać pomoc. W tym czasie pielęgniarka wpisuje do książeczki wszystkie niezbędne informacje, o których była mowa wyżej: rodzaj i nazwa szczepionki, numer serii itd. Zanim wyjdziesz,  sprawdź, czy niczego nie pominęła. 
– Książeczka zdrowia dziecka i ksiażeczka szczepienna to jedne z najważniejszych dokumentów w życiu maluszka. Od tego, co i jak dokładnie jest w niej zapisane, zależą kolejne szczepienia, także te, którym dziecko będzie się poddawać już jako dorosły człowiek. Dlatego trzeba ich pilnować jak oka w głowie i dbać o to, by wszystkie wpisy zostały dokonane jak należy – radzi pediatra.


Co się dzieje po szczepieniu?

Po szczepieniu może wystąpić normalna fizjologiczna reakcja na szczepienie. – Po szczepionce przeciwko gruźlicy podanej w oddziale noworodkowym tworzy się na ramieniu dziecka guzek, który potem ropieje, zamienia się w strupek i który goi się nawet pół roku. To normalna reakcja na tę szczepionkę i nie jest powodem do zmartwienia – uspokaja dr Górska-Kot. – Podobnie jest w przypadku innych szczepionek. Na przykład po podaniu podczas wizyty w 6. tygodniu szczepionki przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi albo przeciwko pneumokokom, w miejscu wkłucia może pojawić się niewielkie zaczerwienienie i bolesność. To normalne. O niepożądanym odczynie poszczepiennym można mówić dopiero wówczas, gdy obrzęk jest zdecydowanie większy i obejmuje połowę kończyny i pojawi się gorączka, która nie chce ustąpić. 

Co robić, gdy dzieje się coś niepokojącego?

Jeśli dziecko ma niezbyt wysoką gorączkę i niewielki obrzęk, wystarczy zgłosić to lekarzowi pierwszego kontaktu, na rączkę maluszka położyć przynoszący ulgę okład z Altacetu i podać lek przeciwgorączkowy, np. paracetamol lub ibuprofen. 
Jeśli reakcja jest silniejsza, np. pojawiają się drgawki albo objawy hipotoniczno-hiporeaktywne (dziecko jest blade, wiotkie, słabo reaguje na bodźce zewnętrzne) lub płacze kilka godzin i nie można go uspokoić, trzeba pojechać z maluszkiem do szpitala, m.in. po to, by wykluczyć inne poważne przyczyny takiej sytuacji. Najczęściej stan dziecka szybko się poprawia i jeśli nie ma podejrzenia jakiejś niezwiązanej ze szczepieniem choroby, można z nim wrócić do domu. 

Zobacz kolejne wykłady ekspertów Wirtualnych Warsztatów Mamo, To Ja!

Chroń dziecko przed powikłaniami groźnych chorób
Oceń artykuł

Ocena 0 na 0 głos

Popularne tematy