wady wzroku u dzieci, dziecko w okularach
fot. Adobe Stock

Wady wzroku u dzieci: objawy astygmatyzmu, krótkowzroczności i nadwzroczności 

Wada wzroku może przeszkadzać dziecku w czytaniu, pisaniu i utrudniać naukę w szkole. Dziecko z wadą wzroku może skarżyć się ból głowy i kłopoty z koncentracją. Astygmatyzm, krótkowzroczność i nadwzroczność u dzieci trzeba leczyć.
Małgorzata Malinowska
wady wzroku u dzieci, dziecko w okularach
fot. Adobe Stock

Wady wzroku u dzieci często trudno wychwycić, bo przedszkolak raczej nie powie, że niewyraźnie widzi. Oko dziecka potrafi dostosować się do warunków, jakie ma (to tzw. zdolność akomodacji). Dziecko może więc dobrze widzieć, pomimo że obiektywnie wada wzroku już jest. Tyle tylko, że jego oczy bardzo się przy tym męczą (stąd np. częste bóle głowy albo spore kłopoty z koncentracją).

Spis treści:

Wady wzroku u dzieci - kiedy zbadać wzrok?

Dziecko nie wie, że coś z jego wzrokiem nie działa, jak powinno. Będzie jednak robić wszystko, żeby wzrok nie sprawiał mu kłopotów. Nieleczona wada wzroku sprawi, że oglądając bajkę, usiądzie tuż przy telewizorze, powie, że nie lubi układania puzzli, będzie się krzywić na zabawy typu: znajdź 10 szczegółów, którymi różnią się dwa obrazki. Dlatego warto sprawdzić dziecku wzrok u okulisty:

  • chociaż raz w wieku przedszkolnym
  • i koniecznie zanim dziecko pójdzie do szkoły

Nieleczona wada wzroku może spowodować szkolne problemy: kłopoty z czytaniem, pisaniem, nadpobudliwość. Można temu zapobiec!
Redakcja poleca: Domowe sposoby na przeziębienie - film
Nie zawsze konieczna jest wizyta u lekarza, czasem wystarczy herbata z cytryną czy ciepła kąpiel. Pediatra poleca domowe sposoby na przeziębienie.

Nadwzroczność (dalekowzroczność) u dziecka

Nadwzroczność to najczęstsza wada wzroku u dzieci. Zwykle dziecko już rodzi się z niewielką nadwzrocznością (około +2, +3 dioptrie), która potem z czasem maleje. Niestety, nie u wszystkich dzieci. Powodem dalekowzroczności jest to, że gałka oczna jest zbyt krótka lub rogówka zbyt płaska. Ostry obraz powstaje za siatkówką.

Objawy nadwzroczności u dzieci

Dalekowzroczne dziecko bardzo dobrze widzi obiekty od niego oddalone, ale niewyraźnie te rzeczy, które znajdują się blisko niego.

Jak rozpoznać nadwzroczność?

Dziecko męczy układanie puzzli, nie lubi układanek, obrazków z wieloma szczegółami, nie interesuje się literkami, w przedszkolu ma kłopoty z czytaniem i pisaniem. Często może się skarżyć na bóle głowy.

Jak leczyć nadwzroczność?

Jeśli nadwzroczność u dziecka jest niewielka i dotyczy dwojga oczu, dziecko nie musi nosić okularów (wada może się sama wyrównać). Lekarz zwykle jednak zaleca kontrole co rok, żeby regularnie sprawdzać, czy wada się nie powiększa. Jeśli jest duża, konieczne jest noszenie okularów lub soczewek (plusowych).

Krótkowzroczność u dziecka

Krótkowzroczność zazwyczaj pojawia się dopiero u dzieci w wieku 7–8 lat, a potem 12–13 lat, kiedy dziecko w szkole coraz więcej pracuje swoim wzrokiem. Przy krótkowzroczności gałka oczna jest zbyt długa lub rogówka zbyt wypukła i za mocno załamuje światło. Przez to ostry obraz powstaje nie na siatkówce (jak być powinno) tylko przed nią.

Objawy krótkowzroczności u dzieci

Dziecko widzi wyraźnie przedmioty, które znajdują się blisko, za to słabo te, które są dalej.

Jak rozpoznać krótkowzroczność?

Dziecko mocno mruży oczy, chcąc zobaczyć coś, co znajduje się daleko, często siada blisko telewizora.

Jak leczyć krótkowzroczność?

Konieczna jest wizyta u okulisty. Jeśli potwierdzi on wadę wzroku, zaleci dziecku noszenie okularów lub soczewek kontaktowych (minusowych).

Różnowzroczność u dzieci

Różnowzroczność zdarza się rzadko – u ok. 1 proc. dzieci. Jednym okiem dziecko widzi całkiem dobrze, w drugim jest wada. W jednym i drugim oku wada wzroku może być inna (np. w prawym oku jest -1, w lewym -5 dioptrii).

Objawy różnowzroczności u dzieci

Jeśli dziecko ma różnowzroczność, oko słabsze widzi źle, przekazuje więc do mózgu niewyraźny obraz. Po pewnym czasie mózg odrzuca nieostry obraz i wykorzystuje tylko ten ze zdrowego oka. Z czasem to słabsze oko w ogóle może przestać pracować.

Jak rozpoznać różnowzroczność?

U niektórych dzieci rozwija się zez (oko, które nie pracuje, „ucieka”, bo nie musi się wysilać), jednak nie zawsze tak się dzieje. Gdy zeza nie ma, wadę wzroku u dziecka można zauważyć dopiero w badaniu okulistycznym.

Jak leczyć różnowzroczność?

Konieczne są w tym przypadku okulary korygujące wadę i zasłanianie lepiej widzącego oka plastrem okulistycznym (Opti-plast czy Opticlude), żeby zmusić do pracy słabsze oko. Okulista może też dodatkowo zalecić ćwiczenia ortoptyczne w gabinecie okulistycznym.

Astygmatyzm u dzieci

Astygmatyzm u dzieci to na ogół wada wrodzona. Powodem jest nieprawidłowa budowa rogówki.

Objawy astygmatyzmu u dzieci

Jeśli dziecko ma astygmatyzm, widzi obraz zniekształcony, niewyraźny – zarówno z bliska, jak i z daleka.

Jak rozpoznać astygmatyzm?

Dziecko często mruży oczy, przekrzywia główkę, by wyraźniej widzieć. Widać, że męczy go zwłaszcza przyglądanie się przedmiotom znajdującym się blisko. Trudno mu zauważyć szczegóły i skupić się na nich. Zwykle nie lubi układać puzzli. Może się skarżyć na bóle głowy.

Jak leczyć astygmatyzm?

Dziecko, które ma astygmatyzm, musi koniecznie nosić okulary z tzw. szkłami cylindrycznymi.

Jak chronić oczy dziecka?

Niestety wady wzroku u dzieci są bardzo powszechne. Nie zawsze da się im zapobiec (często to sprawa genów), ale warto próbować.

  • Pilnuj, by dziecko było na dworze co najmniej dwie godziny dziennie. Chodź z nim na plac zabaw, zachęcaj do jazdy na rowerze, hulajnodze, rolkach, a gdy będzie starsze – także do uprawiania sportu. Spędzanie czasu na zajęciach sportowo-rekreacyjnych skutecznie poprawia wzrok – tak zgodnie twierdzą wszyscy okuliści.

  • Ograniczaj czas oglądania telewizji i zabaw przy komputerze. Zły dla wzroku jest szczególnie komputer, i to niezależnie od tego, jak nowoczesny ma ekran. Powodem kłopotów jest to, że dziecko siedzi bardzo blisko ekranu, a wtedy mięśnie jego oczu są mocno napięte. Dwugodzinna zabawa przy komputerze (codziennie) aż dwukrotnie zwiększa ryzyko krótkowzroczności.

  • Dbaj, by dziecko dostawało witaminy i składniki mineralne ważne dla oczu. To beta-karoten (prowitamina A) i witamina E. Beta-karoten jest w pomarańczowych oraz zielonych owocach i warzywach (marchew, morele, dynia, brokuły, sałata), witamina E zaś w orzechach, migdałach, olejach. Podawaj też jagody i czarne porzeczki – zawierają one antocyjany poprawiające widzenie oraz mikrokrążenie w gałce ocznej. Ważnym składnikiem jest również luteina, która działa jak filtr, chroniąc siatkówkę oka przed szkodliwym światłem. Znajduje się ona m.in. w brokułach, pomarańczach, brzoskwiniach, szpinaku, sałacie, mango oraz melonach.

​Jak dbać o wzrok niemowlaka?

Niemowlę, choć nie powie tego wprost, daje różne sygnały, że źle widzi. Obserwuj dziecko i jeśli dostrzeżesz któreś z nich albo jeśli w twojej rodzinie występują wady wzroku, koniecznie idź z dzieckiem do lekarza. Niepokojące symptomy wskazujące na to, że dziecko ma wadę wzroku, to gdy:
  • przybliża do twarzy zabawki albo obrazki.
  • Mruży oczy, przyglądając się czemuś z bliska.
  • Podchodzi do telewizora, jednak nie po to, by dotknąć rączką obraz (tak robi większość dzieci), tylko żeby lepiej widzieć.
  • Nie dostrzega, np. na spacerze, pieska czy gołąbka, którego ty widzisz.
  • Często trze rączkami oczy.
  • Przechyla głowę, gdy na coś patrzy.
  • Nie poznaje bliskich, musi się dłużej wpatrywać, by odróżnić znajome osoby.
 

Zobacz także:

Oceń artykuł

Ocena 6 na 1 głos

Zobacz także

Popularne tematy