GRY

Wczesne wykrycie autyzmu to szansa na dobry rozwój dziecka

Jeśli dwulatek nie patrzy na ciebie, gdy do niego mówisz, nie naśladuje twoich gestów, nie reaguje na swoje imię, idź z nim do psychologa. Mogą to być zaburzenia ze spektrum autyzmu. Dzięki szybko podjętej terapii dziecko może dobrze się rozwijać.

Dzieci bawią się klockami
fot. Fotolia
Spektrum autystyczne obejmuje różne typy zaburzeń rozwoju, do tego dochodzą zaburzenia komunikacji i problemy w nawiązywaniu kontaktach społecznych. Zachowania osób chorych często są stereotypowe i powtarzalne, można zaobserwować również  trudności z integracją wrażeń zmysłowych. Osoby takie są wycofane, zamknięte, ciche. Autyzm nie jest uleczalny – zaburzenie to utrzymuje się do końca życia, jednak wcześnie wykrycie i terapia mogą istotnie poprawić funkcjonowanie chorych.

Ważne wczesne wykrycie autyzmu

Ok. 1500 urodzonych w 2015 roku w Polsce dzieci będzie miało postawioną diagnozę: autyzm. W ciągu trzech lat od narodzin rodzice będą obserwować, jak ich dzieci tracą nabyte umiejętności – przestaną patrzeć na rodziców i reagować uśmiechem na uśmiech – i nie rozwijają nowych. - Radość z pierwszych wypowiedzianych słów zakończy się na "dada" i ponad połowa dzieci nie wypowie nigdy słów "kocham Cię"- mówi psychiatra Michał Wroniszewski, prezes Fundacji SYNAPSIS, ojciec 31-letniego niemówiącego autystycznego Dominika.
Redakcja poleca: Niepokojące objawy podczas nauki chodzenia - film
Jakie zachowanie dziecka, które zaczyna chodzić, powinno skłonić rodziców do wizyty lekarskiej? Doradza pediatra.

Gdzie szukać pomocy?

​- Niepokojące objawy zauważyliśmy już przed 18. miesiącem życia – mówi mama Wojtka, chłopca z autyzmem, a jego tata dodaje – Droga do diagnozy była upiorna. Wizyty u kolejnych lekarzy kończyły się skierowaniem na dalsze konsultacje. W tym czasie patrzyliśmy, jak tracimy naszego syna. Lekarz pierwszego kontaktu nie zauważył żadnych nieprawidłowości w rozwoju dziecka. Przeciwnie, uspokajał nas, twierdząc, że "rozwój jest prawidłowy" i "jak skończy trzy lata, to zacznie mówić". Gdybyśmy od razu trafili do właściwego ośrodka, to może ostatnie święta byłby i dla nas wspólnym przeżywaniem radości - dodaje. 

W Polsce nie ma systemowego wczesnego wykrywania zaburzeń ze spektrum autyzmu. Wielu rodziców zgłaszających lekarzom wątpliwości co do rozwoju dzieci słyszy: "Przesadza Pani, każdy ma swoje tempo rozwoju", "Proszę nie histeryzować". Fundacja SYNPSIS, w ramach działań informacyjnych skierowanych do rodziców mówi: "Rodzice, obserwujcie swoje dzieci i szukajcie odpowiedzi na swoje wątpliwości. Szukajcie lekarzy i psychologów, którzy razem z Wami będą chcieli obserwować rozwój dziecka i reagować, jeśli wystąpią nieprawidłowości."
Średnia wieku dzieci, u których w Polsce diagnozuje się autyzm, to w dużych miastach ok. 4 lat (o 2 lata za późno), ale w wielu regionach nawet w wieku 6-7 lat.

Pierwszy Program Wczesnego Wykrywania Autyzmu

Wczesna diagnoza i intensywna terapia może prowadzić do poprawy funkcjonowania dziecka z autyzmem w stopniu zbliżonym lub równoznacznym z wyleczeniem. Według szacunków Fundacji SYNAPSIS może to dotyczyć 10-15% dzieci. U pozostałych szybko zdiagnozowanych i objętych terapią dzieci można znacznie ograniczyć skutki niepełnosprawności, zwiększyć szanse na samodzielność. Od 2014 roku funkcjonuje "Badabada" - Program Wczesnego Wykrywania Autyzmu, uruchomiony przez Fundację SYNAPSIS. To pierwszy w Polsce program, który zapewnia rodzicom, lekarzom, psychologom, pedagogom i innym specjalistom pracującym z dziećmi, dostęp do innowacyjnych narzędzi umożliwiających kontrolowanie rozwoju dziecka i diagnozowanie autyzmu wcześniej, niż było to możliwe dotychczas.

Kiedy do lekarza?

- Od dawna coś mnie niepokoiło w rozwoju córki, ale wciąż odsuwałam od siebie tę myśl. Na stronę "Badabada" weszłam dość przypadkowo, szukając informacji o prawidłowym rozwoju dziecka. Wypełniłam tam kwestionariusz i płakałam cały wieczór. Uzyskany wynik oznaczał, że powinnam się zgłosić z dzieckiem na konsultację. Straszne było to oczekiwanie, ale już jestem po. Na szczęście to nie autyzm, choć nie wszystko jest też w porządku. Dostałam wskazówki co robić dalej, do jakiego specjalisty się zgłosić. Wierzę, że będzie dobrze – mówi mama Julki.
 
 
Na stronie www.badabada.pl możesz sprawdzić, czy twoje dziecko rozwija się prawidłowo i czy nie wykazuje cech autyzmu. Jest tam szereg pytań dotyczących zdrowia i rozwoju dziecka  w wieku 16-30 miesięcy. Niepomyślny wynik nie świadczy o tym, że dziecko ma autyzm, warto jednak zgłosić się do specjalisty na rozmowę i dalszą diagnozę.

Czytaj też: Autyzm u dziecka - gdzie szukać pomocy

Na co zwrócić uwagę

Przed ukończeniem 2. roku życia dziecko powinno osiągnąć kluczowe kompetencje społeczne:
  • kontakt wzrokowy – wielokrotnie w ciągu dnia, przy równych okazjach dziecko patrzy w oczy rodzica,
  • reakcja na imię – dziecko odwraca się i patrzy na rodzica, gdy jest wołane po imieniu,
  • wskazywanie informujące – dziecko potrafi wskazać palcem interesujący go, oddalony przedmiot (np. zabawkę, lecący samolot, jadący samochód), próbując w ten sposób zwrócić uwagę dorosłego na ten przedmiot,
  • uwspólnianie uwagi - patrzy na Ciebie podczas wykonywania jakiejś czynności, potem na to, co robisz i ponownie na Ciebie,
  • naśladowanie – dziecko potrafi naśladować po dorosłym proste gesty (np. "jaki duży", "mniam mniam", "brawo"), dźwięki (np. odgłosy zwierzątek), czynności (np. stukanie, mieszanie w kubeczku itp.),
  • zabawa "na niby" -  dziecko bawi się na niby, np. karmiąc lalę, udając mamę, kierowcę ciężarówki, itp.
Jeśli Twoje dziecko skończyło już 2 lata i nie opanowało powyższych umiejętności lub wycofało się z nich, skontaktuj się koniecznie ze specjalistą.
- Nie ma lekarstwa na autyzm. Ale jest Fundacja SYNAPSIS, która od 25 lat zmienia świat dla ludzi z autyzmem przybliżając ich do samodzielności – mówi Marek Łyskawa, koordynator "Badabada".
Można wspomóc fundację i program wczesnego wykrywania autyzmu, przekazując darowiznę na www.badabada.pl.

(Źródło: Materiały Badabada: Programu Wczesnego Wykrywania Autyzmu Fundacji Synapsis)

Przeczytaj także:

Ocena (4 oceny)

4.5
Doładuj
Przeładuj

Popularne tematy

To Cię zainteresuje

Narzędzia dla mam

Więcej

Zapoznanie z nocnikiem

O czym marzą maluchy?