katar u niemowlaka
fot. Fotolia

Katar u niemowlaka: jak rozpoznać i leczyć katar alergiczny, wirusowy lub bakteryjny

Są różne rodzaje kataru u niemowlaka. Może być wodnisty lub gęsty, wydzielina może być biała lub żółta. Sposób postępowania przy katarze u niemowlaka zależy od jego rodzaju: inaczej leczy się katar wirusowy, a inaczej ropny, alergiczny (sienny). Czasem katar trwa kilka dni i ustępuje bez śladu, kiedy indziej jest przewlekły lub prowadzi do różnych powikłań.
Sylwia Niemczyk
katar u niemowlaka
fot. Fotolia

Zapalenie śluzówki nosa, czyli katar u niemowlaka, mogą wywołać wirusy, bakterie albo alergeny. To rodzaj kataru decyduje o sposobie leczenia. Inaczej leczymy katar alergiczny, a inaczej bakteryjny czy wirusowy. Przebieg choroby w różnych rodzajach kataru także bywa bardzo odmienny, bo zależy m.in. od jej przyczyny, wieku dziecka i indywidualnej podatności na infekcje, a także od tego, czy przed katarem dziecko było zdrowe. Aby wiedzieć, jak postępować w różnych rodzajach kataru, naucz się je rozpoznawać. Oto pomocna ściągawka.

Spis treści

  1. Biały gęsty katar wirusowy u niemowlaka
  2. Żółty lub zielony katar u niemowlaka
  3. Wodnisty katar alergiczny (sienny)
  4. Katar przewlekły u niemowlaka
  5. Co na katar u niemowlaka?

Biały gęsty katar wirusowy u niemowlaka

Wydzielina jest początkowo wodnista, potem śluzowa (biała), gdy nos atakują wirusy. Nosek jest spuchnięty i zaczerwieniony. Dziecko może mieć zapalenie spojówek i gardła, a także wysoką temperaturę (nawet do 40 st. C). Obrzęk śluzówki blokuje oddychanie. Prawie zawsze maluch jest niespokojny, nie ma apetytu i nie chce spać.

Jak pomóc dziecku? Starannie oczyszczaj nosek, szczególnie przed snem i karmieniem. Możesz też zaaplikować kropelki obkurczające śluzówkę noska, np. Nasivin, Otrivin, jeśli zaleci je lekarz. Ale uwaga, wolno je stosować góra 3 dni – dłuższa kuracja może uszkodzić delikatną śluzówkę noska. Ściśle też przestrzegaj zalecanych dawek. Katar u noworodka lub niemowlęcia (np. u miesięcznego dziecka) wymaga wizyty u pediatry.
 
 
Redakcja poleca: Pasta z fluorem: czy jest szkodliwa dla dzieci? [WIDEO]
Pasta z fluorem stosowana w odpowiedniej ilości jest bezpieczna. Dr hab. Dorota Olczak-Kowalczyk z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego podkreśla, że najważniejsze jest to, by stosować taką pastę w odpowiednich ilościach. Dla małego dziecka wystarczy odrobina.

Żółty lub zielony katar u niemowlaka

Żółty lub zielony katar u dziecka wskazuje na infekcję bakteryjną. Wydzielina jest biało-żółta lub zielonkawa. Dziecko ma wtedy zatkany nos, gorączkuje, jest niespokojne i nie ma apetytu. Ten rodzaj kataru wywołany przez bakterie zwany jest też katarem ropnym.

Jak pomóc dziecku? Z niemowlakiem, który ma objawy ropnego kataru, powinnaś bezwzględnie pójść do pediatry. Lekarz oceni jego stan, prawidłowo rozpozna rodzaj kataru i przepisze odpowiednie leki. Nie dziw się też, jeśli będą to lekarstwa bardzo silnie działające (na przykład znajdą się wśród nich antybiotyki). U malutkiego dziecka (noworodka, niemowlęcia) ropny katar może prowadzić do bardzo poważnych powikłań. Dlatego za wszelką cenę trzeba starać się ich uniknąć. Ropna infekcja może się bowiem rozprzestrzeniać i wywołać zapalenie płuc u niemowlaka i starszego dziecka. Częste jest również zapalenie oskrzeli. Są to naprawdę poważne choroby, a u najmłodszych często trzeba je leczyć w szpitalu. 

Wodnisty katar alergiczny (sienny)

Katar alergiczny zdarza się u dzieci od około 3 roku życia, niemowlęta miewają alergie pokarmowe, a katar sienny jest wynikiem alergii wziewnej. Może się jednak zdarzyć, że niemowlę będzie reagować katarem na alergen pokarmowy (oprócz innych objawów uczulenia). W tym rodzaju kataru dziecko oprócz wydzieliny z nosa ma najczęściej również zapalenie spojówek. Nos w środku obrzęka i przestaje oddychać, oczy łzawią i mogą być przekrwione. Dziecko często kicha, ma spuchnięte powieki, a z noska leje się wodnista wydzielina. Zarówno nosek, jak i oczy bardzo swędzą. Typowym rodzajem kataru alergicznego jest katar sienny, który pojawia się w okresie pylenia roślin (i jest wywołany przez pyłki) oraz tzw. katar całoroczny, związany z bardzo różnymi czynnikami – najczęściej uczuleniem na kurz domowy, pierze z poduszki i sierść zwierząt.
  Jak pomóc dziecku? Alergia na pyłki lub inne alergeny (a zatem również wywołany przez nią katar) jest zbyt poważną chorobą, żebyś próbowała radzić sobie z nią sama. Jeśli podejrzewasz u dziecka uczulenie – koniecznie wybierz się z nim do dobrego alergologa i opowiedz o zachowaniu dziecka, objawach, o tym, co cię niepokoi. W tym przypadku naprawdę lepiej szybko działać: wszelkie próby leczenia kataru alergicznego na własną rękę mogą doprowadzić do astmy lub powikłań. Przed wizytą u lekarza zastanów się, z czym dziecko miało kontakt (z jakim alergenem). Czasem łatwo to określić – np. gdy w domu pojawiło się nowe zwierzątko, lub dziecko od jakiegoś czasu śpi na poduszkach z pierzem. Ale już w przypadku pyłków sprawa będzie trudniejsza. Jednak lekarz – znając okresy pylenia poszczególnych roślin i robiąc testy alergiczne – znajdzie roślinkę, która jest sprawcą choroby twojego dziecka. Ty też koniecznie śledź kalendarz pylenia roślin.

Katar przewlekły u niemowlaka

Jeśli dziecko ma wiecznie zatkany nos, a wydzielina jest ropna, to oznaki kataru przewlekłego, który – nieleczony skutecznie – sam nie ustąpi. Jego przyczyną mogą być:
  • skrzywiona przegroda nosa,
  • wrodzone defekty w obrębie ujść zatok,
  • a także przerośnięty trzeci migdałek (który wprawdzie zmniejsza się, ale dopiero w 12.-15. roku życia). Nieprawidłowy przepływ powietrza przez nos sprzyja infekcjom.

Jak pomóc dziecku? Jedynym skutecznym leczeniem w takim wypadku jest operacja. Krzywa przegroda nosowa wymaga wyprostowania; jeśli ujścia zatok są zbyt wąskie – należy je poszerzyć. Przerośnięty trzeci migdałek trzeba usunąć. Musisz udać się z dzieckiem do pediatry albo od razu do laryngologa.
Nie myl kataru z sapkąZanim zaczniesz myśleć o leczeniu kataru, wróć uwagę, czy dziecko rzeczywiście ma katar. U noworodka kanaliki nosowe są jeszcze bardzo wąskie. Gdy w pokoju jest sucho, dochodzi do obrzęku błony śluzowej nosa. Dziecku trudno wtedy oddychać, nie ma kataru, tylko sapkę, czasem nawet lekko pochrapuje, ale nie jest przeziębione.

Co na katar u niemowlaka?

Jeśli maluch będzie miał infekcję bakteryjną – lekarz prawdopodobnie zaleci leczenie za pomocą antybiotyków. W lżejszych przypadkach możesz wypróbować domowe sposoby na katar u niemowlaka. Oto niektóre z nich: 
 
  • Układanie dziecka na brzuszku - ułatwi to wyciek wydzieliny z noska, a tym samym przyniesie maluchowi ulgę. Główka dziecka powinna znajdować się nieco wyżej, niż klatka piersiowa (możesz unieść jedną stronę materaca lub łóżeczka podkładając pod nie np. książki).
  • Regularne oczyszczanie noska u dziecka - możesz to robić za pomocą roztworu wody morskiej lub solą fizjologiczną (takie preparaty są dostępne w aptekach). Do oczyszczania noska używaj specjalnego aspiratora.
  • Inhalacje - dzięki inhalacjom u dziecka zmniejszy się obrzęk śluzówki, a to z kolei ułatwi oddychanie. Nie potrzebujesz specjalnego sprzętu, skorzystaj po prostu z garnka z gorącą wodą i naturalnych substancji, np. soli kuchennej. Pamiętaj, że nie wszystkie zioła można stosować u niemowląt i że podczas domowej inhalacji musisz uważać na możliwość oparzenia. Możesz również użyć nebulizatora, czyli inaczej inhalatora- urządzenia, które jest nie tylko skuteczne, ale i bezpieczne w użyciu już u niemowląt.
  • Nawadniaj dziecko - gdy niemowlak jest zakatarzony, powinien wtedy pić dużo wody – sprawi to, że wydzielina z noska będzie rzadsza, a dzięki temu usuniesz ją w łatwiejszy sposób.
  • Wietrz pomieszczenia kilka razy dziennie - temperatura nie powinna być wyższa niż 21 stopni Celsjusza. 
  • Układaj dziecko na brzuszku - wydzielina będzie wtedy łatwiej wyciekać z noska malucha. Rób to jednak tylko wtedy, gdy ciągle obserwujesz dziecko i masz je na oku - nie może się to odbywać bez kontroli osoby dorosłej. 
 
Zobacz także:
Oceń artykuł

Ocena 4 na 22 głosy

Zobacz także

Popularne tematy