Chwalenie dziecka: jak robić to dobrze?
fot. AdobeStock

Kiedy i jak chwalić dziecko, żeby mu nie zaszkodzić?

Pochwały nie zawsze są słuszne i wskazane. Bywa, że zamiast budować dziecko, działają destrukcyjnie. Jak uniknąć takich błędów?
Milena Oszczepalińska
Chwalenie dziecka: jak robić to dobrze?
fot. AdobeStock
Chwalenie dziecka z jednej strony jest bardzo ważnym aspektem budującym jego poczucie własnej wartości, a z drugiej bywa przyczynkiem do wielu niepowodzeń w późniejszym życiu. Dlaczego? Ponieważ nie każde chwalenie jest słuszne, a pochwały udzielane nadmiernie i nieumiejętnie mogą wbrew pozorom wpłynąć na dziecko destrukcyjnie. A zatem jak chwalić, żeby nie zaszkodzić malcowi?

Pochwały powinny motywować, a nie uzależniać

Amerykańska psycholog i autorka książki „Nowa psychologia sukcesu”, Carol Dweck, radzi: „chwal za wysiłek, zachęcaj do treningu intelektualnego”. Cenna pochwała to taka, która jest wyrazem uznania dla trudu podjętego w wykonanie jakiegoś zadania, a nie jego efektu. Zamiast mówić dziecku: „ale jesteś mądry, taki ładny obrazek narysowałeś”, lepiej zwracać uwagę na szczegóły, np. podkreślić to, ilu użyło kolorów, jak starannie pokolorowało domek.

Pochwała powinna zachęcać do dalszej pracy i rozwoju, a nie być jedynie próżnym podkreśleniem intelektu dziecka. W przeciwnym razie malec zacznie wręcz oczekiwać pochwał, a każdorazowy ich brak będzie działał demotywująco i obniżał jego samoocenę. Carol Dweck udowodniła tę tezę w badaniu przeprowadzonym na uczniach. Okazało się, że gdy byli oni chwaleni za inteligencję lub uzdolnienia, stawali się mniej zmotywowani do pracy nad sobą, a przez to osiągali gorsze wyniki w nauce niż uczniowie chwaleni za podjęty trud.

Zobacz też: 12 rzeczy, które rozwijają inteligencję niemowlaka
Redakcja poleca: Kary dla dzieci – jak karać dziecko za złe zachowanie? [WIDEO]
Wymierzenie kary dla dzieci uznawane jest przez wielu rodziców za jedyny sposób na wyegzekwowanie stosownego zachowania. Neuropsycholog dziecięcy Dominika Słomińska tłumaczy, że nie jest to jednak najlepsza metoda wychowawcza. Kara to nie to samo, co konsekwencja.

Dlaczego chwalenie wysiłku jest lepsze od chwalenia intelektu?

Intelekt traktowany jest jako coś stałego, niezmiennego. Jeśli więc mówimy dziecku, jakie jest mądre i inteligentne, utwierdzamy je w przekonaniu, że nie musi podejmować żadnego wysiłku, bo przecież „z natury” jest zdolne. Chwalenie za trud daje natomiast przekonanie, że praca nad sobą ma sens i że warto podejmować wysiłek, by się rozwijać, niezależnie od tego, jakim intelektem jest się obdarzonym.

Żeby osiągnąć sukces, nie wystarczy być po prostu zdolnym. Do tego konieczna jest wytrwałość i konsekwencja. Bywa, że zdolne dzieci wcale nie wyrastają na zaradnych dorosłych. Dlaczego? Ponieważ zwykle wszystko przychodziło im bardzo łatwo, nie musiały ćwiczyć się w pokonywaniu własnych słabości. W efekcie, gdy w późniejszym wieku napotykają na przeszkody, nie umieją zmotywować się do działania i ponoszą porażki. Dlatego właśnie tak istotne jest to, by od małego doceniać każdy wysiłek, jaki podejmuje dziecko i uczyć je, że działanie i podejmowanie inicjatywy ma sens.

Źródło: radiozet.pl

Zobacz też:
Oceń artykuł

Ocena 5 na 1 głos

Zobacz także

Popularne tematy