zgrzytanie zębami u dzieci
fot. Fotolia

Zgrzytanie zębami u dzieci – kiedy wymaga leczenia

Zgrzytanie zębami u dzieci do 3. roku życia nie powinno budzić obaw. Na wszelki wypadek lepiej sprawdzić u specjalisty, czy jest to zgrzytanie normalne, fizjologiczne czy patologiczne, czyli szkodliwe. Przyczyną zgrzytania zębami mogą być owsiki, jak również wada zgryzu, stres dziecka, a nawet za dużo czasu spędzanego przed telefonem czy tabletem.
Aneta Grinberg
zgrzytanie zębami u dzieci
fot. Fotolia
Zgrzytanie zębami dotyczy 20-50 proc. dzieci. Do około trzeciego roku życia jest to dopuszczalne, bo jest związane z rozwojem dziecka i wzrostem twarzoczaszki. Jeśli zgrzytanie zębami, zwane bruksizmem, nie ustanie, gdy u dziecka pokażą się pierwsze zęby stałe, należy się skonsultować z ortodontą, który znajdzie przyczynę nieprawidłowości, przygotuje plan leczenia i zabezpieczy zęby przed zniszczeniem.

Spis treści:

Zgrzytanie zębami u niemowląt i małych dzieci

– Zgrzytanie zębami we wczesnym dzieciństwie jest normalne i nie ma nic wspólnego z patologią – mówi Urszula Jarosz, lekarz stomatolog, ortodonta i protetyk z kliniki Varsovia Dental. – Rozwój małego dziecka przebiega falami, co jakiś czas pojawiają się nowe zęby, zmienia się ustawienie żuchwy i zębów w stosunku do szczęki. Dziecko musi się przyzwyczaić się do nowego układu w jamie ustnej, stąd u niemowląt i małych dzieci pojawia się zgrzytanie zębami. Dodatkowo u niemowląt zgrzytanie zębami może wynikać z niedojrzałości układu nerwowo-mięśniowego.

Wzrost następuje fazami i co jakiś czas zęby zmieniają swoją pozycję, a więc w pewnych momentach mogą przeszkadzać w płynnych ruchach żuchwy. Zgrzytanie dostosowuje łuki zębowe do siebie i w tym wieku nie jest groźne. Dodatkowo zęby mleczne są trochę inaczej zbudowane niż zęby stałe, co również sprzyja zgrzytaniu. – Zęby mleczne mają mniej wybrzuszone bruzdy i guzki, co powoduje, że u dziecka jest mniejsze zazębienie — wyjaśnia dr Urszula Jarosz, stomatolog. – Przykładają się do siebie dwie powierzchnie, mniej lub bardziej płaskie, stąd zgrzytanie jest ułatwione.

Zgrzytanie zębami podczas snu dziecka

Gdy dziecko zgrzyta zębami w nocy, rodzice pierwsze kroki kierują do pediatry z przeświadczeniem, że to objaw owsików. Dopiero gdy długi proces namierzenia winowajcy nie przyniesie efektu, swoje kroki kierują do psychologa czy dentysty.
– Tymczasem w większości przypadków przyczyną jest kształtujący się układ stomatognatyczny – dodaje lekarz.
Specjaliści radzą, by poczekać do momentu, gdy u dziecka pojawią się zęby stałe. Jeżeli zgrzytanie nie ustanie, należy się skonsultować z ortodontą. Zazwyczaj przyczyną jest wada zgryzu.

– U 6-latków stałe zęby powinny już przylegać do siebie w taki sposób, żeby dziecko mogło płynnie przeprowadzać ruchy artykulacyjne, czyli ruchy żuchwą w stosunku do szczęki – mówi dr Urszula Jarosz. – W przypadku problemów ortodonta może zalecić aparat ruchomy (wyjmowany), który dobrze ustawi zęby, a sama obecność aparatu w jamie ustnej spowoduje, że dziecko będzie miało utrudnioną funkcję zgrzytania, dzięki czemu nastąpi odprężenie mięśni i stawów.

Bruksizm u dzieci: pozostałe przyczyny

Jeżeli nie ma problemu ze zgryzem u dziecka, trzeba poszukać innych czynników i zastanowić się, czy nasza pociecha nie jest zbyt często narażona na sytuacje stresujące. Źródłem problemów psychologicznych mogą być sytuacje zarówno w szkole, jak i w domu. Wychowawca wraz z psychologiem szkolnym powinni przyjrzeć się, jak dziecko funkcjonuje w klasie i w szkole.

Przyczyną zgrzytania zębami mogą być również relacje z rodzicami, rodzeństwem czy przeżycia wynikające ze stylu życia dziecka, na przykład zbyt długie korzystanie z komputera czy smartfona (gry, oglądanie bajek - przyp. red.), brak odpowiedniego wyciszenia przed snem – dodaje Urszula Jarosz.

Zgrzytanie zębami u dziecka lub zaciskanie szczęk może być także objawem alergii. Najczęściej jednak wtedy dochodzi do tych zjawisk w czasie dnia, a nie w nocy. Zwykle bruksizm nie jest też jedynym objawem uczulenia, na które cierpi dziecko.

Czasami zgrzytanie zębami w nocy może świadczyć o tym, że dziecko ma niedobory magnezu albo nieprawidłową budowę jamy ustnej lub dróg oddechowych. Maluch może wtedy także chrapać lub cierpieć na bezdech senny. U starszych dzieci bruksizm może być wywołany nawykowym żuciem gumy.

Zgrzytanie zębami może towarzyszyć zapaleniu ucha, ślinianek lub wtedy, gdy dziecko cierpi z bólu pochodzącego z innej części ciała.

Patologiczne zgrzytanie zębami częściej występuje u dzieci ze schorzeniami neurologicznymi, np. z porażeniem mózgowym, a także u dzieci z zespołem Downa.

Skutki zgrzytania zębami u dzieci

Bruksizm powoduje nieprawidłowe ścieranie się zębów. Zęby ścierają się także w normalny fizjologiczny sposób, jednak tempo tych zmian jest o wiele wolniejsze. Poza tym, zęby ścierające się w fizjologiczny sposób, ścierają się równomiernie, ich brzegi są gładkie, a powierzchnia matowa. Niefizjologiczne zgrzytanie zębami sprawia, że zęby ścierają nierównomiernie, mają ostre brzegi i błyszczącą, „wypolerowaną’’ powierzchnię.

Zgrzytanie zębami może też prowadzić do:
  • pękania szkliwa
  • nadwrażliwości zębów
  • złamań zębów
  • bólów głowy
  • zaburzeń w obrębie stawów skroniowo-żuchwowych.
Szacuje się, że zgrzytanie zębami dotyczy 11–21 proc. Europejczyków. Podczas ataku bruksizmu zaciskamy szczęki nawet 10 razy silniej niż wtedy, gdy gryziemy coś twardego (np. suchar). Ścieramy więc szkliwo, wykruszamy plomby, a nawet łamiemy zęby.

Leczenie bruksizmu u dzieci

Pierwszym krokiem jest stwierdzenie, czy bruksizm jest fizjologiczny czy patologiczny. Z fizjologicznym nic się nie robi – mija sam. W przypadku bruksizmu patologicznego bardzo ważne jest ustalenie przyczyny, dla której dziecko zgrzyta zębami i jej usunięcie, o ile to możliwe. 

Aby zapobiec ścieraniu się zębów, można zastosować tzw. szynę relaksacyjną. Jest to nakładka na zęby, która chroni je i jednocześnie sprzyja rozluźnieniu mięśni zaciskających szczęki. Szynę powinien zlecić ortodonta. Najlepsze są te wykonane z akrylu i robione indywidualnie po pobraniu wycisku z jamy ustnej. Niekiedy stosuje się tzw. szyny miękkie, zrobione z polimerów – choć są dostępne w aptekach, powinny być indywidualnie dobrane przez specjalistę.

Źródło: Newseria Lifestyle

Polecane:
Redakcja poleca: O zęby mleczne trzeba dbać! Ale jak? Wyjaśnia ekspert [WIDEO]
Kiedy zacząć dbać o higienę jamy ustną dziecka i jak to robić właściwie? Kiedy pierwszy raz zabrać dziecko na wizytę do stomatologa? I jak często pojawiać się u dentysty? Podpowiadamy!
Oceń artykuł

Ocena 5 na 9 głosy

Zobacz także

Popularne tematy