płacz niemowlęcia
Fotolia
Zdrowie

Słabo rośnie, ciagle płacze: może ma chorą tarczycę?

Nie chce jeść, jest zmęczone, apatyczne, płacze z byle powodu, słabo przybiera na wadze - przyczyną może być tarczyca. Coraz częściej choroby tarczycy pojawiają się u dzieci. Dlaczego nie wolno ich lekceważyć, mówi prof. Bossowski, znakomity pediatra, endokrynolog i diebetolog.

Wydzielane przez tarczycę hormony sterują pracą całego organizmu. Ich niedobór lub nadmiar może rozregulować pracę całego organizmu - mówi prof. Artur Bossowski*.

Jakie objawy u dziecka powinny wzbudzić niepokój rodziców?

Przy podejrzeniu niedoczynności tarczycy (wydziela ona za mało hormonów) dziecko zaczyna słabiej rosnąć, może mieć suchą skórę, nie chce jeść, jest apatyczne, stale zmęczone, może mieć przewlekłe zaparcia. Te wszystkie objawy mogą być spowodowane innymi przyczynami, np. zaparcia mogą być spowodowane nieprawidłową dietą albo np. stresem związanym z pójściem do przedszkola czy szkoły, jednak warto też sprawdzić, czy przyczyną nie jest niedoczynność tarczycy.

A jak może objawiać się nadczynność tarczycy?

Dziecko dużo je, ale nie przybiera na wadze, jest bardzo labilne emocjonalne, płacze z byle powodu, gorzej się uczy, boli je w okolicy serca, ma uczucie kołatania serca. Często np. gdy idzie spać, to czuje, jak serce mu "mocno" pracuje: to tzw. tachykardia.

To prawda, że choroby tarczycy są coraz częstsze u dzieci?

Zależy które. Coraz więcej jest chorób autoimmunologicznych, takich jak np. choroba Hashimoto. To choroba autoimmunizacyjna tarczycy, czyli taka, gdy organizm atakuje własne tkanki. Tarczyca jest uszkadzana przez przeciwciała, co powoduje jej zapalenie i zanik. U małych dzieci może też pojawić się choroba Gravesa-Basedowa (nadczynność tarczycy o podłożu autoimmunologicznym). W tym przypadku tarczyca powiększa się, widać powiększony obwód szyi.

Dlaczego jest coraz więcej chorób autoimmunologicznych?

Przyczyn jest wiele, na pewno są pewne czynniki środowiskowe, których dziś jeszcze dobrze nie znamy. Dużą rolę odgrywają geny: jeśli mama lub tata choruje na zapalenie tarczycy, dziecko może odziedziczyć predyspozycję do danej choroby immunologicznej tarczycy. Poza tym niektóre wirusy czy bakterie powodują całą kaskadę zmian w układzie odpornościowym, w wyniku którego przeciwciała atakują organizm.

Jakie badania trzeba wykonać, by wykluczyć chorobę tarczycy?

Warto iść z dzieckiem do lekarza pierwszego kontaktu i zrobić badanie TSH - to hormon wydzielany przez przysadkę mózgową. Jeśli wynik byłby nieprawidłowy, konieczna jest wizyta u endokrynologa, który może zalecić zbadanie poziomu hormonów fT3 (trijodotyroniny) i fT4 (tyroksyny), wydzielanych już z samej tarczycy. Jeśli lekarz podejrzewa chorobę autoimmunologiczną, zaleci też sprawdzenie przeciwciał przeciw peroksydazie tarczycowej (anty-TPO) i przeciwciał przeciw receptorowi TSH (anty-TSHR). Warto też wykonać badanie USG tarczycy.
Jeśli rodzice mają którąś z chorób tarczycy, warto też co 2-3 lata sprawdzić u dziecka hormony tarczycy.

Kiedyś dzieci często miały wole. A dziś?

Dzięki profilaktyce jodowej (jodowanie soli) zmniejszyła się częstość występowania wola prostego, które najczęściej pojawiało się u dzieci i młodzieży w okresie dojrzewania. Jod chroni przed powiększeniem gruczołu tarczowego.

To znaczy, że dzieciom powinno się solić posiłki?

Tak, chociaż z umiarem. Nadmiar soli może powodować z czasem wzrost ciśnienia. Jednak zdrowemu dziecku można produkty lekko solić, m.in. ze względu na zawartość jodu.

Jak leczy się choroby tarczycy?

Leczenie jest konieczne, choroby tarczycy czasem mogą przebiegać bardzo burzliwie, nie można ich lekceważyć. Np. choroba Gravesa-Basedowa może powodować komplikacje ze strony układu krążenia, wytrzeszcz gałek ocznych, zaburzenia emocjonalne, słabe przyrosty masy ciała.
W przypadku nadczynności dziecko musi przyjmować leki przeciwtarczycowe. Alternatywą może być zastosowanie radioterapii z użyciem jodu I131 lub leczenie operacyjne, jeśli tarczyca jest duża lub kiedy jej wielkość powoduje zaburzenia połykania czy oddychania.
W przypadku choroby Hashimoto podaje się lewotyroksynę, by utrzymać poziom hormonów tarczycy w normie, co chroni tarczycę przed uszkodzeniem. Zwykle leczenie trzeba stosować przez całe życie, choć zdarzają się przypadki, że poziom przeciwciał wraca do normy i można odstawić leki.

Są osoby, które przestają jeść produkty zawierające gluten. Czy to może pomóc w leczeniu chorób tarczycy?

Nie, chyba że dziecko ma też nietolerancję albo alergię na gluten. Jeśli nie, stosowanie diety bezglutenowej nie ma tu sensu. Ważne jest za to podawanie witaminy D - wszystkim dzieciom, bez względu na wiek. To konieczne przez jesień i zimę, a lekarz często może zalecić podawanie jej także w okresie letnim.

* Prof. dr hab. n med. Artur Bossowski, pediatra, endokrynolog, diabetolog Kierownik Kliniki Pediatrii, Endokrynologii, Diabetologii z Pododdziałem Kardiologii Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku




 

Nadczynność tarczycy w ciąży i podczas starań o dziecko [WIDEO]

TSH, badanie TSH, tarczyca, badanie tarczycy, niedoczynność tarczycy, nadczynność tarczycy, nroma TSH
Fotolia
Starania o dziecko
Co to jest badanie TSH?
Badanie TSH pomaga określić funkcjonowanie tarczycy. Próbkę pobiera się z krwi. Wynik może wskazywać na niedoczynność lub nadczynność tarczycy. W obu przypadkach zajście w ciążę bywa trudniejsze. Dlatego przed ciążą warto zrobić badanie hormonów tarczycy.

Badanie TSH to proste badanie krwi , które pomaga ustalić, czy tarczyca pracuje prawidłowo. Próbkę do badania pobiera się na czczo. TSH czyli tyreotropina, to hormon wytwarzany przez przedni płat przysadki mózgowej, jednak jego poziom jest wskaźnikiem tego, jak funkcjonuje tarczyca. Od poziomu TSH zależy wydzielanie hormonów tarczycy (trójjodotryniny – T3 i tyroksyny – T4). Dlatego gdy w badaniu krwi poziom TSH jest nieprawidłowy, dodatkowo zleca się badanie wolnych hormonów tarczycy (fT3 i fT4). Norma TSH Prawidłowe wartości poziomu TSH u dorosłej osoby wahają się w zakresie od 0,4 do 4,0 mlU/l . Jeśli starasz się o dziecko , poziom TSH nie powinien przekraczać 2,5 mlU/l. Zaburzenia poziomu TSH u mężczyzny mogą negatywnie wpłynąć na proces spermatogenezy (produkcji nasienia ). U kobiety wahania poziomu TSH często powodują nieregularne miesiączki, cykle bezowulacyjne. Wysokie TSH Wysokie TSH jest zwykle charakterystyczne dla niedoczynności tarczycy. Lekarz zaleci badanie innych hormonów związanych z pracą tarczycy (fT3, fT4, przeciwciała anty-TPO), konieczne też będzie wykonanie USG tarczycy, by ustalić, czy tarczyca ma prawidłowy rozmiar, kształt i strukturę. Przyczyną niedoczynności tarczycy może być, np. choroba Hashimoto – przewlekłe zapalenie tarczycy, niedobór jodu. Typowe objawy niedoczynności tarczycy to: nadmierna senność, częste zaparcia, zmęczenie, stałe odczuwanie zimna, problemy z koncentracją, zaburzenia miesiączkowania, łamliwość i wypadanie włosów, zatrzymanie wody w organizmie (obrzęki). Przeczytaj: Jak choroba Hashimoto wpływa na płodność Niskie TSH Obniżony poziom TSH zwykle świadczy o nadczynności tarczycy. Jej przyczyną mogą być guzki, zapalenie tarczycy. Nadczynność tarczycy zwana jest często hipertyreozą (ang. hyperthyreosis lub hyperthyroidism). Może przyjmować postać jawną (występują charakterystyczne...

tsh w ciąży
Adobe Stock
Zdrowie w ciąży
TSH w ciąży: normy. Co oznacza za niskie lub za wysokie TSH?
Poziom TSH w ciąży ma istotne znaczenie dla rozwijającego się płodu i zdrowia przyszłej mamy. Gdy TSH jest za wysokie lub za niskie, może wskazywać na niedoczynność lub nadczynność hormonów tarczycy. Kiedy i jak bada się TSH w ciąży? Wyjaśniamy, jakie skutki może mieć nieprawidłowy poziom TSH.

Badanie TSH w ciąży to jeden z ważniejszych pomiarów. Jest to badanie z krwi, które pomaga wykryć ewentualne choroby tarczycy u przyszłej mamy. Jeśli okaże się, że wynik nie mieści się w określonych normach, ciężarna kierowana jest do endokrynologa, by rozpocząć leczenie. Zbyt niskie lub podwyższone TSH w ciąży oznacza, że tarczyca ciężarnej nie produkuje optymalnej ilości hormonów. Rozwój płodu może być wówczas nieprawidłowy.  TSH w ciąży: Normy TSH w ciąży Niskie TSH w ciąży Wysokie TSH w ciąży Normy TSH w ciąży Badanie TSH pomaga ocenić, jak pracuje tarczyca. TSH to hormon wytwarzany przez przedni płat przysadki mózgowej. Od jego poziomu zależy wydzielanie hormonów tarczycy (trójjodotryniny – T3 i tyroksyny – T4). Dlatego gdy w badaniu krwi poziom TSH jest nieprawidłowy, dodatkowo zleca się badanie wolnych hormonów tarczycy (fT3 i fT4). Badanie TSH wykonuje się z krwi na czczo, a wynik może wskazywać na niedoczynność lub nadczynność tarczycy. Najlepiej zrobić badanie TSH przed ciążą. W czasie ciąży zaś bada się poziom TSH niedługo po zapłodnieniu – do 10. tygodnia. Wychwycenie podwyższonego lub zbyt niskiego stężenia TSH na początku ciąży daje szansę na skuteczne leczenie i lepszy rozwój dziecka. W ciąży poziom TSH może różnić się od tego sprzed zapłodnienia. Normy dla zdrowego dorosłego człowieka mieszczą się w przedziale od 0,27 do 4,2 mj/l. U ciężarnych natomiast są one nieco zmienione i zależą od trymestru ciąży . Jaki poziom TSH jest prawidłowy w ciąży? TSH w pierwszym trymestrze ciąży nie powinno być wyższe niż 2,3 mIU/l; TSH w drugim trymestrze ciąży nie powinno być wyższe niż 3,1 mIU/l; TSH w trzecim trymestrze ciąży nie powinno być wyższe niż 3,5 mIU/l. Niskie TSH w ciąży Dość często zdarza się, że u ciężarnej pojawia się  nadczynność...

choroba Hashimoto a ciążą
Adobe Stock
Starania o dziecko
Choroba Hashimoto a ciąża – zajście w ciążę, leczenie, badania, dieta
Choroba Hashimoto może utrudniać zajście w ciążę, a jeśli dojdzie do zapłodnienia, zwiększać ryzyko poronienia. Ponieważ praca układu odpornościowego jest zaburzona, organizm zaczyna traktować płód jak ciało obce i go odrzuca. Zanim zaczniesz starać się o dziecko, koniecznie zrób badania tarczycy. Odpowiednie leczenie Hashimoto pozwoli uniknąć problemów.

Ciąża przy chorobie Hashimoto jest znacznie bardziej ryzykowna. Choroba może skutkować przedwczesnym porodem, pęknięciem łożyska, krwotokiem. Hashimoto może również rozwinąć się dopiero w ciąży. Wówczas może doprowadzić do urodzenia dziecka z niską masą urodzeniową oraz z niskim ilorazem inteligencji. Dziecko może urodzić się także z wadami genetycznymi lub chorobą autoimmunologiczną.  Spis treści:  Hashimoto – co to? Hashimoto a planowanie ciąży  Hashimoto a zajście w ciążę Hashimoto w ciąży – zagrożenia Hashimoto a ciąża bliźniacza Hashimoto w ciąży – dieta Hashimoto po ciąży Płodność męska a Hashimoto Hashimoto – na czym polega choroba Hashimoto? Choroba Hashimoto to przewlekłe zapalenie tarczycy. Jest to choroba z autoagresji, która powstaje na skutek błędnie działającego układu immunologicznego (organizm zwraca się przeciwko sobie). Układ immunologiczny rozpoznaje, a następnie niszczy białka tarczycowe. Zostaje w ten sposób upośledzona aktywność enzymu odpowiedzialnego za syntezę hormonów tarczycy. Najczęstszymi objawami choroby Hashimoto są obfite miesiączki, sucha skóra, ciągłe zmęczenie oraz wysoki poziom cholesterolu. Leczenie Hashimoto polega na usuwaniu skutków choroby, a nie jej przyczyn. Hashimoto a planowanie ciąży  Wywołane przez chorobę Hashimoto zaburzenia poziomu hormonów utrudniają dojrzewanie i zagnieżdżanie się komórki jajowej. Kobieta ma wówczas problem: z nieregularnymi miesiączkami z ustaleniem, kiedy występują dni płodne z wysokim poziomem progesteronu , który obniża libido.    Kobieta chorująca na Hashimoto, a także podejrzewająca u siebie tę chorobę,  przed zajściem w ciążę koniecznie powinna zgłosić się na następujące badania: Badanie poziomu...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Jakie są przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2022/2023? [LISTA]
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj