Szczepienia noworodka
Fotolia
Zdrowie

Będą zmiany w szczepieniach noworodków? [WYWIAD]

W Polsce noworodki są szczepione przeciw gruźlicy i wzw typu B. W innych krajach szczepi się później lub wcale. Kiedy te szczepienia będą przesunięte na później, mówi dr Paweł Grzesiowski, pediatra.
dr Paweł Grzesiowski
dr Paweł Grzesiowski
Konsultacja merytoryczna

 


W Polsce noworodki są szczepione w pierwszych dniach życia przeciw gruźlicy i przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. W innych krajach te szczepienia są później. Wielu rodziców obawia się szczepić noworodka. Czy jest sens tak wczesnego szczepienia dzieci, czy można te szczepienia przesunąć na później - pytamy dr. Pawła Grzesiowskiego, pediatrę i eksperta ds szczepień.

 

Jak by pan przekona mamę, która boi się szczepić albo nie chce szczepić dziecka przeciw chorobom, które rzadko występują, np. błonica, wzw typu B?

Generalnie ja nie przekonuję rodziców do szczepień. Moją rolą jest wytłumaczenie, jak działa i dojrzewa układ odporności. Jeśli rodzice zrozumieją, że po to, by nabrał cech dojrzałości, musi skontaktować się z wieloma drobnoustrojami, to najczęściej sami podejmują decyzję o szczepieniu
Nie można straszyć, że jeśli dziecko nie zostanie zaszczepione, to od razu zachoruje. Jednak ryzyko zakażenia jest większe, szczególnie jeśli chodzi o choroby bakteryjne takie jak gruźlica, krztusiec, meningokoki czy pneumokoki.

W Polsce wciąż szczepi się noworodki przeciw gruźlicy, wzw typu B (tzw. żółtaczce typu B). W innych krajach nie. Po co szczepić tak wcześnie?

Szczepienia noworodków są wynikiem oceny ryzyka. Rozumiem rodziców, którzy sami są zaszczepieni przeciw wzw B, a gruźlica nie występuje w ich otoczeniu. Nie namawiam ich za wszelką cenę do szczepienia nowo narodzonego dziecka. Jeśli nie chcą, to umawiamy się, że zrobią to w 4-8. tygodniu życia dziecka, gdy zaczyna częściej bywać w miejscach publicznych.
Myślę, że system ochrony zdrowia jest już przygotowany do przesunięcia szczepienia przeciw wzw B z okresu noworodkowego na 2. miesiąc życia.
Problemem jest szczepionka przeciw gruźlicy, ponieważ nie ma personelu wyspecjalizowanego w jej podawaniu w przychodniach lekarzy rodzinnych. A ponadto jest produkowana w opakowaniach wielodawkowych, co utrudnia jej stosowanie. 

Czytaj też: Dlaczego w Polsce szczepi się noworodki przeciw gruźlicy?
Ministerstwo Zdrowia rozpatruje różne scenariusze zmian w kalendarzu szczepień, między innymi przesunięcie szczepienia przeciw wzw typu B w z okresu noworodkowego. Konieczne jest jednak sprawdzenie, czy wszystkie kobiety w ciąży mają przeciwciała przeciw wzw typu B. Jeśli ten warunek będzie spełniony, to będzie można to szczepienie przesunąć na później. 

Wielu rodziców pyta, czy szczepienie noworodka są konieczne?

Każda decyzja o szczepieniu jest efektem oceny ryzyka i korzyści.
W przeszłości szczepienia noworodków były konieczne ze względu na wysokie ryzyko zakażenia noworodka i tragiczne skutki, włącznie z przedwczesną śmiercią.
Obecnie, dzięki szczepieniom, sytuacja w zakresie wzw B tak bardzo się poprawiła, że można myśleć o opóźnieniu tych szczepień.
Inaczej jest z gruźlicą – liczba zachorowań w Polsce od lat nie spada. Mamy wciąż ponad 10 razy więcej zachorowań niż w Niemczech czy Anglii. Szczepienia są konieczne, ale ich przesunięcie na później jest teoretycznie możliwe. Wymaga jednak przestawienia systemu ochrony zdrowia.

Czy szczepienia są bezpieczne dla noworodka?

Dla zdrowego noworodka szczepienia są bezpieczne. Natomiast nie powinny być szczepione noworodki z ukrytymi schorzeniami wrodzonymi układu odporności. 
Konstruując kalendarz szczepień zawsze musimy rozważyć ryzyko względem korzyści. Do czasu, kiedy choroba jest częsta lub śmiertelnie groźna, to korzyści przewyższają ryzyko. Jeśli choroba występuje niezwykle rzadko, to nie ma sensu generować zwiększenia ryzyka.

Czytaj też:

Szczepienia zalecane [Wirtualne Warsztaty]

niemowlę szczepienie
Fotolia
Zdrowie
Szczepienie przeciw gruźlicy: potrzebne czy nie
Słyszałaś pewnie, że w Europie Zachodniej szczepienie dziecka przeciw gruźlicy nie jest obowiązkowe. W Polsce mamy jednak nieco inną sytuację. Sprawdź, dlaczego polskie noworodki obowiązkowo szczepi się przeciwko gruźlicy.

Zachorowania na gruźlicę dziś nie zdarzają się często. To prawda. Nie słyszymy o epidemii gruźlicy , nie ma też wielkiego strachu związanego z tą chorobą m.in. dzięki temu, że istnieją antybiotyki, którymi można ją wyleczyć. Mimo wszystko, nie należy zapominać o jej istnieniu i ryzyku, jakie niesie. A przede wszystkim chronić przed nią dzieci. Wszystkie noworodki, które rodzą się w Polsce w pierwszej dobie po narodzinach powinny być zaszczepione przeciw gruźlicy . Jest to istotne z kilku powodów. Czytaj też: Jak odróżnić sapkę noworodka od przeziębienia?   W Polsce na gruźlicę choruje nadal więcej osób niż wynosi średnia w krajach Unii Europejskiej.  Od wschodu graniczymy z krajami, w których zapadalność na gruźlicę (także lekooporną , czyli nie poddającą się leczeniu) jest znacznie wyższa. Należą do nich Rosja, Litwa, Białoruś czy Ukraina. Zachorowania na gruźlicę stanowią też problem dla mieszkańców Łotwy, Estonii, Bułgarii czy Rumunii.  Najwięcej przypadków gruźlicy w Polsce wykrywa się u osób starszych, szczególnie mężczyzn, którzy mogli się nią zarazić w młodym wieku (np. w latach 50. XX wieku), gdy choroba ta była dużym problemem. Dochodzi u nich do reaktywacji zakażenia . Prątek gruźlicy może w organizmie przetrwać w stanie uśpionym i ujawnić się dopiero przy spadku odporności. Ryzyko zakażenia gruźlicą rośnie, ponieważ niektóre osoby chore przerywają leczenie. Bardziej zgrożeni zachorowaniem na gruźlicę  są mieszkańcy miast. To nowe zjawisko obserwowane przez specjalistów od leczenia gruźlicy w ciągu dwóch ostatnich lat. Polecamy: Na co szczepi się noworodki?   Kiedy ze szczepieniem noworodka przeciwko gruźlicy trzeba poczekać? Istnieją sytuacje, w których ze względu na stan zdrowia dziecka szczepienia trzeba odłożyć, np. gdy podczas...

szczepienia noworodka, szczepienie przeciw gruźlicy, szczepienie WZW B, bezpieczeństwo szczepień, NOP
Fotolia
Zdrowie
Zmiany w szczepieniach? Możliwe, ale nie teraz
Szczepienia przeciw gruźlicy i WZW B, które dziecko przyjmuje tuż po narodzinach, wydają się niektórym rodzicom niepotrzebne. Czy rzeczywiście te choroby już nie są zagrożeniem dla noworodka, wyjaśnia neonatolog, prof. Ewa Helwich z Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie.

Czy noworodki naprawdę muszą być szczepione już w pierwszej dobie życia? Na razie tak. Choć być może w niezbyt odległym czasie to się zmieni. Szczepimy je dlatego, że w naszym kraju ciągle jest obecna gruźlica . A zarażenie się nią przez noworodka lub małego niemowlaka ma niezmiernie poważne skutki – może skończyć się zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu. To absolutna tragedia, która zatrzymuje rozwój dziecka .  Ale ryzyko zarażenia się gruźlicą raczej kojarzymy z patologią, a nie z normalnym domem. Trzeba pamiętać, że wielu starszych ludzi w czasach swojej młodości było narażonych na kontakt z tą chorobą, ponieważ żyli w zrujnowanym kraju, w trudnych warunkach spowodowanych drugą wojną światową. Szczepiąc noworodki , mamy więc na względzie fakt, że po wyjściu ze szpitala będą miały kontakt nie tylko z rodzicami, ale również z dziadkami i innymi starszymi członkami rodziny.  Dziadkowie mogą być przecież zdrowi... Mogą mieć zmiany w płucach i prątkować , nie wiedząc o tym. Ludzie w starszym wieku często skarżą się na wiele dolegliwości, które mogą maskować objawy gruźlicy . W Polsce działa specjalny zespół ekspertów zajmujących się tą chorobą, który rozważa wszystkie okoliczności . Epidemiolodzy przestrzegają nas, że jeszcze nie można zrezygnować z tego szczepienia.  A szczepienie przeciwko WZW typu B? Jeśli chodzi o żółtaczkę wszczepienną , sytuacja jest lepsza. Mamy dużo sprzętu jednorazowego, znacznie poprawiły się także możliwości wyjaławiania sprzętu wielorazowego. Od lat są również powszechne szczepienia przeciwko tej chorobie, więc niedługo będą rodziły kobiety, które przyjęły całą serię szczepień przeciw WZW B . Na razie nie mamy jeszcze stuprocentowej pewności, że mama, która przychodzi do porodu, jest zdrowa i nie jest nosicielką tego wirusa . Co prawda zgodnie z...

Szczepienia
Fotolia
Zdrowie
Dr Paweł Grzesiowski: antyszczepionkowcy mają rację?
Skoro szczepienia są takie dobre, to dlaczego obowiązkowo szczepi się tylko dzieci? Skoro choroby są takim zagrożeniem, to dlaczego nie szczepi się dorosłych - pytają przeciwnicy szczepień. Właśnie: dlaczego? Wyjaśnia dr Paweł Grzesiowski.

Przeciwnicy szczepień często pytają: skoro choroby są takim zagrożeniem, to dlaczego nie szczepi się dorosłych , by w ten sposób uchronić dziecko przed zachorowaniem? Pytamy dr. Pawła Grzesiowskiego , pediatrę i członka Pediatrycznego Zespołu ds Szczepień przy Ministrze Zdrowia. Antyszczepionkowcy często pytają: dlaczego obowiązkowo szczepi się dzieci, a dorosłych już nie? To nieprawda. Szczepienia: błonica, tężec, krztusiec powinno się powtarzać co 10 lat. Szczepienie przeciw żółtaczce ( wzw typu B ) działa przez całe życie – jeśli ktoś był zaszczepiony, to jest uodporniony na całe życie. Przeciw HiB nie szczepimy dorosłych, bo u dorosłych tego typu zakażenia nie występują. W przypadku gruźlicy nie szczepimy dorosłych w Europie dlatego, że szczepionka daje zbyt słabą ochronę w stosunku do gruźlicy płuc – tylko około 40-50%. Tak więc są preparaty, które powinni przyjmować dorośli, a są też takie, których podawanie dorosłym po prostu nie ma sensu.  Zalecenie, żeby szczepić się przeciw błonicy, tężcowi czy krztuścowi rzeczywiście jest, ale rzadko który dorosły szczepi się.   Dzieci trzeba chronić, trzeba szczepić, bo zakażenie może być dla nich śmiertelnie niebezpieczne . Dlatego szczepienia dla dzieci są bezpłatne i obowiązkowe. Dorosły bierze za siebie odpowiedzialność, natomiast dzieci chroni się systemowo, bo każde państwo bierze odpowiedzialność za ich bezpieczny rozwój.  Poza tym zachorowania u dziecka wiążą się z największym ryzykiem. Jeśli dorosły zachoruje na gruźlicę , to najczęściej przeżyje. A jeśli zachoruje niemowlę, to prawie każde ma powikłania po gruźlicy, włącznie ze śmiertelnymi. Czytaj też: Dlaczego noworodki szczepi się przeciw gruźlicy? Jeśli na różyczkę zachoruje 50-letnia kobieta, to będzie miała  wysypkę, ale wyzdrowieje. Ale jeśli zachoruje kobieta w...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Jakie są przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2022/2023? [LISTA]
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj