nietolerancja na laktozę
fot. Adobe Stock

Nietolerancja laktozy u niemowląt - przyczyny, objawy i jak pomóc dziecku

To skutek infekcji lub alergii pokarmowej, chociaż może też być wrodzoną nietolerancją pokarmową. Podpowiadamy, jak sobie z nią radzić.
Agnieszka Majchrzak
nietolerancja na laktozę
fot. Adobe Stock
Nietolerancja laktozy zdarza się również u tak małych dzieci, jak niemowlaki, chociaż jest to częściej przypadłość starszych osób. Wynika z nieumiejętności trawienia przez układ pokarmowy laktozy zawartej w mleku. Jeżeli twój maluszek częściej płacze, pręży się, jest niespokojny i budzi się nocą, to może to być nietolerancja laktozy. Zobacz, jak sobie z nią poradzić.

Spis treści: 

Nietolerancja laktozy u niemowlaka - na czym polega

Laktoza jest dwucukrem, składającym się z glukozy i galaktozy. Jest w każdym mleku, zarówno u kobiet karmiących piersią, jak i w krowim, kozim lub owczym. Jest źródłem energii, uczestniczy w procesie wchłaniania wapnia, magnezu, cynku, budowy tkanki mózgowej oraz rozwoju prawidłowej flory bakteryjnej i perystaltyki jelit.

Zdolność do rozkładania laktozy w przewodzie pokarmowym pojawia się już w 30. tygodniu życia płodowego. Aby organizm przyswoił laktozę, potrzebuje do tego enzymu laktazy, wytwarzanej w błonie śluzowej jelit. Nietolerancja laktozy u niemowląt polega na tym, że w ich organizmie brakuje lub jest niedobór laktazy. W efekcie tego w jelitach dziecka zaczyna zalegać laktoza lub też dochodzi do jej częściowej fermentacji. Przejawia się to w postaci wytarzania gazów i kwasów tłuszczowych drażniących błonę śluzową jelit. Dla tak małego dziecka są to bardzo bolesne doznania.
Laktoza jest nie tylko w mleku, ale też w jego produktach - nabiale, ciastach, pieczywie, słodyczach.
Redakcja poleca: Domowe sposoby na przeziębienie - film
Nie zawsze konieczna jest wizyta u lekarza, czasem wystarczy herbata z cytryną czy ciepła kąpiel. Pediatra poleca domowe sposoby na przeziębienie.

Nietolerancja laktozy u niemowlaka - objawy

Najbardziej charakterystyczne sygnały nietolerancji laktozy to:
  • wodnista i cuchnąca biegunka,
  • wzdęcia,
  • kolka niemowlęca,
  • gazy,
  • odgłosy „przelewania się" w jelitach,
  • czasami są także nudności i wymioty.

Dziecko jest płaczliwe, częste przebudza się z drzemek, pręży. Dolegliwości pojawiają się po 1-3 godzinach po posiłku. Ich nasilenie zależy od ilości spożytej laktozy i stopnia niedoboru laktazy.
Niezdiagnozowana nietolerancja laktozy u niemowląt prowadzi do spadku wagi dziecka, odwodnienia, a nawet jego niedożywienia.

Nietolerancja laktozy u niemowlaka - przyczyny

Problem nietolerancji laktozy może mieć różne przyczyny. W przypadku niemowląt najczęściej występuje wtórna nietolerancja laktozy, powstała w wyniku:
  • ostrego zakażenia żołądkowo-jelitowego,
  • stosowania antybiotyków,
  • niedożywienia,
  • chorób jelit, m.in. mukowiscydozy, choroby Leśniowskiego-Crohna, celiakii,
  • zaburzeń odporności.

Może to być także wrodzony niedobór laktazy (alaktazja). To rzadka choroba będąca wynikiem genetycznego defektu metabolicznego - już po pierwszym podaniu mleka matki lub mleka modyfikowanego zawierającego laktozę pojawiają się biegunki i trzeba jak najszybciej wprowadzić dietę całkowicie wykluczającą laktozę. Musi być ona stosowana do końca życia.
Objawy mogą wynikać również z innych rodzajów nietolerancji mleka - galaktozemii lub alergii pokarmowej na białka mleka - skazy białkowej. 

Nietolerancja laktozy u niemowlaka - diagnoza

Nietolerancję ustala się za pomocą badań:
  • pH kału,
  • wodorowego testu oddechowego,
  • próby eliminacyjnej,
  • poziomu galaktozy w moczu dziecka,
  • stężenia glukozy i galaktozy we krwi po doustnym podaniu roztworu laktozy.

W celu ustalenia, czy przyczyną biegunek i kolek u dziecka jest nietolerancja laktozy, pediatrzy zalecają stosowanie tzw. próby eliminacji i prowokacji. Polega ona na usunięciu z diety malucha na dwa tygodnie wszelkich produktów zawierających laktozę i karmieniu go specjalną mieszanką bezlaktazową. 

W tym czasie obserwuje się, czy objawy nietolerancji ustępują. Jeżeli tak, to ponownie wprowadzona zostaje laktoza do diety dziecka – powrót kolek, biegunki i gazów jest dowodem na nietolerancję tego cukru. Jeżeli objawy nietolerancji cały czas występowały, przyczyn dolegliwości trzeba szukać np. w alergiach pokarmowych.
Nietolerancja laktozy nie jest tym samym, co alergia na białko mleka krowiego, potocznie zwana skazą białkową.

Nietolerancja laktozy u niemowlaka - leczenie

Dziecko z nietolerancją laktozy leczy się poprzez dietę eliminującą ten składnik z jego jadłospisu. Wymaga to nadzoru lekarskiego. W sytuacji wtórnej nietolerancji laktozy nie zaleca się eliminacji ani ograniczania laktozy w diecie niemowlaka, zwłaszcza karmionego mlekiem mamy. Dopiero w przypadku niedożywienia lub przewlekających się biegunek (powyżej dwóch tygodni) trzeba ograniczyć laktozę.

Dziecku podaje się:
  • specjalne mieszkanki niezawierające cukru,
  • w przypadku wrodzonej nietolerancji laktozy należy dbać o dietę już przez całe życie - konieczne jest szczegółowe czytanie składu produktów, kupowanie bezlaktozowego mleka, jogurtów bez laktozy.
Laktoza spożywana przez mamę nie przedostaje się do jej mleka, gdyż zostaje strawiona w jej przewodzie pokarmowym. Tak więc wykluczenie mleka i nabiału z diety karmiącej mamy nie wpłynie na zmniejszenie ilości laktozy w jej pokarmie, gdyż laktoza znajdująca się w kobiecym pokarmie jest produkowana w gruczole piersiowym.
Zobacz też:

Ocena (1 ocena)

5.0

Zobacz także

Popularne tematy