ciaza 3.png
O porodzie Lekcja 3

Planowana cesarka - 9 rzeczy, które musisz wiedzieć o cesarskim cięciu

Planowana cesarka wynika ze wskazań lekarza, np. kiedy dziecko ułożone jest pośladkowo lub kobieta z przyczyn zdrowotnych nie może rodzić naturalnie. Razem z naszym ekspertem wyjaśnimy, jak przebiega planowana cesarka, abyś łatwiej mogła się do niej przygotować.
Małgorzata Wódz
Konsultacja: prof. Ewa Dmoch-Gajzlerska

Planowana cesarka może budzić lęk i niepewność, ale z drugiej strony, pozwala się przygotować na to, co czeka młodą mamę. Od profesjonalnej diagnozy i słusznie zaleconej cesarki może zależeć zdrowie, a czasem i życie zarówno mamy, jak i dziecka. Jeśli lekarz zaleci ci cesarskie cięcie -  porozmawiaj z nim szczerze o wszystkich swoich obawach. Zabieg, który jest zaplanowany, przebiega spokojnie i najczęściej już po kilkunastu minutach maluszek pojawia się na świecie. Wyjaśnimy ci krok po kroku, jak przebiega planowane cesarskie cięcie.

Spis treści:

  1. Planowana cesarka - wskazania
  2. Planowana cesarka: w którym tygodniu?
  3. Cesarskie cięcie: jak się przygotować?
  4. Planowane cesarskie cięcie: kiedy trafię do szpitala?
  5. Jakie znieczulenie przy cesarce?
  6. Jak przebiega cesarskie cięcie?
  7. Co się dzieje po cesarskim cięciu?
  8. 11 rzeczy do szpitala na planowaną cesarkę

Planowana cesarka - wskazania

Są kobiety, które mimo największych chęci, nie mogą rodzić naturalnie. Ostateczną decyzję o cięciu podejmuje ginekolog prowadzący ciążę. Co jest wskazaniem do planowanego cesarskiego cięcia:

  • zbyt duża główka dziecka w stosunku do szerokości miednicy matki;
  • wielkość dziecka powyżej 4,5 kg;
  • guzy mięśniowe w kanale rodnym;
  • dysplazja stawów biodrowych;
  • zagrożenie rzucawką, spowodowane zatruciem ciążowym;
  • konflikt serologiczny;
  • zaawansowana cukrzyca matki;
  • wady serca;
  • przebyta cesarka cięcie, podczas której wykonano cięcie podłużne;
  • wcześniejsze operacje macicy;
  • nisko umiejscowione łożysko (tzw. łożysko przodujące);
  • opryszczka narządów płciowych;
  • inne dolegliwości matki, zakwalifikowane przez lekarza do cesarskiego cięcia.
Nie wszystkie wady wzroku stanowią wskazanie do cięcia, choć było tak przez wiele lat. Lekarze kierują na cięcie pacjentki z zaawansowaną retinopatią cukrzycową lub odwarstwieniem siatkówki.

Planowana cesarka: w którym tygodniu?

W przypadku wcześniejszych wskazań do cięcia przyszła mam zazwyczaj jest umawiana na zabieg około 38-39. tygodnia ciąży. Ale istnieją dwa podejścia do planowego cesarskiego cięcia: tzw. cesarka „na zimno” i po wystąpieniu skurczów. Pierwsza wykonywana jest częściej. Kobieta zgłasza się do szpitala w wyznaczonym terminie. Szpital jest przygotowany i ma umówioną salę, a także zespół medyczny. Mama wie, kiedy urodzi, a wszystko jest pozornie gotowe - czasem jednak nie jest gotowy sam organizm. 

W sytuacji, kiedy poród zaczyna się naturalnie, macica zaczyna się kurczyć, rozwiera się szyjka macicy, cały organizm zaczyna reagować odpowiednim poziomem hormonów. Jest to bardzo istotne dla maluszka. W momencie, gdy pojawia się czynność skurczowa, u dziecka pojawia się stymulacja zakończeń nerwowych. Każdy skurcz oznacza też zmniejszenie dopływu ilości tlenu i zwiększenie ilości adrenaliny, a ta z kolei jest potrzebna do uruchomienia innych mechanizmów. Cały „stres porodu” jest dziecku potrzebny, by to prawidłowo mogło się zaadoptować do życia pozamacicznego. 

Planowane cesarskie cięcie przed terminem?

Wielu lekarzy przyjmuje teraz teorię, że należy czekać z cesarskim cięciem aż do pojawienia się naturalnych skurczów porodowych. Może to zapobiec jatrogennemu wcześniactwu, czyli sytuacji, w której dziecko rodzi się przedwcześnie z powodu nieprawidłowego określenia terminu porodu

Gdy zabieg wykonuje się przed naturalnym terminem porodu, nie ma jeszcze skurczów, a gospodarka hormonalna może nie być gotowa na narodziny malucha, nie ma także rozwarcia szyjki. Podobnie do porodu jest nieprzygotowane maleństwo, które nagle opuszcza przyjazne łono mamy.

Cesarskie cięcie: jak się przygotować?

  • Zmyj lakier z paznokci - ich naturalny kolor będzie dla anestezjologa informacją, że cesarka przebiega prawidłowo.
  • Zdejmij biżuterię - nie bierz do szpitala żadnych ozdób. Jeśli masz w uszach kolczyki, a na szyi łańcuszek, będziesz musiała je zdjąć.
  • Powstrzymaj się od jedzenia - przez co najmniej osiem godzin przed cięciem nie powinnaś nic jeść, ani pić - nawet wody.

Planowane cesarskie cięcie: kiedy trafię do szpitala?

Do szpitala możesz zostać przyjęta dzień przed planowaną cesarką. Przebierzesz się tam w koszulę, a położna wypełni potrzebną dokumentację. Do ramienia lub dłoni pielęgniarka podłączy ci kroplówkę nawadniającą. Założy ci też cewnik (w znieczuleniu), by w czasie i po operacji lekarze kontrolowali ilość wydalanego moczu. Być może dostaniesz także antybiotyk. Poza tym czeka cię najprawdopodobniej – golenie włosów łonowych. Czasami możesz zrobić to sama. Chwilę po tym zostaniesz przewieziona na blok operacyjny.

Jakie znieczulenie przy cesarce?

Przy większości cesarskich cięć podaje się znieczulenie przewodowe – zewnątrzoponowe lub podpajęczynówkowe. Pewnie bardziej boisz się "zastrzyku w kręgosłup", niż samego cięcia. Niepotrzebnie. Poczujesz wtedy tylko lodowate zimno i drętwienie ciała od pasa w dół. Jak wyglądają oba rodzaje znieczuleń:
  • Znieczulenie zewnątrzoponowe. Polega na wprowadzeniu cienkiego cewnika do przestrzeni między oponami otaczającymi kręgosłup w okolicy lędźwiowej i podawaniu przez ten cewnik kolejnych dawek leku znieczulającego.
  • Znieczulenie podpajęczynówkowe. Jednorazową dawkę leku wstrzykuje się do kanału rdzeniowego. Takie znieczulenie jest dla ciebie najbezpieczniejsze.  

Będziesz świadoma tego, co się dzieje, porozmawiasz z lekarzem i od razu zobaczysz i przytulisz swoje maleństwo. Tuż po operacji będziesz mogła przystawić je do piersi, by wraz z pokarmem otrzymało pierwszą „szczepionkę” uodporniającą. Dowiedz się w swoim szpitalu czy ojciec dziecka lub inna osoba towarzysząca przy porodzie może kangurować maluszka, gdy będą zaszywać ranę.

Jak przebiega cesarskie cięcie?

Przy zabiegu cesarskiego cięcia będzie prawdopodobnie dwóch ginekologów. Nie będziesz widziała tego, co robią, bo zasłoni ich parawan. Będziesz natomiast widzieć anestezjologa, który poda ci znieczulenie, a potem stanie przy twojej głowie. W niektórych szpitalach u wezgłowia kobiety może usiąść lub stanąć także przyszły tata lub inna osoba towarzysząca przyszłej mamie. Będzie musiał wykonywać polecenia personelu i niczego nie wolno mu będzie dotykać.

W jaki sposób rozcina się brzuch przy cesarce?

  • Cięcie poprzeczne. Stosuje się najczęściej. Skórę nacina się na odcinku 10–15 cm tuż ponad linią bikini. Po takim zabiegu rana dobrze się goi, a blizna jest mało widoczna i nie stwarza zwykle problemów przy następnej ciąży.
  • Cięcie podłużne. Wykonuje się je rzadziej. Cięcie przebiega od pępka do spojenia łonowego. Co prawda pozwala szybciej wydobyć dziecko, więc robi się je, gdy konieczny jest pośpiech, ale jeśli już raz zostało wykonane, kolejna cesarka musi być zrobiona w ten sam sposób. Trzeba wtedy wyciąć starą bliznę. Cięcie klasyczne wiąże się ze znacznie obfitszym krwawieniem, rana znacznie gorzej się goi, a na brzuchu pozostaje brzydka blizna.

Kiedy dziecko pojawi się na świecie?

Po umyciu skóry brzucha środkiem antyseptycznym i obłożeniu sterylnymi kompresami lekarze nacinają skórę w dole brzucha i kolejne warstwy powłok brzusznych oraz macicę. Wtedy wyjmują dziecko. Wszystko trwa zaledwie kilka minut. Pediatra, który będzie na sali, przeprowadzi badanie noworodka, m.in. oceni stan twojego maleństwa według skali Apgar. Po wyjęciu łożyska macica i kolejne warstwy powłok zostaną zszyte, co może potrwać nawet godzinę. Dziecko może spędzić ten czas w ramionach taty.

Co się dzieje po cesarskim cięciu?

Pierwszą dobę po cesarce spędzisz na oddziale pooperacyjnym. Dostaniesz tam środki przeciwbólowe i kroplówkę. Cewnik z pęcherza zostanie wyjęty w ciągu kilku godzin po operacji. A po ośmiu godzinach powinnaś już wstać z łóżka (otrzymasz dodatkowe leki przeciwbólowe). Pomoże ci w tym położna. W drugiej dobie dostaniesz pierwszy posiłek: kleiki i picie.

Kiedy trzeba zmienić opatrunek na ranie

Zmienia się go po dobie - wcześniej, jeśli się zamoczy, np. w czasie kąpieli. Potem rana będzie odkryta, by się wietrzyła, a tym samym szybciej goiła. Przemywaj bliznę spirytusem. Szwy zostaną usunięte w ósmej dobie, a powrót do domu z noworodkiem możliwy będzie po siedmiu dniach. Nacięcie powinno zagoić się w ciągu tygodnia. Codziennie sprawdzaj, czy z raną nic się nie dzieje: czy nie ma stanu zapalnego lub ropnego wycieku. Jeśli tak, trzeba koniecznie pokazać ją lekarzowi.

11 rzeczy do szpitala na planowaną cesarkę

W twojej wyprawce do szpitala powinno się znaleźć kilka rzeczy:
  1. 2 koszule nocne, albo więcej, często będziesz je zmieniać.
  2. Ciepłe skarpetki – najlepiej, by były bawełniane.
  3. Klapki pod prysznic, ewentualnie także kapcie.
  4. Szlafrok – przyda się, gdy będziesz szła np. do toalety.
  5. Kilka par majtek z bawełnianej siateczki. Kupisz je w sklepach drogeryjnych, z artykułami dla niemowląt i w szpitalach położniczych albo on-line.
  6. Podpaski – bardzo duże, chłonne, można też kupić specjalne poporodowe.
  7. Ręczniki – kąpielowy i do rąk, warto wziąć też papierowe.
  8. Przybory do mycia – żel pod prysznic, szampon.
  9. Dokumenty i badania dotyczące ciąży, w tym wynik ostatniej morfologii.
  10. Poduszka - "jasiek" albo rożek do karmienia.
 
Oprócz rzeczy przeznaczonych dla ciebie do torby, którą zabierzesz do szpitala, zapakuj też wyprawkę dla dziecka.
 
Zobacz też:
Redakcja poleca: Ortopedyczne wskazania do cesarskiego cięcia
Kiedy ortopeda może zalecić poród przez cesarskie cięcie?
Konsultacja: prof. Ewa Dmoch-Gajzlerska

ginekolog-położnik. Była prodziekan Wydziału Nauk o Zdrowiu Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, kierownik Zakładu Dydaktyki Ginekologiczno-Położniczej, redaktor naczelna czasopisma „Położna - nauka i praktyka”, Kierownik Oddziału Ginekologiczno-Położniczego Szpitala Solec.

Popularne tematy