przyczyny poronienia
Fotolia
Starania o dziecko

Najczęstsze przyczyny poronienia. Czy utracie ciąży można zapobiec?

Przyczyną poronienia najczęściej jest wada genetyczna płodu. Poronienie może być też spowodowane późną ciążą, nieprawidłową budową dróg rodnych, stresem, chorobami matki. Szacuje się, że połowa poronień ma miejsce jeszcze przed zagnieżdżeniem się zarodka w macicy.
płodność, niepłodność, owulacja, dni płodne
dr n. med. Robert Kulhawik
Konsultacja merytoryczna

Przyczyny poronienia, czyli przedwczesnego wydalenia płodu, którego nie ma możliwości utrzymania przy życiu, są zróżnicowane i mogą wynikać zarówno z chorób matki, jak i wad płodu. Do największej liczby poronień dochodzi przed zagnieżdżeniem się zarodka (około 50 proc. przypadków) i tuż po implantacji zarodka (do 25 proc.). Czasem dochodzi do poronienia tak wcześnie, że pojawiające się krwawienie kobieta odbiera jako spóźnioną miesiączkę (tzw. ciąża biochemiczna). Według statystyk na 100 zapłodnionych komórek rodzi się około 30 dzieci. 

Przyczyny poronienia:
1. Wada genetyczna zarodka
2. Wiek kobiety
3. Infekcje
4. Zła dieta i czynniki toksyczne 
5. Stres
6. Immunologiczne przyczyny utraty ciąży
7. Czynniki anatomiczne
8. Zaburzenia hormonalne

Wada genetyczna zarodka najczęstszą przyczyną poronień

Badania naukowe dowodzą, że największy odsetek poronień spowodowany jest przez nieprawidłowości w strukturze kodu DNA czy liczbie chromosomów. Wadliwe geny odpowiadają za 60-80 proc. wczesnych poronień. Zaburzenia te mogą być dziedziczne lub powstawać zaraz po zapłodnieniu. Dziecko materiał genetyczny otrzymuje w połowie od mamy – w komórce jajowej, a w połowie od taty – w plemniku. 

– Wraz z wiekiem pacjentek zwiększa się ryzyko poronień związanych z wadami genetycznymi. W trakcie naszego życia materiał genetyczny ulega zmianom pod wpływem naturalnych procesów, jak i  niekorzystnych czynników zewnętrznych m.in. jedzenia, powietrza, stresu czy używek, które są pomnażane, dlatego nietrudno o pojawienie się błędu. Do poronienia może doprowadzić też uszkodzenie potencjalnie prawidłowego zarodka poprzez zewnętrzne czynniki teratogenne działające we wczesnych fazach rozwoju – mówi Robert Kulhawik, lekarz ginekolog, ekspert marki Dr Bocian.
 
Jeśli chodzi o mężczyzn, głównym czynnikiem sprzyjającym fragmentacji DNA plemników jest nadmiar reaktywnych form tlenu (RFT), a także niewydolność mechanizmów antyoksydacyjnych (chroniących komórki przed ich nadmiarem). Powstawanie RFT nasilają stany zapalne organizmu, otyłość oraz nieprawidłowa dieta (bogata w tłuszcze). Dlatego tak ważne jest zadbanie o jak najlepszą jakość plemników. Na rynku dostępne są preparaty poprawiające jakość spermy i regulujące fragmentację DNA plemników.

Wiek kobiety może wpływać na utratę ciąży

Coraz więcej kobiet decyduje się na późne macierzyństwo. Spadek płodności u kobiet rozpoczyna się po ukończeniu 30. roku życia i wzrasta wraz z wiekiem. Zaczynają się wtedy pojawiać cykle bezowulacyjne. Częstotliwość utraty wczesnych ciąż zwiększa się u kobiet po 35 roku życia, a u kobiet po 40. może osiągnąć nawet 50 proc.
Ryzyko poronienia rośnie również w zależności od tego, czy jest to pierwsza, czy kolejna ciąża. Jeśli kobieta już wcześniej rodziła, jest ono tylko nieznacznie większe niż u pierworódek.

Infekcje wirusowe i bakteryjne przyczyną poronienia

W ciąży dochodzi zazwyczaj do obniżenia odporności. Może to skutkować remisją przewlekłych chorób autoimmunologicznych (sklerodermia, toczeń układowy itp.) oraz zwiększoną podatnością ciężarnych na infekcje. Ryzyko poronienia wzrasta u kobiet:


Na samoistne poronienia mogą wpływać też zakażenia wywołane przez drobnoustroje takie jak:

  • Escherichia coli
  • Gardnerella vaginali
  • Chlamydia trachomatis
  • Ureaplasma urealyticum
  • Trichomonas vaginalis
  • Mycoplasma
  • grzyby z rodzaju Candida

Zła dieta i czynniki toksyczne prowadzące do poronienia 

Niedobór lub nadmiar niektórych składników żywieniowych w diecie ciężarnej może sprzyjać poronieniom. Duży wpływ na ciążę ma także prowadzenie niezdrowego stylu życia, w tym palenie papierosów (również bierne) i spożywanie alkoholu.
Zbyt mała ilość folianów i jodu w diecie kobiety, zwiększa ryzyko wystąpienia wad wrodzonych, poronień czy śmierci okołoporodowej dziecka. Podobnie jest z witaminą A w diecie. Jej niedobór może doprowadzić np. do przedwczesnego pęknięcia błon płodowych.

Palenie podczas ciąży (również e-papierosów!) powoduje wiele niekorzystnych zmian w organizmie rozwijającego się dziecka. Zmiany te dotyczą obumierania komórek lub nieprawidłowego tworzenia nowych, co również może prowadzić do poronienia. Obecnie nikt nie ma wątpliwości, że picie alkoholu podczas ciąży (także niskoprocentowego!) zwiększa ryzyko występowania Płodowego Zespołu Alkoholowego (FAS), czyli licznych wad i nieprawidłowości w organizmie dziecka, których istnienie może zakończyć się poronieniem.

Kobiety planujące macierzyństwo powinny także unikać wykonywania niektórych zawodów, w których mogą być narażone na niebezpieczne substancje, np. pracy z pacjentami onkologicznymi, gdzie wykorzystywane są izotopy promieniotwórcze. 

Czy stres może wywołać poronienie?

Najnowsze badania dowodzą, że nie ma związku między poronieniami a zwykłym codziennym niepokojem i frustracją. Istnieje jednak druga strona medalu. Według zespołu amerykańskich naukowców, stres w ciąży, w pierwszych trzech tygodniach, zwiększa prawdopodobieństwo utraty dziecka aż trzykrotnie!

Winę za ten stan ponosi kortyzol – hormon stresu, jego wysoki poziom może być interpretowany przez nasz organizm jako sygnał alarmowy, że panujące warunki są niekorzystne dla utrzymania ciąży i w związku z tym, należy się jej naturalnie pozbyć. Jednocześnie kortyzol ma zdolność obniżania poziomu progesteronu – hormonu, który przygotowuje macicę do implementacji zapłodnionego jajeczka.

Immunologiczne przyczyny utraty ciąży

Zdarza się, że przeciwciała matki zaczynają odrzucać płód. Dzieje się tak, gdy żeński układ odpornościowy nie rozpoznaje męskiego nasienia i odczytuje je jako obce białko, wysyłając w jego stronę przeciwciała. Dochodzi wtedy do uszkodzenia plemników już w szyjce macicy. Niekiedy też męski układ odpornościowy atakuje wytworzone przez własny organizm plemniki. Nasienie lub komórka jajowa mogą zostać potraktowane jako zagrożenie, z którym organizm musi się zmierzyć, przyczyniając się tym samym do poronienia. Przykładem poronień o podłożu immunologicznym jest konflikt serologiczny.

Czynniki anatomiczne przyczyną poronień

Nieprawidłowa budowa macicy, guzy jajników, endometrioza czy mięśniaki macicy mogą znacząco zmniejszyć przestrzeń, w której rozwija się ciąża, uniemożliwiając czasem jej donoszenie. Po zabiegach takich jak łyżeczkowanie czy cesarskie cięcie mogą pojawić się zrosty wewnątrzmaciczne, czyli nieprawidłowe połączenia tkanki łącznej powstające w wyniku gojenia, uniemożliwiając w ten sposób rozwój embrionu. 

Zaburzenia hormonalne a poronienia

Kobiety z zaburzeniami hormonalnymi, częściej doświadczają problemów z poczęciem i znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka związanego z poronieniami. Kluczowym hormonem wpływającym na prawidłowy przebieg ciąży, a zwłaszcza jej podtrzymanie jest progesteron. Jego główną funkcją jest przygotowanie endometrium, czyli błony śluzowej macicy, do implantacji zapłodnionej komórki jajowej. Niewydolność ciałka żółtego i mała produkcja progesteronu mogą uniemożliwić zagnieżdżenie się zapłodnionej komórki jajowej lub zaburzyć wczesny rozwój ciąży i doprowadzić do poronienia.

Poszukując hormonalnych przyczyn poronień, należy także przyjrzeć się bliżej tarczycy. Gruczoł ten odgrywa bardzo ważną rolę w równowadze metabolicznej i hormonalnej całego organizmu. Gdy dojdzie do zaburzenia jego funkcjonowania, konsekwencje mogą odbić się również na płodności.

Konsultacja: ginekolog dr Robert Kulhawik, ekspert marki Dr Bocian

Zobacz także:

Zagrożenie poronieniem – co mówi ginekolog?

reakcja na stres
Adobe Stock
Starania o dziecko
Jak reagujesz na stres? - test
kiedy można zajść w ciążę
Adobe Stock
Starania o dziecko
Kiedy można zajść w ciążę? Nie tylko w dni płodne! [FILM]
Najłatwiej zajść w ciążę w czasie dni płodnych, ale współżycie w innych dniach cyklu miesiączkowego także może skutkować zapłodnieniem. Lekarze potwierdzają, że czasem można zajść w ciążę tuż po okresie. O ile jednak poznasz dokładny dzień owulacji, łatwo obliczysz, kiedy nie możesz zajść w ciążę.

Kobieta może zajść w ciążę w ciągu niemal całego cyklu miesiączkowego. Warto wiedzieć, że zapłodnienie jest możliwe także po miesiączce, a czasem nawet w trakcie okresu. Nasz ekspert, dr Anetta Karwacka, ginekolog położnik, tłumaczy, kiedy najszybciej można zajść w ciążę, jak obliczyć dni płodne oraz kiedy kobieta na pewno nie zajdzie w ciążę. Kiedy można zajść w ciążę? Najłatwiej zajść w ciążę w dni płodne. Dni płodne w cyklu miesiączkowym to czas, w którym podczas współżycia zapłodnienie jest najbardziej prawdopodobne, bo w organizmie kobiety dochodzi do owulacji. Nie wszystkie dni płodne dają jednak identyczne szanse na poczęcie. Najlepsze dni na zajście w ciążę to: dzień przed owulacją dzień owulacji Wynika to z faktu, iż plemniki mogą przetrwać w drogach rodnych kobiety do 72 godzin, a komórka jajowa po owulacji przeżywa 8-12 godzin. Największa szansa na zapłodnienie jest wtedy, gdy świeża partia nasienia oczekuje już na owulującą komórkę jajową w bańce jajowodu. Wynika z tego, że najłatwiej zajść w ciążę, współżyjąc 1-2 dni przed owulacją. Jak rozpoznać dni płodne w cyklu miesiączkowym? Rozpoznanie dni płodnych może być trudne, zwłaszcza jeśli kobieta nie zna dobrze swojego cyklu miesiączkowego albo objawy subiektywne owulacji nie występują w każdym cyklu. Aby nauczyć się rozpoznawać dni, w których najłatwiej zajść w ciążę, warto prowadzić obserwację swojego ciała i odczuć na różnych etapach cyklu: kontrolować śluz płodny wyprzedzający owulację zwracać uwagę na ból brzucha w dniu okołoowulacyjnym Pamiętaj, że owulacja powinna występować ok. 14 dni przed spodziewaną miesiączką (tyle średnio trwa faza lutealna cyklu ). Zakładając więc, że kobieta ma cykle regularne i 28-dniowe, owulacja nastąpi u niej ok. 14. dnia cyklu. Jeśli cykle są dłuższe, np. 32-dniowe, owulacja...

Fotolia.pl
Starania o dziecko
Czy możesz mieć problem z płodnością? - test
Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz