pasożyty u dzieci
fot. AdobeStock

Pasożyty u dzieci: objawy i sposoby leczenia owsików, glisty, lamblii i innych pasożytów

Pasożyty u dzieci mogą wywoływać objawy mylone z innymi chorobami, dlatego czasami mija dużo czasu, zanim zostanie postawiona prawidłowa diagnoza. Na szczęście, gdy już choroba pasożytnicza zostanie potwierdzona, można ją szybko wyleczyć - leczenie dobiera się do rodzaju pasożyta, którego dziecko jest nosicielem.
Marta Kabulska
Konsultacja: dr Jolanta Mikołajewicz
pasożyty u dzieci
fot. AdobeStock

Dzieci łatwo zarażają się pasożytami. Czasem wystarczy zjedzenie jagody prosto z krzaka, nieumycie rąk po wyjściu z toalety lub wytarcie ich w ręcznik niedawno używany przez kolegę. Zagrożeniem może być też np. zabawa w nieogrodzonej piaskownicy, gdzie często bywają psy i koty. Dzieci zarażają się najczęściej, ponieważ ich rączki (brudne, niestety) wciąż wędrują do buzi.

Pasożyty u dzieci:

Objawy zakażenia pasożytami u dzieci

Podobno nawet dwoje na każde troje przedszkolaków przynajmniej raz przechodzi infekcję pasożytniczą! Najczęstsze objawy zakażenia pasożytniczego to:
  • pobolewania brzuszka,
  • nudności,
  • kompletna niechęć do jedzenia.
     
Problem jednak w tym, że te objawy mogą być również spowodowane chociażby przejedzeniem słodyczami, zatruciem pokarmowym czy stresem spowodowanym chodzeniem do przedszkola.

Z kolei inny malec często choruje, ma katar, kaszel, zapalenia oskrzeli. Dostaje antybiotyki, ale pomagają one tylko na krótko. Właśnie dlatego, że przyczyną kłopotów wcale nie jest infekcja bakteryjna, tylko pasożyty u dziecka. Niestety, dopóki powód dolegliwości nie zostanie dobrze zdiagnozowany, a dziecko wyleczone, infekcje będą stale nawracać.
Redakcja poleca: Jak zrobić kalendarz adwentowy z papieru?
Jeśli zastanawiasz się, jak zrobić kalendarz adwentowy z papieru, dobrze trafiłaś. Nasz jest łatwy do wykonania i efektowny, bo złoty! Dzięki kalendarzowi adwentowemu dziecku łatwiej jest czekać na gwiazdkę i prezenty. Znikające kolejne okienka kalendarza ułatwiają zrozumienie, ile jeszcze dni zostało do świąt i sprawiają, że ten czas nie dłuży się aż tak strasznie.

Pasożyty czy alergia?

Obecność pasożytów może też powodować objawy do złudzenia przypominające alergię u dziecka. Na przykład dziecko ma:
  • wysypki na skórze,
  • katar,
  • nocny kaszel.

Wydaje się, że przyczyną jest atopowe zapalenie skóry, alergiczny nieżyt nosa albo astma spowodowana roztoczami kurzu domowego. Co więcej, nawet wyniki niektórych badań krwi mogą wskazywać na uczulenie! Dziecko ma np. podwyższony poziom IgE (immunoglobuliny typu E), a także tzw. eozynofili, czyli granulocytów kwasochłonnych. Te badania często mają potwierdzić alergię, tymczasem mogą one równie dobrze świadczyć o obecności pasożytów. Niestety, trudno to wykryć. Wiele zależy od intuicji lekarza. Jeśli zaleci badania kału, zgódź się. Nawet gdy trzeba je będzie kilka razy powtarzać. Nie przerywaj też zaleconej kuracji. I co najważniejsze: muszą się jej poddać wszyscy w rodzinie!

Jak sprawdzić, czy dziecko ma robaki – badania na pasożyty u dzieci

Jeżeli u dziecka występują objawy mogące sugerować chorobę pasożytnicza, lekarz powinien skierować malucha na badania. Badanie kału najskuteczniej potwierdza zarażenie pasożytami. W laboratorium stwierdza się w nim (lub wyklucza) obecność pasożytów lub ich jaj oraz rodzaj pasożyta, który wniknął do organizmu dziecka.

Pasożyty u dzieci – glisty

Zakażenia glistą na szczęście zdarzają się rzadko, ale objawy są poważne. Z połkniętych jaj glisty wykluwają się larwy, które przechodzą z jelit do krwi, a potem do oskrzeli i pęcherzyków płucnych, wywołując zapalenie oskrzeli, odoskrzelowe zapalenie płuc lub objawy astmy. Dziecko kaszle, ma dużą ilość wydzieliny, a gdy ją przełyka, glisty znów dostają się do jelit. Tam dorastają i produkują miliony jajeczek. W zależności od tego, gdzie się umiejscawiają, wywołują różne objawy, np. bóle brzucha, kaszel, biegunki, nudności, wymioty, osłabienie, brak apetytu. Produkowane przez nie toksyny atakują układ nerwowy, więc malec jest pobudzony i nerwowy. Badania krwi są podobne jak przy alergii (podwyższone IgE).

Czasami dziecko zraża się toksokarozą, czyli glistą bytującą w układzie pokarmowym psa lub kota.

Co robić? Idź do lekarza, poproś o skierowanie na badanie kału. Jeśli wyjdzie pozytywnie, dziecko dostanie środki na robaki. Leczenie trzeba jednak powtarzać.

Pasożyty u dzieci – owsiki

– Wiercisz się, jakbyś miał owsiki – mówisz do malca, nie wiedząc, że właśnie trafiłaś w dziesiątkę – dziecko może mieć owsicę! Rzeczywiście, malec, który ma owsiki, często nie może usiedzieć w miejscu, bo swędzi go pupa. Owsiki są małe, przysysają się do ścian jelita, ale dojrzałe samice wieczorem wypełzają w okolice odbytu i zostawiają tysiące drobniutkich jajeczek. Dziecko to strasznie swędzi, drapie się, nie może spać. Inne niepokojące objawy to:
  • zgrzytanie zębami w nocy,
  • kłopoty z zasypianiem,
  • bóle brzucha i głowy,
  • brak apetytu.

Co robić? Idź do lekarza. Może zalecić badanie kału: robi się je kilka razy. Leczenie jest krótkie, ale trzeba je powtarzać. Pilnuj, by dziecko często myło ręce, często pierz jego pościel i piżamkę (w 90ºC) oraz prasuj. Zakładaj maluszkowi na noc majteczki (lub pieluszkę), by jaja owsików nie rozsiewały się po pościeli. Jeśli dziecko się drapie, obetnij mu krótko paznokcie, a na noc zakładaj rękawiczki z jednym palcem.

Pasożyty u dzieci – włosogłówki

Włosogłówki to maleńkie robaki w kształcie nitki. Zagnieżdżają się w jelitach, ale mogą też przechodzić pod skórę. Wywołują biegunki, bóle brzucha, nudności, anemię, częste infekcje. Zarażony malec nie chce jeść, ma wysypkę, jest rozdrażniony, boli go głowa, choruje.

Co robić? Idź z dzieckiem do lekarza. Niestety, obecności włosogłówek często nie potwierdzają badania kału – nawet wielokrotnie powtarzane. Leczenie trzeba powtarzać.

Pasożyty u dzieci – lamblie

Zakażone lambliami dziecko ma bóle brzucha, biegunki, wzdęcia, wysypkę, jego kupki brzydko pachną (z powodu obecności niestrawionego jedzenia). Lamblie przyczepiają się do ścian jelita, utrudniając wchłanianie składników odżywczych.

Co robić? Idź z malcem do lekarza. Może zalecić badanie kału. Leczeniu muszą się koniecznie poddać wszyscy domownicy.

Pasożyty u dzieci – tasiemce

Malec może się zarazić tasiemcem, jeśli napije się nieprzegotowanej wody, zje surowe mięso (np. tatar). Niestety, mogą tam być jajeczka tasiemca. Źródłem zakażenia często jest też nieodrobaczany pies lub kot, a więc i piasek w piaskownicy. Zarażone dziecko skarży się na bóle głowy, brzucha, nie chce jeść, chudnie. Jest nerwowe, może też mieć wysypkę na skórze do złudzenia przypominającą alergiczną.

Co robić? Jeśli dziecko ma opisane objawy, dokładnie przyjrzyj się jego kupkom. Gdy zauważysz w nich białe prostokąciki (mogą to być kawałki tasiemca), może to świadczyć o zarażeniu. Jak najszybciej idź do lekarza i stosuj się do jego zaleceń.

Pasożyty u dziecka – wszy

Wszawica głowy jest powszechna i bardzo zaraźliwa. Najbardziej narażone są kilkulatki, które uwielbiają bliski kontakt z rówieśnikami podczas zabawy. Wszawica może roznosić się przez kontakt z przedmiotami codziennego użytku, które miały styczność z włosami np. ozdoby do włosów, czapka, kask, pościel, ręcznik.

W przypadku wszawicy nie trzeba robić żadnych badań – wystarczy obejrzenie włosów i skóry głowy dziecka. Podczas zarażenia na głowie dziecka można zaobserwować wszy oraz gnidy we włosach.

Co robić? Konieczne jest zastosowanie odpowiedniego preparatu na wszy. Warto również zrobić gruntowne porządki w domu. Ubrania, pościele i ręczniki powinny być wyprane w temperaturze min. 60 st. C. Konieczne jest też wielkie sprzątanie przedszkola, szkoły czy żłobka, dlatego bez wahania poinformuj placówkę o problemie.

Jak zapobiegać zakażeniom pasożytniczym u dzieci?

Jak? Przestrzegając higieny!
  • Naucz dziecko, by zawsze myło ręce przed wyjściem z toalety i wycierało się tylko w swój ręcznik.
  • Pilnuj, by zawsze umyło ręce po powrocie z placu zabaw i przed jedzeniem.
  • Nie dawaj mu niemytych owoców (także z własnej działki).
  • Nie proponuj tatara ani niedogotowanego mięsa.
  • Często odrobaczaj psa i kota.

Przeczytaj też:
Konsultacja: dr Jolanta Mikołajewicz

pediatra i parazytolog (specjalista od zakażeń pasożytniczych), pracuje w poradni Vega Medica w Warszawie.

Oceń artykuł

Ocena 4 na 38 głosy

Zobacz także

Popularne tematy