jak kolejność narodzin wpływa na życie
fot. Fotolia

Rodzeństwo – kolejność narodzin ma wpływ na całe życie

Czy wiedziałaś, że posiadanie rodzeństwa wpływa na nasze życie? Może nawet przesądzić o naszych losach! Przeczytaj, jak to możliwe.
jak kolejność narodzin wpływa na życie
fot. Fotolia
Rodzeństwo wpływa na to, jak będzie wyglądało nasze całe życie. Pozycja wśród rodzeństwa przesądza o naszych dalszych losach, charakterze i pozycji w społeczeństwie. Dzieci często marzą o nieistniejącym rodzeństwie albo przeciwnie – pragnęłyby być jedynakami. Model rodziny 2+2 przestaje być w Polsce popularny. Od kilku lat większość kobiet poprzestaje na urodzeniu jednego dziecka. Rodzice z trójką dzieci to w dzisiejszych czasach rodzina wielodzietna.

Rodzeństwo: kolejność urodzenia ma wpływ na życie

Kolejność narodzin rodzeństwa, płeć i dzieląca je różnica wieku decydują o zajmowanej pozycji i doświadczeniach społecznych. To, co przeżyjemy w rodzinie, przesądza o naszych dalszych losach, o pozycji w grupie (czy będziemy kierowali innymi albo prowadzili negocjacje), o oczekiwaniach wobec najbliższych osób (potrzebie partnerstwa lub opiekuńczości). Na wiele wydarzeń życiowych zareagujemy podobnie jak w dzieciństwie. Dlaczego?
Redakcja poleca: Zazdrość o rodzeństwo - film
Nie wiesz jak poradzić sobie z zazdrością starszego dziecka o młodsze? Zobacz co na ten temat mówi psycholog.

Hierarchia w rodzinie

W rodzinie, podobnie jak w każdej społeczności, powstają związki pomiędzy jej członkami i szybko ustala się hierarchia ważności. Jedynak, który jest ulubieńcem taty, rozpieszczanym przez babcie, rozwija się inaczej niż najstarsza siostra, opiekująca się młodszym bratem na prośbę zapracowanej mamy. Rodzice także w różny sposób traktują swoje dzieci – jedne faworyzują, bardziej im współczują, ochraniają je, od innych więcej wymagają, uczą niezależności, traktują po partnersku niemal od dnia narodzin.

Każda rodzina jest inna

Każda rodzina ma też swój własny charakter, który wpływa na postawy i zachowanie. Najstarsze dziecko z optymistycznie nastawionej do życia rodziny będzie najpoważniejsze i najbardziej odpowiedzialne spośród rodzeństwa, ale też bardziej zrelaksowane i szczęśliwe niż to, które również było najstarsze, ale zostało wychowane przez rodziców o surowych zasadach. Najmłodsze dziecko w każdej z tych rodzin najprawdopodobniej wyrośnie na mniej odpowiedzialne i mniej zaradne.

Kolejność narodzin w rodzinie a rozwój dziecka

Zmiany w rodzinie powoduje sam fakt narodzin, bo wpływa na dotychczasowe układy pomiędzy jej członkami. Dlatego kolejne dzieci rodzą się w odmiennych okolicznościach. Noworodek, który pojawia się jako pierwszy, i jego młodszy brat urodzony w rodzinie z jednym dzieckiem, będą mieli zupełnie inne warunki do rozwoju i inną pozycję w rodzinie.

Na pierwszym dziecku rodzice uczą się nie tylko zasad pielęgnacji, ale też podstaw wychowywania: czego wymagać, jak stawiać ograniczenia, kiedy i jak je egzekwować. Kolejne dziecko wprowadza równowagę, szczególnie potrzebną, gdy rodzice są nadmiernie skupieni na pierworodnym. Kiedy przybywa doświadczeń, zmienia się stosunek do macierzyństwa i ojcostwa. Rodzice przestają tyle wymagać od dzieci, inaczej myślą o własnej karierze zawodowej. To wszystko tworzy odmienny klimat wychowawczy dla każdego malucha.

Pozycja w rodzinie wg wieku dziecka

Pozycja wśród rodzeństwa może stać się nieco inna, jeśli zmieni się sytuacja rodziny (np. po powrocie mamy do pracy czy przeprowadzce) lub kiedy powstaną nowe układy w rodzinie: do grona domowników dołączą dziadkowie albo nowe dziecko. Mniej więcej do 5-6. roku życia każdy z nas próbuje określić, kim jest na tle pozostałych członków rodziny. Jesteśmy z nimi blisko związani, a jednocześnie zaczynamy rozumieć i podkreślać własną odrębność. Gdy w rodzinie są inne dzieci, jest więcej możliwości do porównań.

W wieku 2,5-3 lat najciekawsze staje się poznawanie różnic pomiędzy dziewczynkami a chłopcami, więc ogromną ciekawość zaczyna wzbudzać dziecko płci przeciwnej. Rodzeństwo tej samej płci przyciąga, bo można je obserwować i naśladować. Maluchy, które "małpują” starsze siostry i braci, wzbudzają tym ich niechęć. Bo kto, mając 10 lat, chce być podobny do przedszkolaka?

W kolejnym roku córeczki zaczynają adorować tatusiów, a synkowie zakochują się w mamusiach. Bywają romantyczni, a czasem zaborczy lub zazdrośni, szczególnie gdy konkurują o względy rodzica z innymi dziećmi (np. tej samej płci bliźniakiem albo rodzeństwem starszym o rok, półtora czy noworodkiem). Rodzic przeciwnej płci wpływa na nasz obraz własnej osoby, podczas gdy rodzic tej samej płci daje przykład, jak postępuje kobieta czy mężczyzna.

Rodzeństwo: rywalizacja czy przyjaźń?

Kiedy rodzeństwo rywalizuje ze sobą, wspiera się, pomaga sobie, uczy się odpowiedzialności, współdziałania i rozwiązywania konfliktów, tak naprawdę próbuje określić, jaką pozycję ma każde z dzieci i co je wyróżnia. Młodsze zazdroszczą starszym, a te skrycie marzą o utraconych przywilejach. Zanim pójdziemy do szkoły, wiele cech naszej osobowości jest już ukształtowanych. Na tym etapie rozwoju ogromną rolę odgrywają kontakty z rodzeństwem. Wpływ rodzeństwa jest tak oczywisty, że powstają nawet charakterystyki uwzględniające kolejność narodzin i płeć dzieci.

Najstarsze dziecko w rodzinie

Najstarsze dziecko jest początkowo oczkiem w głowie całej rodziny. Ma najwięcej zdjęć, dziennik spisany przez mamę i ręcznie robione ubranka. Staje się też obiektem eksperymentów, bo właśnie na nim sprawdza się odpowiednią temperaturę kąpieli, najskuteczniejsze sposoby radzenia sobie z kolką itp. Kolejne dziecko traktowane jest bardziej zwyczajnie. Pomaga starszemu wyzwolić się spod presji rodziców, którzy najwięcej od niego wymagają i jego sukcesami zaspokajają własne ambicje.

Średnie dziecko w rodzinie

Dziecko średnie przez klika lat jest najmłodsze, więc gdy pojawia się rywal, zabiega o uznanie rodziców i względy innych osób. By zdobyć utraconą pozycję, potrafi oszukiwać, rezygnuje z własnego zdania i spełniania swoich potrzeb. Często żyje w cieniu starszego rodzeństwa, które stara się naśladować. Wiąże się to z nieustanną frustracją, bo starszy siłą rzeczy więcej umie, wie, rozumie.

Najmłodsze dziecko w rodzinie

Najmłodsze dziecko jest pupilkiem rodziny, rozpieszczanym, zwalnianym od odpowiedzialności. Wszyscy się nim opiekują i ustępują mu jeszcze długo po tym, jak przestanie być małym dzieckiem. To najrozkoszniejsze z rodzeństwa. Jest jednak niesamodzielne i stale oczekuje pomocy od innych, także w życiu dorosłym. Zazwyczaj zdobywa ją sprawdzoną metodą – urokiem osobistym.

Jednak niezależnie od pozycji w rodzinie warto dzieci uważnie słuchać i wspierać ich dążenia do indywidualnego rozwoju.

Zobacz też:
Oceń artykuł

Ocena 4 na 3 głosy

Zobacz także

Popularne tematy