noworodek, porodówka, poród, prawa przy porodzie
Fotolia
Prawo i finanse

Rewolucja na porodówce - nowe prawa mamy i dziecka

Noworodek powinien co najmniej 2 godziny leżeć na brzuchu mamy. I dostać pierś, nie butelkę. To nie wszystko. Poznaj swoje nowe prawa na porodówce.
Katarzyna Raczek-Pakuła - pediatra
lek. Katarzyna Raczek-Pakuła
Konsultacja merytoryczna

Ktoś mógłby spytać: a po co prawnie (!) gwarantować noworodkowi możliwość położenia go na brzuchu mamy zaraz po porodzie? No cóż, po pierwsze dlatego, że taki kontakt, tzn. skóra do skóry, jest dla nowo narodzonego dziecka niezwykle ważny. A po drugie po to, by każde dziecko i każda mama mieli to po prostu zapewnione (by był to obowiązek, a nie czyjś kaprys).

Nowe prawa na porodówce

Wprawdzie nowe prawa, czyli tzw. standardy opieki okołoporodowej, obowiązują od 2 lat, to jednak od niedawna są jeszcze bardziej korzystne dla ciebie i dziecka. By domagać się ich przestrzegania, musisz je znać.

Skóra do skóry. Nowe prawo gwarantuje ci, że jeśli ciąża i poród były fizjologiczne oraz dziecko urodziło się w dobrym stanie (to najważniejsze!), tuż po urodzeniu powinno trafić na twój brzuch. Co najmniej na 2 godziny. Dzięki takiemu kontaktowi na skórze malca osiedlają się dobre bakterie chroniące przed zachorowaniem. Ten pierwszy kontakt jest bardzo ważny dla rozwoju układu nerwowego dziecka. Lekarz może oglądać i badać noworodka leżącego na twoim brzuchu albo poczekać 2 godziny. Bo naprawdę ważniejsze od sprawdzenia, ile maluszek waży, jest to, by tuż po urodzeniu pobył blisko mamy!

– Dziecko, które miało kontakt ze skórą mamy, ma mniejszy pourodzeniowy spadek masy ciała, większą gotowość do kontaktu z mamą. Jeszcze w rok po urodzeniu jego relacje z nią są bardziej harmonijne – mówi dr Katarzyna Raczek–Pakuła, pediatra i międzynarodowy konsultant laktacyjny.

Czas przy piersi. Pierwszy kontakt to również najlepszy czas, by przystawić dziecko do piersi. Warto, by dziecko jako swój pierwszy pokarm dostało mleko z piersi, a nie z butelki. To ważne dla układu odpornościowego. Tak, to prawda, że nie zawsze mama po porodzie jest w stanie przystawić noworodka do piersi. Często też nie wie, jak to zrobić, albo dziecko nie potrafi uchwycić piersi. Ale spokojnie, według obowiązującego prawa, położna powinna ci pomóc w tym pierwszym karmieniu. Jeżeli w kolejnych dniach masz problemy z nakarmieniem maleństwa (nie chce ssać, nie masz mleka, bolą cię brodawki) albo nie wiesz, jak często podawać pierś, w jakiej pozycji i czy dziecko skutecznie ssie, możesz o wszystko pytać położną. Ma obowiązek ci pomóc. A jeżeli dziecko nie potrafi ssać, położna powinna nauczyć cię odciągać pokarm, a potem pomóc nakarmić dziecko.

Zobacz 5 najwygodniejszych pozycji do karmienia piersią.

Uwaga! Według zaleceń (standardów opieki okołoporodowej), odciągnięte mleko noworodek powinien dostać w taki sposób, by nie zaburzało to karmienia piersią (czyli np. łyżeczką lub kubeczkiem, a nie butelką ze smoczkiem).

To nie wszystko. Bardzo często problemy z karmieniem nie są spowodowane złą techniką karmienia, tylko tym, że dziecko ma zbyt krótkie wędzidełko (język nie może wtedy docierać w każde miejsce buzi) lub niewykształcony odruch ssania. Lekarz, badając maluszka w pierwszych 12 godzinach po porodzie, powinien również sprawdzić wędzidełko oraz to, czy dziecko ma dobry odruch ssania. To tak samo ważne badanie jak to, czy dziecko słyszy (bo przecież jeśli nie potrafi prawidłowo ssać, to nie będzie też w stanie jeść).

Jeżeli okaże się, że przyczyną problemów jest nie do końca wykształcony odruch ssania, może pomóc specjalny masaż buzi i języka (powinna go pokazać położna). Gdy problemem jest za krótkie wędzidełko, może być konieczny zabieg jego podcięcia.

Wizyta położnej. Kolejne twoje prawo gwarantuje ci, że w pierwszych 6 tygodniach po porodzie 4 razy odwiedzi cię położna (powinnaś wybrać ją jeszcze w czasie ciąży). Wizyty położnej to okazja, by rozwiać wszelkie wątpliwości co do pielęgnacji czy opieki nad dzieckiem.

Uwaga! 4 wizyty położnej to minimum. Jeśli czujesz, że z czymś sobie nie radzisz, poproś, by położna przyszła do ciebie kolejny raz.

Polecamy: Jakie prawa ma matka na porodówce?

Jak wygląda sala porodowa - film

prawa ciąża poród
Fotolia
Prawo i finanse
Czego możesz domagać się na porodówce?
Już od ponad dwóch lat obowiązują nowe prawa w okresie ciąży i porodu. Niestety, szpitala położnicze ich nie przestrzegają – wynika z raportu fundacji Rodzić po Ludzku. Musisz znać swoje prawa, bo wtedy możesz się domagać ich respektowania.

Nowe prawa, czyli tzw. standardy opieki okołoporoodwej obowiązują od kwietnia 2011 roku. Są obowiązującym prawem, a to znaczy że możesz DOMAGAĆ się ich respektowania: od osoby prowadzącej ciążę i szpitala, w którym rodzisz.   1. Masz prawo zaplanować swój poród  Masz prawo zrobić plan porodu. Możesz w nim (wspólnie z osobą prowadzącą twoją ciążę, czyli ginekologiem lub położną) napisać wszystkie swoje preferencje dotyczące porodu, czyli: gdzie chcesz rodzić (w szpitalu czy w domu), z kim (masz prawo być z osobą towarzyszącą). W planie porodu możesz napisać też, jakich procedur chcesz uniknąć, np. nacinania krocza, golenia, lewatywy), w jakiej pozycji chciałabyś rodzić. O wypełnieniu planu porodu powinien powiedzieć ci ginekolog prowadzący ciążę (lub położna). Jeśli tego nie zrobi, ty sama zaproponuj taką rozmowę. Ważne: Plan porodu powinien być spisany. Jest częścią twojej dokumentacji medycznej ciąży. Jeśli chcesz wydrukować plan porodu, kliknij tu:   2. Masz prawo wybrać miejsce porodu Masz prawo wybrać, czy będziesz rodzić w szpitalu (i którym) lub w domu (pod warunkiem, że ciąża przebiega fizjologicznie oraz znajdziesz osobę, która podejmie się opieki nad porodem w domu. Ważne: Za poród domowy musisz zapłacić (nie refunduje go NFZ).   3. Bliska osoba ma prawo być z tobą podczas porodu Masz prawo rodzić z osobą towarzyszącą: mężem, partnerem, mamą, siostrą. Masz też prawo rodzić z inną osobą bliską, która nie jest z tobą spokrewniona. Ważne: Szpital nie ma prawa żądać żadnych opłat za obecność przy porodzie bliskiej osoby (może żądać tego typu opłat tylko wtedy, gdy obecność takiej osoby powodowałaby koszty dla szpitala).   4. Masz prawo być aktywna podczas porodu Masz prawo przyjmować w czasie porodu pozycje, które są dla ciebie wygodne i przynoszą...

Małgorzata Gierada-Radoń, położna
Piotr Ratajski
Karmienie
Poród i karmienie piersią: co się zmieniło przez 20 lat (a co nie?) – mówi położna
Porody rodzinne i poradnie laktacyjne to w Polsce nowość ostatnich lat. Co jeszcze się zmieniło w opiece nad noworodkiem i jego mamą, a co nadal nie? Pytamy położną i konsultantkę laktacyjną, Małgorzatę Gieradę-Radoń, która już od 20 lat przyjmuje porody i uczy młode mamy karmić piersią.

Gdybyśmy cofnęły się w czasie o 20 lat, jakość porodów i porad laktacyjnych mogłaby nas nie tylko zdziwić, ale dosłownie przerazić. Małgorzata Gierada-Radoń, jedna z pierwszych konsultantek laktacyjnych w Polsce i położna wyróżniona przez Fundację „Rodzić po ludzku” chwali zmiany, ale mówi też, że ciągle jest dużo do zrobienia w opiece okołoporodowej nad kobietą. *Małgorzata Gierada-Radoń, położna, certyfikowana konsultantka laktacyjna, Prowadzi szkołę rodzenia i poradnię laktacyjną ( www.szkola-magiera.pl ), jest członkinią Polskiego Towarzystwa Konsultantów i Doradców Laktacyjnych. Pamięta Pani swój pierwszy poprowadzony poród? Oczywiście, bardzo to przeżywałam. Fajna dziewczynka się nam wtedy urodziła. Ale tak samo dobrze pamiętam większość „moich” porodów i tak samo cieszę się z rodzicami z narodzin ich dzieci. Wciąż zdarza się, że razem płaczemy ze szczęścia. Dwadzieścia lat temu położne nie mogły same przyjmować dzieci na świat, bo to było zadanie ginekologa. Dziś jest już inaczej, prawda? Od wielu lat to położne prowadziły poród, ale rzeczywiście jeszcze do niedawna pod koniec musiał być obecny ginekolog i pediatra, który oglądał noworodka po narodzinach. Dzisiaj tak jest tylko wtedy, gdy np. na świat przychodzi wcześniak. Poród fizjologiczny od początku do końca prowadzę ja, przyjmuję maleństwo na świat, oceniam według skali Apgar , kładę mamie na brzuchu, a potem, jeszcze na łóżku porodowym, pomagam jej przystawić dziecko do piersi. Dopiero potem noworodek jest mierzony, ważony i badany. Pediatra ma na to 12 godz. od porodu. Tak jest już w każdym szpitalu? Pewnie nie, ale mam nadzieję, że tak będzie. Mam to szczęście, że od dwudziestu lat pracuję w szpitalu św. Zofii w Warszawie , który przeciera szlaki w polskim położnictwie. U nas już wiele lat temu kładło się duży nacisk na komfort...

przygotowania do karmienia
Adobe Stock
O ciąży
Przygotowania do karmienia: czy rozmiar biustu może utrudnić karmienie piersią?
Do karmienia piersią przygotowuje natura, ale lepiej nie czekać z założonymi rękami do chwili, gdy pierwszy raz przystawisz dziecko. Oto plan działań dla przyszłej mamy na czas ciąży.

W ciąży możesz ćwiczyć przewijanie i kąpanie dziecka, ale z karmienia piersią nie da się zdać egzaminu próbnego. Wszystko stanie się jasne – albo bardziej zagmatwane – dopiero po porodzie. Dlatego zacznij działać już teraz. Na początek warto przekonać się, czy w wybranym przez ciebie szpitalu będziesz miała wsparcie doradcy laktacyjnego, a także czy dostaniesz takie wsparcie po opuszczeniu szpitala. Jeśli zawczasu poszukaj poradni i położnej środowiskowej. Na sukces w karmieniu piersią olbrzymi wpływ mają najbliżsi, dlatego koniecznie poinformuj rodzinę o swoich planach. Jeszcze w ciąży zadbaj odpowiednio o piersi, ale nie martw się rozmiarem biustu. Małe lub duże piersi nie mają zupełnie wpływu na udaną laktację, za to warto zapoznać się ze słowniczkiem karmiącej mamy i poznać wcześniej wygodne pozycje do karmienia.  1. Zrób wywiad w szpitalu Zapytaj, czy w szpitalu, w którym chcesz rodzić, przestrzega się prawa do kontaktu z dzieckiem po narodzinach. Pierwsza godzina po porodzie to najlepszy czas na próbę karmienia – maluszek zaspokoi naturalny odruch ssania, a u ciebie rozbudzi laktację. Dowiedz się, czy ktoś pomoże ci przystawić dziecko do piersi, czy możesz liczyć na opiekę doradcy laktacyjnego oraz korzystać z odciągacza pokarmu . 2. Znajdź poradnię laktacyjną Zatrudnieni w niej doradcy to osoby specjalnie wyszkolone do pomocy kobietom, które mają problemy podczas karmienia. Jeśli dziecko źle chwyta pierś , wypuszcza ją, nie najada się, nie eksperymentuj, tylko proś o fachowe rady. Im mniej stresu, tym większa szansa na udane karmienie.   3. Uprzedź rodzinę  Poinformuj bliskich, że będziesz karmić piersią – szczególnie osoby, które uważają, że dziecko może najeść się tylko mlekiem z butelki. Jeśli twoje argumenty o wyższości karmienia naturalnego nie są...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz