małpia ospa
dottedyeti/Adobe stock, screen twitter
Zdrowie

Małpia ospa – objawy, zarażanie, leczenie, śmiertelność

Liczba przypadków małpiej ospy na świecie rośnie. Nie wiadomo, dlaczego choroba rozprzestrzenia się w krajach, w których dotąd nie występowała, skoro zwykle przenoszona jest przez bezpośredni kontakt z chorym. Sprawdź, jakie objawy wskazują na zakażenie małpią ospą.

Małpia ospa jest rzadką chorobą odzwierzęcą, która dotychczas występowała wyłącznie w krajach afrykańskich (Benin, Kamerun, Republika Środkowoafrykańska, DRK, Gabon, Wybrzeże Kości Słoniowej, Liberia, Nigeria, Kongo, Sierra Leone i Południowy Sudan). Śmiertelność w przypadku małpiej ospy wynosi 10,6 procent, w pozostałych przypadkach choroba przebiega łagodnie i ustępuje po kilku tygodniach.

Małpią ospę wywołuje wirus z rodzaju Orthopoxvirus, który człowiekowi przekazują najczęściej gryzonie, a nie wbrew nazwie, małpy. Najnowsze przypadki małpiej ospy w Europie dotyczą zachodnioafrykańskiej odmiany choroby, która jest mniej groźna – śmiertelność w jej przypadku wynosi ok. 3,6 procent.

Małpiej ospie dużo bliżej do groźnej ospy prawdziwej (30 proc. śmiertelności) niż do ospy wietrznej.

Według WHO na najcięższy przebieg choroby mogą być narażone dzieci, ciężarne oraz osoby z zaburzeniami działania układu odpornościowego.

Spis treści:

Szczepienia – przed jakimi chorobami chronią? [WIRTUALNE WARSZTATY]

Małpia ospa: objawy

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wymienia objawy, po których można rozpoznać zachorowanie na małpią ospę.

Podejrzenie małpiej ospy istnieje, gdy:

  • u osoby w dowolnym wieku, w kraju, w którym nie występowała dotąd małpia ospa, pojawi się ostra wysypka

oraz co najmniej jeden z następujących objawów:

  • ból głowy
  • ostry początek gorączki
  • powiększenie węzłów chłonnych
  • bóle mięśni
  • ból pleców
  • wyraźne osłabienie

oraz, gdy obraz wysypki nie może być wytłumaczony następującymi chorobami:

  • ospą wietrzną,
  • półpaścem,
  • odrą,
  • chorobą zika,
  • dengą,
  • chikungunyą,
  • opryszczką pospolitą,
  • bakteryjnym zakażeniem skóry,
  • rozsianym zakażeniem gonokokiem,
  • kiłą
  • ziarniniakiem wenerycznym, ziarniniakiem pachwinowym,
  • reakcją alergiczną
  • oraz wszelkimi innymi lokalnie istotnymi i częstymi przyczynami wysypki grudkowej lub pęcherzykowej.

Objawy małpiej ospy występują 5-21 dni (zwykle 6-13) po kontakcie z wirusem. Utrzymują się przez ok 4 tygodnie.
małpia ospa objawy

grafika: Pro_vector/Adobe Stock

Małpia ospa – zarażanie

Małpia ospa przenosi się inaczej niż wirus wywołujący COVID-19. Najczęściej do zakażenia wirusem małpiej ospy dochodzi poprzez bezpośredni kontakt z chorym zwierzęciem – z jego krwią lub płynami ustrojowymi. Wirus przenosi się przez kontakt z uszkodzoną skórą i błonami śluzowymi. Rzadko dochodzi do zakażenia od chorego człowieka, a jeśli tak się dzieje, to najczęściej poprzez bliski kontakt ze zmianami chorobowymi, płynami ustrojowymi, kropelkami z dróg oddechowych i skażonymi materiałami, takimi jak pościel.

Obecnie występujące przypadki małpiej ospy poza Afryką są o tyle zagadkowe, że większość z nich nie ma związku z podróżą do krajów afrykańskich, gdzie choroba występuje endemicznie. Wśród zakażonych większość stanowią mężczyźni.

Leczenie małpiej ospy

Nie istnieje zatwierdzona procedura specyficznego leczenia infekcji wirusem małpiej ospy. Specjaliści przypuszczają jednak, że leki przeciwwirusowe opracowane do stosowania u pacjentów z ospą wietrzną mogą okazać się pomocne.

W opracowaniach medycznych wspomina się następujące leki, które najprawdopodobniej wykażą skuteczność podczas leczenia małpiej ospy:

  • Tecovirimat (TPOXX) – stosowany na sopę wietrzną u dorosłych i dzieci od 3 kg masy ciała
  • Cidofovir (Vistide) – stosowany w walce z zakażenie wirusem cytomegalii,
  • Vaccinia Immuno Globulin Intravenous (VIGIV) – zatwierdzony do leczenia powikłań po szczepieniu przeciwko ospie, w przypadkach zakażenia wirusem krowianki
  • Brincidofovir (Tembexa) – stosowany do leczenia ospy wietrznej u dorosłych i dzieci, w tym noworodków.

Szczepionka na małpią ospę

Nie ma szczepionki przeciwko małpiej ospie. Obecnie w celu zapobiegania kolejnym przypadkom tej choroby w Wielkiej Brytanii szczepi się osoby znajdujące się w grupie ryzyka szczepionką przeciwko ospie prawdziwej. Amerykańscy specjaliści z CDC uważają, że szczepionka przeciwko ospie prawdziwej może być co najmniej w 85 proc. skuteczna w zapobieganiu małpiej ospie. Są to jednak tylko przypuszczenia, gdyż nie zostało to przebadane. Prace nad szczepionką celowaną w małpią ospę dopiero trwają.

„W celu zapobiegania ospie małpiej i ospie prawdziwej (są to wirusy spokrewnione) w EU, USA i Kanadzie została zarejestrowana szczepionka znana pod nazwami handlowymi JYNNEOSTM, Imvamune lub Imvanex opracowana przez firmę Bavarian Nordic. Obecnie trwają prace nad szczepionką dedykowaną ospie małpiej" — na Facebooku napisała prof. Agnieszka Szuster-Ciesielska, wirusolog i immunolog.

Małpia ospa – występowanie

Jak dotąd (na dzień 27 maja 2022) małpią ospę potwierdzono w 20 krajach poza Afryką. Są to:

  • Wielka Brytania (90 przypadków),
  • Hiszpania (84),
  • Portugalia (58),
  • Kanada (26),
  • Włochy (13),
  • Niemcy (12),
  • Holandia (12),
  • Stany Zjednoczone (10),
  • Francja (7), Belgia (6),
  • Czechy (5),
  • Szwajcaria (3),
  • Australia (2),
  • Słowenia (2),
  • Szwecja (2),
  • Dania (2),
  • Finlandia (1),
  • Izrael (1),
  • Austria (1),
  • Zjednoczone Emiraty Arabskie (1).

Poniżej stale aktualizowany raport dotyczący liczby przypadków potwierdzonych i podejrzewanych w poszczególnych krajach:
 

Potwierdzone przypadki odnotowane między 13 a 21 maja 2022:

  • Australia – 1-5
  • Belgia – 1-5, podejrzenie małpiej ospy: 1-5
  • Kanada – 1-5, podejrzenie małpiej ospy: 11-20
  • Francja – 1-5, podejrzenie małpiej ospy: 1-5
  • Niemcy – 1-5
  • Włochy – 1-5
  • Holandia – 1-5
  • Portugalia – 21-30
  • Hiszpania – 21-30, podejrzenie małpiej ospy: 6-10
  • Szwecja – 1-5
  • Wielka Brytania – 21-30
  • USA – 1-5

Źródło: cdc.gov.pl, who.int

Zobacz także:

trzydniówka
Adobe Stock
Zdrowie
Trzydniówka u dzieci: objawy i leczenie gorączki trzydniowej, zdjęcia wysypki
Trzydniówka u dzieci, czyli rumień nagły lub gorączka trzydniowa, to choroba, której objawem jest charakterystyczna wysypka. Pojawia się kilka dni po gorączce i samoistnie zanika. Trzydniówkę leczy się wyłącznie objawowo.

Trzydniówka u dzieci to infekcja, na którą najczęściej chorują maluchy między 6. a 36. miesiącem życia. Inne nazwy trzydniówki to rumień nagły, choroba szósta i gorączka trzydniowa . Pierwszym objawem trzydniówki jest trwająca kilka dni wysoka gorączka. Kiedy temperatura spada, na tułowiu i twarzy pojawia się grudkowo-plamista wysypka. Najczęściej trzydniówka u dzieci nie daje groźnych powikłań. Spis treści: Przyczyny trzydniówki u dzieci Objawy trzydniówki u dzieci Przebieg trzydniówki u dzieci Leczenie trzydniówki u dzieci Trzydniówka u dzieci – ile razy może wystąpić? Trzydniówka u dzieci a spacer Trzydniówka u dzieci planowane szczepienie Trzydniówka u dzieci – powikłania Przyczyny trzydniówki u dzieci Trzydniówka jest infekcją wirusową wywoływaną przez wirusa HHV-6 , a czasem przez wirusa HHV-7. Są to wirusy herpes typu 6, które należą do ósmej rodziny herpeswirusów. Powodują one tzw. przetrwałe zakażenia u ludzi. Do zakażenia wirusem HHV-6 dochodzi wskutek kontaktu z osobą zakażoną bezobjawową, a dokładniej poprzez kontakt ze śliną osoby zakażonej , rzadziej przez kontakt z przedmiotami skażonymi wydzielinami zakażonego. Zakażona osoba najsilniej zaraża tuż przed i tuż po wystąpieniu objawów choroby, gdyż wtedy jest największa kumulacja wirusa w ślinie i wydzielinach. Wirus HHV-6 jest wrażliwy na kwasy (np. kwas żołądkowy) oraz na działanie zwykłych środków dezynfekujących. Objawy trzydniówki u dzieci Typowe objawy trzydniówki to: faza gorączkowa : – wysoka gorączka nawet ponad 40°C, trwająca od 3 do 5 dni; – złe ogólne samopoczucie; – drażliwość; – mogą pojawić się łagodne objawy ze strony dróg oddechowych, jak czerwone gardło, katar lub kaszel, a także ból...

Ostre zapalenie wątroby u dzieci
Adobe Stock/Gorodenkoff, Marina Demidiuk
Aktualności
Tajemnicze ostre zapalenie wątroby: aż 9 dzieci na jednym oddziale. Pomoże szczepionka?
W ostatnim czasie na oddział dziecięcy jednego krakowskiego szpitala trafiło aż dziewięcioro dzieci z ostrym wirusem wątroby. Lekarze leczą objawy choroby, nie znając jej przyczyn. Według ekspertów możemy mieć do czynienia z nowym wirusem… A antidotum na niego może być szczepionka przeciw COVID-19.

Ostre zapalenie wątroby atakuje dzieci w Europie, Stanach Zjednoczonych i Japonii. Według Europejskiego Centrum do Spraw Zapobiegania i Kontroli Chorób, do 20 maja 2022 roku na całym świecie odnotowano 614 zachorowań. Ostre zapalenie wątroby u dzieci: nikt nie wie, skąd się bierze! O rosnącej liczbie małych pacjentów z objawami ostrego zapalenia wątroby poinformowała dr Lidia Stopyra, która jest ordynatorem oddziału chorób i pediatrii w krakowskim szpitalu specjalistycznym im. St. Żeromskiego. Dobra wiadomość jest taka, że lekarze wiedzą, jak leczyć tę chorobę. Zła – że wciąż nieznana jest jej przyczyna. Wiadomo jedynie, że to zupełnie coś innego niż wirusowe zapalenia wątroby typów A, B, C, D czy E. Efekt COVIDA? Pewne jest też to, że ostre zapalenie wątroby jest chorobą zakaźną. Pacjenci, którzy trafili na oddział, byli izolowani. U części z nich wykryto zakażenie adenowirusem. Pod uwagę brany jest również związek ostrego zapalenia wątroby z COVID-19. „Dotychczasowe wskazówki wynikające z badań sugerują, że albo jest to zakażenie wirusem SARS-CoV-2, które w ten sposób objawia się u dzieci długoterminowo, albo infekcja adenowirusem u osób, które przeszły wcześniej COVID-19. Te dwie hipotezy są teraz najpoważniej brane pod uwagę, ale pozostałych nie możemy wykluczyć” – wyjaśnia dla TVN24 prof. Krzysztof Pyrć, wirusolog z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jeśli związek choroby z COVID-19 potwierdzi się – najlepszym sposobem na uchronienie się przed zakażeniem okażą się szczepionki. Profesor Pyrć zachęca rodziców, by szczepili dzieci na COVID-19 – powikłania po zachorowaniu na koronawirusa mogą być groźniejsze niż sam przebieg zakażenia. Objawy ostrego zapalenia wątroby u dzieci Jak powiedziała dr Lidia Stopyra w TVN24, objawy ostrego zapalenia wątroby u dzieci to: znaczne...

wysypka u niemowlaka
Adobe Stock
Zdrowie
Wysypka u dziecka: swędząca, na nogach, plecach, brzuchu i na twarzy [RODZAJE]
Wysypka u dziecka może mieć postać plam i plamek, często zdarza się także wysypka grudkowo-plamista oraz pokrzywka. Najbardziej dokuczliwa jest swędząca wysypka, zwłaszcza jeśli pokrywa całe ciało albo wrażliwe miejsca, jak brzuch czy twarz. Wysypkę u dzieci mogą wywoływać m.in. wirusy, bakterie i alergeny, pojawia się w przebiegu ospy, różyczki, bostonki, a także przy zachorowaniu na COVID. Krostki to też objaw alergii lub gorączki trzydniowej.

Wysypka u dziecka może mieć różną postać: od drobnych plamek po duże, swędzące zmiany rumieniowe. Najczęściej u dzieci pojawia się wysypka plamista i grudkowata, a rodzice obserwują zmiany na nogach, plecach, brzuchu i na twarzy, a czasem nawet na całym ciele. Warto znać rodzaje wysypki, które występują u dzieci, by łatwiej je rozpoznać i znaleźć przyczynę. Wysypkę u dziecka powodują zwykle  wirusy, bakterie lub pasożyty, zdarza się też wysypka alergiczna . Wysypka u dziecka: Rodzaje wysypki u dziecka: tabela porównawcza Wysypka alergiczna Wysypka plamista Wysypka grudkowa Wysypka plamisto-pęcherzykowo-grudkowa Wysypka bakteryjna Pokrzywka u dziecka Wysypka covidowa Wysypka u dziecka: najczęstsze pytania rodziców i odpowiedzi dermatologa Rodzaje wysypki u dziecka Wygląd wysypki u dziecka zależy od jej przyczyny. U dzieci wysypka pojawia się zazwyczaj z powodu popularnych chorób wieku dziecięcego, jak: trzydniówka u dzieci : wysypka plamista w bladoróżowym kolorze występuje na nogach, brzuchu, twarzy i klatce piersiowej różyczka : drobna wysypka plamista pokrywa najpierw twarz, a potem tułów, ręce i nogi bostonka : wysypka plamista z czasem zmienia się w pęcherzyki na dłoniach, stopach i w buzi szkarlatyna : wysypka grudkowata pojawia się na przedramionach, w pachwinach i na szyi, a później na całym ciele ospa wietrzna : wysypka obejmuje całe ciało, ma postać czerwonych plamek i pęcherzyków Z kolei wysypka alergiczna może wyglądać jak czerwone wypryski, plamy lub swędząca pokrzywka i pokrywać całe ciało, ale najczęściej występuje w zgięciach łokciowych i kolanowych, za uszami, na twarzy. Wysypka u dziecka: tabela W poniższej tabeli znajdziesz różne rodzaje wysypki u dzieci oraz choroby, którym towarzyszą:  ...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Jakie są przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2022/2023? [LISTA]
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj