kobieta, ciąża, mężczyzna, brzuszek
fot. Panthermedia

Od zapłodnienia do narodzin – rozwój płodu

Najpierw kropka, potem orzeszek, a na końcu człowiek. Zanim dziecko przyjdzie na świat, czeka je wiele etapów rozwoju. Chcesz wiedzieć, jak zmienia się twój maluszek?
Konsultacja: dr n. med. Renata Jaczyńska, ginekolog położnik
kobieta, ciąża, mężczyzna, brzuszek
fot. Panthermedia

Rozwój płodu to prawdziwa magia. W każdym tygodniu ciąży płód rośnie, rozwijają się narządy wewnętrzne, doskonalą pierwsze odruchy. Jak to przebiega? Sprawdź.

Zapłodnienie i pierwsze podziały komórki

Po seksie w twoim organizmie trwa wyścig. Miliony plemników wędrują z pochwy w kierunku jajowodów. Do celu dociera tylko kilkuset, a do jajeczka wnika jeden. W jajeczku zachodzą zmiany chemiczne, które chronią przed inwazją pozostałych „zawodników”. Ciało zwycięzcy rozpuszcza się, a jądro z materiałem genetycznym zlewa się z jądrem komórki jajowej. Zapłodnione jajo dzieli się na dwie komórki, potem na cztery, osiem itd. Przez cały czas też przemieszcza się wzdłuż jajowodu do macicy. Po siedmiu dniach od zapłodnienia zagnieżdża się w wyściółce macicy (endometrium). I wtedy właśnie... jesteś w ciąży!

Redakcja poleca: Co się zdarzy w 8. tygodniu ciąży? [WIDEO]
Ósmy tydzień to już końcówka drugiego miesiąca ciąży. Twoje dziecko jest już kompletnym, choć miniaturowym człowiekiem. Chcesz wiedzieć, jak wygląda? I o czym sama powinnaś pamiętać? Sprawdź!

Organizacja

Dzielące się jajo w miarę dojrzewania przekształca się w blastocystę, która składa się z nieprzypadkowo zgrupowanych komórek. Każda z tych grup ma zadanie: jedna stanie się zarodkiem, inna utworzy struktury umożliwiające odżywianie.

Pierwsze 6 tygodni ciąży

Komórki zewnętrzne blastocysty wysuwają w głąb endometrium wypustki, dzięki którym możliwa jest wymiana składników odżywczych i zbędnych produktów między twoim organizmem a tworzącym się zarodkiem. Z tego połączenia powstanie łożysko, które chroni i odżywia dziecko. W 4. tygodniu ciąży blastocysta zaczyna się przekształcać w zarodek, różnicując się na trzy warstwy komórek. Właśnie z tych trzech warstw powstaną w przyszłości wszystkie najważniejsze tkanki. Z warstwy wewnętrznej rozwiną się płuca, wątroba, układ pokarmowy i trzustka. Ze środkowej – szkielet, mięśnie, nerki, naczynia krwionośne i serce. Zewnętrzna utworzy skórę, włosy, soczewki oczu, szkliwo zębów i układ nerwowy. Komórki przemieszczają się tak, by znaleźć się na właściwym miejscu.

Druga połowa pierwszego trymestru

Od szóstego tygodnia zarodek jest szczególnie narażony na oddziaływanie szkodliwych czynników środowiskowych. To właśnie dlatego, jeśli tylko podejrzewasz, że jesteś w ciąży, powinnaś o siebie troskliwie zadbać (uważać na leki, nie pić alkoholu, nie palić, dobrze się odżywiać itd.).  W dziewiątym tygodniu twoje maleństwo już się rusza! Na razie nie poczujesz jego ruchów, bo są zbyt słabe, ale podejrzysz je na badaniu USG. 10. tydzień to ważny moment w życiu dziecka. Właśnie kończy się okres powstawania jego narządów (a po nim zmniejsza się ryzyko wystąpienia u malca wad wrodzonych). Malec rusza już rączkami, nóżkami i klatką piersiową – być może to jego pierwsze ćwiczenia z oddychania.

Przeczytaj: Czynniki wpływające na zdrowie nienarodzonego dziecka

Drugi trymestr – wielkie zmiany

W 12. tygodniu maleństwo podwaja wymiary z ostatnich trzech tygodni! Najwięcej miejsca zajmuje jego głowa. Jednocześnie rozrasta się sieć naczyń w łożysku, by maluch otrzymywał wszystkie składniki. Około 14. tygodnia maluszek nie ma już zamiaru spokojnie leżeć. Stale wynajduje sobie coś do roboty. A to rusza paluszkami, a to ziewa, a nawet wkłada sobie do buzi kciuk (około 19. tygodnia sama poczujesz jego ruchy). Dzięki gimnastyce rozwija się jego układ nerwowy i wzmacniają mięśnie. Czasem smyka męczy czkawka. W 16. tygodniu życia rozwijają się struktury ucha wewnętrznego. Choć uszy maleństwa nie są jeszcze w pełni ukształtowane, to zapewne czuje już wibracje poprzez skórę. Około 18. tygodnia brzdąc sam zaczyna wydawać dźwięki! W 21. tygodniu nadszedł czas na doskonalenie narządów. Na języku dziecka pojawiają się kubki smakowe (preferują smak słodki). W błyskawicznym tempie rozwijają się zmysły malca  – ma już komplet neuronów w mózgu, dzięki którym poznaje własne ciało i otoczenie. To nie wszystko. Maleństwo wyregulowało swój zegarek – ma teraz stałe pory czuwania i snu.
Sprawdź: Jak rozwijają się zmysły twojego dziecka?

Końcówka ciąży: ostatnia prosta

Dziecko około 25. tygodnia jest na tyle duże, że nie może swobodnie pływać. Nadal chwyta rączkami pępowinę, dotyka ciała i bada otoczenie. Cały czas ćwiczy mięśnie. Uzyskuje też większą świadomość otaczającego go (i mamę) świata. Jeśli czegoś się przestraszysz, odczuje to również maluch. Zrób więc wszystko, by czuł się w brzuchu szczęśliwy. Jak? Nie denerwuj się i... mów czule do bobaska. On cię słyszy. Przed skończeniem 30. tygodnia maluch wygląda niemal tak samo jak urodzony o czasie noworodek. Szkrab jest już bardzo mądry. Czy wiesz, że potrafi zapamiętać krótki wierszyk lub prosty utwór muzyczny? Dowiedli tego francuscy naukowcy. Może więc zaczniesz puszczać malcowi kołysanki? Sprawdź, jak reaguje na muzykę, a po narodzinach będziesz wiedziała, jakich utworów lubi słuchać.

Mamo, już!

Pod sam koniec ciąży maluszek sporo śpi (aż 60 proc. doby), ale chciałby sobie także od czasu do czasu pobrykać. Ale w brzuchu zrobiło się tak ciasno, że brzdąc nie ma wyjścia – około 38–40. tygodnia jest już gotów na nowe życie. Ale... to już temat na zupełnie inną opowieść.

Przeczytaj: Zaczął się poród – skąd to wiadomo?
dr n. med. Renata Jaczyńska
Konsultacja: dr n. med. Renata Jaczyńska, ginekolog położnik

Specjalista ginekolog-położnik. Pracuje w Klinice Położnictwa i Ginekologii Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie.

Oceń artykuł

Ocena 4 na 3 głosy

Zobacz także

Popularne tematy