skoki rozwojowe niemowlę
fot. Adobe Stock

Skoki rozwojowe niemowlęcia i dwulatka – kiedy wystepują, ile trwają

Skoki rozwojowe to bardzo ważne etapy w rozwoju niemowlęcia i małego dziecka. W pierwszym roku życia niemowlę przechodzi siedem takich skoków. Kolejne cztery czekają na dwulatka. Sprawdź, kiedy występują skoki rozwojowe i na czym polegają.
Agnieszka Majchrzak
skoki rozwojowe niemowlę
fot. Adobe Stock

Skoki rozwojowe – sama nazwa sugeruje, że małe dziecko choć rozwija się dynamicznie, to nie w stałym tempie. Dlatego właśnie mówi się o skokach rozwojowych niemowlęcia i dwulatka. W czasie ich trwania nagle z dnia na dzień maluch nabywa nowych umiejętności. W dodatku – kilku naraz! Przedtem jednak bywa wyjątkowo marudny – to typowe. Gdy niemowlę nagle i bez przyczyny zaczyna gorzej spać, chce być ciągle na rękach, dużo płacze, możesz się przygotować, że wkrótce nastąpi gwałtowna zmiana w jego rozwoju. Podpowiadamy, kiedy w pierwszym i drugim roku życia dziecka zwykle występują skoki rozwojowe i jakie osiągnięcia przynoszą.

Kalendarz skoków rozwojowych

Pierwszy skok rozwojowy pojawia się około 5. tygodnia po narodzinach, ostatni – około 20. miesiąca (u wcześniaków tygodnie liczymy od planowanego terminu porodu, a nie rzeczywistego). Skoki rozwojowe są efektem intensywnego rozwoju układu nerwowego – w 1. i 2 roku życia dziecka tworzy się najwięcej połączeń nerwowych. Każdy skok rozwojowy trwa około tygodnia i poprzedzony może być następującymi objawami:
  • trudniejsze zasypianie
  • głośniejszy i częstszy płacz
  • marudzenie
  • rozdrażnienie
  • zmniejszona aktywność
  • potrzeba większej uwagi ze strony rodzica.

Gdy dziecko jest młodsze, okresy poprzedzające skoki rozwojowe trwają krócej – jedynie kilka dni. Gdy dziecko jest starsze, wydłużają się nawet do kilku tygodni.

Pierwszy skok rozwojowy: 5 tydzień życia

Pierwszy skok rozwojowy pojawia się, gdy niemowlę kończy 1. miesiąc. Dziecko intensywniej zaczyna odbierać świat wszystkimi zmysłami. To może wywołać w nim przerażenie i strach. Wcześniej dobrze działały tylko dotyk, słuch i węch. Dziecko potrzebuje teraz więcej bliskości. Może być płaczliwe, ale kiedy oswoi się z nowymi wrażeniami, wszystko wróci do normy. W wyniku pierwszego skoku rozwojowego możesz zauważyć, że niemowlę:
  • uważnie się przygląda
  • zwraca baczną uwagę na dźwięki
  • jest bardzo wrażliwe na zapachy
  • płacze ze łzami
  • zaczyna się uśmiechać

Drugi skok rozwojowy: 7–9. tydzień życia

W połowie 2. miesiąca przychodzi drugi skok rozwojowy. To czas, kiedy niemowlę zaczyna lepiej rozróżniać dźwięki, zapachy i smaki. Odkrywa też swoje dłonie. Często je obserwuje. Interesuje się twarzami mamy i taty. Przygląda się im i obserwuje mimikę. Ten skok rozwojowy sprawia, że niemowlę:

Trzeci skok rozwojowy: 11–12. tydzień życia

3-miesięczne niemowlę staje się wrażliwsze na detale. Zauważa szczegóły, których dotąd nie widziało i nie słyszało, np. potrafi wyłapać różnice w tonie głosu mamy i taty. Emocje rodziców udzielają się dziecku i mogą budzić w nim niepokój i strach. Maluch odkrywa możliwości swojego głosu i bardzo chce poznawać świat. Trzeci skok rozwojowy sprawia, że niemowlę:
  • piszczy, pokrzykuje
  • śmieje się
  • wkłada wszystko do buzi
  • potrafi skoordynować ruchy oczu i głowy
  • ogląda się za zabawką w ruchu i chodzącą osobą.

 Czwarty skok rozwojowy: 14–19. tydzień życia

W tym czasie niemowlak zaczyna kojarzyć zdarzenia, które po sobie następują: wie, że gdy potrząśnie grzechotką, ta wyda dźwięk. Dziecko staje się też coraz sprawniejsze i bardziej komunikatywne:
  • potrafi wyciągnąć rączkę po zabawkę i złapać ją
  • reaguje na swoje imię i odbicie w lustrze
  • może parsknąć śmiechem
  • cmoka, puszcza bańki ze śliny
  • wydaje okrzyki radości.

Piąty skok rozwojowy: 22–26. tydzień życia

Okres poprzedzający ten skok rozwojowy może trwać nawet cztery tygodnie i często nazywany jest najgorszym skokiem rozwojowym. W tym czasie u dziecka pojawia się lęk separacyjny. Niemowlę zauważa fizyczną odległość pomiędzy przedmiotami i osobami. Płacze, gdy widzi, że mama znika z pola widzenia, wykazuje niechęć w stosunku do osób obcych. W trakcie tego skoku dziecko ma słabszy apetyt i śpi niespokojnie. W wyniku piątego skoku rozwojowego niemowlę:
  • boi się obcych
  • chętnie ogląda ilustracje w książeczkach
  • wodzi wzrokiem z jednego obrazka na drugi
  • próbuje robić „pa pa”
  • samo siada
  • chwyta przedmioty dwoma paluszkami (chwyt szczypcowy).

Szósty skok rozwojowy: 33–37. tydzień życia dziecka

U niemowlaka rozwija się inteligencja. Dziecko zaczyna dostrzegać podobieństwa pomiędzy przedmiotami i zdarzeniami. Dostrzega, że rzeczy mają wspólne cechy np. brzmią lub pachną podobnie. Na tym etapie dziecko zaczyna również przejawiać własne poczucie humoru. W efekcie tego skoku rozwojowego niemowlę:
  • potrafi samo zacząć zabawę
  • przytula i pociesza misia lub lalkę
  • robi miny do swojego odbicia w lustrze
  • znajduje przedmioty o podobnym kształcie
  • próbuje raczkować
  • może okazywać zazdrość o rodzica.

Siódmy skok rozwojowy: 41–46. tydzień życia dziecka

Roczne dziecko zaczyna rozumieć sekwencję prostych wydarzeń. Podczas zabawy chętnie się wspina, umie dopasować kształty zabawek, szuka przedmiotów, które ktoś dla niego ukrył lub sam chowa i chce, by je znaleźć. Ostatni ze skoków rozwojowych, jakie przechodzi niemowlę, sprawia, że maluch:
  • umie naśladować głosy zwierząt
  • może już mówić kilka słów
  • chętnie mówi „nie”, gdy nie chce czegoś zrobić
  • uczy się chodzić
  • próbuje rysować
  • zachęca rodzica do zabawy.   
 

Skoki rozwojowe w drugim roku życia

Drugi rok życia to okres kolejnych ważnych zmian w życiu dziecka. Dwulatek staje się coraz bardziej ruchliwy i ciekawy świata, a opieka nad nim staje się coraz większym wyzwaniem dla rodzica. Okres ten kończy słynny bunt dwulatka. Oglądając naszą tabelę skoków rozwojowych po pierwszym roku życia, nie zapominaj, że dzieci rozwijają się indywidualnie – każde w swoim tempie. Nie wszystkie zdobywają te same umiejętności w podobnym czasie. Jeśli coś cię niepokoi, porozmawiaj o tym z pediatrą na najbliższej wizycie albo umów się z dzieckiem do psychologa dziecięcego.
 
Skok rozwojowy Osiągnięcia dwulatka


14-16 miesiąc
 Zaczyna chodzić,
próbuje wspinać się po schodach,
świadomie mówi „mama”, „tata”,
wymawia od 3 do 6 słów,
daje do zrozumienia, czego
pragnie, wykonuje proste
polecenia, klaszcze.


17-19 miesiąc
Bawi się w „koci, koci łapci”,
robi „pa-pa”, „tany-tany”
lubi rysować,
próbuje łączyć słowa w zdania,
może schylać się i podnosić przedmioty.
 


20-21 miesiąc
Wchodzi i schodzi po schodach,
nazywa części ciała (nosek, ucho, oko), pije z kubeczka,
posługuje się łyżką, buduje wieżę
z dwóch klocków, myje rączki.


22-24 miesiąc
Buntuje się (bunt dwulatka),
umie się rozebrać,
kopie piłkę do przodu,
tworzy proste zdania,
nazywa zwierzątka na obrazku.
 
Zobacz też: 
Redakcja poleca: Kiedy dziecko zaczyna chodzić - film
Zobacz, jak dziecko stawia pierwsze kroki. Nasz ekspert tłumaczy, przez jakie etapy w nauce chodzenia dziecko powinno przejść.
Oceń artykuł

Ocena 5 na 27 głosy

Zobacz także

Popularne tematy