Dzieci mają dość nauki zdalnej! Ta piosenka 9-latki pokazuje niesamowity poziom wzburzenia!
9-letnia Natalia, jak wiele innych dzieci, jest zmęczona nauczaniem zdalnym. Swoją frustrację wyśpiewuje (a raczej rapuje!) w piosence „Kłamiecie jak umiecie”. Nic dziwnego, że Nati. D jest dziś wschodzącą gwiazdą YouTuba!
9-letnia Natalia nagrała piosenkę, w której wytyka premierowi i całemu polskiemu rządowi błędy w zarządzaniu krajem podczas pandemii koronawirusa. Dzieci od wielu miesięcy nie chodzą już do szkoły, choć badania jednoznacznie wskazują, że nauka zdalna źle wpływa na uczniów. W utworze Nati D. przede wszystkim można dostrzec zmęczenie dzieci i młodzieży aktualną sytuacją związaną z zamknięciem szkół. Choć podczas środowej konferencji minister Adam Niedzielski ogłosił, kiedy dzieci wrócą do szkół, nikt nie przywróci im straconego czasu. Przedłużająca się nauka zdalna Buntowniczo nastawiona 9-latka w swojej piosence po kolei wymienia błędy rządu. W jednym z wersów dziewczynka stwierdza, że nauka zdalna jest gorsza od zarazy. W kolejnej części nagrania Nati D. opisuje absurdy edukacji zdalnej, między innymi notoryczne wpisywanie spóźnień uczniom, a także opuszczanie lekcji przez dzieci, gdy mają taki kaprys. Młoda raperka zwraca także uwagę na negatywny wpływ urządzeń elektronicznych na zdrowie najmłodszych. Wielkim wyzwaniem dla uczniów jest też wyniesienie jakiejkolwiek wiedzy z lekcji zdalnych. Niekiedy wyjściem z sytuacji okazuje się „pomoc” rodziców, którzy rozwiązują zadania i sprawdziany za swoje pociechy. Świadczy o tym następujący fragment piosenki: „A skąd ja mam to wiedzieć, jak dzielą się ułamki, jak równać zero siedem na cztery puste szklanki. Mój stary jest w tym dobry, siedzi na telefonie, spokojnie robi sprawdzian, znowu dostanę pionę”. „Niszczycie edukację, nie ma co dyskutować, bo wiecie, że ciemnotą łatwiej manipulować” – podsumowuje Nati D. View oEmbed on the source website Jak Wam się podoba utwór 9-latki? Zobacz także: Maja Hyży wyznała, że milczała dla DOBRA DZIECI: „8 lat siedziałam cicho” Odeta Moro nagrała płaczącego syna. Już wcześniej mówiła o TRUDACH macierzyństwa Grzegorz Braun zorganizował piknik, jakby jutra miało nie być! Nikt nie dbał o obostrzenia
"Drogie mamy - nie bójcie się, macierzyństwo nie jest takie straszne!"
Odczuwacie lęk, macie wątpliwości? Przeczytajcie ten list!
Dwie kreski na teście ciążowym mogą wywołać panikę, nawet gdy ktoś starał się o dziecko. Lęk przed nieznanym, przed odpowiedzialnością, jest naprawdę zrozumiały. Tym bardziej, że ciągle słyszymy "straszne" opowieści innych mam o nieprzespanych nocach, kolkach, ząbkowaniu, buntach, problemach materialnych. Owszem, jest w tym sporo prawdy, ale i na wiele spraw możemy przymknąć oko. "Gdy dowiedziałam się, że jestem w ciąży, zamarłam. Od razu przed oczami stanęły mi koleżanki, które zniknęły z życia towarzyskiego. Koleżanki, które nie odbierają telefonów, bo nie mają czasu, a jak odbiorą, to w tle słychać zawsze płacz dziecka. Rodzice, którzy połykają szybko swoje jedzenie w restauracji, by móc nakarmić dzieci i mieć czas je uspokajać. Chciałam być niezależna, podróżować, zdobyć lepszą pracę... ale chciałam też mieć dziecko. Może nie tak szybko, dopiero od 4 miesięcy byłam szczęśliwą żoną, ale widziałam dziecko w swoim życiu. Nie sądziłam jednak, że tak spanikuję. Zaczęłam bać się czy dam sobie radę. Czy pokocham dziecko, a ono mnie? Czy będę umiała je wychować na dobrego człowieka? Czy będę dobrą mamą? Myślałam o tym przez całą ciążę, aż nadszedł dzień porodu. Wtedy wszystko się zmieniło. Przeszłam na drugą stronę. Dowiedziałam się, że choć nie jest lekko czasami, to jednak macierzyństwo nie jest tak straszne, jak to wszyscy opisują. Gdy patrzy się z boku, to widać tylko nerwy, pośpiech, zmęczenie, krzyki. Widać zmęczone mamy, które przychodzą po raz kolejny na ten sam plac zabaw. Ale nie widać ich całego dnia. Poranków, gdy budzą cudownie pachnące dziecko, które się w nie wtula. Przytulasów, całusów i słodkich słów "kocham Cię". Uczucia, które je ogarnia, gdy trzymają w ramionach dziecko. Wiem, jesteś sceptyczna, ale możesz się o tym przekonać, gdy tylko poczujesz ciepłe rączki przytulone do ciebie. Kiedy poczujesz, że jesteś najważniejszą osobą na świecie, jedyną w swoim rodzaju i tak niezmiernie potrzebną. Musisz zrozumieć też co jest najważniejsze. Ważna jest praca, awanse, planowanie, podróżowanie. Tylko, że to możesz zrobić później, za 10,20 lat, a dziecko będzie małe tylko raz. Dlatego spójrz na macierzyństwo z zupełnie innej strony i zrozum, że ono wcale nie jest takie złe...". Ty też tak uważasz? Macierzyństwo zaskoczyło Cię pozytywnie? Macierzyństwo - instynkt czy nabyte umiejętności? Tego nie rób - zakazy dla młodej mamy!
Twoje dziecko krzyczy, kopie, bije - wiemy, jak to zmienić! Sprawdź, a poskromisz małego buntownika.
Niektóre zdania działają na dziecko budująco, zwiększając jego samoocenę, inne zaś rodzą w nim bunt, sprzeciw, a nawet agresję. Sprawdź, czego nie warto mówić, wychowując przedszkolaka.
5 sprawdzonych sposobów na dziecięcą złość
Dzieci czasem miewają złe dni. Są wtedy marudne, złoszczą się, krzyczą. Jak pomóc przedszkolakowi poradzić sobie z emocjami? Zobacz kilka prostych metod.
Co robić, gdy dziecko nie chce iść do przedszkola?
Twoje dziecko nie chce iść rano do przedszkola? Jak się zachować w takiej sytuacji? Na pytania rodziców odpowiada pedagog.
Jestem mamą 4-letniego Filipa i 16-miesięcznego Franka. Starszy syn już drugi rok chodzi do przedszkola. Rano nie chce tam iść i wymyśla różne powody. Muszę go ubierać prawie na siłę, obiecać słodycze, żeby wyszedł z domu. Myślałam, że w przedszkolu jest mu źle, ale jak go odbieram, ma pretensję, że tak wcześnie przyszłam. Jego zachowanie jest uciążliwe, mąż przez nie spóźnia się do pracy. Może to przez to, że ja zostaję w domu z młodszym synem? Monika z Cieszyna Gdy pojawia się młodsze dziecko, starsze, traktowane jest jako bardziej dojrzałe niż jest w rzeczywistości. Filip jest jeszcze małym dzieckiem, wrażliwym na rozłąkę z mamą i wyczulonym na nowego domownika. Dlatego spróbuj jednego z tych rozwiązań: Postaraj się skrócić czas przebywania w przedszkolu, w domu poświęcaj dziecku więcej uwagi, ale jednocześnie okazuj mu spokojną stanowczość. Spróbuj wcześniej wstawać. Choć to trudne, to rozwiązanie jest lepsze niż obarczanie buntownika odpowiedzialnością za spóźnienie. Pamiętaj, że to dorośli mają umiejętność planowania czasu, a nie dzieci! Nie nagabuj dziecka, dlaczego nie chce chodzić do przedszkola, bo kilkulatek raczej nie umie wyrazić tego, co go naprawdę trapi. Musisz być po prostu spokojna, konsekwentna i cierpliwa. Niedługo część problemów najprawdopodobniej ustąpi w związku z dojrzewaniem dziecka i przyzwyczajeniem się do nowej sytuacji. Czytaj też: 5 sprawdzonych sposobów na dziecięcą złość Konsultacja merytoryczna mgr Agnieszka Galica Terapeutka rodzinna i małżeńska. Kieruje Pracownią Na uboczu, która jest Psychologiczną Pracownią Konsultacyjno-wychowawczą Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorka popularnych bajek i piosenek dla dzieci oraz programów telewizyjnych
Co robić, żeby nie wybuchnąć na dziecko? Radzi psycholog
Są chwile, gdy dziecko wyprowadza cię z równowagi. O tym, jak radzić sobie z gniewem, a nawet dostrzec w nim siłę, rozmawiamy z Justyną Biernacką, trenerką psychospołeczną.
Dziecko płacze, nie chce zasnąć, kłóci się z tobą lub nie chce jeść… – czujesz, że tracisz panowanie nad sobą. Masz nawet ochotę nakrzyczeć albo, co gorsza, złapać je za ramiona i mocno potrząsnąć... Na szczęście, nad złością można nauczyć się panować. Dziecko złości cię i denerwuje? Przeczytaj nasz wywiad z psycholog Justyną Biernacką, trenerką psychospołeczną i działaczką Fundacji Mama. Justyna Biernacka prowadzi warsztaty dotyczące opanowywania trudnych emocji „Gniew – jak go wyrazić nie krzywdząc innych”. Trudno przyznać się – przed samą sobą i przed innymi – że dziecko złości albo denerwuje. Justyna Biernacka: Warto spojrzeć na emocje trochę inaczej niż zwykle. W opinii wielu z nas złość czy gniew to złe emocje. Tymczasem nie warto dzielić ich na lepsze czy gorsze i oceniać ich. Każdy z nas odczuwa całą gamę emocji – i bez względu na to, czy to przyjemne, czy nie, są one cenne. I niezwykle potrzebne. To znaczy, że jest jakiś pożytek z tego, że złoszczę się na dziecko?! JB: Wszystkie emocje to znaki-sygnały, które informują nas, w jakim jesteśmy stanie. Złość albo gniew są jak lampka ostrzegawcza w samochodzie, która informuje nas o pustym baku. Co robimy wtedy, kiedy podczas jazdy taka lampka się zaświeci? Tankujemy na najbliższej stacji benzynowej, prawda? Tak samo jest ze złością: jej pojawienie się informuje nas, że jakieś nasze potrzeby są niezaspokojone. Zobacz też: Gdy puszczają nerwy. Jak okiełznać emocje? I co powinnam zrobić, kiedy poczuję złość? JB: Przyjrzeć się jej, ale tak, jak przyglądamy się naszemu sprzymierzeńcowi. Pomyśleć: „To, że ja ją odczuwam, to dobrze, bo ona podpowiada mi, jakim jestem człowiekiem, czego potrzebuję”. Nie próbujmy jej stłumić, bo to się nie uda. Taka tłumiona złość pozostaje w nas i obraca się przeciwko nam. Jednak nie warto też pozwalać, aby złość znalazła ujście w krzyku, potrząsaniu albo biciu dziecka. Ale czasem nasz gniew jest silniejszy niż byśmy chciały. JB: W takim ataku złości albo gniewu tracimy kontrolę nad sobą. Albo jeszcze lepiej powiedzieć, że tracimy kontakt ze sobą. W normalnym stanie nie powiedziałybyśmy tych słów, które mówimy w gniewie, nie zachowałybyśmy się w ten konkretny sposób. Tracimy kontrolę np. nad naszym głosem i możemy krzyczeć, nawet nie zdając sobie z tego sprawy. Nie panujemy nad własną siłą, więc możemy niechcący ścisnąć ramię dziecka mocniej, niż zamierzałyśmy. Dlatego kiedy czujemy, że nie możemy już zapanować nad sobą, to jest właśnie moment, żeby podjąć alarmowe środki zaradcze. Po pierwsze, odsunąć się od dziecka, bo można niechcący zrobić mu krzywdę. Ono płacze i krzyczy, a ja mam je odłożyć? JB: Tak. To w tym momencie jest dla niego i dla mamy lepsze. W tym momencie zamiast na siłę uspokajać siebie i dziecko, lepiej dać sobie oddech. Spróbujmy poszukać kontaktu z samą sobą. Zastanówmy się, co czujemy. Można policzyć do dziesięciu, jeśli to komuś pomaga, skupić się na swoich uczuciach i potrzebach. Taką metodę pracy ze sobą i innymi rozpropagował Marshall S. Rosenberg i nazwał Porozumieniem bez Przemocy. [CMS_PAGE_BREAK] Na czym polega Porozumienie bez Przemocy? JB: W filozofii Porozumienia bez Przemocy nacisk kładzie się właśnie na wspomniane już przed chwilą budowanie kontaktu – z innymi i z samym sobą. To na początku może być trudne do zrozumienia, dlatego prześledźmy po kolei całą sytuację. Dziecko płacze, ty się na nie złościsz tak, że masz ochotę nawrzeszczeć. Dlaczego?! Spójrzmy na to tak: płacz – zarówno dorosłego, jak i dziecka – nie jest niczym złym. Czyli nie można powiedzieć, że to płacz wywołał złość. Ona już była w tobie, a płacz dziecka (albo jego wrzask w sklepie, ucieczka na placu zabaw czy jeszcze coś innego) jedynie ją wyzwoliły. Zamiast oskarżać dziecko, lepiej jest poszukać prawdziwej przyczyny tej emocji. Zobacz też: Najlepsze sposoby na dziecięcą złość, płacz i histerię. A ta prawdziwa przyczyna to... JB: …brak czegoś w naszym życiu. Ale na pytanie, czego konkretnie, każdy musi odpowiedzieć sobie sam. Warto obserwować swoje myśli, które pojawiają się w tym czasie co gniew, bo to one mogą podpowiedzieć przyczynę naszego zachowania. Oto przykład. Kiedy dziecko płacze w sklepie, a ty się na nie wściekasz, postaraj się złapać swoje myśli. I pewnie okaże się, że za złością na dziecko kryje się np. wstyd albo obawa, co pomyślą o tobie inni ludzie, czy zaklasyfikują cię do dobrych czy złych matek. To twoje myśli cię złoszczą, a nie płacz dziecka. Z kolei one mogą być spowodowane twoją potrzebą akceptacji cię jako matki. I nawet jeśli przechodnie tej akceptacji ci nie dadzą, to warto, byś dała ją sobie sama. Warto wtedy odetchnąć i powiedzieć: „To, że moje dziecko płacze, nie świadczy o mnie źle”. Gniew często wynika też z poczucia bezradności, ale równie dobrze może być sygnałem, że potrzebujesz odpoczynku. Gdy zyskasz nowe siły, być może okaże się, że o wiele lepiej wytrzymujesz płacz czy bunt dziecka. I tu połowa mam westchnie: tylko skąd te siły brać? JB: Nie zawsze jest to proste, fakt. Ale masz wybór: czy pójdziesz w swoją złość i wściekanie się, czy swoją energię skierujesz na aktywne poszukiwanie rozwiązań. Możesz marnować swoje siły na gniew albo wykorzystać je do czegoś konstruktywnego. Zamiast krzyczeć na dziecko, można zająć się budowaniem swojego życia, aby było lepsze. Ale zanim będziesz mogła to robić, najpierw musisz dowiedzieć się, czego ci brakuje. A o tym, czego brakuje i że w ogóle czegoś brakuje, informuje właśnie złość. I dlatego będzie dobrze, jeżeli pozwolisz sobie ją odczuwać. W ataku złości nie ma czasu na zastanawianie się nad swoimi potrzebami i ich zaspokajaniem... JB: Dlatego warto wrócić do tego myślami, np. kiedy dziecko pójdzie spać. Wtedy, kiedy naprawdę można pobyć ze sobą i przemyśleć swoje potrzeby. Taka praca zaowocuje w chwilach kryzysu. Będzie do czego wrócić: do przemyśleń, do wniosków, które się wysnuje. Wsparcie i inspirację mogą dać też np. rozmowy z innymi kobietami, które mają podobne problemy albo książki, które pomogą siebie zrozumieć, np. właśnie poradnik Marshala Rosenberga. Przemyślmy, czemu nasze potrzeby są niespełnione, bo może się okazać, że same jesteśmy dla siebie wrogiem. Pułapką dla wielu mam jest poświęcanie całego swojego czasu dziecku. Kiedy robimy coś dla siebie, czujemy się jak złodziejki, które kradną czas przeznaczony dla malucha. Tymczasem jest zupełnie inaczej: kiedy robisz coś dla siebie, robisz to również dla dziecka. [CMS_PAGE_BREAK] Na czym polegają warsztaty z opanowywania emocji? JB: Pracujemy na konkretach: opowiadamy o swoich emocjach, sytuacjach, w których pojawiał się trudny do opanowania gniew. Staramy się łapać kontakt ze sobą i szukać prawdziwych przyczyn złości. Odgrywamy scenki, mamy też gry, które uczą nas kontaktować się ze swoim gniewem. Uczymy się ćwiczeń oddechowych, które pomagają znaleźć siły, kiedy gniew nadchodzi. Czy takie ćwiczenia działają? JB: Bardzo. Jedno z nich nazywamy „uziemiaczem”. Polega ono na sześciu oddechach: Podczas pierwszego skupiamy się na wdechu. Przy drugim – na wydechu. Podczas trzeciego – na wdechu i wydechu. Czwarty – na twarzy, jakbyśmy brały oddech całą powierzchnią twarzy. W czasie piątego oddychamy całą klatką piersiową. Przy szóstym – jakbyśmy brały powietrze brzuchem. To, że skupiamy się na swoim oddechu, twarzy, piersiach, brzuchu, pomaga odpowiedzieć na pytanie o emocje. Nie jesteśmy, niestety, uczeni – w szkole ani nigdzie indziej – jak rozpoznawać swoje uczucia. A rozpoznawanie i nazywanie ich jest ważne. Wrócę tu do porównania gniewu do lampki na desce rozdzielczej. Gdy nie umiemy rozpoznawać swoich emocji, to jest tak, jakbyśmy nie widzieli deski rozdzielczej w aucie i nie wiedzieli, z jaką prędkością jedziemy albo ile mamy paliwa. Kiedy nie wiemy, co czujemy, nie możemy podjąć skutecznych działań, by zatroszczyć się o siebie. Zasada nr 1: Najpierw ty, potem dziecko Dziecko najlepiej uczy się na przykładzie. Dlatego jeśli ty będziesz umiała zapanować na swoimi emocjami, ono też się wkrótce tego nauczy. To tak jak w samolocie z maską tlenową – instrukcja mówi, że najpierw zakładamy ją sobie, a potem dziecku. I tak samo: najpierw warto uporać się ze swoimi emocjami, aby potem móc skutecznie pomóc w tym maluchowi. Uwaga: tego nie rób: Nie potrząsaj dzieckiem! Nie tylko klaps, ale też szarpanie malucha, potrząsanie albo krzyk są uznawane za przemoc wobec dziecka. Jeśli zatem czujesz, że już za chwilę stracisz panowanie nad sobą: Odłóż dziecko Odsuń się Oddychaj głęboko Sprawdź też: Do trzech razy sztu(cz)ka! - 12 tricków, które ułatwiają życie rodzicom.
Ratunku! Czy da się poskromić zbuntowanego trzylatka?
Twój trzylatek nie chce cię słuchać, stale przekomarza się, wścieka, wpada w histerię... Masz dość? Czujesz się jak terroryzowana? Zaczynasz ustępować dla świętego spokoju? Ten tekst jest dla ciebie obowiązkowy.
Mimo próśb mamy trzyletnia Jagódka nie chce włożyć butów, tylko biega boso w przedszkolnej szatni. Potem, zamiast wracać do domu utartą drogą, idzie w przeciwnym kierunku. O czym świadczy takie zachowanie? O tym, że Jagódka rozwija się książkowo! Naturalny etap w rozwoju Trzy-, czteroletnie dziecko to istny wulkan energii. Wszędzie go pełno, wszystko chce wiedzieć, wszystkiego dotknąć. Zainteresowane tym, co go otacza, ciągle zadaje pytania, a do tego zawsze ma swoje zdanie (oczywiście zawsze inne niż mama) i chce działać po swojemu. Ten opis idealnie oddaje charakter twojego dziecka? Nie martw się, że masz niegrzeczne dziecko, które uwielbia robić ci na złość. Ono cię wypróbowuje. Chce się przekonać, na ile może sobie pozwolić. Niektóre dzieci w tym celu stosują różne bardziej lub mniej wyrafinowane sztuczki, np. krzyczą przeraźliwie, rzucają się na podłogę, tupią nóżkami. Inne znów droczą się z mamą, by w końcu jednak zrobić to, o co ona prosi. Czytaj też: Przeklina, kopie, pluje - 5 sposobów na dziecięce wybryki Pozwalaj w granicach rozsądku Rodzice trzylatka nie mają łatwo. Czasem jednak warto pozwolić, by dziecko postawiło na swoim. Jeśli jest to niemożliwe (np. ze względu na bezpieczeństwo), postaraj się skłonić dziecko do posłuszeństwa – ale nie krzycząc, szarpiąc albo dając klapsy. Spróbuj porozumieć się z dzieckiem, a jeśli konflikt jest drobny, poszukaj szybkiego rozwiązania i zapomnij o nim. Gdy kara jest konieczna, zawsze dostosuj ją do wieku dziecka i jego czynu. Na przykład gdy przedszkolak awanturuje się, rzuca zabawkami w brata lub męczy kota, trzeba go stanowczo upomnieć. Jeśli nie przestaje, można posadzić go na krzesełku w innym pokoju, by się uspokoił. Dla trzylatka taka kara nie powinna trwać dłużej niż trzy minuty. Czy wiesz: Jak karać dziecko? Ważne zasady wychowawcze Dziecko musi zrozumieć, że nie wszystko może zrobić po swojemu. Jak mu w tym pomóc? Staraj się, by upominanie nie było celem samym w sobie. Stosuj je tylko wtedy, kiedy to ma sens (np. gdy natychmiast musisz dziecko przed czymś powstrzymać). Jeśli nie chcesz, by kilkulatek rzucał piłką w kuchni, wytłumacz: „Możesz trafić w garnek z gotującą się zupą”. Zaproponuj mu też inną zabawę. Czasem ustąp. Jeśli np. odwiedzili was niespodziewani kuzyni z innego miasta, pozwól dziecku pójść spać godzinę później, by mogło dokończyć zabawę z gośćmi. Myśl o intencjach. Nie złość się, gdy dziecko upuści twój ulubiony kubek, ale stanowczo protestuj, gdy szarpie koleżankę za włosy. Nie wymagaj bezwzględnego, ślepego posłuszeństwa. Trzylatki są skłonne do ciągłego przekraczania granic, ale staraj się unikać poważniejszych scysji z dzieckiem. Odwracaj uwagę, żartuj, szukaj drogi kompromisu. Rodzice pytają - ekspert odpowiada Moje dziecko z uporem wciąż wszystko robi po swojemu. Mam pozwolić, by rządziło nami czy raczej ukarać? Mamie i tacie tylko się wydaje, że dzieci chcą nimi rządzić. One tak naprawdę pragną mieć silnych rodziców, którzy zawsze dadzą sobie radę. To daje poczucie bezpieczeństwa. Dziecko musi przestrzegać pewnych zasad. Nie pomoże w tym ciągłe pokrzykiwanie, np. „Nie rób tego” lub „Zostaw to”. Najważniejsze są zasady dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa. W tej sprawie trzeba być konsekwentnym, np. trzylatek, przechodząc przez ulicę, musi trzymać mamę za rękę, a nie biec obok niej, choćby nawet ulicą nie jechał żaden samochód. Magdalena Gąssowska, psycholog, zajmuje się psychoterapią, wykłada w Wyższej Szkole Pedagogicznej ZNP w Warszawie Czy wiesz: Co robić, by dzieci nas słuchały?
Jak przetrwać ze zbuntowanym dwulatkiem?
Bunt dwulatka to kolejny etap w rozwoju dziecka. Łatwo powiedzieć, gorzej przeżyć. Bo co zrobić, gdy w słodkie maleństwo wstąpi nagle diabeł? Jak sobie poradzić z humorami malucha?
Ataki histerii i krzyki w sklepie, bo mama nie chce kupić czekoladowego batonika albo zdalnie sterowanego samochodu (takiego dla nastolatków). Napady złości, że trzeba już wracać z placu zabaw do domu. Rozpaczliwy płacz, gdy tata postanawia założyć dziecku czapkę w mroźny dzień. Znasz to? Jeśli jeszcze nie, to – niestety – poznasz. Mamę dwulatka czeka bowiem trudny okres. Ale nie martw się, przecież ten czas nie będzie trwał wiecznie. Spójrz na rodziców trzylatków. Uśmiechają się, prawda? Znaczy: da się przeżyć. A z naszymi radami stanie się to o wiele prostsze. Z jednej strony dla ciebie, z drugiej – dla twojego małego buntownika. Popatrz z pozycji dziecka Usiądź na podłodze, pozwiedzaj na kolanach mieszkanie… Prawda, że tej perspektywy świat wygląda zupełnie inaczej? Niełatwo dosięgnąć misia umieszczonego wysoko na półce, szklanka wydaje się taaaka wielka. Aby powiedzieć coś do dorosłych, trzeba zadrzeć głowę do góry, a później czasem boli od tego szyja. Tu na dole nawet pachnie trochę inaczej, bo np. w misce kota leży od kilku godzin kawałek surowej ryby albo na podłodze wysycha plama po rozlanym mleku. Ciekawemu wszystkiego dwulatkowi niewiele brakuje do rozdrażnienia czy rozzłoszczenia się – wystarczy, że nie dosięgnie zabawki z półki lub czuje nieprzyjemny zapach. Ale nie znaczy to, że nastał czas na to, by chodzić przed dzieckiem na paluszkach i robić wszystko, by nie wyprowadzić go z równowagi? Nie! Tego akurat nie proponujemy. Bo w ten sposób można co najwyżej wychować małego tyrana, a nie dziecko (a później dorosłego), które radzi sobie ze swoimi emocjami. Jednak ułatwienie kilkulatkowi życia, np. poprzez postawienie ulubionych zabawek na wyciągnięcie ręki czy sprzątnięcie resztek posiłku zwierzaka, pomoże, a to przecież nic wielkiego. Stały rytm dnia sposobem na bunt dwulatka To oczywiste, że w chaosie łatwiej stracić panowanie nad sobą. Ta zasada dotyczy również dzieci (może nawet dwa razy częściej niż dorosłych). Dlatego mówi się, że każdy dzień dwulatka powinien być w miarę przewidywalny, czyli najlepiej zaplanować stałe pory wstawania, drzemki, posiłków, wieczornej kąpieli, a nawet wyjścia do parku – to wszystko daje dziecku duże poczucie bezpieczeństwa. Jeśli dziecko wie, co je za chwilę czeka, o wiele łatwiej mu zachować spokój. Wówczas nawet ubieranie kurtki i ciepłych butów nie wydaje się takie straszne. Jeśli sama masz trudności ze stałym rytmem dnia, rób wieczorem plany. Po pierwsze, łatwiej zrealizujesz swoje zamierzenia. Po drugie, będziesz miała poczucie kontroli nad wszystkim, a co za tym idzie, staniesz się po prostu spokojniejsza. Wtedy nie wyprowadzi cię z równowagi pierwszy krzyk dziecka. Po trzecie wreszcie, plany dają przekonanie, że czegoś naprawdę chcemy („Dziś idziemy na plac zabaw, a nie do parku”). Jest szansa, że dziecko, widząc twoją pewność, niemal automatycznie (i bez marudzenia) pomaszeruje w stronę huśtawek i piaskownicy. Dobra organizacja powinna dotyczyć nie tylko czasu, ale także miejsca. Kilkanaście zabawek na podłodze dziecinnego pokoju na pewno wywoła płacz u dwulatka. No bo w co tu się zacząć bawić? Lepiej, aby w pokoju dziecka panował porządek i każda zabawka miała swoje stałe miejsce. Zobacz też: Co robić, gdy dziecko cię złości? Poznaj sposoby na nerwy. Uprzedzaj wydarzenia - zapobiegniesz buntowi dwulatka Kiedy wchodzisz z dzieckiem do sklepu, może ono poczuć się oszołomione. Tyle tam zabawek, książek, czekoladek, cukierków... Co tu wybrać? Misia wielkości dorosłego człowieka, a może kolorową bombonierkę z wisienkami? Dziecko łapie pierwszą lepszą rzecz, która mu się spodoba, i upiera się, żeby zabrać ją do domu. A wtedy... awantura gotowa! Jeśli jednak przed wejściem do pomieszczenia uprzedzisz dziecko, co możesz mu kupić (albo że dziś nie weźmiesz dla niego niczego, bo akurat masz wyliczone pieniądze na konkretny produkt), to przygotujesz je na to, co za chwilę nastąpi. Wtedy jest większa szansa, że nie będzie biegać wokół wszystkich półek jak oszalałe, tylko pójdzie prosto do tej, gdzie leży rzecz, którą mu obiecałaś. Podobnie postępuj w każdej sytuacji, która często wznieca bunt dwulatka. Na przykład umów się z nim, że zgadzasz się, by dziś iść na plac zabaw, ale gdy dasz sygnał do wyjścia, nieodwołalnie wrócicie do domu. Albo że malec może obejrzeć bajkę w telewizorze, ale tylko jedną, po jej zakończeniu wyłączysz odbiornik. No i oczywiście zawsze rób tak, jak powiedziałaś. Nie daj dziecku wyboru Twoje dziecko ma dopiero dwa lata – postawiony przed wyborem między czerwonymi a zielonymi rajstopami, nie potrafi go dokonać. Bo i te pięknie wyglądają, i tamte kuszą. Podobnie dzieje się, gdy ma zbyt dużo propozycji zabaw. Nie wie, czy sięgnąć po klocki, zacząć oglądać książkę, czy może lepiej poturlać piłkę? A stąd już niedaleka droga do zdenerwowania. Pamiętaj, że podjęcie decyzji jest ponad siły dwulatka. Stawianie go w sytuacji wyboru nie jest więc gestem wyrozumiałości i tolerancji, ale zwykłym utrudnianiem życia dziecku i sobie. Dopiero gdy dziecko skończy trzy lata, możesz pytać go o zdanie. Nie bierz tego do siebie Twoje dziecko uparcie zabiera z półki pilota i włącza telewizor. Ty wyłączasz, a ono włącza. I tak w kółko. Myślisz: „Ale ten dzieciak jest uparty. Ciągle robi mi na złość. Nie wytrzymam tego”. Spirala gniewu szybko się nakręca. Tymczasem dziecko wcale nie jest złośliwe, nie działa przeciwko tobie. Po prostu założył sobie, że włączy telewizor i nie bierze pod uwagę twojego zdania. Nie przejmuje się tobą, bo jeszcze tak do końca tego nie potrafi. Dopiero się uczy. Jeśli powiesz sobie, że dziecko jedynie wykonuje to, co sobie zamierzyło, łatwiej ci będzie opanować negatywne emocje. A bez nich ze spokojem będziesz mogła wyjaśnić, że skoro nie oglądacie telewizji, to trzeba wyłączyć odbiornik i odłożyć pilota na półkę. [CMS_PAGE_BREAK] Bunt dwulatka - postaraj się zachować spokój Na nic zdały się twoje tłumaczenia i prośby. Dziecko leży na podłodze i wije się, krzycząc wniebogłosy. A ty stoisz obok bezradnie i patrzysz. Ogarnia cię najpierw przerażenie („Co on wyprawia?”, „Co się takiego stało?”), a potem wściekłość („Jak można tak się zachowywać? Przecież nie zrobiłam mu krzywdy! Zaraz mu pokażę!”). STOP! Pamiętaj, atak histerii dziecka to nie twoja wina. I absolutnie nie dowodzi, że jesteś fatalną mamą, która nie potrafi wychować swojego dziecka. To nie ty masz problem, a raczej twój zbuntowany dwulatek. Zamiast skupiać się na jego furii i rozpalaniu w sobie emocji, po prostu weź się w garść. Z was dwojga to przecież ty jesteś dorosła, doświadczona i chyba lepiej radzisz sobie z panowaniem nad sobą, prawda? Więc zachowaj spokój i chwilę pobądź z dzieckiem. Ale mu nie ustępuj, byle tylko szybciej się uspokoiło – chociaż w tej chwili jedynie o tym marzysz. Twoje opanowanie pomoże dziecku wrócić do równowagi, a konsekwencja sprawi, że dziecko coraz rzadziej będzie reagował histerią. No bo w końcu po co robić takie sceny, skoro z góry wiadomo, że mama i tak nie ustąpi? Nie zwracaj uwagi na innych Kiedy dziecko wpada w furię w domu, łatwiej ci się opanować, ale gdy dostaje histerii w miejscu publicznym, trudno zachować zimną krew. Bo co pomyślą inni? A jeśli stwierdzą, że zrobiłaś mu krzywdę? Cóż... Niech uważają cię za wyrodną matkę. Czy każdemu musisz się podobać? Teraz liczycie się tylko wy: ty i dziecko. Wyobraź sobie, że wokół was nikogo nie ma. Nie ustępuj dziecku, ale też nie podnoś na niego głosu i nie odpowiadaj na uwagi innych ludzi. Przecież oni za chwilę pójdą w swoją stronę, a ty zostaniesz ze swoim dzieckiem. To jemu jesteś potrzebna! Dwulatek krzyczy, bo nie radzi sobie z emocjami Bunt dwulatka to całkowicie naturalny etap w rozwoju, który przechodzi każdy maluch. To, ile trwa ten okres i jak jest intensywny, zależy od charakteru dziecka i podejścia do niego rodziców. Ataki złości czy histerii są po prostu wynikiem niedojrzałości dziecka i nieumiejętności radzenia sobie z własnymi emocjami. Tego wszystkiego maluch musi się dopiero nauczyć, a rodzice mogą mu w tym bardzo pomóc. Pochwała sposobem na zbuntowanego dwulatka Doskonałym sposobem na małego buntownika jest nagradzanie go za właściwe zachowanie. Nie chodzi jednak o prezenty. Po prostu dobrze jest pochwalić go, gdy widzisz, że nie wybuchnął gniewem w trudnej sytuacji. Powiedz wtedy np.: „Cieszę się, że nie uderzyłeś Bartka, choć na pewno byłeś zdenerwowany”. Co zrobić, aby zachować spokój podczas dziecięcej histerii? Nawet najbardziej cierpliwa mama wobec dziecięcej histerii może stracić nad sobą panowanie. A to nie służy maluchowi. Co zrobić, aby nie dać się zwariować? Na początek weź głęboki oddech i policz do dziesięciu (i więcej), a później: Nie bij. Nawet zwykły klaps jest przyzwoleniem na agresję. Zobacz też: Jeśli nie klaps, to co? Nie szantażuj odebraniem uczucia ani nie strasz. Dziecko wierzy ci, gdy słyszy: „Przestanę cię kochać, jeśli będziesz taki niegrzeczny”. Może też uwierzyć, że chcesz oddać go np. dziadowi. Nie przyklejaj „łatki”. Zamiast mówić: „Jesteś niegrzeczny” (malec może w to uwierzyć i potwierdzić swoim zachowaniem tę etykietę), powiedz: „To było niegrzeczne”. Wyjdź z domu. W sytuacji, gdy dziecko dało ci do wiwatu, po prostu wyjdź, kiedy przyjdzie twój mąż czy opiekunka. Świeże powietrze, spacer w parku... Ta chwila samotności pozwoli ci poukładać myśli w głowie i trochę odpocząć. Korzystaj z pomocy innych osób. Dzięki temu chociaż przez chwilę będziesz mogła pomyśleć o czymś innym niż humor twojego malucha. Ten czas zarezerwuj tylko dla siebie. Uprość, co możesz. Np. zrób tygodniowe zakupy, nie będziesz biegać z dzieckiem codziennie do sklepu – smyk nie zezłości się, że nie kupiłaś mu lizaka. A co ze złym zachowaniem dziecka? Jeśli dziecko nie będzie przestrzegał zasad, musi ponieść konsekwencje. Jaki sposób będzie najwłaściwszy? Krzesełko grzecznościowe. Sadzasz na nim malucha na określoną ilość minut (na tyle, ile lat ma dziecko + 1 minuta). Wcześniej powinnaś powiedzieć dziecku, za co spotkała go kara (np. „Uderzyłeś mnie, więc teraz musisz posiedzieć na krzesełku”). Ważne jest, by dziecko przestrzegało kary (nawet jeśli delikwenta kilka razy musiałabyś przyprowadzać na miejsce). Odebranie przywileju. Może np. tego dnia nie oglądać dobranocki. Ale uwaga: lepiej nie odbierać przywileju długoterminowo, np. na tydzień, bo to zbyt surowa kara. Dziecko po tygodniu zakazu już nawet nie bardzo pamięta, za co ta kara. Konsultacja merytoryczna Beata Chrzanowska-Pietraszak Pedagożka specjalna, psycholożka, psychoterapeutka dzieci i rodzin, prowadzi szkolenia dla rodziców, psychologów i nauczycieli, zakamarkirodzicielstwa.pl
To dobrze, gdy maluch ma własne zdanie i wie, czego chce. Gorzej, gdy wyraża je krzykiem i tupaniem nogą. Warto wtedy trzymać się kilku zasad.
Filipek jest pogodnym, wesołym malcem, jednak czasami zmienia się nie do poznania. Potrafi urządzać takie sceny buntu, że doprowadza swoją mamę do łez. Mała Monika na odmowy czy zakazy reagowała... biciem. Dzisiaj zachowuje się inaczej. Zdarzają jej się chwile buntu (każdy ma przecież prawo do swojego zdania), ale kończą się zwykłym marudzeniem. Jak rodzicom udało się oduczyć dziecko agresji? Zastosowali metodę siedmiu kroków. Gdyby tylko mama Filipka wiedziała o niej wcześniej... Zanalizuj sytuację - Kiedy dziecko najczęściej wpada w złość? Pomyśl, w jakich sytuacjach najczęściej dochodzi do wybuchów. Odpowiedz też na pytanie, w jakim miejscu maluch łatwiej wpada w złość: w miejscach publicznych (czyli np. w centrum handlowym, przedszkolu, na ulicy) czy w domu. Pomyśl też, ja-ką formę najczęściej przyjmuje bunt: czy dziecko histeryzuje, krzyczy, rzuca się na podłogę, czy też może reaguje biciem innych? No i wreszcie zastanów się, jak ty reagujesz na dziecięcy gniew (jesteś konsekwentna czy może ustępujesz). Takie przemyślenia pomogą ci szybciej znaleźć rozwiązanie problemu. Bo jeśli malec np. złości się i sprawia problemy głównie wieczorami, może po prostu to znak, że jest zmęczony, i wystarczy go wcześniej kłaść spać. Gdy dziecko histeryzuje w sklepach, to może na razie na czas zakupów zostawiać go np. z babcią? Jeśli maluch najbardziej wścieka się w przedszkolu, zapytaj opiekunki, czy gdy nie ma cię w pobliżu, to też tak się zachowuje. Być może zwyczajnie stara się zwrócić twoją uwagę. Ustal dziecku granice Dziecko ma prawo się złościć, ale musi to robić w cywilizowany sposób. Dlatego spokojnie wytłumacz mu, że złość to nic złego, ale czasem niewłaściwie się ją wyraża. Jasno określ granice, w jakich malec ma się poruszać, np. może płakać, ale nie wolno mu brzydko mówić czy bić innych. No i koniecznie powiedz, jakie będą konsekwencje jego złego zachowania. Zawsze, gdy malec zachowa się źle, dotrzymuj słowa i rób to, co zapowiedziałaś. Powtarzaj, że nie postępujesz tak ze złości, ale dlatego, że wspólnie ustaliliście takie zasady działania, gdy maluch będzie znów niegrzeczny. Bądź stanowcza Nie możesz liczyć na to, że maluch po rozmowie od razu przestanie źle się zachowywać. Po pierwsze dlatego, że wpadanie w złość to u niego niemal nawyk. Po drugie, każdy smyk chce sprawdzić, na ile granice ustalone przez rodziców są przesuwalne („A nuż mama tylko mówiła, że nie wolno krzyczeć, ale jak długo pokrzyczę, to znów mi ustąpi?”). Nie ma więc rady: musisz być stanowcza i konsekwentna. Często baw się z dzieckiem Maluch potrzebuje twojej obecności. Im więcej czasu będziesz z nim spędzać na zabawie i wygłupach, tym będzie spokojniejszy i pogodniejszy. Wtedy trudniej o wybuch wściekłości. Zachowaj spokój Jeśli coś dziecku nakazujesz czy czegoś mu odmawiasz, twój ton powinien być stanowczy, ale spokojny. Nigdy nie krzycz na dziecko. Dzieci odbierają to często jako przejaw pewnej bezradności („Skoro mama krzyczy, to znak, że nie jest pewna tego, co mówi. Jeśli powiercę jej dziurę w brzuchu, to może zmięknie”). Nie dopuść do wybuchu złości u dziecka Gdy widzisz, że maluch już zdążył się nakręcić, spróbuj wyhamować jego emocje. Przypomnij mu o waszej rozmowie, o tym, jakie zasady panują u was w domu. A jeśli dziecko mimo to się nie uspokoi i np. spróbuje cię uderzyć, zatrzymaj jego rękę w locie i spokojnie go upomnij. Pokaż inny sposób Kiedy dziecko wybuchnie, spróbuj nazwać jego uczucia: „Wiem, że się zezłościłaś, bo nie pozwoliłam ci oglądać bajki”. Takie wyjaśnienie ułatwi szkrabowi zrozumienie i opanowanie sytuacji. Podsuń też mu sposób na rozładowanie złości (np. niech chwyci cię za ręce i podskakuje tak długo, jak długo czuje wściekłość). A kiedy emocje opadną, dziecko łatwiej dostosuje się do twoich poleceń. I wkrótce przekona się, że wcale nie tak trudno zapanować nad swoją złością. Tak jak przekonała się o tym Monika. Zobacz też: 5 sprawdzonych sposobów na dziecięcą złość Chwal dziecko za dobre zachowanie Dobrym sposobem na małego buntownika jest nagradzanie go za właściwe zachowanie. Nie chodzi jednak o prezenty. Po prostu dobrze jest pochwalić go, gdy widzisz, że nie wybuchnął gniewem w trudnej sytuacji. Powiedz wtedy np.: „Cieszę się, że nie uderzyłeś Bartka, choć byłeś bardzo zdenerwowany”. A co ze złym zachowaniem dziecka Jeśli malec nie będzie przestrzegał zasad, musi ponieść konsekwencje. Jaki sposób będzie najwłaściwszy? Krzesełko grzecznościowe. Sadzasz na nim malucha na określoną ilość minut (na tyle, ile lat ma dziecko plus 1 minuta). Wcześniej powinnaś powiedzieć smykowi, za co spotkała go kara (np. „Uderzyłeś mnie, więc teraz musisz posiedzieć na krzesełku”). Ważne jest, by dziecko przestrzegało kary, nawet jeśli delikwenta kilka razy musiałabyś przyprowadzać na miejsce. Odebranie przywileju. Może np. tego dnia nie oglądać dobranocki. Ale uwaga: lepiej nie odbierać przywileju długoterminowo, np. na tydzień, bo to zbyt surowa kara. Maluch po tygodniu zakazu już nawet nie bardzo pamięta, za co dostał karę. Konsultacja merytoryczna Beata Chrzanowska-Pietraszak Pedagożka specjalna, psycholożka, psychoterapeutka dzieci i rodzin, prowadzi szkolenia dla rodziców, psychologów i nauczycieli, zakamarkirodzicielstwa.pl
7 prostych kroków do poskromienia złośnika
Zobacz, jak dziecko, które na zakazy i nakazy reaguje agresją, można nauczyć dobrego zachowania.
Niedawno Monika na odmowy czy zakazy reagowała... biciem. Dzisiaj zachowuje się inaczej. Zdarzają jej się chwile buntu (każdy ma przecież prawo do swojego zdania), ale kończą się zwykłym marudzeniem. Jak rodzicom udało się oduczyć dziecko agresji? Zastosowali metodę 7 kroków. Krok 1. Przeanalizuj sytuację Pomyśl, w jakich sytuacjach do wybuchów dochodzi najczęściej i kiedy. Odpowiedz też na pytanie, w jakim miejscu maluch łatwiej wpada w złość: w domu, w sklepie, u dziadków itp. Pomyśl też, jaką formę najczęściej przyjmuje bunt: czy dziecko histeryzuje, krzyczy, rzuca się na podłogę, czy też może reaguje biciem innych? No i wreszcie zastanów się, jak ty reagujesz na dziecięcy gniew (jesteś konsekwentna, czy może ustępujesz). Takie przemyślenia pomogą ci szybciej znaleźć rozwiązanie problemu. Bo jeśli malec np. złości się głównie wieczorami, może po prostu to znak, że jest zmęczony, i wystarczy go wcześniej kłaść spać. Gdy histeryzuje w sklepach, to może na razie na czas zakupów zostawiać go np. z babcią? Krok 2. Ustal jasne granice Dziecko ma prawo się złościć, ale musi to robić w cywilizowany sposób. Dlatego spokojnie wytłumacz mu, że złość to nic złego, ale czasem niewłaściwie się ją wyraża. Jasno określ granice, w jakich malec ma się poruszać, np. może płakać, ale nie wolno mu brzydko mówić czy bić innych. No i koniecznie powiedz, jakie będą konsekwencje jego złego zachowania. Krok 3. Trzymaj się ich Nie możesz liczyć na to, że dziecko po rozmowie od razu przestanie źle się zachowywać. Po pierwsze dlatego, że wpadanie w złość to u niego niemal nawyk. Po drugie, każdy smyk chce sprawdzić, na ile granice ustalone przez rodziców są przesuwalne („A nuż mama tylko mówiła, że nie wolno krzyczeć, ale jak długo pokrzyczę, to znów mi ustąpi?”). Nie ma więc rady: musisz być stanowcza i konsekwentna. Krok 4. Baw się z dzieckiem Dziecko potrzebuje twojej obecności. Im więcej czasu będziesz z nim spędzać na zabawie i wygłupach, tym będzie spokojniejszy i pogodniejszy. A w dobrym humorze trudniej o wybuch wściekłości. Krok 5. Zachowaj spokój Jeśli coś dziecku nakazujesz czy mu odmawiasz, twój ton powinien być stanowczy, ale spokojny. W żadnym wypadku nie krzycz na malucha. Dzieci krzyk rodziców odbierają często jako przejaw pewnej bezradności („Skoro mama krzyczy, to znak, że nie jest pewna tego, co mówi. Jeśli powiercę jej dziurę w brzuchu, to może zmięknie”). Krok 6. Nie dopuść do wybuchu Gdy widzisz, że maluch już zdążył się „nakręcić”, spróbuj wyhamować jego emocje. Przypomnij mu o waszej rozmowie, o tym, jakie zasady panują u was w domu. A jeśli dziecko mimo to się nie uspokoi i np. spróbuje cię uderzyć, zatrzymaj jego rękę w locie. Krok 7. Pokaż inny sposób wyrażania emocji Kiedy dziecko wybuchnie, spróbuj nazwać jego uczucia: „Wiem, że się zezłościłaś, bo nie pozwoliłam ci oglądać bajki”. Takie wyjaśnienie ułatwi maluchowi zrozumienie i opanowanie sytuacji. Podsuń też mu sposób na rozładowanie złości (np. niech chwyci cię za ręce i podskakuje tak długo, jak długo czuje wściekłość). A kiedy emocje opadną, dziecko łatwiej dostosuje się do twoich poleceń. I wkrótce przekona się, że wcale nie tak trudno zapanować nad złością. Zupełnie tak, jak przekonała się o tym mała Monika. Czytaj też: 5 rzeczy, których warto nauczyć dzieci, dopóki są małe Konsultacja merytoryczna Beata Chrzanowska-Pietraszak Pedagożka specjalna, psycholożka, psychoterapeutka dzieci i rodzin, prowadzi szkolenia dla rodziców, psychologów i nauczycieli, zakamarkirodzicielstwa.pl
Po pierwszych urodzinach miało być już łatwiej? Bo malec zrozumie słowa „nie wolno” i będzie grzeczny...
Po pierwszych urodzinach miało być już łatwiej? Bo malec zrozumie słowa „nie wolno”, będzie grzeczny, kontaktowy. Nic z tego! Dopiero teraz się zaczyna – masz w domu buntownika i... musisz sobie z nim poradzić. Mówisz, żeby nie ciągnęło kota za ogon, a po chwili słyszysz żałosne miauczenie czworonoga; wycierasz podłogę w łazience, a ono w tym czasie wylewa wodę w przedpokoju. Usiłujesz mu włożyć spodenki – wrzeszczy jak opętane. Nie chcesz kupić loda – rzuca się na ziemię i wierzga nogami. Co się dzieje!? Cóż, Twoje dziecko wkracza właśnie w pierwszy burzliwy etap „dorastania”. Ciekawski jak... roczniak Okresy wielkiej niegrzeczności i względnego spokoju zazwyczaj się przeplatają. Kilka tygodni lub miesięcy „ciszy”, a potem przez kolejnych parę „burza” – bunt, płacz, napady złości. Ale to nie wszystko. Roczny maluch ma ogromną ciekawość świata i upodobanie do eksperymentów: "Co się stanie, jeśli zrzucę z parapetu doniczkę? Jak smakuje ziemia? Czy z przewróconej szklanki wyleje się sok?" Powtarzasz: „Nie rób tego” i „Nie wolno”. Dziecko to doskonale rozumie, tyle że nic sobie z tego nie robi. Bo oto pojawia się kolejne fascynujące pytanie – jeśli mama mówi „nie”, a ja to zrobię, to co się stanie? I jeszcze – jeśli wczoraj nie wolno było wsadzać paluszka do kontaktu, to czy nadal nie wolno tego robić dziś? Oczywiście z Twojego punktu widzenia wygląda to inaczej – dziecko przypomina złośliwego trolla, który niszczy wszystko, czego dotknie, a spuszczone z oka, niechybnie zrobi sobie krzywdę. Niestety, sposób na ciekawskiego malca w tym wieku jest tylko jeden – ani na chwilę nie zostawiać go bez kontroli. Na ratunek – cierpliwość Tłumacz spokojnie i stanowczo: „Nie tarmoś kotka, to boli. Jeśli zniszczysz doniczkę, kwiatki uschną. Gdy wylejesz sok, nie będzie picia...” Pewnie będzie Ci się wydawać, że słowa powtarzane setki razy trafiają w próżnię. Nieprawda! Dziecko w końcu zrozumie. Przy okazji dowie się, czemu czegoś nie wolno robić, przekona się, że nie zabraniasz bez powodu. Wyjaśnienia muszą być krótkie i jasne. Maluch w tym wieku nie potrafi skupić uwagi na dłuższej przemowie. Przy drugim zdaniu już nie słucha! Jeżeli tłumaczenie nie pomaga, zajmij swoją pociechę inną ciekawą zabawą, odwróć jej uwagę, zmień obiekt zainteresowania. W przypadku rocznego brzdąca zazwyczaj to pomaga. I jeszcze jedno – nie zabraniaj bez powodu! Dziecko, które słyszy „nie” kilkanaście razy w ciągu pięciu minut, po prostu nie ma szans być grzeczne. Przecież ono musi poznawać świat. Zastanów się, czy na pewno nie wolno zdjąć butów w ciepły dzień, w deszczowy wejść do kałuży, przystanąć w drodze do sklepu, żeby przyjrzeć się ptaszkom, turlać się z górki... Zamiast wołać: „Nie wchodź na murek”, lepiej podejść do malucha i go ubezpieczać. A srogie zakazy zachować dla wydarzeń typu wybieganie na ulicę, bicie kolegi, podnoszenie z ziemi szkła. Wtedy zadziałają skuteczniej![CMS_PAGE_BREAK] Kiedy dwulatek mówi „nie” Bunt dwulatka ma już inny charakter. On po prostu nie chce, żeby ktoś mówił mu, co ma robić. Ty chcesz iść do sklepu, on na plac zabaw (albo właśnie odwrotnie!). Szykujesz sweterek, on marzy o koszulce. Proponujesz kaszkę, on chce kanapkę. Usiłujesz założyć mu czapkę – cały blok słyszy, że on woli pójść z gołą głową. Czego byś nie zrobiła, on z pewnością będzie miał inne zamiary! Jednocześnie targają nim silne, sprzeczne emocje, z którymi nie potrafi sobie poradzić. Gdy mu się sprzeciwiasz, potrafi rzucić się na ziemię, wrzeszczeć, kopać. A Ty bezradnie stoisz, nie wiedząc, co czynić. Czy wiesz, że dziecko podczas ataku złości jest tak naprawdę nieszczęśliwe? Miota nim siła, której nie rozumie i nad którą nie panuje! Burzliwy okres buntu to dla małego człowieka czas odkrywania swego niepowtarzalnego „ja” – maluch robi to, jak jeszcze nieraz w życiu pokaże, w opozycji do ograniczających jego dwuletnią niezależność osobowości rodziców. Pozwalaj mu decydować w takim stopniu, w jakim to możliwe, pozwól czasem postępować po swojemu. Zamiast oznajmiać: „Idziemy na spacer”, spytaj, czy ma ochotę na huśtawki, a może wolałby pojeździć na rowerze w parku? Dzięki temu dziecko będzie czuło, że samo decyduje. Pamiętaj też, że dwulatek potrzebuje powtarzalności zdarzeń. Dobrze więc mieć jak najwięcej ustalonych zwyczajów. Trochę o złości i miłości Opisane sposoby to oczywiście tylko techniki przetrwania. O wiele ważniejsze są emocje dziecka w tym okresie. W drugim i trzecim roku życia dokonuje się jeszcze jedna ważna przemiana. Maluch uczy się rozpoznawać i nazywać emocje – po to, by mógł potem nauczyć się je wyrażać w społecznie akceptowany sposób. Możesz mu pomóc w tej nauce – poprzez własny przykład. Jeśli na atak złości malca reagujesz własną złością, to niczego nie uczysz. Konkurs „Kto głośniej wrzaśnie”, „Kto mocniej uderzy” wygrają rodzice – tylko co z tego? Kiedy dajesz klapsa, ujawniasz swą bezsilność. Pokazujesz, że w chwili złości można bić drugiego człowieka, że silniejszy może się wyładowywać na innych, słabszych, i że można w ten sposób dążyć do celu. Pomóż dziecku zrozumieć, co czuje. Przy nadarzających się okazjach powtarzaj: „Jesteś wesoła, kiedy razem tańczymy, prawda?”, „Widzę, jaki jesteś szczęśliwy, kiedy tata bawi się z tobą w wyścigi.” Albo: „Byłeś na mnie zły, kiedy kazałam ci założyć czapkę”. Dobrze jest przyznać: „Ja też byłam na ciebie zła, że nie chcesz mnie posłuchać”. Pozwól malcowi zrozumieć, że te uczucia są naturalne, ale można je wyrażać w mniej niszczycielski sposób. To żmudna praca, dlatego nie nastawiaj się na szybki sukces. Nie potrafi tego nawet wielu dorosłych.[CMS_PAGE_BREAK] Stawianie granic Wyrozumiałość dla sposobu myślenia i kłopotów z wyrażaniem uczuć to nie to samo, co pozwalanie na wszystko. Wychowanie bez stawiania granic jest nieporozumieniem. Dziecko, które nie dostaje sygnałów, że pewnych rzeczy nie wolno, jest tak naprawdę nieszczęśliwe, zagubione. Nie potrafi poruszać się w świecie bez drogowskazów, a nie umie ustawić ich sobie samo. W dodatku ma poczucie, że dorośli się nim nie interesują, nie obchodzi ich to, co robi. Aby brzdąc mógł dobrze się rozwijać, musi mieć oczywiście swobodę i wiele wyrozumiałości z Twojej strony, ale także jasne, konsekwentnie egzekwowane zasady. Dorosły, który jest konsekwentny, rozumie własne emocje, potrafi być czuły i okazywać miłość, umie zrozumieć swoje dziecko, jest sprawiedliwy i wspierający, stanie się mądrym przewodnikiem i wzorcem dla malucha. Bo małe dzieci najlepiej wychowuje się przez własny przykład! Nie zawsze bywa to łatwe, ale czyż widok małej istotki, która mimo burz coraz lepiej radzi sobie w życiu, nie jest najlepszą nagrodą? A ja pójdę w drugą stronę! - Dziecko jest ciekawe świata. I, jak zwykle, ciekawi je bardziej to, co niedostępne. Chce dokonywać odkryć na własną rękę, zupełnie nie zdając sobie sprawy, że naraża się na niebezpieczeństwo. - Zaznacza, że ma swoje zdanie. Idąc gdzie indziej, niż mama, malec pokazuje, że jest odrębną istotą ludzką, z którą trzeba się liczyć. To ważny etap w zdobywaniu samodzielności i budowaniu poczucia własnej wartości. - Dawaj wybór: „Do sklepu idziemy przez park czy przez osiedle?”. Niech maluch wie, iż w pewnym zakresie sam decyduje i liczysz się z jego zdaniem. - Proponuj odwrotny kierunek, niż chcesz pójść. Ten podstęp działa! Czy nie jest nadpobudliwe? O tym najczęściej zaczyna się napomykać, kiedy dziecko pójdzie do przedszkola lub dopiero do szkoły – dokucza innym dzieciom, przeszkadza w zajęciach. Jednak pewne sygnały zazwyczaj można już zauważyć wcześniej: - W pierwszych latach życia dziecko jest drażliwe, nadmiernie aktywne ruchowo i emocjonalnie, niespokojnie śpi. Z trudem przyswaja normy społeczne (ujawnia się to w żłobku, przedszkolu, na placu zabaw). - Jest skrajnie impulsywne, co może powodować kłopoty w kontaktach z rówieśnikami. Nie potrafi się skupić na wykonywanej czynności. Ale nim zaczniesz podejrzewać malca o nadpobudliwość, zastanów się, czy nie jest po prostu bardzo ruchliwy. - Jego zachowanie odbiega od zachowania rówieśników w sposób skrajny. To już jest powód do niepokoju. - Pamiętaj, że niespokojne dzieci potrzebują usystematyzowanego planu dnia, wyciszających zabaw. Nie powinny też jeszcze w tym wieku oglądać telewizji, ponieważ nadmiernie pobudza ona ich układ nerwowy.