Karmienie piersią po cięciu cesarskim – jak pobudzić laktację, a co podać dziecku, jeśli mama nie może karmić własnym mlekiem
Już podczas ciąży organizm kobiety przygotowuje się do karmienia dziecka po narodzinach, by produkować dla niego pierwszy i najważniejszy pokarm – mleko matki. Jest ono najlepszym pożywieniem dla niemowlęcia, dlatego eksperci zalecają, aby karmienie piersią trwało minimum dwa lata lub dłużej. Bez względu na sposób, w jaki dziecko przyszło na świat – siłami natury czy drogą cesarskiego cięcia – mama z powodzeniem może karmić je piersią.
Nie zawsze jednak przychodzi to z łatwością, a poród przez cesarskie cięcie może (ale nie musi!) być jednym z czynników utrudniających karmienie dziecka piersią1. Jak pobudzić laktację po cesarskim cięciu i w jaki sposób poradzić sobie w sytuacji, gdy kobieta nie może karmić piersią? View Ediplayer on the source website Mleko mamy złotym standardem żywienia niemowląt Mleko mamy zmienia skład w zależności od etapów rozwoju dziecka, jest dostępne w każdej chwili i zaspokaja najważniejsze potrzeby niemowlęcia – mleko mamy jest naprawdę wyjątkowe. Nie bez powodu eksperci ze Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) zalecają, aby pokarm kobiecy był jedynym pożywieniem dziecka przez 6 pierwszych miesięcy życia. Karmienie piersią warto kontynuować (przy jednoczesnym rozszerzaniu diety) do 2. roku życia lub dłużej – tak długo, jak chcą tego mama i dziecko. Dzięki bogactwu witamin i składników mineralnych oraz oligosacharydów mleko mamy ma szczególne znaczenie także dla wciąż rozwijającego się po narodzinach układu pokarmowego dziecka i jego mikrobioty jelitowej, czyli złożonego ekosystemu, który tworzą różne mikroorganizmy. Mikrobiota jelitowa intensywnie rozwija się w pierwszych latach życia dziecka2, a jej odpowiedni skład jest niezwykle istotny dla rozwoju układu odpornościowego. Warto wiedzieć! Na skład mikrobioty jelitowej niemowlęcia wpływa wiele czynników. To m.in. rodzaj porodu, skład mikrobioty mamy czy dieta dziecka i mamy3. Już podczas porodu siłami natury mikrobiota noworodka zostaje wzbogacona o bakterie pochodzące zarówno z przewodu pokarmowego, jak i z dróg rodnych kobiety. Wśród nich są m.in. te z rodzaju Bifidobacterium. Na szczególną uwagę zasługuje bardzo licznie występujący w jelitach zdrowych niemowląt gatunek bakterii Bifidobacterium breve4. Co ciekawe, w składzie mikrobioty jelitowej niemowląt karmionych piersią dominują właśnie bakterie z rodzaju Bifidobacterium5. Karmienie piersią może być wyzwaniem Chociaż organizm kobiety już w czasie ciąży przygotowywał się do karmienia dziecka piersią, nie zawsze jest ono proste. Na laktację może mieć wpływ wiele czynników, takich jak: stres, problemy zdrowotne mamy czy powrót do pracy. Dodatkowo na trudności w karmieniu piersią może, ale nie musi, wpływać także poród drogą cięcia cesarskiego6. Laktację można jednak pobudzać, m.in. poprzez odciąganie pokarmu, dzięki czemu piersi będą wytwarzać jego stałą, odpowiednią ilość. Warto, aby mama miała chwilę na odpoczynek, prawidłowo się odżywiała i piła dużo wody, ponieważ podczas karmienia znacząco zwiększa się jej zapotrzebowanie na płyny. Jeśli mimo samodzielnych prób pobudzenie laktacji nie przynosi rezultatów, warto zasięgnąć porady doradcy laktacyjnego lub położnej. Czasami wystarczy jedynie zmiana techniki karmienia. W niektórych sytuacjach pomóc może wprowadzenie karmienia mieszanego – jednoczesne podawanie niemowlęciu pokarmu kobiecego i mleka modyfikowanego. Dzięki temu można kontynuować karmienie piersią i mieć pewność, że maluszek jest najedzony oraz prawidłowo przybiera na masie ciała. Jeśli jednak trudności nie uda się pokonać, z pomocą pediatry powinno się wybrać mleko następne dostosowane do potrzeb swojego dziecka. Produkt dla dzieci urodzonych drogą cesarskiego cięcia Naukowcy Nutricia opracowali pierwszą na rynku formułę przeznaczoną specjalnie dla niemowląt urodzonych przez cesarskie cięcie. Bebilon PROfutura CESARBIOTIK 2 z dodatkiem bakterii z rodzaju Bifidobacterium (B. breve M-16V) został stworzony, aby wspierać układ odpornościowy i rozwój7 niemowlęcia, które przyszło na świat drogą cesarskiego cięcia. Produkt zawiera składniki naturalnie występujące w mleku matki: HMO 2’FL, immuno-kompozycję, czyli witaminy A, C, D i cynk dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego, jod dla prawidłowego rozwoju poznawczego, wapń i magnez dla mocnych kości, omega 3 (DHA i ALA) dla rozwoju mózgu i omega 6 (AA) oraz oligosacharydy GOS/FOS, które odwzorowują kompozycję oligosacharydów mleka matki. Przypisy: 1 Prior et al. Breastfeeding after cesarean delivery: a systematic review and meta-analysis of world literature. A, J Clin Nutr 2012; 95:1113-35.Prior et al. Breastfeeding after cesarean delivery: a systematic review and meta-analysis of world literature. A, J Clin Nutr 2012; 95:1113-35. 2 Yatsunenko T, Rey FE, Manary MJ, Trehan I, Dominguez-Bello MG, Contreras M, et al. Human gut microbiome viewed across age and geography. Nature. 2012;486:222–7. 3 Penders J, Thijs C, Vink C i wsp. Factors influencing the composition of the intestinal microbiota in early infancy. Pediatrics 2006;118:511-12. 4 Khodayar-Pardo, P.; Mira-Pascual, L.; Collado, M.C.; Martínez-Costa, C. Impact of lactation stage, gestational age and mode of delivery on breast milk microbiota. J. Perinatol. 2014, 34, 599–605. 5 Solis G et al. Establishment and development of lactic acid bacteria and bifidobacterial in breastmilkand the infant gut. Anaerobe 2010; 16:307-310. 6 Prior et al. Breastfeeding after cesarean delivery: a systematic review and meta-analysis of world literature. A, J Clin Nutr 2012; 95:1113-35. 7 Zgodnie z przepisami prawa zawiera witaminy A, C, D i cynk dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego oraz jod dla prawidłowego rozwoju poznawczego. Materiał powstał z udziałem Nutricia
Moja „mleczna droga” – ile mam, tyle historii karmienia piersią
Ogólnopolski Tydzień Karmienia Piersią przypada w symbolicznym czasie: rozpoczyna się w Dzień Matki, 26 maja, i trwa do 1 czerwca, czyli do Dnia Dziecka. To wyjątkowy okres promujący złoty standard żywienia niemowląt, jakim jest karmienie piersią. Pamiętajmy, że każde dziecko jest inne oraz każda historia karmienia ma inny przebieg. Zapytaliśmy młode mamy jak wyglądała ich „mleczna droga” i jak radziły sobie z trudnościami, które się na niej pojawiały.
Ogólnopolski Tydzień Karmienia Piersią to doskonała okazja, by przypomnieć o roli karmienia piersią w rozwoju dziecka w trakcie kluczowego okresu 1000 pierwszych dni jego życia. To okres od poczęcia przez pierwsze lata życia, który ma wpływ na zdrowie teraz i w przyszłości. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca wyłączne karmienie piersią przez pierwszych 6 miesięcy życia dziecka oraz jego kontynuację w trakcie rozszerzenia diety nawet do 2. roku życia lub dłużej, jeśli chcą tego mama i dziecko. Częściowe i krótsze karmienie piersią też jest korzystne - każda kropla pokarmu mamy jest ważna. Karmienie piersią nie zawsze przebiega jednak zgodnie z planem, który ustalało się w trakcie ciąży. Okazuje się, że wiele mam napotyka różne wyzwania związane z tym sposobem karmienia. Każda z nich jest jednak bohaterką, kierującą się miłością i troską o własne dziecko oraz chęcią dostarczenia maleństwu tego, czego najbardziej potrzebuje. Mamy zasługują na szczególny podziw, a ich osobiste historie mogą być świetnym przykładem, jak poradzić sobie w początkowym okresie po narodzinach dziecka. View Ediplayer on the source website Trudne początki Wiele historii wywołuje we mnie myśl „byłam tam” – mówi Diana, 35 lat , mama półrocznej córeczki. Moja przygoda z karmieniem piersią zaczęła się od braku pokarmu i dokarmiania mlekiem modyfikowanym. Później nastąpił nawał pokarmu, który w różnych odsłonach towarzyszył mi przez kolejne 3 miesiące. Córka mimo to nie przybierała odpowiednio na wadze. W końcu umówiłam konsultację z doradczynią laktacyjną. Rozwiązaniem okazała się zmiana pozycji karmienia. Karmię piersią do teraz i cieszę się, że się nie poddałam. Badania pokazują1, że trudności z karmieniem piersią mogą się pojawić u każdej świeżo upieczonej mamy. Jedynie 12% karmiących mam nie spotkało się z żadnymi wyzwaniami. Warto szukać pomocy i rozwiązań, np. konsultując się z certyfikowanymi doradczyniami laktacyjnymi czy położnymi. O tej możliwości wie aż 90% mam, z czego 37% wskazuje doradczynie laktacyjne jako autorytet w zakresie karmienia piersią. Jak zauważa znaczna grupa ankietowanych mam (32%), ważna jest edukacja w zakresie potencjalnych problemów z karmieniem jeszcze na etapie ciąży, np. w szkołach rodzenia. Najważniejszym wnioskiem z badań jest jednak fakt, że aż 83% Polek oczekujących dziecka chce karmić piersią, niezależnie od własnych doświadczeń czy informacji z najbliższego otoczenia. Gdy brakuje pokarmu… Po urodzeniu trójki dzieci mogę śmiało powiedzieć, że karmienie piersią wymaga cierpliwości - mówi Zosia, lat 31. Przy każdym z dzieci brakowało mi pokarmu i musiałam dokarmiać je mlekiem modyfikowanym. Traktowałam to jako swoją porażkę, przede wszystkim myśląc o zdrowiu dzieci, ale też dlatego, że stereotypowo przyjmuje się, iż kobieta powinna wytrwać jak najdłużej karmiąc piersią. Mimo to, decydujący był fakt, że dzieci były najedzone dopiero po butelce z mlekiem modyfikowanym. Kobiecy pokarm w pełni zaspokaja zapotrzebowanie dziecka na wszystkie składniki odżywcze do szóstego miesiąca życia. Oprócz cennego białka, tłuszczów, węglowodanów, witamin i składników mineralnych zawiera także żywe komórki probiotyczne, oligosacharydy wspierające tworzenie się prawidłowego składu mikrobioty jelitowej oraz inne czynniki zapobiegające infekcjom. Jak pokazują badania, w pierwszych dniach życia większość noworodków jest karmiona mlekiem matki, z czego 62,7% wyłącznie piersią. Karmienie mieszane, czyli łączenie karmienie piersią z podawaniem mleka modyfikowanego, jest stosowane nawet u 29% noworodków2. Niezależnie od przyczyn, dla których dieta dziecka musi być uzupełniona o mleko modyfikowane, pamiętajmy, aby dobierać je wyłącznie po konsultacji z lekarzem. Do kiedy karmić malucha? Moja „mleczna droga” była wręcz modelowa. Od pierwszego przystawienia, synek ciągnął mocno pierś. Okres hiperlaktacji zbiegł się akurat z czasem dużych upałów, więc mój syn dużo jadł, a ja dzięki temu nie doświadczyłam żadnych problemów z obolałymi piersiami. Karmiłam do 10 miesiąca, po czym synek sam się odstawił gdy w diecie większy udział stanowiły pokarmy stałe - mówi Patrycja, lat 27, mama rocznego Stasia. W najnowszych zaleceniach żywienia niemowląt z 2021 r., opracowanych przez Polskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia, możemy przeczytać, że należy karmić wyłącznie piersią przez 6 miesięcy życia dziecka, ale częściowe lub krótsze karmienie piersią również jest korzystne3. Jednocześnie nie ma żadnej określonej górnej granicy ani żadnego terminu, w którym należy zakończyć karmienie piersią. Może ono trwać tak długo, jak zdecydują o tym mama i jej dziecko. Należy jednak pamiętać, że po skończeniu przez niemowlę pierwszego półrocza, samo mleko mamy nie zaspokoi już wszystkich potrzeb jego organizmu. Organizm maluszka potrzebować będzie większej ilości energii oraz składników pokarmowych, takich jak białko, żelazo, cynk, witaminy A, D i E oraz pierwiastki śladowe. Dlatego też zalecane jest rozszerzanie diety dziecka pomiędzy 17. a 26. tygodniem życia, jednak moment wprowadzania pokarmów uzupełniających zawsze należy dostosować do umiejętności jedzenia niemowlęcia. 1 Wyniki dotyczą matek dzieci w wieku 0-36 miesięcy oraz kobiet w pierwszej ciąży. Badanie przeprowadzone dla programu edukacyjnego „1000 pierwszych dni dla zdrowia” na grupie 3461 mam i kobiet w ciąży. 2 Kułaga Z. Raport końcowy z projektu badawczego „Przeprowadzenie kompleksowych badań epidemiologicznych dotyczących sposobu żywienia i stanu odżywienia (…)”, Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka, Warszawa 2021. 3 Szajewska H., Zasady żywienia niemowląt. Zasady Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci, Standardy Medyczne/ Pediatria 2021.
Czy budzić noworodka na karmienie? Po jakim czasie dziecko powinno być nakarmione?
Wśród niektórych mam krąży przekonanie, by nie wybudzać dziecka, gdy śpi, tylko cieszyć się w tym czasie chwilą wytchnienia. Czy rzeczywiście jest to prawidłowe podejście, czy jednak należy budzić noworodka na karmienie? Wyjaśniamy!
Wiele mam zastanawia się, czy powinno się budzić noworodka na karmienia. Jest to konieczne, ale tylko wtedy, gdy noworodek śpi za długo, co na szczęście zdarza się rzadko. Większość noworodków domaga się piersi co 2-3 godziny, a niektóre maluszki jeszcze częściej. Dbanie o to, aby przerwy między kolejnymi karmieniami nie były zbyt długie w pierwszych tygodniach życia dziecka, jest ważne zarówno dla zdrowia noworodka, jak i dla jego mamy. Budzenie dziecka, które śpi za długo, pozwala na utrzymanie laktacji, a także zapewnia dziecku odpowiednią ilość pożywienia. Noworodek ma mały żołądek, więc musi przyjmować niewielkie ilości pokarmu, ale za to często. Dodatkowo pokarm mamy jest lekkostrawny, więc organizm dziecka szybko potrzebuje nowych dostaw energii. Podpowiadamy, co ile budzić noworodka na karmienie, a także jak długo trzeba to robić. Budzenie noworodka na karmienie – zalecenia Zbyt długi czas bez pokarmu nie jest dla noworodka czymś naturalnym. W brzuchu mamy dziecko regularnie otrzymywało pożywienie i jest do tego przyzwyczajone. Noworodek powinien więc być wybudzany na karmienie, jeśli śpi zbyt długo. Dotyczy to zarówno drzemek w ciągu dnia, jak i snu nocnego. Dłuższe przerwy w karmieniu, szczególnie na początku, sprzyjają wyciszeniu laktacji. Co bardzo ważne – zbyt długa przerwa między karmieniami u noworodka może prowadzić do obniżenia się w jego organizmie poziomu cukru, co może skutkować jeszcze większą sennością dziecka. Przerwanie snu dziecka i nakarmienie go w odpowiednim czasie dostarcza potrzebnej energii z pokarmu. Jak długo budzić dziecko na karmienie? W przypadku noworodków przerwa w karmieniu nie powinna trwać dłużej niż 4 godziny. Budzenie na karmienie po 4 godzinach jest konieczne aż do ukończenia przez noworodka 2 tygodnia życia. Taki czas zaleca Amerykańska Akademia Pediatrii (AAP). U starszego dziecka, które dobrze przybiera na wadze, możliwe są dłuższe przerwy w karmieniu. Zalecane jest karmienie dziecka wtedy, gdy samo da znać, że jest głodne. Na każdej wizycie kontrolnej pediatra dokonuje oceny rozwoju dziecka, sprawdza jego masę ciała. Warto dopytać, czy dziecko przybiera na wadze prawidłowo i nie ma zastrzeżeń do sposobu jego karmienia. Sposoby na obudzenie noworodka Kiedy noworodek długo śpi, a powinien być już nakarmiony, spróbuj wykorzystać poniższe sposoby, aby go obudzić. Zwykle wystarczy delikatne zajęcie się dzieckiem i przystawienie go do piersi: obserwuj, jak noworodek śpi – łatwiej przebudzić dziecko, gdy znajduje się w fazie snu aktywnego – zauważysz, że rusza rączkami i nóżkami, powieki drgają, a na jego twarzy pojawiają się grymasy, powoli odkrywaj dziecko, czasem to wystarcza, by je obudzić, możesz też próbować zmienić mu pieluchę, delikatnie dotknij noworodka – głaszcz wewnętrzną stronę rączek i stóp, masuj ramiona i plecki, delikatnie poruszaj jego nóżkami, mów do dziecka, możesz coś mu zaśpiewać, a kiedy otworzy oczy, staraj się utrzymać kontakt wzrokowy, podnieś delikatnie dziecko do pozycji wyprostowanej lub siedzącej i delikatnie poklep je pleckach, zapal światło w pokoiku, gdy zaczniesz karmić, może je ponownie przygasić. Zobacz także: Smoczek a karmienie piersią: czy smoczek utrudnia laktację? Kawa a karmienie piersią: czy można ją pić, a jeśli tak, to jaką i ile? ​Alkohol a karmienie piersią – wszystko, co musisz wiedzieć na ten temat
5 zasad udanego startu karmienia piersią
Mleko mamy jest najlepszym pokarmem dla dziecka. Zawsze gotowym do podania, o idealnej temperaturze i składzie. Wzmacnia odporność, zapewnia maluchowi odpowiednią ilość witamin i minerałów. Karmienie piersią jest bezcenne, choć nie zawsze od początku proste. Jak się do niego dobrze przygotować i łagodnie wejść w rolę mamy karmiącej?
Czy wiesz, że pierwsze odruchy poszukiwania piersi maluszek ma jeszcze w brzuchu mamy? Tak, dokładnie w 13 miesiącu ciąży... Początki „mlecznej drogi”, jak nazywa się okres karmienia maluszka piersią, mogą być trudne. Zdarza się, że mamy doświadczają problemów z laktacją, zwłaszcza bezpośrednio po porodzie, kiedy produkcja mleka jest nieustabilizowana. Najczęściej są one jednak przejściowe i udaje się je pokonać. Jak przygotować się do karmienia maluszka? 1. Poznaj fakty i mity Gdy trochę poczytasz i zgromadzisz wiedzę o procesie powstawania mleka, diecie mamy karmiącej i stymulowaniu laktacji, będziesz spokojniejsza. A spokój jest niezbędny w tej nowej roli. Wiele mam stresuje się, że po cesarskim cięciu nie będzie mogła karmić piersią. Nic bardziej mylnego. W trakcie operacji, podobnie jak podczas porodu naturalnego, macica zostaje oczyszczona z łożyska i jego pozostałości, co uwalnia hormony laktacyjne z przysadki i uruchamia produkcję mleka. Zmiany hormonalne zachodzą w organizmie powoli i dopiero około 2-4 dni po porodzie możesz spodziewać się odpowiedniej ilości mleka. Zarówno po porodzie naturalnym, jak i po „cesarce” warto często i regularnie przystawiać dziecko do piersi. 2. Bądź dla siebie wyrozumiała Twoje ciało przeżywa rewolucję. Złoszczenie się na brak pokarmu lub jego nawał niczego nie zmieni. Początek mlecznej drogi może być bolesny. W razie trudności, warto prosić o pomoc doświadczoną położną czy doradcę laktacyjnego. Pamiętaj też, aby się nie spieszyć. Nikt z nas, maluszek również, nie przepada za jedzeniem w pośpiechu! Wykorzystaj ten czas na przytulanie, głaskanie i zapamiętywanie waszych niezwykłych momentów. 3. Nawadniaj się Zapotrzebowanie na płyny u kobiet w ciąży zwiększa się o 300 ml, a u mam karmiących aż o 700 ml. Dlaczego? Otóż prawidłowe nawodnienie organizmu stanowi podstawę do produkcji odpowiedniej ilości mleka. Przeciętnie, kobieta karmiąca piersią produkuje ok. 750 ml pokarmu dziennie. Warto zadbać o to, by mieć wodę zawsze pod ręką, np. na szafce nocnej lub obok fotela, w którym karmisz maluszka. Większość tego, co pije kobieta ciężarna i karmiąca, rzeczywiście powinna stanowić woda – czysta lub z dodatkiem owoców. Czasem trudno jednak wyobrazić sobie dzień bez filiżanki ulubionej kawy lub herbaty. Nie trzeba z nich rezygnować, warto jednak zachować umiar w ilości. Czarną herbatę lepiej zastąpić zieloną lub owocową, a kawę ograniczyć. Alternatywą mogą być też koktajle owocowo-warzywne. 4. Zaopatrz się w laktator Warto mieć go w wyprawce i rozważyć zabranie do szpitala. Bardzo często pomaga w pierwszych dniach po porodzie, gdy mleka w piersiach wciąż jest mało. Jednocześnie wiele mam mierzy się z gwałtownym wzrostem produkcji mleka i nadmiarem pokarmu w piersiach. Najczęściej około 2-6 dni po porodzie, kiedy hormony jeszcze szaleją, a laktacja się normuje, stabilizuje. U niektórych mam laktacja rozpoczyna się jednak bardzo intensywnie i unormowanie tego procesu zajmuje kilka tygodni. Piersi produkują więcej mleka, niż potrzebuje go maluch i muszą przyzwyczaić się do ilości, jaką dziecko je. Do tego czasu mogą być twarde i bolesne. Odciągnięcie odrobiny pokarmu może przynieść ulgę i pomóc w tym procesie. 5. Proś o pomoc Wtedy, kiedy jej potrzebujesz! Od momentu, w którym zostajesz mamą, zmienia się całe życie. Jest pięknie, ale bywa trudno i warto o tym mówić. Czasem rozmowa z mamą, przyjaciółką lub partnerem wystarczy. Innym razem ogromnym odciążeniem będzie podrzucenie zakupów, czy wyjście z maluszkiem na spacer. I wreszcie – pamiętaj, że tobie też należy się odpoczynek: kąpiel, spacer, czy spotkanie z przyjaciółkami. Z pewnością, jeśli zostawisz kolację dla malucha, opiekun sobie poradzi. A ty wrócisz z nową energią. Powodzenia!
Pierwsze karmienie piersią po cesarce - pozycje, sposoby na pobudzenie laktacji
Pierwsze karmienie piersią po cesarce powinno odbyć się tuż po narodzinach dziecka, jeśli jest taka możliwość. Na początku możesz mieć problem np. z ułożeniem noworodka, dlatego ważna będzie pomoc doświadczonej położnej.
Pierwsze karmienie piersią po cesarce zazwyczaj nie jest tak łatwe, jak po naturalnym porodzie. Nie możesz wstać, a nawet przekręcić się na bok, jesteś trochę oszołomiona. I nie ma mowy, żebyś wzięła dziecko na ręce... Wiele zależy od tego, czy maluszek urodził się zdrowy i masz go przy sobie, czy jest wcześniakiem i pierwsze dni (lub nawet tygodnie) musi spędzić w inkubatorze. Nie martw się jednak: karmienie piersią wcale nie jest takie skomplikowane, nawet po cesarce. Trzeba tylko zacząć, w ten sposób będziesz również stymulować laktację. Spis treści: Pierwsze karmienie piersią po cesarce Jak przystawić dziecko po cesarce? Kiedy pokarm po cesarce? Karmienie piersią a cesarka Pobudzenie laktacji po cesarce Sposoby na laktację po cesarce Pozycja do karmienia po cesarce Dziecko w inkubatorze a karmienie piersią Jak nauczyć wcześniaka ssać pierś? Pierwsze karmienie piersią po cesarce Jeśli miałaś znieczulenie zewnątrzoponowe, a dziecko urodziło się zdrowe, nic nie stoi na przeszkodzie, by od razu po cesarskim cięciu przystawić malucha do piersi. Jak tylko zostanie osuszony i okryty pieluszkami, może poleżeć między piersiami mamy. Taki kontakt „skóra do skóry” jest mu bardzo potrzebny. To dzięki temu następuje „kolonizacja” przewodu pokarmowego dobrymi bakteriami, a w twoim organizmie zaczynają pracować hormony niezbędne do wytwarzania mleka. Wcale się nie martw, jeśli nie masz jeszcze pokarmu. Maluszek tuż po porodzie nie jest jeszcze strasznie głodny, bo przecież do tej pory wszystkie niezbędne składniki dostawał przez pępowinę. Ważne, by był blisko ciebie i spróbował ssać. Bo właśnie wtedy, w odpowiedzi na ssanie, z mózgu wydziela się prolaktyna – hormon decydujący o ilości mleka. Jak przystawić dziecko po cesarce? Przy pierwszych karmieniach nie dasz rady sama przystawić dziecka do piersi, dlatego potrzebna ci będzie pomoc – najlepiej doświadczonej położnej. Szczególnie jeśli miałaś znieczulenie ogólne. Możesz być zmęczona i senna. Dziecko zresztą też, bo przez łożysko leki przeniknęły do jego organizmu (choć podaje się je teraz naprawdę w minimalnych dawkach). Jeżeli dasz radę, to spróbuj przystawić maleństwo do piersi. Gdyby nie miał ochoty ssać, to nie ma wyjścia – pozwól mu odpocząć. Tobie też przyda się sen. Przystaw dziecko do piersi po przebudzeniu. Kiedy pokarm po cesarce? Kobieta, która urodziła poprzez cesarskie cięcie, czasami musi dłużej poczekać na pojawienie się pokarmu, niż kobieta, która urodziła w sposób naturalny. Po cesarce pojawienie się pokarmu może nastąpić nawet dopiero w 5-6 dobie po porodzie. Powinnaś uzbroić się w cierpliwość i nie rezygnować z przystawiania malucha do piersi. Karmienie piersią a cesarka Nie daj sobie wmówić, że po cesarskim cięciu nie masz pokarmu. Dostawiaj malucha do piersi, by pobudzić laktację. Pilnuj, by malec zawsze prawidłowo ssał (powinien mieć w buzi całą brodawkę wraz z jak największą częścią otoczki). Jeśli musisz go dokarmiać, spróbuj to robić łyżeczką lub kubeczkiem, by maluszek nie przyzwyczajał się do smoczka, który ssie się inaczej niż pierś. Pobudzenie laktacji po cesarce Nie martw się, jeśli nie masz pokarmu. Lekarze dobiorą dla maluszka modyfikowaną mieszankę, a u ciebie mleko może pojawić się w drugiej dobie po porodzie, a nawet później. Nie czekaj na to biernie, ważna jest stymulacja laktacji po cesarce. Staraj się odciągać pokarm, nawet jeśli są to tylko kropelki. Rób to co trzy godziny (w nocy co sześć). Niektórym mamom dzięki odciąganiu udaje się znakomicie rozbudzić laktację. Innym wychodzi to nieco gorzej. Nie martw się: gdy będziesz miała dziecko przy sobie, po prostu przystaw je do piersi. Spróbuj. Sposoby na laktację po cesarce Najlepszym sposobem na to, by pobudzić laktację po cesarce, jest przystawianie dziecka do piersi. Świeżo upieczona mama może również użyć laktatora, który pobudzi gruczoły do produkcji mleka. Nawet odciągnie niewielkich ilości pokarmu, da organizmowi znać, że powinien zwiększyć laktację. Pozycja do karmienia po cesarce Przedstawiamy najlepsze pozycje do karmienia po cesarce. Są całkiem wygodne: i dla ciebie, i dla maluszka. Zobaczysz: szybko się do nich przyzwyczaisz. Leżąca, na plecach W pierwszych dniach po porodzie będziesz mogła karmić tylko w takiej pozycji. Dziecko leży na tobie, ale tak, by nie uciskać rany. Mleko płynie wolno, maluszek więc pije powoli. Zasysa je, jak napój przez słomkę. I nie połyka dużej ilości powietrza. Spod pachy W takiej pozycji możesz karmić, gdy będziesz już bez problemu siedzieć. Maluch ma nóżki pod twoją pachą, dłonią podtrzymujesz jego główkę i plecki. Dzięki tej pozycji nie naciskasz na bolącą jeszcze ranę brzucha. Dziecko w inkubatorze a karmienie piersią Zdarza się, że maluch po cięciu cesarskim przez jakiś czas musi przebywać w inkubatorze. Jesteś mu jednak potrzebna, i twój pokarm też. Jeżeli dziecko nie może być wyjmowane z inkubatora na czas karmienia, staraj się odciągać mleko (najłatwiej będzie ci to zrobić laktatorem). Jak nauczyć wcześniaka ssać pierś? Wcześniak jest gotowy, by ssać pierś, gdy umie już skoordynować zarówno ssanie, połykanie, jak i oddychanie. To, że dziecko jest już gotowe, można zauważyć u maluchów, które są karmione sondą – dziecko zaczyna ją ssać. Kolejnym etapem jest karmienie „sondą po palcu” - stymuluje to odruch ssania u dziecka. Gdy niemowlę nabierze tych nowych umiejętności – może ssać bezpośrednio pierś mamy. Dobrym sposobem jest także trenowanie ssania zaraz po odciągnięciu pokarmu – mleko wypływa wtedy powoli, więc dziecko nie musi zmagać się z ciśnieniem w kanalikach. Niemowlęta lubią także zapach kobiecego pokarmu. Pokrycie brodawki odciągniętym wcześniej mlekiem pomoże dziecku odnalezienie jej, a także zachęci do ssania. Zadbaj również o to, by warunki do karmienia były sprzyjające, tzn. by było spokojnie, ciepło. Inne sposoby to: kangurowanie dziecka - wpływa pozytywnie na przebieg karmienia piersią i laktację system wspomagania karmienia piersią karmienie sondą, gdy dziecko „cmoka” przy piersi - pozwoli to maluchowi skojarzyć głód z piersią, a pierś z pokarmem. Zobacz także: Dieta po cesarce: co (i kiedy) trzeba jeść, a czego unikać po cesarskim cięciu Ćwiczenia po cesarce: kiedy można zacząć ćwiczyć? Co może (ale nie musi) wydarzyć się po cesarce? Konsultacja merytoryczna lek. Katarzyna Raczek-Pakuła Pediatra, prezeska Polskiego Towarzystwa Konsultantów i Doradców Laktacyjnych, współtworzy Centrum Nauki o Laktacji. Pracuje w Poradni Laktacyjnej Szpitala Specjalistycznego Św. Zofii w Warszawie
Co pomoże na poranione brodawki: czym można je smarować podczas karmienia piersią?
Poranione brodawki nie muszą być powodem odstawienia dziecka od piersi. Nawet krwawiące brodawki można leczyć samodzielnie, ale tylko za pomocą maści dozwolonych dla mam karmiących.
Poranione brodawki to problem wielu karmiących mam. Brodawki mogą krwawić podczas karmienia piersią od laktatora lub jeśli dziecko źle chwyta pierś. Ale nawet w czasie karmienia można leczyć i smarować poranione brodawki specjalnymi maściami albo... mlekiem mamy. Co pomoże na poranione brodawki? Możesz samodzielnie leczyć poranione brodawki, a jeśli prawidłowo o nie zadbasz, problem zniknie po kilku dniach. Zamiast od razu odstawiać dziecko od piersi i podawać mu butelkę, najpierw wypróbuj te sposoby na poranione, krwawiące brodawki: Prawidłowo przystawiaj do piersi Pamiętaj, że dziecko powinno objąć ustami nie tylko samą brodawkę, lecz także dużą część otoczki. Przy dobrym ssaniu buzia dziecka jest wręcz wypełniona piersią, policzki są pełne, nie zapadnięte, a wargi wywinięte. Czubek nosa i broda niemowlęcia dotykają piersi. Gdy dziecko ssie, słyszysz nie cmokanie, tylko jakby postękiwanie (to odgłos połykania mleka). Jeśli widzisz, że dziecko jest źle przystawione do piersi, słyszysz cmokanie i czujesz ból podczas karmienia – musisz je przerwać, bo efektem mogą być poranione brodawki. Ale uwaga: nie wyciągaj piersi z buzi, tylko włóż mały palec w kącik ust malca i w ten sposób przerwij ssanie. Gdy maluszek otwiera zbyt wąsko buzię, przytrzymaj palcem jego bródkę: może wtedy głębiej złapie pierś. Masz poranione brodawki? Nie podawaj smoczka Dziecko nie potrafi równocześnie nauczyć się dwóch sposobów ssania (a smoczek ssie się inaczej, dużo płycej niż pierś). Jeśli więc dziecko ma problem z prawidłowym uchwyceniem piersi, próbuj go uspokajać kołysaniem, noszeniem, a nie podawaniem smoczka. Smaruj poranione brodawki swoim mlekiem Rób to po każdym karmieniu (twoje mleko ma właściwości przeciwbakteryjne i gojące). Wielu mamom pomaga też smarowanie piersi specjalnymi kremami do pielęgnacji brodawek (np. Lano-maść Mama Mia Ziajka, maścią Maltan, balsam do pielęgnacji brodawek Mustela, A-Pectus). Nakładaj je na poranione brodawki umytymi rękami. Niektórych kremów nie musisz zmywać przed karmieniem (sprawdź w ulotce). View Burdaffi on the source website Nie myj krwawiących brodawek zbyt często Wystarczy dwa razy dziennie zwykłą wodą. Do mycia poranionych brodawek nie używaj mydła, bo wysusza ono skórę i podrażnia bolesne miejsca. Przed karmieniem zrób zimny okład na poranione brodawki Na przykład z kostki lodu (zawiniętej w tetrową pieluszkę). Zmniejszy ból poranionych brodawek. Karmienie zaczynaj od mniej bolesnej piersi, ponieważ na początku dziecko jest bardziej głodne, ssie mocniej. Poza tym pod wpływem ssania twój organizm uwalnia do krwi endorfiny – naturalne środki znieczulające. Staraj się zmieniać pozycje przy karmieniu (z leżącej na siedzącą, spod pachy), żeby te same miejsca na brodawce nie były przez cały czas drażnione. Usiądź tak, by było ci wygodnie: oprzyj plecy, a dziecko ułóż na poduszce. Jak najczęściej wietrz poranione brodawki Jeśli jesteś w domu, nie zakładaj biustonosza. Noś luźne bawełniane bluzki, tak by do poranionych brodawek dochodziło powietrze. Wkładki laktacyjne wkładaj tylko wtedy, gdy wychodzisz (kiedy mleko wsiąka we wkładkę, robi się mokry kompres, a to sprawia, że ranka nie może się zagoić). Na krwawiące brodawki najlepiej stosować nakładki, czyli muszle laktacyjne: skóra i strupki nie zasychają w nich za mocno, a dostęp powietrza sprzyja gojeniu. View Burdaffi on the source website Gdy masz mocno poranione brodawki, przerwij karmienie Jeśli podczas ssania ból brodawek jest naprawdę duży, zrób sobie 2–3-dniową przerwę w karmieniu. W tym czasie odciągaj mleko (ręcznie lub bardzo delikatnie laktatorem). Staraj się jednak podawać je dziecku łyżeczką lub kubeczkiem, a nie butelką i smoczkiem, by maluch nie uczył się innego sposobu ssania. Uwaga: Jeśli po kilku dniach dolegliwości nie ustąpią, skontaktuj się z poradnią laktacyjną (spytaj o nią w szpitalu, w którym rodziłaś). Przyczyna bolesności przy karmieniu może być bowiem poważniejsza: np. pewne nieprawidłowości w budowie anatomicznej jamy ustnej dziecka, zakażenie skóry brodawek. Położna pomoże ci pokonać te trudności. Poranione brodawki są płaskie lub wklęsłe: co robić? Jeśli twoje sutki są płaskie lub wciągnięte, dziecko może początkowo mieć problem z ich uchwyceniem i wkrótce twoje brodawki mogą zacząć krwawić. Najlepiej po porodzie nosić specjalne nakładki, które powodują, że brodawki powoli się wyciągają. Bądź cierpliwa: za kilka dni będzie dużo lepiej! Poza tym: Odciągaj niewielką ilość mleka w ciągu dnia. Dzięki temu brodawka wyciąga się i dziecku może być potem łatwiej ją uchwycić. Jednocześnie stymulujesz w ten sposób laktację. Pomiędzy karmieniami stosuj wkładki korekcyjne, np. Niplette (Avent). Jak najczęściej próbuj przystawiać dziecko do piersi: ono najlepiej wyciągnie wciągniętą brodawkę. Jeśli musisz dokarmiać malca, staraj się to robić łyżeczką, kubeczkiem, kieliszkiem lub strzykawką. Nie przyzwyczajaj dziecka do picia mleka z butelki ze smoczkiem. View Burdaffi on the source website Zobacz też: Kosmetyki dla mam - sprawdź opinie Jak odciągać pokarm, żeby mieć dość mleka na bieżąco i na zapas? Poduszka-rogal u łatwi karmienie piersią Konsultacja merytoryczna lek. Katarzyna Raczek-Pakuła Pediatra, prezeska Polskiego Towarzystwa Konsultantów i Doradców Laktacyjnych, współtworzy Centrum Nauki o Laktacji. Pracuje w Poradni Laktacyjnej Szpitala Specjalistycznego Św. Zofii w Warszawie
Nie musisz być sama z karmieniem. Może pomóc ci tata dziecka!
Z okazji Świtaowego Tygodnia Karmienia Piersią Philips Avent przeprowadził badanie, z którego wynika, że dla powodzenia w karmieniu piersią kluczowe jest wsparcie ojca dziecka. Co może zrobić tata?
O tym, że karmienie piersią jest najlepszym, co możemy dać naszym dzieciom, nikogo nie trzeba specjalnie przekonywać. O korzyściach dla zdrowia maluchów karmionych pokarmem mamy powiedziano już (chyba) wszystko, nie brakuje też dowodów na to, że laktacja niesie korzyści zdrowotne także dla kobiet. Jednak czasami zdarza się, że karmienie piersią nie przebiega tak łatwo, jak mama mogłaby sobie tego życzyć. Co wtedy? Najważniejsze, żeby miała grupę wsparcia wśród najbliższych! A najbardziej pomocny może być jej partner. Wsparcie najważniejsze Po porodzie kobieta może liczyć na pomoc położnych, jednak kłopoty z karmieniem piersią najczęściej zaczynają się po wyjściu ze szpitala. Nawał lub niewystarczająca ilość pokarmu, nocne pobudki, ciągłe niewyspanie, dziecko u piersi... Czasami może okazać się to bardzo obciążające dla matki. Jeśli w tym czasie zachoruje na depresję poporodową, szanse, że zaprzestanie karmienia, wzrastają. Dlatego tak ważne jest, żeby mama miała wokół siebie wsparcie osób z jej otoczenia, zwłaszcza taty dziecka. Badania wykazały, że dla czasu, przez jaki kobieta będzie karmić piersią, duże znaczenie ma właśnie zaangażowanie jej partnera. Jeśli jest troskliwy i wspiera karmienie naturalne, łatwiej jest osiągnąć sukces. Na szczęście, jak przekonywał dr Michael Abou Dahn w trakcie konferencji zorganizowanej przez Philips Avent z okazji obchodów Światowego Tygodnia Karmienia Piersią 2019, ojcowie chcą się angażować i wspierać swoje partnerki w karmieniu naturalnym. Z wyników badania przeprowadzonego przez Philips Avent, dowiadujemy się, że prawie wszystkie mamy chciałyby, aby ich partnerzy uczestniczyli w opiece nad nowo narodzonym dzieckiem. Jak tata może pomóc? Ze wspomnianego badania wynika, że w ramach pomocy ojciec: uspokaja niemowlę, czuwa nad nim, gdy śpi, interesuje się jego rozwojem, kupuje potrzebne do karmienia akcesoria, pomaga w nocnym karmieniu, myje laktatory i butelki. Jak podkreślił dr Abou Dahn, tata powinien także stwarzać partnerce odpowiednie warunki do karmienia, zadbać o jej prywatność i spokój, np. kiedy karmi w miejscu publicznym. Ważne jest również, aby zapewniał ją, że zmiany w wyglądzie piersi są dla niego w porządku, że jest nadal atrakcyjna seksualnie. Istotne jest także, żeby ojcowie byli adwokatami karmienia piersią i wspierali swoje partnerki, kiedy otoczenie (na przykład krewni) zniechęcają je do długiego karmienia lub sugerują szybkie przejście na mieszankę. Edukacja ojców Ojcowie są bardzo otwarci na edukację po narodzinach ich dzieci – i to jest właśnie ten czas, jak podkreśla dr Abou Dahn, kiedy należy edukować ojców tak, żeby byli zwolennikami i ambasadorami karmienia piersią. Mężczyźni skarżą się jednak, że nie są informowani o tym, jak mogą pomóc i uczestniczyć w opiece nad dzieckiem (w tym w karmieniu), a na porodówce czują się ignorowani przez personel. To wymaga zmiany. Korzyści ze wsparcia taty Ojciec, który pomaga partnerce karmić piersią, ma niebagatelny wpływ na długość karmienia. Dzięki jego pomocy kobieta karmi dłużej, czuje się mniej wyalienowana i niespokojna, jest mniej zmęczona, a relacja między nią a jej partnerem zyskuje na bliskości. Prof. dr Michael Abou-Dakn – Szpital Św. Józefa w Berlinie, ma 30-letnie doświadczenie w opiece nad kobietami w ciąży i matkami, jest przewodniczącym inicjatywy WHO/UNICEF-u „Szpital przyjazny niemowlakom”, specjalista ds. karmienia piersią, autor badań dotyczących roli ojca w opiece nad dzieckiem.
Nasze historie: karmienie piersią [WIDEO]
Karmienie piersią – genialny pomysł natury na to, by nasze potomstwo rosło zdrowe i mądre oraz by więź między matką a dzieckiem rozkwitała i rosła w siłę. Zobacz, jak wspominają ten czas redaktorki mamotoja.pl. Nie zawsze było różowo!
Wszystko pięknie, ale czasami karmienie piersią nie przychodzi łatwo. Ile mam, tyle historii! Niektórym z nas od pierwszego karmienia, tuż po porodzie, wszystko układało się dobrze, innym od początku było niełatwo. Redaktorki mamotoja.pl postanowiły podzielić się swoimi historiami – jakie trudności napotkały, co je zaskoczyło, czy udało się rozwiązać problemy? Mamy o karmieniu piersią Dla Dominiki początki karmienia piersią nie były łatwe. Szczególnie trudna była pierwsza doba po wyjściu ze szpitala: ból, nawał mleczny… Na szczęście dziewczyny – Dominika i jej córeczka, Marta – nie poddały się i udało im się kontynuować karmienie do pierwszych urodzin małej. Kasia bardzo chciała karmić piersią swoją córeczkę, Klaudię, ale po porodzie okazało się, że ma za mało pokarmu. Radzi innym mamom w jej sytuacji, żeby zwróciły się o pomoc do doradców laktacyjnych i próbowały walczyć o laktację, np. przy użyciu laktatora. Milena miała szczęście, udało jej się uniknąć problemów z laktacją. Jej córeczka, Marta, od razu ładnie ssała i nadal pije mleko mamy, bo obie dobrze się z tym czują. Weronika wskazała na trzy główne problemy z karmieniem piersią – ból fizjologiczny, nawał pokarmu i uwagi „życzliwych” – im dłużej karmiła, tym częściej słyszała pytania w stylu: „To ty jeszcze karmisz? Po co ci to?”. Jak sama mówi – przetrwała to wszystko, nie dała się, karmiła Natę długo i jest z tego dumna. Zobacz też: Poradnia laktacyjna Kalendarz rozwoju niemowlaka Co jeść, gdy karmisz piersią?
Zmuszasz dziecko do jedzenia? – sprawdź jaką robisz mu krzywdę!
Ceniony pediatra wyjaśnia, dlaczego nie można karmić dziecka na siłę. Koniecznie przeczytajcie!
Na blogu dziecko.siostraania.pl odnaleźliśmy bardzo ciekawy wywiad przeprowadzony przez Agatę Pąchalską z hiszpańskim pediatrą Carlosem Gonzalezem. Jego postrzeganie karmienia dzieci i problemów z tym związanych, jest naprawdę ciekawą lekturą. Oto w kilku punktach przemyślenia Gonzaleza: 1. Dlaczego dzieci nie jedzą? – bo są najedzone. Według tego lekarza, dziecko, które odmawia dalszego jedzenia nie grymasi, tylko oznajmia rodzicowi, że jest już najedzone. Nawet jeżeli mama uważa, że dziecko zjadło za mało, powinna zaniechać zmuszania malucha do dalszego jedzenia, gdyż może to wywołać płacz, plucie, a nawet wymioty. 2. Dzieci karmione piersią mają mniejszą skłonność do otyłości, co można interpretować w ten sposób, że dzieciom, którym podawana jest pierś na żądanie, wysysają taką ilość mleka, która zaspokoi ich potrzeby. Te dzieci, którym podawana jest butelka o konkretnej godzinie, mogą zjadać więcej szybko płynącego płynu, niż potrzebują. 3. Dziecku powinno dać się wybór w kwestii jedzenia. Nie można też oczekiwać, że my jemy słodycze i w szafkach są chipsy, a dzieci mają jeść soczewicę. Czytaj: Jakie porcje jedzenia powinno zjadać dziecko? 4. Dlaczego dzieci lubią słodycze? Bo nie są zmuszane, by je jeść. 5. Rodzice są odpowiedzialni za jakość jedzenia, a nie ilość. Tylko dziecko wie, ile powinno zjeść. Jeżeli dziecko chudnie, to idź do lekarza i znajdź przyczynę, a nie zmuszaj do jedzenia większych porcji. Wielu rodziców myśli, że robi dobrze zmuszając dzieci do jedzenia. Wielu nie zdaje sobie sprawy z tego, że może w ten sposób robić dziecku krzywdę, wywoływać w nim niechęć do jedzenia, poczucie niezrozumienia i terror psychiczny. Jak podkreśla Fundacja Dzieci Niczyje, często w czasie karmienia pojawiają się groźby: „Jak nie zjesz, nie odejdziesz od stołu”, „Jak nie będziesz jadł, nie urośniesz”, „Jak nie dokończysz obiadu, nie pójdziesz do kolegi”, „Zjedz jeszcze 2 łyżeczki, bo mama będzie smutna”. Uważacie, że to skuteczne metody, by zachęcić dziecko do jedzenia? Czytaj także: Gdy niemowlę nie chce jeść - rady dla niejadka
Jak dbać o piersi w 1. miesiącu karmienia piersią?
W pierwszych dniach karmienia piersią brodawki sutkowe mogą być bardzo wrażliwe na dotyk albo nawet pękać i krwawić. To tylko przejściowe kłopoty. Jeżeli będziesz je pielęgnować brodawki szybko się zagoją.
W pierwszych dniach karmienia brodawki sutkowe mogą być bardzo wrażliwe na dotyk albo nawet pękać i krwawić. To tylko przejściowe kłopoty. Jeżeli będziesz je pielęgnować i prawidłowo przystawiać dziecko do piersi, brodawki szybko się zagoją Najważniejsza zasada pielęgnacji piersi – nie karm za długo! Dziecko nie powinno ssać jednej piersi dłużej niż 20 minut. Dłuższe trzymanie go przy jednej piersi grozi rozmiękczeniem i uszkodzeniem brodawki. Jeżeli niemowlę po 20 minutach ssania nadal będzie głodne, przystaw je po prostu do drugiej piersi, a pierwszej pozwól odpocząć. Kosmetyki po porodzie - testy i opinie Odpowiednie mycie piersi w okresie laktacji Higiena podczas karmienia jest bardzo ważna, ale nie wolną z nią przesadzić. Mycie piersi przed każdym karmieniem jest nie tylko niepotrzebne, lecz nawet niewskazane, bo woda i mydło zmywają substancje nawilżające produkowane przez gruczoły łojowe w skórze. Dla prawidłowej higieny wystarczy umyć piersi raz dziennie, najlepiej po ostatnim dziennym karmieniu, nie używając mydła. Wietrzenie piersi między karmieniami Świeże powietrze sprzyja leczeniu podrażnień, dlatego w pierwszych dniach karmienia staraj się jak najwięcej chodzić bez stanika i koszulki. Jeżeli przed wyjściem z domu zakładasz wkładki laktacyjne, zmieniaj je, gdy tylko staną się wilgotne. Nasz test wkładek laktacyjnych – jakie wybrać? Pielęgnacja brodawek piersiowych karmiącej mamy Po każdym karmieniu rozsmaruj na brodawkach kilka kropel swojego pokarmu i pozostaw do wyschnięcia. Twoje mleko ma właściwości ochronne i gojące. Możesz też smarować piersi preparatem na brodawki dla karmiących mam. Wybieraj jednak tylko te, których nie trzeba zmywać przed przystawieniem dziecka do piersi (np. Mustela, Bepanthen). Uwaga! Kłopoty z sutkami podczas karmienia to zwykle oznaka złego przystawiania dziecka do piersi. Poznaj zasady prawidłowego przystawiania dziecka do piersi Ochrona chorej brodawki piersiowej Jeżeli jedna pierś jest w gorszym stanie niż druga: krwawi, piecze albo boli podczas ssania dziecka, przez kilka kolejnych zaczynaj karmienie od tej "lepszej". Głodne dziecko ssie bardzo łapczywie, dlatego wszelkie uszkodzenia piersi są najbardziej prawdopodobne właśnie na początku karmienia. Popękane brodawki piersiowe – kiedy do lekarza? Jeśli uszkodzona brodawka bardzo boli, jest obrzęknięta, sącząca, pojawia się żółtawa lub ropna wydzielina, prawdopodobnie doszło do nadkażenia bakteryjnego rany. Konieczna jest konsultacja z poradnią laktacyjną lub lekarzem. Wizyta u specjalisty jest też wskazana, jeśli brodawki się nie goją, a ich wrażliwość narasta z każdym dniem. W takim przypadku najpewniej przyczyną kłopotów jest nieprawidłowa technika karmienia dziecka. Piersi mogą też boleć podczas zakażenia piersi pleśniawkami. Jak rozpoznać, że dziecko ma pleśniawki?
Przystawianie dziecka do piersi – 4 kroki do sukcesu
Powodzenie w karmieniu piersią zależy nie tylko od ilości wytwarzanego w piersiach pokarmu, ale też od sposobu przystawiania i pozycji, w jakiej podczas karmienia trzymasz dziecko.
Kłopoty z karmieniem piersią bardzo często wynikają ze złego przystawiania dziecka do piersi. Jak przystawiać niemowlę do piersi, aby laktacja przebiegała prawidłowo? Poznaj warunki dobrej pozycji do karmienia. 1. Usiądź wygodnie przez przystawieniem dziecka do piersi Na krześle lub fotelu – tak by twoje plecy były wyprostowane i dobrze podparte. Wygodnie oprzyj nogi na podłodze albo podnóżku. Pod ramię, na którym ułożysz dziecko, włóż poduszkę. 2. Ułóż niemowlę przy piersi brzuszkiem do ciebie Zwróć uwagę, czy leży wystarczająco blisko ciebie, a jego brzuszek jest zwrócony do twojego brzucha. Główka powinna spoczywać na twoim przedramieniu lub w zgięciu łokcia. Przedramieniem podtrzymuj jego plecy, a dłonią pośladki. 3. Jeżeli jest taka potrzeba, podtrzymuj pierś przy karmieniu Rób to w taki sposób, aby nie ograniczać dziecku dostępu do otoczki i brodawki ani nie tamować wypływu mleka zbyt silnym uciskaniem. Cztery palce powinny podtrzymywać pierś od spodu, zaś kciuk leżeć lekko na górnej części piersi, daleko od otoczki. Zbyt silne uciskanie może spowodować zatkanie kanalików mlecznych i bolesny zastój pokarmu. Sprawdź: Rady na zastój pokarmu 4. Pewnym ruchem przystaw dziecko do piersi Zamiast pochylać się nad nim, przystaw go do siebie ruchem całego ramienia (tzw. zasada: dziecko do piersi, a nie pierś do dziecka). Czubek jego noska i bródka powinny być wtulone w pierś. Prawidłowo przystawione dziecko ma szeroko otwartą buzię, wywinięte wargi (robi tzw. glonojada) i obejmuje nimi sporą część otoczki. Uwaga! Ssanie w pierwszej minucie może sprawiać dyskomfort, ale już po chwili powinnaś przestać odczuwać ból. Jeżeli karmienie boli, brodawki piersiowe są popękane, bolesne albo krwawią, najpewniej dziecko jest przystawiane zbyt płytko. Sprawdź, co robić, jeśli karmienie jest bolesne
Co robić, gdy jest za mało mleka w piersiach
Dziecko jest głodne i wciąż płacze, a w twoich piersiach prawie pusto. Sprawdź, jak krok po kroku zwiększyć ilość mleka i kiedy konieczne jest dokarmianie maluszka mieszanką.
Najczęściej kryzysy laktacyjne zdarzają się około trzeciego i szóstego tygodnia po porodzie oraz w trzecim i dziewiątym miesiącu. Są wynikiem zmian hormonalnych w twoim organizmie, a także wzrostu apetytu dziecka. Łatwo jednak teoretyzować, trudniej spokojnie przeczekać kryzys. Wiemy, że taka sytuacja to duży stres dla mamy. Jak zatem sobie wtedy radzić? Bądź spokojna Przede wszystkim przestań się denerwować. Przy dziecku musisz być spokojna (ono wyczuwa twoje emocje). Pomyśl, że na pewno poradzisz sobie, że dasz radę wykarmić swoje dziecko. Bo to, czy będziesz miała wystarczającą ilość pokarmu, w dużej mierze zależy od twojej psychiki. Przystawiaj do piersi prawidłowo Gdy dziecko ssie, w jego ustach powinna się znaleźć brodawka wraz z dużą częścią otoczki. Jeśli niemowlę zbyt płytko chwyta pierś lub nieprawidłowo ssie (słychać cmokanie), wypija mniej mleka, a piersi produkują mniej pokarmu. Polecamy: 5 najlepszych pozycji do karmienia piersią Karm jak najczęściej Niemowlę w pierwszych miesiącach życia powinno być karmione nie rzadziej niż 7–10 razy w ciągu doby. Przy każdym karmieniu przystawiaj dziecko do obydwu piersi. Najpierw do tej, którą ssał jako ostatnią. Drugą pierś podaj dopiero wówczas, gdy dziecko opróżni pierwszą. Podawaj pierś w nocy Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl Poradnia laktacyjna Czytaj więcej Nocą jest bardzo duże stężenie prolaktyny, a im jej więcej, tym więcej „produkuje się” mleka. Pokarm nocny jest też bogatszy w tłuszcz i kalorie, dzięki czemu niemowlę szybciej przybiera na wadze. Dlatego nie pozwalaj dziecku przesypiać bez jedzenia całej nocy. Ten sposób warto stosować zwłaszcza w czasie kryzysów laktacyjnych w pierwszych tygodniach życia noworodka. Nie dawaj smoczka Jego ssanie to jedna z najczęstszych przyczyn zbyt płytkiego chwytania piersi. Dlatego zwłaszcza w pierwszych tygodniach życia dziecka nie podawaj mu smoczka. Dużo pij Powinnaś wypijać dziennie co najmniej 2–2,5 litra płynów (wliczając w to także zupy). Może to być niegazowana woda mineralna, soki owocowo-warzywne, herbatki wzmagające laktację, mleko i mleczne napoje. Nie musisz jednak pić bawarki. To mit, że dzięki temu zwiększa się ilość mleka. Polecamy: 9 sposobów, jak zwiększyć laktację - radzi doradca laktacyjny [CMS_PAGE_BREAK] Dobrze się odżywiaj To, co jesz, przenika do twojego mleka. Unikaj dań wzdymających, ciężkostrawnych, konserwowanych, fast foodów, napojów gazowanych. Mogą powodować u dziecka bóle brzuszka i niechęć do ssania piersi. Polecamy: Przepisy dla karmiącej mamy - do druku Połóż się z dzieckiem Najlepiej na cały dzień. Podawaj dziecku pierś, kiedy tylko zechce. I odpoczywaj: prześpij się, poczytaj książkę... Odciągaj pokarm Nie martw się, że jeśli odciągniesz mleko, nie będzie go dla dziecka. Jest wręcz odwrotnie: im więcej pokarmu niemowlę zjada i im więcej go odciągasz, tym więcej piersi go produkują. Nie podawaj mleka z butelki Jeśli laktacja się nie zwiększa, lekarz może zdecydować o podaniu dziecku dodatkowo mleka modyfikowanego. Jednak zawsze najpierw przystawiaj niemowlę do piersi, a dopiero potem dawaj mieszankę – łyżeczką lub kubeczkiem z dzióbkiem. Dzięki temu dziecko nie odzwyczai się od ssania piersi. Polecamy: Jak zwiększyć ilość pokarmu? 10 sprawdzonych sposobów na poprawienie laktacji Test dla mamy - Czy dziecko się najada? Myślisz, że masz mało mleka i twoje dziecko nie dostaje go tyle, ile potrzebuje? Odpowiedz na poniższe pytania. Czy dziecko jest karmione minimum osiem razy na dobę? Czy maluszek moczy codziennie minimum sześć pieluch? Czy jest aktywny przy piersi? To znaczy, słychać wyraźne przełykanie, które trwa minimum 10 minut przy każdej piersi? Czy twój bobas w ciągu ostatniego tygodnia przybrał na wadze ponad 125 g? Jeśli na wszystkie pytania odpowiedziałaś TAK, to znaczy, że niepotrzebnie się niepokoisz. Pamiętaj, że powodem płaczu dziecka nie musi być głód! Zobacz także: Co robić, gdy masz za mało pokarmu
Co robić, gdy dziecko po karmieniu piersią płacze? Czy nadal jest głodne? Czy podać mu jeszcze butelkę z mlekiem? Te i inne wątpliwości rozwiewa doradca laktacyjny.
Płacz dziecka po karmieniu piersią to zjawisko dość częste i napawa mamę niepokojem. Co oznacza, że moje dziecko płacze po karmieniu? Czy mam za mało pokarmu? Czy jeśli dziecko płacze po karmieniu piersią, to znaczy, że nadal jest głodne? Czy powinnam podać mu jeszcze butelkę z mlekiem? - to tylko niektóre z pytań, które zadają sobie mamy, kiedy ich niemowlęta płaczą po nakarmieniu. Spójrz na ten list od jednej z mam i przeczytaj odpowiedź doradcy laktacyjnego, żeby dowiedzieć się, dlaczego dziecko płacze po karmieniu piersią i co wtedy robić. Płacz dziecka po karmieniu piersią Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl Kalendarz rozwoju niemowlaka Czytaj więcej Małgorzata, mama Michałka: "Michałek ma dwa miesiące. Karmię go piersią. W ostatnim miesiącu przybrał 700 g. Martwi mnie jednak to, że synek po jedzeniu płacze. Teściowa mówi, że jest głodny, i radzi, żeby po karmieniu podać mu jeszcze butelkę z mlekiem. Może mój pokarm jest za chudy lub synkowi szkodzi albo ja nie umiem karmić? Może będzie lepiej podać mu butelkę? Nie mogę znieść, jak on tak płacze..." Każda mama czuje się fatalnie, gdy dziecko często płacze. Przede wszystkim jednak nie bierz tego do siebie i nie uważaj, że jesteś złą mamą, bo źle karmisz. Przyczyn płaczu może być naprawdę bardzo wiele. Nie myśl też na razie o podawaniu dodatkowego mleka, bo twoje dziecko dobrze rośnie. 700 g miesięcznie to wcale nie jest mało: norma przewiduje, by w tym czasie dziecko „na piersi” przybierało 560 g. Nie myśl, że zamiana twojego mleka na „butelkowe” wyjdzie mu na zdrowie. Maminy pokarm nie jest też ani za chudy, ani za tłusty, tylko dokładnie taki, jakiego potrzebuje maleństwo. Możesz jednak spróbować coś zmienić w sposobie karmienia, korzystając z poniższych rad, by chwile przy piersi były przyjemniejsze, zarówno dla ciebie, jak i dla dziecka. Nie denerwuj się Łatwo powiedzieć, ale jak tu się nie denerwować, gdy dziecko płacze! Popatrz jednak na to wszystko z boku, bardziej obiektywnie: nic złego się nie dzieje, maluszek dobrze się rozwija, rośnie – i to jest najważniejsze. Pamiętaj też, że on doskonale odbiera twoje emocje. Ty też zresztą wchodząc do pokoju, w którym są inne osoby, szybko wyczuwasz, ja-ka tam panuje atmosfera. Maleństwo wyczuwa to jeszcze lepiej, jest barometrem twoich uczuć. Przecież przez dziewięć miesięcy stanowiliście niemal jeden organizm. Jeśli denerwujesz się, gdy przystawiasz dziecko do piersi, on doskonale wyczuwa napięcie i też się spina. Twoje zdenerwowanie powoduje też, że wydziela się mniej prolaktyny – hormonu, który decyduje o pojawieniu się mleka w piersiach. Co robić? Nie karm maluszka, gdy jesteś zdenerwowana. Postaraj się zrelaksować. Wypij filiżankę herbatki z melisy, posłuchaj relaksującej muzyki, pomyśl o czymś miłym. A przede wszystkim popatrz z uśmiechem na swoje dziecko, uciesz się nim. Gdy zaczniesz karmić, myśl o maluszku oraz o wszystkim, co sprawia ci przyjemność. Spróbuj, już sama zmiana twojego nastawienia może pomóc pokonać kłopoty. Nie rób jednak sobie wyrzutów sumienia, jeśli czasem zdenerwujesz się czy zezłościsz. Ty też masz prawo do takich emocji. I nie martw się: nie stracisz od razu mleka. View oEmbed on the source website Zwróć uwagę, by było wam wygodnie Bo tak właśnie ma zawsze być podczas karmienia! Gdy ty masz napięte mięśnie, możesz zahamować wypływanie mleka. A jeśli dziecku nie będzie wygodnie, zacznie się wiercić, wykręcać, odpychać od piersi. Co robić? Maluszek nie może mieć główki ani odchylonej do tyłu, ani przygiętej do piersi. Powinna ona znajdować się na wysokości twojej piersi (a usta na wprost brodawki). Musi być nieco wyżej niż reszta ciała, by mleko nie cofało się z żołądka do przełyku (co często zdarza się niemowlętom z powodu słabo pracujących mięśni oddzielających przełyk od żołądka). Jeśli tak dzieje się podczas karmienia piersią, to nic dziwnego, że maluszek płacze. Zmień pozycję do karmienia Warto zmienić pozycję do karmienia, szczególnie jeśli zauważasz, że smyk płacze częściej wtedy, gdy karmisz go w jakiejś określonej pozycji, np. na leżąco. Może jest mu niewygodnie albo mniej wprawnie przystawiasz go do piersi. Częstym powodem płaczu po jedzeniu jest też to, że dziecko nie radzi sobie ze zbyt szybkim wypływem pokarmu. Połyka wtedy nie tylko mleczko, ale też powietrze, które zalegając w brzuszku, powoduje kolkę. Co robić? Spróbuj karmić w pozycji na wznak: połóż się na plecach, a dziecko ułóż na sobie, na brzuchu. Mleko wypływa wolniej, malec będzie więc spokojniej ssać i połknie mniej powietrza. Gdy nakarmisz smyka z jednej piersi, podnieś go i chwilę ponoś w pozycji pionowej, podtrzymując główkę i kręgosłup. Poczekaj, aż odbije mu się połknięte powietrze. Zadbaj o to, co jesz Składniki tego, co jesz, przenikają do pokarmu. U najmłodszych dzieci problemami żołądkowymi najczęściej objawia się alergia. Co robić? Zwróć uwagę, czy dziecko płacze, np. po wypiciu przez ciebie mleka, zjedzeniu sera, jajka (te produkty najczęściej powodują alergię). Taka reakcja może też pojawić się, gdy zjesz produkty zawierające gluten (to białko znajdujące się w pszenicy, życie, jęczmieniu oraz owsie). Jeśli coś takiego zauważysz, powiedz o tym lekarzowi. Sama jednak na własną rękę nie wykluczaj z jadłospisu nabiału, kasz czy pieczywa. Zobacz też: Źle ssie, płacze podczas karmienia piersią? To może być powód! Problemy z karmieniem piersią Dlaczego płacze? Jak radzić sobie z płaczem niemowlaka? Konsultacja merytoryczna lek. Katarzyna Raczek-Pakuła Pediatra, prezeska Polskiego Towarzystwa Konsultantów i Doradców Laktacyjnych, współtworzy Centrum Nauki o Laktacji. Pracuje w Poradni Laktacyjnej Szpitala Specjalistycznego Św. Zofii w Warszawie
Masz dobrą wodę, smoczek, butelkę i mleko. Karmienie powinno być dziecinnie proste. Ale albo on nie chce jeść, albo nie wtedy, kiedy przygotowałaś mieszankę.
Albo chce w nocy co godzinę wypić po kilka łyków. No cóż, pogódź się z tym, że twoje dziecko po prostu nie jest niemowlęciem „z reklamy”, które je co trzy godziny, zawsze wypija wszystko, co jest w butelce, i nie domaga się ani pół łyczka więcej. A potem śpi zadowolone aż do następnego karmienia. Pociesz się: twój smyk od urodzenia jest po prostu dzieckiem z charakterem! Musisz tylko teraz umiejętnie z nim postępować. A wtedy problemy, które dziś wydają ci się nie do przezwyciężenia, dadzą się pokonać. Dasz sobie radę, zobaczysz! W nocy ciągle chce jeść Problem: Asia ma prawie miesiąc. Co najmniej dwa razy w nocy daję jej butelkę. Jestem wykończona! Rozwiązanie: Maluchy „na butelce” co prawda zwykle szybciej niż karmione piersią rezygnują z nocnego karmienia, jednak musisz liczyć się z tym, że przez całe pierwsze półrocze (a często dłużej) dziecko będzie chciało jeść także w nocy. Niedługo liczba nocnych karmień powinna zmniejszyć się do jednego, a kiedy już zaczniesz podawać na kolację mleko z dodatkiem kaszki lub kleiku (od piątego miesiąca), być może malec w ogóle zrezygnuje z jedzenia w nocy. Niektóre niemowlęta nie potrafią jednak obejść się bez takiego posiłku. Przygotuj wieczorem wszystko tak, by w nocy stracić jak najmniej czasu na przygotowanie mleka. Butelkę i smoczek dobrze umyj, sparz wrzątkiem. Zagotuj wodę, ostudź do temperatury ok. 40°C, wlej do butelki, szczelnie ją zamknij i wstaw do podgrzewacza, ustawiając termostat na ok. 40ºC. Gdy dziecko obudzi się, wsyp mleko modyfikowane i potrząśnij butelką, by proszek dokładnie się rozpuścił. Przed podaniem dziecku mleka sprawdź jego temperaturę. Wylej kilka kropli na przegub dłoni; powinny być ciepłe. Ssie bardzo łapczywie Problem: Synek „pochłania” zawartość butelki w pięć minut, a potem strasznie płacze, bo boli go brzuch. Rozwiązanie: Przyczyną problemu jest to, że malec je zbyt szybko, a przez to niechcący połyka dużą ilość powietrza. To ono potem jest przyczyną bólów brzuszka. Nie dopuszczaj do sytuacji, że dziecko długo płacze z głodu (wtedy będzie jeść szybko i łapczywie). Lepiej proponować mu butelkę, gdy dopiero się obudziło i jest tylko trochę głodne. Zwróć uwagę, czy dziurka w smoczku nie jest zbyt duża. Dla niemowlęcia w pierwszych czterech miesiącach kup smoczek „mini”, koniecznie o anatomicznym kształcie. Wybierz silikonowy. Jest twardszy, więc dziecku nieco trudniej go ssać niż kauczukowy i będzie się musiało przy tym trochę więcej napracować. Dzięki temu wolniej wypije mleko. Po każdym karmieniu potrzymaj przez kilka minut malca w pozycji pionowej lub półpionowej (przytul go do siebie, podtrzymując główkę i kręgosłup). Poczekaj, aż odbije mu się połknięte powietrze. Zjada połowę porcji Problem: Córeczka wypija nie więcej niż pół butelki. Boję się, że będzie słabo przybierać na wadze. Rozwiązanie: Policz, ile zjada w sumie w ciągu dnia. Niektóre maluchy na jeden posiłek rzeczywiście wypijają niewiele, za to jedzą częściej i potem okazuje się, że w ciągu doby uzbierało się tego sporo. Jeśli dziecko codziennie zjada mniej, niż to zalecają normy dla jego wieku, porozmawiaj z pediatrą. Zważy maluszka, sprawdzi, jak się rozwija. Jeśli waga mieści się w normie, to nie martw się, wszystko jest w porządku. Ważne, by malec rozwijał się i rósł harmonijnie. Jeżeli smyk słabo przybiera na wadze, pediatra poradzi ci, co robić. Być może konieczna będzie zmiana mleka. [CMS_PAGE_BREAK] Nie je o stałych porach Problem: Gdy przygotowuję mleko, synek nie chce jeść. Nie umiem rozpoznać, kiedy jest głodny. Rozwiązanie: Zanim nauczysz się rozpoznawać potrzeby dziecka, może minąć kilka tygodni. Ale nie martw się: dasz sobie radę! Pamiętaj, że nie każdy płacz oznacza głód. Czasem to po prostu zmęczenie, ból brzuszka. Nic więc dziwnego, że w takiej sytuacji smyk nie chce jeść. Kiedyś zalecano karmienie butelką co trzy godziny (z dłuższą nocną przerwą), dziś lekarze polecają podawanie mleka na żądanie, czyli wtedy, kiedy dziecko jest głodne. Jak to rozpoznać? Bacznie przyglądaj się maluszkowi, zwracaj uwagę na jego zachowanie. Wkrótce zauważysz, że inaczej płacze, gdy chce jeść (wtedy podaj mu mleczko), a inaczej, gdy jest zmęczony czy coś go boli. Gdy dziecko będzie nieco starsze, chwilę poczeka na swoją porcję. Często ulewa pokarm Problem: Nawet w dwie godziny po jedzeniu synkowi wypływa z buzi zwarzone mleczko. Boję się, że maluszek go nie trawi. Rozwiązanie: Zwróć uwagę, czy to ulewania, czy wymioty. Ulewania są zwykle niewielkie, choć mogą występować nawet dwie godziny po posiłku. Mięsień oddzielający przełyk od żołądka nie pracuje jeszcze sprawnie i mleko cofa się do przełyku. Przy wymiotach pokarm wręcz chlusta, jakby pod ciśnieniem. Jeśli dziecko często wymiotuje lub ulewania są silne, idź do lekarza. Sprawdzi, jak smyk przybiera na wadze i czy dobrze się rozwija. Być może zaleci zmianę mleka na takie, które zapobiega ulewaniom (tzw. AR). Lepiej też podawać posiłek częściej, np. co dwie godziny, za to mniejsze porcje. Zwróć uwagę, by dziurka w smoczku nie była zbyt duża. A może to wina rodzaju mleka? Bóle brzuszka, ulewania, niechęć do jedzenia, płacz po karmieniu, krostki na buzi – takie objawy mogą oznaczać, że dziecko ma alergię na mleko. Porozmawiaj z pediatrą; być może konieczna będzie zmiana na mieszankę bezmleczną. Może to być: - Hydrolizat mleka krowiego (np. Bebilon Pepti, Nutramigen). Alergizujące białka zostały w nim pocięte na mniejsze cząstki rzadziej wywołujące reakcję alergiczną. - Preparat sojowy. Nie zawiera on w ogóle białka mleka, tylko soję. Ważne: Mleka sojowe są rzadko polecane w pierwszych miesiącach życia, gdyż dzieci uczulone na białko mleka często uczulają się też na soję.
Dlaczego inne maleństwa ssą pierś z błogim uśmiechem, a twoje płacze? Robisz coś źle? Chcesz podać butelkę? Uspokój się i uwierz w siebie. I działaj!
Zazdrościłam mamom, które karmiły maleństwo w kolejce do lekarza, na ławce w parku. My musieliśmy wracać do domu, bo tylko wtedy, gdy nic nie rozpraszało synka, chciał ssać. Jeśli i ty masz problemy, to mogę cię uspokoić: miewa je większość kobiet. I tylko od siły twojego charakteru zależy, czy poddasz się i podasz butelkę, czy powalczysz. Warto! Pomimo zastojów i lęku, że smyk się nie najada. Bo problemy są przecież po to, by je rozwiązywać. Mam za mało mleka Problem: Synek ciągle płacze. Może podać mu butelkę? Rozwiązanie: Zawsze zdążysz to zrobić. Najpierw jednak spróbuj zwiększyć laktację. Jak? Połóż się z malcem na cały dzień do łóżka i podawaj mu pierś, kiedy tylko będzie miał ochotę ssać. Nie licz, ile razy go karmisz (jednak minimum to osiem razy na dobę). Sporo pij: co najmniej 2–3 litry dziennie, najlepiej wodę (nisko- lub średniozmineralizowaną). Trzy razy dziennie wypij po filiżance herbatki wspomagającej laktację – z anyżu, kopru włoskiego, czarnuszki. Dużo odpoczywaj, porządnie się wyśpij, posłuchaj ulubionej muzyki. A przede wszystkim myśl pozytywnie! Psychika jest najważniejsza, także dla dobrej laktacji. Ciągle ssie Problem: Ania je co godzinę. Nie mam już siły! Rozwiązanie: Zwróć uwagę, czy malec przy piersi je, czy tylko podsypia. Powinnaś słyszeć wyraźne przełykanie mleka (przypomina postękiwanie). Jeśli smyk tylko od czasu do czasu porusza buzią, to znaczy, że śpi, a pierś traktuje jak smoczek. Delikatnie „odłącz” malca od piersi, wkładając mały palec w kącik jego ust. Podnieś dziecko do góry i przytul. Poczekaj, aż odbije mu się połknięte powietrze. Jeśli się obudzi, zaproponuj jeszcze raz ssanie. Ale nie pozwalaj na spanie przy piersi (łaskocz malca w policzek, stópkę). Sprawdź opinie o smoczkach dla noworodka Odpycha się od piersi i płacze Problem: Staś nerwowo ssie, odrywa się od piersi i płacze, choć mleko tryska z piersi. Rozwiązanie: Malec ma problem ze skoordynowaniem oddychania ze ssaniem. Połyka dużo powietrza, i taka bańka wypełnia mu żołądek, powodując bóle. Uspokój dziecko, poczekaj, aż mu się odbije, a potem jeszcze raz przystaw do piersi. Karm w pozycji na wznak: połóż się na plecach, a dziecko ułóż na sobie, na brzuszku. Mleczko będzie wtedy leciało „do góry”, więc wolniej. Dziecko zdąży je przełykać. Poranione brodawki Problem: Asia gryzie mi piersi. Brodawki mam już całe poranione; wręcz boję się każdego karmienia. Rozwiązanie: Gdy dziecko skończy ssać, posmaruj brodawki swoim mlekiem lub maścią kojącą (np. Bepanthenem) i często je wietrz. Jeśli pojawiły się ranki, to na 1–2 dni przerwij karmienie piersią. W tym czasie odciągaj mleko co najmniej osiem razy na dobę. Staraj się podawać je malcowi nie butelką ze smoczkiem, tylko np. kubeczkiem (są takie specjalnie wyprofilowane, patrz: www.medela.pl). To ważne, gdyż dziecko ssie smoczek inaczej niż pierś. A zwykle to właśnie nieprawidłowy sposób ssania jest przyczyną tego, że malec gryzie brodawkę. Zastój pokarmu Problem: Bartuś czasem przesypia karmienie. Mam kłopot, bo pierś robi się twarda, zaczerwieniona i boli. Rozwiązanie: Jeśli czujesz, że masz przepełnioną pierś, to przystaw do niej maluszka. Jeżeli jednak niedawno jadł i teraz nie chce, to odciągnij pokarm. Ale tylko do momentu, aż poczujesz ulgę, a pierś stanie się miękka! Nie odciągaj do końca, gdyż to spowodowałoby wysłanie do mózgu sygnału: potrzeba więcej mleka. Po karmieniu połóż na pierś zimny okład (np. zmocz pieluszkę w wodzie). Pomagają też okłady z liści kapusty. Pognieć je i włóż na kilka minut do lodówki. Sok z kapusty działa przeciwzapalnie i hamuje laktację.
Jeśli po wypiciu mleczka maluchowi dokuczają wzdęcia i bóle brzuszka, być może dziecko nie toleruje laktozy.
To nie alergia, choć niektóre objawy mogą ją przypominać. Bóle brzuszka, wzdęcia, częste oddawanie gazów, odgłosy burczenia zdarzają się także, gdy dziecko jest uczulone na białka mleka krowiego. Jednak w przypadku nietolerancji laktozy kłopoty powoduje niedobór lub całkowity brak laktazy. Enzym ten jest niezbędny, by cukier zawarty w mleku, czyli laktoza, został rozłożony do cukru prostego – tylko w tej postaci może zostać strawiony i przyswojony przez organizm. Brak laktazy sprawia, że cukier mleczny fermentując, drażni śluzówkę jelit, powodując różne dolegliwości trawienne. Nic więc dziwnego, że w takim wypadku niektóre dzieci (zwłaszcza starsze) mają wyraźną niechęć do mleka. Pojawia się po antybiotykach Zwłaszcza gdy kuracja trwa długo, a także po leczeniu niesterydowymi lekami przeciwzapalnymi. Czasem dochodzi do niej, gdy dziecko choruje np. na ostrą biegunkę lub nasilone zapalenie jelit. Nabyta nietolerancja laktozy jest spowodowana obniżeniem się rezerw laktazy w jelitach. Po spożyciu mleka oraz jego przetworów pojawiają się niemiłe dolegliwości. To ważne. Spowodowana antybiotykoterapią lub innymi lekami nabyta nietolerancja laktozy jest stanem przejściowym i ustępuje, gdy mija ostra choroba. Niekiedy może być wrodzona U dzieci, które przyszły na świat z tą wadą, występuje całkowity brak laktazy. Choroba powoduje m.in. uporczywą biegunkę, która doprowadza do odwodnienia. To ważne. W tym wypadku, w odróżnieniu od nabytej formy nietolerancji laktozy, dziecko nie toleruje żadnej, nawet najmniejszej ilości mleka. Dlatego musi dostawać mieszanki mlekozastępcze bez laktozy. Bywa przyczyną kolek W pierwszych miesiącach życia układ pokarmowy jest jeszcze niedojrzały, a wydzielanie enzymów trawiennych niedostateczne, więc niektóre dzieci mogą mieć przejściowe problemy z trawieniem laktozy zawartej w mleku. W efekcie maluchy mają dokuczliwe kolki, które w miarę dojrzewania układu pokarmowego mijają. To ważne. Dzieci z kolką zazwyczaj lepiej tolerują mleko modyfikowane o obniżonej zawartości laktozy. Jakie mleko modyfikowane dla alergika - sprawdź opinie! Nietolerancję laktozy trzeba leczyć dietą W porozumieniu z pediatrą można podawać maluchowi mieszanki niskolaktozowe (np. Bebilon Comfort), a w razie potrzeby bezlaktozowe (np. Nan HA Sensitive, Enfamil O-lac). A dziecku powyżej roku – także mleko sojowe lub płynne mleko o obniżonej zawartości laktozy. W przypadku nietolerancji nabytej, po okresie gdy dziecko nie dostawało mleka (np. dwa tygodnie), wprowadza się przetwory mleczne, zaczynając od niewielkich ilości jogurtu, kefiru, zsiadłego. Zawierają one mniej laktozy niż zwykłe mleko modyfikowane lub mleko płynne. To ważne. Jeśli dziecko bardzo długo nie pije mleka, jego organizm może stracić zdolność wytwarzania enzymu potrzebnego do trawienia mleka (laktazy). Konsultacja: dr n. med. Maria Rudzińska-Chazan, pediatra neonatolog, prowadzi prywatną praktykę. Zobacz też: Krople dla niemowląt Delicol, Aflofarm
Czy wielkość piersi ma wpływ na skuteczność karmienia? Odpowiada lekarz pediatra, konsultant laktacyjny.
Droga Redakcjo! „Rzeczywiście, nie ma się czym chwalić” – tak krytycznie oceniła wielkość moich piersi położna, która pomagała mi przystawić córeczkę zaraz po porodzie. Dorotka płakała wniebogłosy. Dwa razy w szpitalu dostała butelkę, ale potem nagle pojawiło się u mnie dużo mleka. Boję się, że jednak nie wystarczy to córeczce i że nie zdołam jej wykarmić przez pół roku. A tak bym chciała! Co robić? Grażyna, mama dwutygodniowej Dorotki Uwierz, wielkość piersi wcale nie ma wpływu na skuteczność karmienia. Bo mając nawet niepokaźny biust, możesz dać sobie radę. I to śpiewająco! Gruczołowa czy tłuszczowa – Znam mamy, które miały bardzo duży biust i nie udało im się wykarmić dziecka wyłącznie piersią. I takie, których biust był niewielki, jednak świetnie im to wyszło – mówi dr Katarzyna Raczek-Pakuła, pediatra, od wielu lat konsultantka laktacyjna. – Powodzenie karmienia piersią zależy od nastawienia psychicznego i dobrej techniki karmienia, a nie od wielkości biustu. Malec wypija codziennie około litra mleka. Ale piersi nie są jego magazynem. Pokarm wytwarza się w trakcie ssania. Ważna jest zresztą nie tyle wielkość piersi, ile to, z czego są zbudowane. Duże piersi to często głównie tkanka tłuszczowa. A dla wytwarzania pokarmu istotna jest tkanka gruczołowa, której w małych piersiach może być pod dostatkiem. Nie sposób jednak zbadać, z jakiej tkanki jest zbudowana pierś. Zamiast się nad tym zastanawiać i martwić, że nie zdołasz wykarmić malucha, po prostu spróbuj. Trzy ważne przykazania Warto się do nich stosować. Zwiększysz szanse, jeśli chodzi o powodzenie karmienia. 1. Za każdym razem prawidłowo przystawiaj maluszka do piersi. Połaskocz dziecko delikatnie w policzek, poczekaj, aż otworzy buzię, a wtedy przystaw je do piersi. Zwróć uwagę, by objęło ustami całą brodawkę i jak największą część otoczki. Maluch powinien mieć buzię wypełnioną piersią. A podczas ssania będzie słychać wyraźne odgłosy połykania (przypominają postękiwanie). Jeśli maleństwo zbyt płytko uchwyciło pierś albo słyszysz, jak przy jedzeniu cmoka, to znaczy, że coś jest nie w porządku. Dziecko w ten sposób nie opróżni piersi do końca, więc następnym razem pojawi się w niej mniej mleka. Przerwij karmienie. Jak to zrobić? Włóż mały palec w kącik ust maluszka i delikatnie „odłącz” go od piersi. Po chwili spróbuj ponownie przystawić smyka. Na pewno tym razem wszystko pójdzie wam duuuużo lepiej. [CMS_PAGE_BREAK] 2. Karm często, nawet... bardzo często! Co prawda nie musisz liczyć, ile razy podajesz dziecku pierś, jednak w przypadku noworodka jest to minimum osiem razy na dobę (czyli co trzy godziny). Tak naprawdę nie jest ważne, jak dużo dziecko wypije mleczka za każdym razem. Jeśli mniej, to po prostu szybciej zgłodnieje. A wtedy możesz znowu podać mu pierś. Żaden problem! 3. Przy każdym posiłku proponuj obie piersi. Jednak uwaga: rób to z głową! Na pewno pamiętasz, że na początku każdego karmienia mleko jest dość wodniste i wypływa szybko, często wręcz tryska. Dziecko nie musi wkładać wysiłku w ssanie: po prostu połyka pokarm. Potem, gdy pojawia się mleko drugiej fazy – bardziej gęste i bogatsze w składniki odżywcze – maluszek musi solidnie się napracować. Jeśli jest trochę leniuszkiem (albo ma mniej siły), to szybko się zniechęca i przerywa ssanie. Jednak gdy podasz mu drugą pierś, chętnie skorzysta, bo mleczko znów płynie łatwo. Ale będzie to znów mało kaloryczny pokarm. Dlatego zawsze, zanim podasz dziecku drugą pierś, sprawdź, czy wszystko już wypiło z pierwszej. Powinna zrobić się miękka. Naciśnij ją, jakbyś chciała odciągać pokarm ręcznie. Jeśli wypływają tylko krople mleka, to wszystko jest w porządku i możesz zaproponować drugą pierś. Jeżeli jednak pokarm tryska, jeszcze raz przystaw maluszka do tej, z której przed chwilą jadł. Uwaga! Jeśli poprzednio malec jako pierwszą ssał prawą pierś, a potem lewą, kolejny posiłek zacznij od lewej. Trzeba dokarmić Może się jednak zdarzyć, że mimo tego, że wszystko robisz dobrze, dziecko rzeczywiście się nie najada. Skontaktuj się wtedy z poradnią laktacyjną (adresy i numery telefonów znajdziesz na stronie: www.laktacja.pl). Być może uda się skorygować błędy i wszystko będzie w porządku. Jeśli jednak wizyta niewiele zmieni, idź z malcem do pediatry. Gdy rzeczywiście smyk zbyt mało przybiera na wadze, konieczne może być dokarmianie. Pediatra podpowie, ile mleka podać dziecku i jaką mieszankę wybrać. Ale z karmienia piersią nie rezygnuj. Bo nawet niewielkie ilości pokarmu to dla malucha skarb i swego rodzaju szczepionka chroniąca przed alergią oraz zarazkami. Dlatego zawsze na początku karmienia podawaj pierś, a dopiero potem dodatkowe mleko. Ważne, by dziecko wypiło chociaż kilka łyków twojego pokarmu. Na zdrowie :-) Konsultacja merytoryczna lek. Katarzyna Raczek-Pakuła Pediatra, prezeska Polskiego Towarzystwa Konsultantów i Doradców Laktacyjnych, współtworzy Centrum Nauki o Laktacji. Pracuje w Poradni Laktacyjnej Szpitala Specjalistycznego Św. Zofii w Warszawie
Do dziś pamiętam smak zimnej pomidorówki, którą musiałam jeść. Wtedy czułam się skrzywdzona, ale teraz, kiedy sama jestem mamą dwójki niejadków, trochę rozumiem moją mamę.
Kłopot z niejadkami jest taki, że nie ma na nie jednego sposobu. Ja wypróbowałam na mojej Nince chyba wszystko. Pamiętam, jak np. chowałam się za drzwiami aby potem znienacka zza nich wypaść: trzaskając nad głową pokrywkami i wyśpiewując co bardziej skoczne piosenki. W tym czasie mój mąż wciskał kolejną łyżeczkę w otwartą ze zdziwienia buzię córeczki. Oglądając taki teatrzyk, Ninka godziła się przełykać nielubianą zupkę albo mięsko. Ta metoda działała aż do pierwszych urodzin mojej córeczki. Potem wreszcie okazało się, że Ninka jednak lubi jeść – ale akurat nie to, co ja jej do tej pory proponowałam. Lubi ziemniaczki, ale w kawałku, a nie purée. Lubi bułeczkę – ale bez masła czy innych dodatków. Lubi nawet mięsko (pod warunkiem że to jest kotlecik). Szanuję jej upodobania, a ona odwdzięcza mi się, jedząc to, co dla niej przygotuję. A sposób z pokrywkami doradzam moim mniej doświadczonym w sztuce karmienia dzieci koleżankom :) Pytam je też o ich własne metody. Sztuczki to moje drugie imię :) Apetyt mojego dwuletniego Mateuszka to jeden z głównych – i trudnych – tematów w naszej rodzinie. Mój synek to chudziak. Jego waga od zawsze wahała się między 3. a 10. centylem. W dodatku ma tylko kilka ulubionych potraw, a jedzenie nie jest dla niego atrakcyjną czynnością. Dlatego czasem, podczas jego karmienia, muszę uciekać się do sztuczek. Mam kilka sprawdzonych. Kiedy Mateusz był trochę młodszy, najlepiej działało karmienie samochodzików (jedna łyżeczka dla autka, jedna dla Mateuszka). Teraz, kiedy mały ma już swoje ulubione pluszaki, sadzamy je przy stole razem z synkiem – w miłym towarzystwie każde danie smakuje o wiele lepiej. Przyznam też, że czasem troszeczkę oszukuję synka. Oto przykład. Mateusz uwielbia jajka, dlatego gdy podaję mu jakieś nowości, wmawiam mu, że są zrobione z jajek. Ale kiedy nie skutkuje nawet to, po prostu odwracam uwagę synka, np. podając mu drugą łyżkę, aby ciapciał sobie nią w swojej miseczce. Czasem też karmię Mateuszka przed telewizorem, gdy ogląda bajkę – to jednak metoda, którą stosuję tylko podczas choroby synka, kiedy jego apetyt znika niemal całkowicie. Wiem, że to nie jest godne pochwały, ale chyba tylko inna mama niejadka zrozumie, że są takie sytuacje, kiedy radykalne sposoby sprawdzają się najlepiej. Za to nigdy nie wmuszam w niego jedzenia na siłę, choć, owszem, kiedyś, gdy Mateusz był młodszy, zdarzały się dni, kiedy siedziałam naprzeciwko niego i mówiłam mu, że nie odejdzie od stołu, dopóki nie zje. Zjadał ze łzami dwie lub trzy łyżeczki więcej, ale ja czułam się paskudnie... Magda Butrym, mama Mateusza Śpiewam przy karmieniu Mój sposób jest prosty:podczas karmienia, śpiewam Zosi. Mam cały jedzeniowy repertuar! Pomagają też wierszyki, a kiedy już nie mam siły na przypominanie sobie kolejnych dziecięcych przebojów, to po prostu sadzam Zosię przed oknem, odsłaniam firankę i zabawiam ją rozmową: „Widzisz ptaszka? Słyszysz jak szczeka piesek?”. Zapatrzona nawet nie wie, kiedy połyka kolejne łyżeczki zupki. Kiedy jednak zaciska wargi i odwraca głowę, daję za wygraną. Nigdy też nie pozwalam sobie na wybuchy złości w stylu: „Jedzże wreszcie!” czy błagając córeczkę: „Jeszcze jeden gryz, zrób to dla mnie”. Spokój i cierpliwość to przyprawy, z którymi smakuje każde danie. Nie powiem, czasem takie opanowanie emocji dużo mnie kosztuje. A wiecie, co mi pomaga powstrzymać nerwy? Właśnie to moje śpiewanie podczas karmienia :) Staram się też podawać małej tylko to, co lubi, a lubi raczej zdecydowane smaki: żaden tam suchy kurczak czy mdłe warzywka. Wciąż jednak do jej dań nie dodaję ani soli, ani cukru – nie chcę aby nabrała złych nawyków żywieniowych. Wolę, by jadła mniej, ale za to zdrowe dania. Anita Tutak, mama Zosi Daję tylko to, co lubi Gdy Anielka miała kilka miesięcy, prawie nigdy nie była głodna, a dania, które jej smakowały, mogłam policzyć na palcach jednej ręki. Marchewkę wypluwała, z owoców lubiła tylko banany, ale na szczęście od początku uwielbiała zupy warzywne, dlatego robiłam je na okrągło i w nich „przemycałam” witaminy. Zamiast wmuszać na siłę, wolę szanować upodobania kulinarne moich dzieci. Był np. okres, kiedy córeczka jadła tylko parówki albo paluszki rybne, i choć wiem, że większość mam pewnie skrytykowałaby mnie za to, ja wolałam pokazywać małej, że jedzenie jest przede wszystkim źródłem przyjemności, a nie torturą. Natomiast moją starą, sprawdzoną sztuczką było (i nadal jest) szykowanie posiłku nie dziecku, ale sobie. Zauważyłam bowiem, że kiedy proponuję Anielce jakieś nowe danie, nigdy nie ma na nie ochoty, a jak zobaczy je na moim talerzu, to zawsze podbiegnie i poprosi o gryza. Dorota Stępień-Góra, mama Anielki i Antka Dyskutuj na forum: Sposób na niejadka » [CMS_PAGE_BREAK] Jestem konsekwentna Od pierwszych miesięcy życia Amanda miała fazy jedzenia i niejedzenia. Ale nigdy, nawet w tych lepszych okresach, nie jadła dawek książkowych, zawsze mniej. Jako pierwsze stałe danie podałam córci marchewkę – i to jej smakowało. Ale już następne dania zupełnie nie. Przez kolejne miesiące marchewka i mleko były jedynymi akceptowanymi posiłkami. Jabłuszko było „blee”, brokuły – „a fuj”, jajko – „lepiej z tym do mnie nie podchodź!”. Starałam się ją stopniowo przyzwyczajać do nowych smaków i mieszałam marchewkę z czymś nowym. Nie zawsze mi się udawało, ale np. kurczak z marchewką był jedzony ;) Nigdy jednak nie biegałam za nią z łyżką ani nie bawiłam się w „leci, leci samolocik”. Nigdy też nie wmuszam jedzenia, ale za to jestem konsekwentna: „Nie zjadłaś obiadu, więc czekasz do kolacji”. Ta moja stanowczość pomogła mi trochę wyleczyć córkę z wybrzydzania. Urszula Graczyk, mama Amandy Oddałam łyżeczkę Sylwia jadła z apetytem mięsko i białe bułeczki, ale za to nawet nie tykała warzyw i kasz. Próbowałam wszystkiego: gotowałam, piekłam i dusiłam, przyrządzałam na słodko i na kwaśno. Miksowałam warzywa z kurczakiem albo przyrządzałam z nich smakowite farsze do naleśników. Ale Sylwia (to było w ósmym i dziewiątym miesiącu życia) nie dawała się podejść w żaden sposób. Sięgnęłam więc po metodę ostatniej szansy i… oddałam jej łyżeczkę. Początki były trudne. Kuchnia po jedzeniu mojej córeczki wyglądała, jakby ktoś tam wrzucił odbezpieczony granat! Mała jadła tak: jedna łyżeczka do buzi, pięć innych na podłogę i ścianę. Moja teściowa łapała się za głowę, widząc, jak rozkładam folię wokół krzesełka Sylwusi i obkładam ją ścierkami. Ja też muszę przyznać, że po czwartym w ciągu dnia ścieraniu podłogi miałam chwile wątpliwości :) Ale po dwóch miesiącach okazało się, że dobrze zrobiłam, wytrzymując te małe kryzysy. Moja Sylwia uzbrojona w łyżeczkę zaczęła w końcu wcinać aż miło – i to wszystko! Makaron, ciemny chleb, warzywa, a nawet kaszę gryczaną! Marta Kwiatkowska, mama Sylwii Dlaczego dziecko nie chce jeść? Przyczyny braku apetytu mogą być różne, np: Alergia. Przyczynia się do braku apetytu, jeśli maluch nie jest na specjalnej diecie. Po zjedzeniu uczulającego pokarmu mogą pojawiać się bóle brzucha lub biegunki. Stres. Dziecko natychmiast wyczuwa atmosferę panującą w domu, zdenerwowanie czy zaniepokojenie rodziców. Gdy wróci spokój, dziecko odzyska apetyt. Gdy niejadek za mało waży Ochota na jedzenie zmienia się u dziecka z wiekiem, ponieważ łaknienie dostosowuje się do potrzeb rozwijającego się organizmu. Problem z apetytem i niedobór wagi można stwierdzić na podstawie masy ciała i wzrostu dziecka. Pediatra naniesie te dane na siatki centylowe (znajdują się w książeczce zdrowia), aby ocenić, czy maluch przybiera na wadze, czy utrzymuje się w normie wyznaczonej dla jego wieku, czy w porównaniu ze swoimi rówieśnikami pozostaje w dolnych granicach wzrostu i wagi (3. i 10. centyl). Dyskutuj na forum: Sposób na niejadka »
Niezależnie, czy masz małe, czy duże piersi, uwierz, że uda ci się karmić naturalnie. Musisz tylko wiedzieć jak. I nie załamuj się kłopotami – miną!
Chociaż modyfikowane mieszanki są coraz lepsze, to nigdy nie będą takie, jak pokarm mamy. W twoim mleku są nie tylko najlepszego gatunku węglowodany, tłuszcze, białka, witaminy i składniki mineralne, ale również enzymy trawienne oraz przeciwciała chroniące przed chorobami. To najlepsza szczepionka, którą możesz podać swojemu dziecku. Dlatego spróbuj karmić piersią, nawet jeśli początki nie są łatwe. Ten pierwszy raz U większości kobiet mleko pojawia się już w czasie ciąży, u innych dopiero po porodzie. Nie martw się jednak, jeśli dziecko jest na świecie, a ty nie masz jeszcze dużej ilości pokarmu. Tak naprawdę zaraz po urodzeniu maluszek nie jest głodny: ma przecież jeszcze zapasy z życia płodowego. Na pierwszy raz wystarczy mu mniej więcej tyle mleka, ile zmieści się na małej łyżeczce od herbaty. Jak najszybciej po porodzie przystaw dziecko do piersi. Najlepiej jeśli to się stanie w pierwszych dwóch godzinach. Zwykle wtedy maluszek jest ciekawy świata, a jednocześnie oszołomiony warunkami, w jakich się znalazł. Żeby poczuć się bezpiecznie, chętnie przytuli się i napije mleka. Potem zaśnie i to nawet jeśli nic nie zje (jest zmęczony wędrówką na świat). Może nie wykazywać dużego zainteresowania ssaniem nawet przez kolejnych 36 godzin, co nie jest korzystne dla twojej laktacji. Właśnie dlatego lepiej przystawić maluszka do piersi jeszcze w pierwszych dwóch godzinach życia. Ważne odruchy Zastanawiasz się, czy noworodek potrafi ssać? Trochę ćwiczył to już w życiu płodowym: ssał wtedy kciuk, chociaż oczywiście to nie jest to samo, co ssanie mleka z piersi. Na szczęście jednak malec rodzi się z dwoma ważnymi odruchami: - szukania piersi: kiedy dotkniesz brodawką ust dziecka, otworzy ono szeroko buzię, szukając piersi; - ssania: gdy w buzi maleństwa znajdzie się pierś, zacznie ją ssać. Nie podawaj jednak maluszkowi smoczka (także uspokajaczka), gdyż sposób jego ssania jest inny, płytszy. Jeśli dziecko przyzwyczai się do tego, może potem tak samo ssać pierś. Nie wypije z niej całego mleka, a wtedy następnego dnia będzie go mniej (pokarmu wytwarza się bowiem tyle, ile maluszek wypija). Podawanie maluszkowi smoczka w pierwszych sześciu tygodniach życia jest jedną z głównych przyczyn niepowodzeń karmienia piersią. Mleko się zmienia To jedna z niezwykłych właściwości twojego pokarmu. W pierwszych dniach po porodzie w piersiach pojawia się siara (jest gęsta, żółtawa, bogata w białko). Zawiera wyjątkowo dużo przeciwciał chroniących dziecko przed alergią oraz infekcjami. Siara to bardzo cenny pokarm, dlatego tak ważne jest, żeby dziecko zaraz po urodzeniu ssało twoją pierś. Po 2–3 dniach pojawia się mleko przejściowe, a po dwóch tygodniach – dojrzałe. Jest bardziej kaloryczne niż siara, ma więcej tłuszczu i laktozy (cukru mlecznego). Nadal zawiera dużo przeciwciał odpornościowych. Warto pamiętać, że pokarm zmienia się też w trakcie każdego karmienia: na początku jest bardziej wodnisty (zaspokaja więc pragnienie), potem staje się kaloryczniejszy, ma też więcej tłuszczu (a jest on bardzo potrzebny dla mózgu). [CMS_PAGE_BREAK] Uwaga: jeśli dziecko ssało bardzo krótko, 2–3 minuty, to raczej się nie najadło, tylko napiło. Nie wyssało bowiem bardziej wartościowego mleka drugiej fazy. Szybko potem będzie głodne. Dlatego nie czekaj trzy godziny do następnego karmienia, tylko podaj pierś, gdy będzie chciało ssać. I nie pozwalaj maluszkowi przysypiać przy jedzeniu. Jeśli widzisz, że usypia, próbuj go rozbudzać, np. łaskocząc w policzek, stópkę. Co jest w mleku mamy - Woda. Idealnie czysta, ponieważ została przefiltrowana przez twój organizm. - Białko. Jest lekkostrawne, świetnie przyswajalne. - Tłuszcze. Niezbędne, szczególnie dla mózgu i całego układu nerwowego. Uwaga: to, co jesz, ma wpływ na rodzaj tłuszczu zawartego w twoim mleku. Koniecznie dwa razy w tygodniu jedz ryby i orzechy (jeśli nie masz alergii). Zawierają one bowiem długołańcuchowe, wielonienasycone kwasy tłuszczowe (LC-PUFA): arachidonowy i dokozaheksaenowy. To ich szczególnie potrzebuje mózg! - Węglowodany. Głównie laktoza. To jej twoje mleko zawdzięcza swoją słodycz. Rodzajem węglowodanów są też prebiotyki, które pobudzają namnażanie się „dobrych bakterii”, korzystnych dla odporności. - Enzymy. Ułatwiają trawienie. - Witaminy. Poza witaminą D3 i K w twoim mleku są wszystkie potrzebne niemowlęciu. Świetnie przyswajalne. - Składniki mineralne. Jest ich dokładnie tyle, ile potrzebuje niemowlę. W dodatku w dobrych proporcjach. - Składniki wzmacniające odporność: to m.in. immunoglobuliny, limfocyty, interferon, neutrofile. Lekarze mówią, że karmienie piersią to najlepszy prezent, jaki możesz dać dziecku. Poza tym że jest miłe, pomaga chronić przed wieloma chorobami! Lekcja pierwsza 1. Ujmij pierś od dołu, czterema palcami podtrzymaj ją pod spodem, a kciukiem od góry. Połaskocz usta dziecka brodawką, przesuwając nią w dół i w górę. 2. Gdy maleństwo otworzy buzię, energicznym ruchem drugiej ręki przytul je do siebie. Uwaga: zawsze przysuwaj dziecko do piersi, nie odwrotnie! 3. Maleństwo powinno mieć w buzi brodawkę i dużą część otoczki. Jego wargi muszą być wywinięte. Wyraźnie usłyszysz postękiwanie – to odgłos połykania mleczka. 4. Jeśli dziecko źle uchwyciło pierś, słyszysz cmokanie, przerwij karmienie. Włóż mały palec w kącik jego ust. Potem spróbuj raz jeszcze przystawić je do piersi. 5. Potrzymaj malca w pozycji pionowej, by odbiło mu się połknięte powietrze. Konsultacja merytoryczna lek. Katarzyna Raczek-Pakuła Pediatra, prezeska Polskiego Towarzystwa Konsultantów i Doradców Laktacyjnych, współtworzy Centrum Nauki o Laktacji. Pracuje w Poradni Laktacyjnej Szpitala Specjalistycznego Św. Zofii w Warszawie
Najczęstszym powodem rezygnowania z karmienia piersią jest strach, że maleństwo się nie najada. Przeczytaj, jak zwiększyć laktację.
Droga Redakcjo! Gdy tylko dowiedziałam się, że jestem w ciąży, postanowiłam, że będę karmić moje dziecko naturalnie. Mam małe piersi, ale czytałam, że nie ma to wpływu na ilość mleka. Niestety, po porodzie pokarmu prawie nie było! Przystawiałam córcię do piersi, ale nie miała co jeść! Próbowała, płakała, aż w końcu się zniechęciła i zmęczona zasnęła. Następnego dnia było tak samo i w końcu położna dała jej butelkę z mlekiem. Asia piła, cała szczęśliwa, aż postękiwała! Pokarm pojawił się u mnie po trzech dniach. Tak się cieszyłam! Spokojnie zniosłam nawał, nocne wstawanie. Niestety, po kilku dniach znów mleka było mało. Piersi stały się miękkie. Bardzo rzadko czuję, jak napływa do nich pokarm. Piję herbatki mlekopędne, ale to niewiele pomaga. Boję się, że Asia się nie najada. Nie chcę podawać córeczce butelki z mlekiem. Jak zwiększyć laktację, co robić? Tak bardzo chciałabym karmić... Dominika, mama miesięcznej Asi Nie tylko Dominika ma takie problemy. Najczęstszym powodem rezygnowania z karmienia piersią jest właśnie strach, że maleństwo się nie najada. Rzeczywiście, możesz mieć mniej mleka, gdy np. czymś się zdenerwujesz (stres powoduje zmniejszenie laktacji). Prawie każdej mamie zdarzają się też kryzysy laktacyjne, kiedy pokarmu jest mniej. I to nie tylko tuż po porodzie; podobne kłopoty pojawiają się też pod koniec trzeciego oraz w szóstym tygodniu życia maluszka. Dziecko po prostu rośnie i chce troszkę więcej zjeść. A mamie wydaje się, że traci pokarm, skoro maleństwo po jedzeniu płacze. Nie trzeba jednak rezygnować z karmienia piersią. Kryzysy są przejściowe. Znamy sposoby, by zwiększyć laktację! Karm malca jak najczęściej Podawaj pierś, kiedy tylko dziecko ma ochotę ssać. Nawet co godzinę! Najlepiej na cały dzień połóż się z nim do łóżka. Częste ssanie spowoduje, że mleka pojawi się więcej i kryzys zostanie przełamany. Za każdym razem proponuj ssanie obu piersi, zaczynając od tej, z której malec ostatnio jadł. A co zrobić, jeśli malec podsypia i nie chce tak często ssać? Podawaj mu pierś nie rzadziej niż co trzy godziny (a w nocy co najmniej raz go nakarm). Pomiędzy karmieniami spróbuj dodatkowo odciągać mleko. Nie martw się, że nie będzie go później dla dziecka. Wręcz przeciwnie: im więcej maluszek wyssie i ty odciągniesz, tym więcej piersi „wyprodukują” na następny raz. Poza tym mleko wytwarza się na bieżąco. Po 2–3 dniach będziesz mieć tyle pokarmu, ile trzeba. Dbaj, by malec dobrze ssał W ustach dziecka powinna się znaleźć brodawka wraz z dużą częścią otoczki. Gdy smyk je, słychać charakterystyczne postękiwanie. Jeśli maluszek zbyt płytko chwyta pierś lub nieprawidłowo ssie (słyszysz wtedy raczej cmokanie), to nie może do końca opróżnić piersi. A wtedy następnym razem „wyprodukuje” ona mniej mleka. Od razu przerwij takie nieefektywne ssanie, delikatnie wkładając mały palec w kącik ust maluszka. Po chwili spróbuj jeszcze raz przystawić go do piersi. Na pewno uda ci się to zrobić lepiej! [CMS_PAGE_BREAK] Karm w nocy Wzrasta wtedy stężenie prolaktyny, czyli hormonu, od którego zależy, ile mleka masz w piersiach. Nocny pokarm jest również znacznie bardziej bogaty w tłuszcz oraz kalorie. Dzięki temu twoje maleństwo będzie szybciej przybierać na wadze. Zrelaksuj się Postaraj się, żeby czas karmienia był przeznaczony tylko dla dziecka. Słuchaj muzyki, którą lubisz, zwracaj się pieszczotliwie do maleństwa. Czas karmienia ma być dla was przyjemnością! Dużo pij Dziennie około 2–2,5 litra napojów (wliczając w to także np. zupę). Możesz pić niegazowaną wodę mineralną, soki owocowo-warzywne, ziołowe i owocowe herbatki, mleko oraz mleczne napoje. Trzy razy dziennie wypij filiżankę ziół mlekopędnych (anyżek, koper włoski). Nie podawaj smoczka Smoczek ssie się nieco inaczej niż pierś, płycej. Gdy dziecko będzie potem tak samo ssało pierś, to nie wypije z niej całego mleka. Jeśli musisz dokarmiać maleństwo (bo tak zdecydował lekarz), staraj się nie robić tego butelką, tylko np. łyżeczką, kubeczkiem. Czy dziecko się najada? Jeśli karmisz piersią, nie wiesz, ile dziecko wypija mleczka na każdy posiłek. Nie jest jednak ważne, ile dokładnie zjadło (każdy maluszek ma przecież inne potrzeby), tylko czy się najada. Jak to sprawdzić? Zwróć uwagę: - Ile i jak je. Maluszek powinien jeść minimum 8 razy na dobę. Za każdym razem musi to być jednak intensywne ssanie piersi (a nie przysypianie przy niej!) co najmniej przez 10 minut. - Jak przybiera na wadze. W pierwszym kwartale życia dziecko powinno przybierać na wadze tygodniowo 120–240 g (na dobę: 17–34 g). - Jak się zachowuje. Najedzony maluszek w okresach, gdy nie śpi, zwykle jest aktywny i zadowolony (choć oczywiście może też w ciągu dnia płakać, np. z powodu kolki, zmęczenia). Ważne: Jeśli czujesz, że masz mało mleka i wydaje ci się, że dziecko się nie najada, zwróć się o pomoc do najbliższej poradni laktacyjnej. Działają przy szpitalach położniczych, szkołach rodzenia (informację znajdziesz na stronie: www.laktacja.pl). Doradca m.in. podpowie, jak prawidłowo przystawiać dziecko do piersi. Napiszemy o tym w następnym numerze „Mamo to Ja”. Konsultacja merytoryczna lek. Katarzyna Raczek-Pakuła Pediatra, prezeska Polskiego Towarzystwa Konsultantów i Doradców Laktacyjnych, współtworzy Centrum Nauki o Laktacji. Pracuje w Poradni Laktacyjnej Szpitala Specjalistycznego Św. Zofii w Warszawie
Wydaje ci się, że akurat twój bobas nie ma odruchu ssania, a twoje piersi – jako jedyne na sali porodowej – nie wypełniły się mlekiem? Na szczęście to nieprawda.
Twój lekarz przekonuje, że nie ma nic łatwiejszego od karmienia, ale ty tyle słyszałaś o zastojach i pogryzionych brodawkach... Boisz się, że sobie nie poradzisz. Na szczęście możesz uniknąć kłopotów! Wybierz odpowiedni biustonosz do karmienia Najlepszy będzie model z szerokimi, elastycznymi ramiączkami, bawełniany (koronka podrażni brodawki) i bez fiszbin, które mogą cię uciskać. Sprawdź, czy ma odpinane miseczki – to bardzo wygodne! Nie hartuj brodawek ani nie myj ich mydłem Hartowanie, czyli szorowanie brodawek szorstką gąbką, aby stwardniały, bardziej szkodzi, niż pomaga. Piersi karmiącej mamy są naturalnie natłuszczane i dezynfekowane przez wydzieliny gruczołów, które znajdują się na otoczce brodawki. By nie zmywać tych cennych substancji, myj piersi samą wodą. Spędźcie razem pierwsze godziny po porodzie Czy wiesz, że noworodek położony tuż po porodzie na brzuchu mamy umie podpełznąć do jej piersi i zacząć ssać? To dowód na to, że dziecko rodzi się przygotowane do picia maminego mleka. Pamiętaj jednak, że podanie mu butelki z osłodzoną wodą (częsta praktyka w szpitalu) może zaburzyć mechanizm ssania. Najlepiej więc, aby po porodzie smyk był z tobą i w ciągu dwóch godzin od narodzin spróbował trochę possać. Poproś położną o pomoc w przystawieniu malca Gdy będziesz robiła to po raz pierwszy, poproś położną, aby pokazała ci, jak to zrobić. Jeśli smyk ma zaciśnięte wargi, dotknij ich palcem albo brodawką. Gdy otworzy buzię, przytul go do piersi. Zwróć uwagę na ułożenie ciała malca: powinien leżeć na boku, przytulony brzuszkiem do twojego brzucha. Pamiętaj o zasadzie: ucho–ramię–biodro: te miejsca na ciele smyka muszą być w jednej linii. Przyjrzyj się bobasowi przy piersi Maluszek powinien mieć szeroko otwartą buzię wypełnioną piersią, a dolną wargę wywiniętą na zewnątrz. Jego broda i nosek są wtulone w pierś. Nie martw się, że smykowi może zabraknąć powietrza. Skrzydełka jego noska są rozszerzone, dzięki czemu nic nie przeszkadza mu w oddychaniu. Nie uciskaj piersi, aby ułatwić mu zaczerpnięcie powietrza – w ten sposób możesz doprowadzić do zatkania się kanalików mlecznych. Posłuchaj odgłosów w trakcie ssania Jeśli zamiast miarowego postękiwania słyszysz cmokanie, oznacza to, że malec zbyt płytko chwycił brodawkę. Wtedy delikatnie wsuń mały palec w kącik jego ust, wyjmij brodawkę i przystaw go jeszcze raz. Gdy dziecko chwyta pierś zbyt płytko, oboje na tym cierpicie. Malec – bo się nie najada, ty – bo karmienie sprawia ci ból, a brodawki mogą krwawić. Pamiętaj: karmienie nie może boleć. Jeżeli brodawki już są popękane, często je wietrz, a po karmieniu rozprowadź na nich kilka kropel własnego pokarmu i pozostaw do wyschnięcia. Nie stosuj kapturków ochronnych na piersi, bo zakłócają mechanizm ssania maluszka. Podczas karmienia postaraj się zrelaksować Im jesteś spokojniejsza, z tym większą łatwością płynie mleko. Poza tym twoje emocje udzielają się dziecku. Odpoczywaj i nie denerwuj się, nawet jeśli nie wszystko ci wychodzi – wkrótce będziesz umiała karmić z zamkniętymi oczami! Dyskutuj na forum: Jakie miałyście problemy podczas karmienie piersią? [CMS_PAGE_BREAK] Przygotuj się na nadejście nawału mlecznego Zwykle pojawia się między trzecim a szóstym dniem po porodzie, kiedy twoje piersi zaczynają już produkować bardzo dużo mleka, a maluszek nadal najada się kilkoma łyczkami. Piersi mogą wtedy zrobić się twarde jak skała, a nawet zacząć boleć. Staraj się wtedy jak najczęściej karmić malca – choćby miał wypić tylko odrobinę. Przed karmieniem pomoże ci ciepły okład na piersi (ułatwi wypływanie mleka), a po karmieniu – chłodny prysznic. Jeżeli piersi są aż tak nabrzmiałe, że maluszek nie może uchwycić brodawki, odciągnij trochę mleka. Kiedy pojawi się zastój, działaj szybko Zbyt rzadkie karmienie albo nieprawidłowa technika przystawiania mogą sprawić, że mleko zacznie zalegać w kanalikach mlecznych. Wtedy pierś albo tylko jej część staje się silnie zaczerwieniona, gorąca, twarda i tkliwa (ty nadal czujesz się dobrze). Uwaga, zastój może zmienić się w poważniejsze zapalenie piersi! Aby do tego nie dopuścić, karm smyka jak najczęściej i w różnych pozycjach (propozycje znajdziesz w ramce). Bobas najskuteczniej opróżnia ten obszar piersi, który znajduje się naprzeciwko jego bródki. Zapalenie piersi koniecznie musisz leczyć Po czym poznać, że to właśnie to? Pierś jest bardzo bolesna, pojawia się gorączka i objawy grypy. W czasie zapalenia nie ocieplaj ani nie masuj chorej piersi, bo to sprzyja rozwojowi stanu zapalnego. Za to często przystawiaj do niej malca, a po karmieniu okładaj ją schłodzonymi w lodówce zgniecionymi liśćmi kapusty: działają przeciwzapalnie i obkurczająco. Jeśli następnego dnia dolegliwości się nie zmniejszą, jedź do lekarza. Kłopoty z karmieniem piersią pomoże ci też rozwiązać położna z poradni laktacyjnej (adresy znajdziesz na stronie internetowej: www.laktacja.pl lub www.mlekomamy.pl). Zadbaj, aby mleka nie było za mało Produkcja pokarmu dla maluszka rządzi się prawami rynku: im większy jest popyt, tym większa podaż. Jeśli więc martwisz się, że masz za mało mleka, nie podawaj malcowi sztucznej mieszanki, ale często proponuj mu ssanie i odpręż się. Podczas fizjologicznych kryzysów laktacyjnych (w trzecim tygodniu i trzecim miesiącu po porodzie) leż w łóżku nawet cały dzień. Nie zapominaj o piciu wody albo herbatek na laktację. Uwaga! Piwo, nawet to karmelowe, w którego mlekopędne właściwości wierzy wiele mam, nie ma żadnego wpływu na laktację. Karm maluszka, nawet kiedy jesteś chora Smyk otrzymuje w pokarmie przeciwciała zapobiegające chorobie. Jeśli bobas już zachorował, składniki twojego mleka pomogą mu zwalczyć infekcję. Karmienie po cesarce Podczas pierwszego karmienia niezbędna jest pomoc położnej, która pomoże ci przystawić maluszka do piersi. Obejmuj malca ramieniem, tak by jego głowa oparła się o twoje ramię i znajdowała na wysokości piersi. Możesz wybrać pozycję leżącą lub spod pachy. Pozycja ma znaczenie Najważniejsza jest twoja wygoda. Nie tylko dlatego, że na karmieniu upłynie ci w ciągu każdego dnia wiele godzin (a kręgosłup masz tyko jeden na całe życie!), ale też dlatego, że tylko kiedy będziesz odprężona, produkcja mleka będzie przebiegała bez zakłóceń. Konsultacja: Elżbieta Bartha, położna, doradca laktacyjny. Dyskutuj na forum: Jakie miałyście problemy podczas karmienie piersią?
Gdy dziecko traci apetyt i je coraz mniej, zastanów się na spokojnie, jaka może być tego przyczyna. Podpowiadamy, dlaczego dzieci stają się niejadkami.
Twoja dieta a smak mleka Powinniśmy pamiętać, że to co jemy, wpływa na smak pokarmu. Smak pokarmu, wpływa natomiast na apetyt naszej pociechy. Jeśli Twoje dziecko je mało i niechętnie, zastanów się czy przyczyną nie jest to co sama jesz przed karmieniem. Spróbuj sobie przypomnieć co jadłaś przed? Jeśli zdarzyło ci się zjeść grejpfruta czy rzodkiewkę to możliwe, że maluszek wyczuwa gorzki posmak i właśnie dlatego je niechętnie. Poczucie smaku kształtuje się stopniowo. Maluszek już od pierwszego dnia narodzin uczy się poznawać smaki i przygotowuje się do próbowania nowych pokarmów. Pierwszy jaki poznajemy – smak słodki, odczuwamy go już w życiu płodowym. Płód reaguje na smak wód płodowych - słodki smak zachęca go do ich połykania, inne smaki hamują ten odruch. Noworodek zaś wzdryga się czując smak kwaśny i słony, z przyjemnością jednak próbuje wszystkiego co słodkie. Wiedza o smakach odczuwanych przez nasze pociechy pomoże nam odpowiednio „przygotowywać” się do karmienia, poprzez właściwe układanie smaków naszych posiłków wraz z wiekiem naszego dziecka. Inne dzieci jedzą więcej - czy coś jest nie tak? Martwisz się, że Twoja pociecha je mniej niż inne niemowlęta. Pamiętaj, że maluszek nie zawsze musi mieć ochotę na jedzenie. Niemowlęta, tak jak małe dzieci różnią się między sobą apetytem. Jedno lubi jeść większe posiłki co 3 godziny, inne małe porcje ale częściej, jeszcze inne lubi porządnie się najeść, po czym smacznie drzemać. Dlatego nie powinnaś się przejmować, jeśli pociechy twoich koleżanek jedzą dużo więcej niż Twój maluch. Jak zachęcić dziecko do jedzenia? Dogadzanie naszym pociechom nie jest sprawą prostą. Niemowlakom musimy stworzyć odpowiednie warunki spożycia posiłku. Często zdarza się, że w natłoku obowiązków nie mamy zbyt wiele czasu na przygotowywanie posiłków. Jemy w pośpiechu, zajmując się innymi sprawami lub rozrywkami np. oglądając telewizję. Dorosłym najczęściej to nie przeszkadza, niemowlakom jak najbardziej. Oto najważniejsze zasady, które powinna zapamiętać i stosować mama każdego niejadka: - regularność - przerwy pomiędzy posiłkami powinny być stałe i niezbyt długie, - jakość - w każdym posiłku powinny się znaleźć produkty odpowiednie do wieku i zalecane w schemacie żywienia, który dostajemy wraz z książeczką zdrowia dziecka, - intensywność smaku – należy unikać potraw o zbyt intensywnym smaku. Jedzenie nie powinno być zbyt słone, słodkie czy kwaśne, - wygląd - dzieci również „jedzą najpierw oczami”. Maluszka nie zainteresuje posiłek składający się z białego ryżu, białej ugotowanej piersi z kurczaka i surówki z białej kapusty. Na pewno większy apetyt wyzwolą pulpeciki w sosie pomidorowym, z soczysto zielonymi brokułami, jasno pomarańczową marchewką i makaronem w kształcie bohaterów kreskówek. Zadbajmy więc o kolory i atrakcyjność, - zapach - do przyrządzania potraw powinnyśmy używać aromatycznych ziół oraz dbać, by posiłek był ciepły. Zapach ciepłego jedzenia jest dużo intensywniejszy, - spokój i cisza – w trakcie jedzenia maluch potrzebuje spokoju. Karmiąc dziecko powinniśmy wyłączyć telewizję i radio, schować zabawki i pozwolić skupić się dziecku na jedzeniu. Dyskutuj na forum: Mój syn, który ma 3 miesiące nie chce pić z piersi, ani z butelki. Co robić? [CMS_PAGE_BREAK] Kiedy brak apetytu jest niegroźny? Brak apetytu nie powinien być przyczyną naszych zmartwień, jeśli dziecko nie wykazuje żadnych negatywnych konsekwencji takiego stanu. Nie powinnaś się zamartwiać gorszym apetytem dziecka, gdy: - przyrost masy dziecka jest prawidłowy, - jest aktywne i chętnie się bawi, - ma dobry humor i mnóstwo energii, - spokojnie śpi. Co powinno skłonić do wizyty u lekarza? Powinnaś udać się do pediatry, jeśli: - utrata apetytu trwa ponad tydzień - dziecko przestaje przybierać na wadze, - wzrost dziecka nie zmienia się. Powinnaś również wybrać się do specjalisty, gdy zauważysz następujące objawy: - Wzdęty brzuszek, utrata masy ciała, zły nastrój. Objawy te mogą świadczyć o celiakii czyli nietolerancji glutenu - powinnaś jak najszybciej wykonać badanie krwi w kierunku przeciwciał typowych dla tej choroby. - Bladość skóry, szybka męczliwość, brak energii (często towarzyszące anemii). W takim przypadku warto zgłosić się do lekarza z prośbą o skierowanie na badanie krwi. - Katar, kaszel, płaczliwość - mogą być symptomami zbliżającej się infekcji. - Ból brzucha, wzdęcia, płaczliwość, napinanie mięśni są często objawami zaparć. Jeśli dodatkowo maluch jest rozdrażniony, wymiotuje czy ma zmiany skórne niezbędna jest konsultacja specjalisty. Czego spodziewać się po wizycie u lekarza? Pamiętaj, że to ty jesteś mamą dziecka i masz prawo niepokoić się jego zdrowiem. Warto upewnić się czy objawy nie zostały zbagatelizowane. W przypadku braku apetytu i niskiej masy ciała zaleca się: - wykonać podstawowe badania krwi: morfologie i biochemię, - w zależności od objawów skierować maluszka na badanie moczu, USG, specjalistyczne badania krwi, - jeśli przyczyna jest trudna do ustalenia, a dziecko nadal nie przybiera na wadze tak jak powinno, proponuje się uzupełnianie diety dziecka specjalistycznymi preparatami stosowanymi w zaburzeniach wzrastania (np. Infatrini). Dyskutuj na forum: Mój syn, który ma 3 miesiące nie chce pić z piersi, ani z butelki. Co robić?
Boisz się, że masz mało mleka. Albo jest go dużo, ale malec pręży się i płacze. Takie kłopoty na początku ma prawie każda mama. Zobacz, jak je pokonać.
Dzidziuś przytulony do ciebie, z ufnością patrzący ci w oczy, spokojnie pijący mleczko. Jeśli tak wyobrażałaś sobie karmienie piersią, to... na początku o takim obrazku raczej możesz tylko pomarzyć. Na pocieszenie: tak kiedyś pewnie będzie. Ale najpierw trzeba przejść przez kłopoty pierwszych dni. Inne mamy też je miały. Zobacz, jak pomogła im położna. Jej rady na pewno przydadzą się i tobie. Nie mam mleka „Wszystkie maleństwa na sali porodowej pięknie ssą, a ja nie mam pokarmu! Dramat! Co robić, ja strasznie chcę karmić piersią!”. Ika Przede wszystkim nie martw się. U niektórych kobiet mleko pojawia się jeszcze przed porodem, u innych dopiero w pierwszych godzinach (a nawet dniach) po porodzie. Co robić? Po prostu przystawiaj maluszka do piersi i nie denerwuj się! Gdy dziecko zacznie ssać, dzięki połączeniom nerwowym do przysadki mózgowej pobiegnie odpowiedni sygnał, a we krwi pojawi się prolaktyna – hormon, od którego zależy wytwarzanie mleka. Pamiętaj też, że na początku noworodek nie potrzebuje dużych porcji jedzenia. Na pierwsze karmienie wystarczy mu tyle, ile zmieści się na łyżeczce od herbaty! Oczywiście potem będzie potrzebować już więcej (w pierwszych dniach 100–120 ml). Często przystawiaj dziecko do piersi – w dzień nie rzadziej niż co trzy godziny, a w nocy nie rzadziej niż co sześć (nocą prolaktyna wytwarza się w większej ilości, będziesz miała więcej pokarmu). Dużo pij (2–3 litry dziennie), najlepiej wodę niegazowaną. Sięgaj po herbatki wzmagające laktację (z kopru włoskiego, kminku, anyżu, czarnuszki). Po dwóch dniach w piersiach będziesz miała na pewno dużo pokarmu. Nawet może być go już trochę... za dużo! Twarde piersi „Trzeciego dnia karmienia moje piersi stały się twarde jak kamienie. Najpierw mleko nie chce wypływać, a potem leci tak szybko, że Antek zachłystuje się pokarmem i płacze. A mnie okropnie bolą piersi!”. Jula To najbardziej klasyczny nawał pokarmu, który pojawia się zwykle między trzecią a szóstą dobą po porodzie. Masz znacznie więcej mleka, niż malec może wypić. Ale to szybko minie. Co robić? Jeśli piersi są twarde, przed karmieniem połóż na nie ciepły okład lub wejdź pod prysznic. Potem odciągnij trochę mleka, żeby dziecko mogło chwycić brodawkę i ssać. Gdy pokarm leci za szybko, zmień pozycję do karmienia: połóż się na plecach, a malca ułóż na brzuszku, na sobie. Mleko „do góry” będzie wypływać wolniej, więc smyk nie zakrztusi się. Po karmieniu połóż na piersi zimny okład, np. z liści kapusty (wcześniej je zgnieć i wstaw na godzinę do lodówki). Pomiędzy karmieniami, jeśli piersi są obrzmiałe, a maluch nie chce jeść, odciągnij trochę pokarmu, aż poczujesz ulgę (ale nie do końca, bo mleka będzie jeszcze więcej!). Poranione brodawki „Córeczka w czasie ssania tak pogryzła mi brodawki, że zaczęły krwawić. Boję się karmić!”. Aga Musisz zmienić sposób przystawiania do piersi, bo to właśnie jest przyczyną kłopotów. Karmienie nie może cię boleć! Maluszek podczas ssania powinien pracować mięśniami języka i policzków, a nie dziąsłami. Nie może ci zagryzać brodawek! Przystawiaj go do piersi dopiero wówczas, gdy szeroko otworzy buzię. Wtedy zdecydowanym ruchem przysuń go do piersi, by objął ustami brodawkę wraz z jak największą częścią otoczki. Jeśli źle „chwyci” pierś, delikatnie go od niej „odłącz”, wsuwając mały palec w kącik jego ust. Potem spróbuj jeszcze raz podać mu pierś. Jeżeli brodawki są popękane lub krwawią, po karmieniu posmaruj je maścią (Castor Equi, Bepanthen, nagietkowa). Jeśli nie zagoją się do następnego karmienia, możesz spróbować ściągnąć mleko i podać je dziecku. Najlepiej zrób to kubeczkiem lub łyżeczką, by nie przyzwyczajać maluszka do ssania smoczka. Gdy jednak nie dasz rady w ten sposób nakarmić dzidziusia, daj mu mleko z butelki. Zwróć tylko uwagę, by dziurka w smoczku była naprawdę malutka, żeby maluch musiał się solidnie napracować przy ssaniu. Stale przy piersi „Synek nie daje się w ogóle położyć do łóżeczka, ciągle chce być przy piersi. Ssie nawet podczas spania, co jakiś czas porusza buzią. Gdy próbuję wyjąć mu pierś, od razu płacze. Jestem tym wykończona!”. Ala Noworodek rzeczywiście ssie bardzo często, nawet 6–8 razy na dobę (ale są i takie maluchy, które z zapałem piją mleko kilkanaście razy). Ale to nie znaczy, że dziecko cały dzień ma spędzić przy piersi! Zwykle maluszek je przez 10–30 minut (słyszysz odgłos połykania, przypominający postękiwanie). Jeśli zauważysz, że zasypia, spróbuj go rozbudzić, np. łaskocząc w policzek. Gdy to nie pomaga, delikatnie wyjmij mu pierś z buzi. Jeśli się obudzi, zaproponuj drugą pierś, ale jeżeli będzie spać, połóż go po prostu do łóżeczka. Nie pozwalaj jednak dzidziusiowi na drzemki z piersią w buzi. Nie budzi się na karmienie „Starszy synek sam domagał się jedzenia co dwie godziny. Młodszy przesypia nawet siedem! Mam go budzić na karmienie?”. Dorota W pierwszych tygodniach życia – raczej tak. Przerwa między karmieniami nie powinna być dłuższa niż trzy godziny w dzień i sześć w nocy (oczywiście półgodzinne przesunięcia są dopuszczalne). Jednak opuszczanie karmień (zwłaszcza jeśli zdarza się to często) może spowodować u ciebie osłabienie laktacji. A przede wszystkim maluchowi zabraknie składników odżywczych. Jeśli dziecko często przesypia karmienia, porozmawiaj z lekarzem. Zapytaj, jaka jest przyczyna takiej senności malca. Może to być osłabienie po infekcji, ale także przegrzewanie dziecka i zbyt ciasne go otulanie. Nie musisz gwałtownie budzić maluszka na karmienie. Wystarczy, jeśli zmienisz mu pieluszkę. Na pewno się obudzi. Nie wstydź się, proś o pomoc Nie ty jedna masz problemy z karmieniem piersią. Jeśli nie możesz dać sobie z nimi rady, zadzwoń do poradni laktacyjnej. Działają przy szpitalach położniczych – adresy i telefony znajdziesz na internetowej stronie Komitetu Upowszechniania Karmienia Piersią (www.laktacja.pl). Doradca laktacyjny może doradzić ci zmiany w diecie lub np. pokazać lepszą dla was pozycję karmienia. Jeśli jednak będziesz musiała dokarmiać malca mlekiem modyfikowanym, nie wpadaj w panikę. wielu mamom udaje się łączyć karmienie piersią i z butelki, a dzieci rosną zdrowo.
Pytania o karmienie piersią – poznaj odpowiedzi!
Nawet to, co naturalne, może sprawiać problemy. Karmiąca mama może zastanawiać się nad pozycją do karmienia, jak przystawiać dziecko do piersi albo po czym poznać, że dziecko dobrze ssie. Poznaj odpowiedzi konsultanta laktacyjnego.
Karmienie piersią może sprawiać problemy – szczególnie na samym początku. Najczęściej kłopoty z karmieniem nie mają nic wspólnego z brakiem pokarmu (bardzo rzadko zdarza się, że mama nie ma pokarmu, by wykarmić dziecko), ale mają dwa powody: złe przystawianie dziecka do piersi albo zła pozycja do karmienia. W jakiej pozycji najlepiej układać noworodka Podczas karmienia piersią dziecko powinno być całym ciałem (a nie tylko główką) zwrócone do ciebie i przytulone (a nie oddalone), niezależnie od pozycji do karmienia. W klasycznej pozycji brzuszek dziecka dotyka brzucha mamy, natomiast w tzw. futbolowej (spod pachy) – przylega do jej boku. Jeśli jesteś skoncentrowana tylko na główce dziecka, możesz nie zauważyć, że ono leży przekręcone albo zwisają mu nóżki. Warto więc zapamiętać trzy zasady: „Ucho–ramię–biodro” – te części ciała dziecka powinny znajdować się w tej samej linii. „Dziecko do piersi, a nie pierś do dziecka” – gdy siedzisz lub leżysz, nakładasz dziecko na pierś, a nie sama pochylasz się do niego Nakładasz „dziecko, a nie jedynie jego główkę”. Po czym poznać, że dziecko dobrze ssie Dziecko, które dobrze ssie szeroko otwartą buzię, wypełnioną piersią, dolna warga jest wywinięta na zewnątrz – tzw. rybi pyszczek. Policzki ma pełne, jak baloniki. Broda i nosek mogą być wtulone w pierś (nie martw się – na pewno ma jak oddychać). Podczas ssania pracują mięśnie twarzy, da się nawet zauważyć ruch ucha. Wyraźnie słychać połykanie, które przypomina stękanie (nie jest to odgłos cmokania ani mlaskania), dziecko wykonuje ciężką pracę. Dobrze przystawione niemowlę jest rozluźnione, ma lekko ugięte paluszki u rączek, a paluszki u nóżek skierowane w stronę podeszwy. Nie można tego zobaczyć, gdy jest ciasno zawinięty w kocyk albo rożek czy włożony do śpiworka. Czy wiesz, jak dbać o piersi podczas karmienia? – Rozwiąż test Czy podczas karmienia dziecka trzeba podtrzymywać pierś Nie jest to potrzebne – ręce mają trzymać dziecko, a nie pierś. Jednak robiąc to, możesz czuć się pewniej, zwłaszcza gdy masz duży, ciężki biust. Podtrzymanie piersi bywa pomocne w momencie przystawiania dziecka. Rób to dłonią ułożoną w kształcie litery „u” lub „c”. Nie może to być gest nożycowy ani papierosowy. Nie zasłaniaj otoczki, bo utrudniasz dziecku prawidłowe uchwycenie piersi. Czy uciskanie pełnych piersi dziecku pomaga To częsty gest, ale niepotrzebny – dziecko dobrze oddycha nawet z noskiem wtulonym w pierś. Może natomiast zaszkodzić mamie. Ucisk piersi blokuje swobodny wypływ mleka, a to prowadzi do zastoju pokarmu. Jeśli obawiasz się, że dziecko ma za bardzo przyciśnięty nosek, mocniej przytul do siebie jego pupę, a głowa sama odsunie się od piersi. Dlaczego karmienie noworodka bywa bolesne Jeśli dziecko trzyma w buzi samą brodawkę (bez otoczki), uciska ją dziąsłami, cofa język, pociera nim szczyt brodawki. Karmienie jest wtedy wyjątkowo bolesne. Wystarczy jednak zmienić pozycję i zachęcić dziecko do szerokiego otworzenia buzi przed nałożeniem jej na pierś (zamiast wciskania mu jej). To mama uczy noworodka prawidłowego chwytania piersi, od niej zależy udane karmienie. Jeśli dziecko od początku ssie nieprawidłowo, taki sposób będzie się utrwalał i pogłębiał problemy. Trzeba to szybko skorygować.[CMS_PAGE_BREAK] Czy po karmieniu trzeba odciągać resztę pokarmu Absolutnie nie. To przestarzała metoda. Najważniejsza jest zasada popytu i podaży. Dziecko wpływa na ilość pokarmu w piersiach częstotliwością, długością i siłą ssania. A każda kobieta jest w stanie wytworzyć tyle mleka, ile potrzebuje jej dziecko. Odciągając pokarm, niepotrzebnie robisz z siebie fabrykę mleka. Lepiej zostawić inicjatywę maleństwu. Czytaj także: Kiedy trzeba odciągać pokarm? Jak długo noworodek może ssać Posługiwanie się piersią jak smoczkiem czy pozwalanie, by dziecko przy niej „wisiało” to błąd. Żadne dziecko nie będzie aktywnie ssało przez trzy godziny, bo to dla niego za duży wysiłek. Jedne maluszki dopadają do piersi i najadają się błyskawicznie. Inne lubią się delektować, ale i w ich przypadku karmienie piersią nie powinno to trwać dłużej niż 40-50 minut (z obu piersi) – efektywnego ssania, ze słyszalnym połykaniem. Inne formy spędzania czasu przy piersi nie mają nic wspólnego z zaspokajaniem głodu. Najedzone dziecko nie powinno trzymać brodawki w buzi. W przeciwnym razie ją zmaceruje. Przerwy są potrzebne także po to, by mogły prawidłowo zadziałać hormony. Polecamy: Najlepsze akcesoria dla karmiącej: wkładki, osłonki, muszle Co robić, gdy dziecko się nie najada Tuż po porodzie jest to najczęściej spowodowane błędami technicznymi – które są często interpretowane jako brak pokarmu lub jego niedobór. Wystarczy skupić się na dobrym przystawieniu dziecka, na właściwej pozycji przy piersi, zwrócić uwagę na szczegóły, o których wcześniej była mowa. We wczesnym okresie połogu mamy zapominają, że trzeba pić 2-3 litry na dobę. Trzeba im o tym przypominać. Czy karmić dziecko na każde zawołanie Nie można tego odmawiać, bo fizyczna bliskość to warunek prawidłowego rozwoju dziecka. Jednak nie należy przystawiać go natychmiast, gdy zapłacze. To czasem rozdrażnia malca, bo płacz nie zawsze oznacza głód. Nie można traktować karmienia piersią jako jedynej formy kontaktu. Wiele mam niesłusznie uważa, że w ten sposób zaspokajają wszystkie potrzeby malca. Między karmieniami jest czas na inny rodzaj bliskości, np. z tatą. Co robić, gdy dziecko gryzie brodawkę? Nie pozwolić, bo karmienie piersią to pierwsza lekcja wychowawcza. W ten sposób zachowują się ząbkujące maluchy. Starsze lubią też bawić się brodawką, wyciągać piersi, okładać je rączkami. W takiej sytuacji trzeba im pokazać – krótko i jednoznacznie – że tak nie wolno robić. Konsultacja: Elżbieta Bartha, międzynarodowy konsultant laktacyjny z poradni laktacyjnej Szpitala św. Rodziny w Warszawie. Polecamy: Wybieramy stanik do karmienia
Najlepiej przystawić dziecko do piersi zaraz po porodzie. Co jednak, gdy nie możesz zaraz po porodzie przystawić dziecko do piersi?
Opóźnienie pierwszego karmienia może spowodować późniejsze kłopoty laktacyjne. Postaraj się temu zapobiec. Nie każdy noworodek tuż po urodzeniu potrafi prawidłowo uchwycić pierś oraz ją ssać. Ważne, by pierwsze karmienie rozpocząć jak najszybciej po porodzie, najlepiej w pierwszych dwóch godzinach. Noworodek ma wtedy największą potrzebę ssania, a organizm mamy jest bardzo podatny na bodźce płynące od dziecka. Opóźnienie pierwszego karmienia, a szczególnie podanie dziecku pokarmu z butelki, może spowodować późniejsze kłopoty laktacyjne. Pokarm mamy jest zdrowszy niż mleko modyfikowane, dlatego nawet jeżeli dziecko odmawia ssania piersi, warto podjąć próbę podawania mu go. To trudne, ale możliwe! Po porodzie odciągamy pokarm, aby później dać go dziecku Musisz od sześciu do ośmiu razy dziennie odciągać pokarm i podawać go dziecku. Zrelaksuj się. Pomyśl o tym, co sprawia Ci przyjemność i uspokaja. Możesz mieć dziecko blisko siebie. Zrób sobie ciepły prysznic lub połóż na piersi kompres. Potem delikatnie pomasuj piersi. Ruchy powinny przypominać głaskanie. Masuj całą pierś w różnych kierunkach. Następnie spróbuj odciągnąć mleko. Dobre opróżnianie piersi trwa około 20-30 minut. Możesz też zdecydować się na odciągacz ręczny lub elektryczny. Po porodzie podajemy odciągnięty pokarm dziecku Jeśli chcesz jeszcze próbować nakłonić dziecko do ssania piersi, nie podawaj mu odciągniętego pokarmu butelką. Mechanizm ssania z piersi jest bowiem inny niż przy piciu z butelki – w przypadku piersi kluczową rolę spełnia język, którym dziecko wymasowuje pokarm. Ssąc smoczek, pracuje głównie dziąsłami. Lepiej więc podawać dziecku mleko łyżeczką, kubeczkiem lub tzw. systemem wspomagającym karmienie (dostępnym w sklepach z akcesoriami dla niemowląt) Jeśli możesz, staraj się jak najdłużej karmić malca własnym pokarmem (żadna mieszanka mleczna nie zapewni dziecku przeciwciał odpornościowych). Jednak jeśli Twoje próby nie powiodą się, nie czuj się przez to gorszą mamą. Tul swoje dziecko, noś na rękach, kochaj. Zobacz też: Cesarka a karmienie piersią – jak poród wpływa na laktację?