Znak większości na klawiaturze: jak wpisać i rozwiązać problemy
Sprawdź, jak wpisać znak większości na klawiaturze w Windows, Macu, laptopie i telefonie oraz co zrobić, gdy nie działa skrót lub układ.
Niepozorny symbol > potrafi zatrzymać pracę szybciej niż bardziej skomplikowane skróty klawiaturowe. Przydaje się w zadaniach z matematyki, tabelach, dokumentach i codziennym pisaniu, a mimo to na wielu urządzeniach jego wpisanie wcale nie jest tak oczywiste, jak powinno. Wystarczy jednak znać kilka prostych rozwiązań, by problem zniknął od ręki. Pokażemy, gdzie szukać tego znaku na standardowej klawiaturze, laptopie, Macu i telefonie, a także co zrobić, gdy klawisz nie działa, układ języka się nie zgadza albo trzeba skorzystać z kodu Alt, klawiatury ekranowej lub kopiowania symbolu. Gdzie jest znak większości na klawiaturze Symbol > służy do porównywania wartości. Oznacza, że liczba, wyrażenie lub wynik zapisany po lewej stronie jest większy od tego, co znajduje się po prawej stronie. Zapis 7 > 3 odczytuje się więc prosto: siedem jest większe od trzech. To podstawowa zasada użycia tego znaku w matematyce, prostych porównaniach i niektórych zapisach technicznych. Najczęściej znak większości na klawiaturze znajduje się na klawiszu w dolnym rzędzie literowym, zwykle po prawej stronie litery M. W wielu polskich układach trzeba użyć do tego klawisza Shift. Standardowa klawiatura polska Na standardowej polskiej klawiaturze najczęściej działa kombinacja Shift +.. W praktyce wygląda to tak: przytrzymanie klawisza Shift, naciśnięcie klawisza z kropką ., pojawienie się symbolu >. Ten klawisz zwykle znajduje się po prawej stronie litery M, blisko prawego Shift. Dla większości osób jest to najszybszy sposób wpisania znaku większości. Gdy układ klawiszy wygląda inaczej Nie każda klawiatura ma znak większości w dokładnie tym samym miejscu. Inaczej mogą wyglądać klawiatury pełnowymiarowe, inaczej laptopy, a jeszcze inaczej modele sprowadzane z zagranicu. Najczęstsze różnice wynikają z dwóch powodów: fizycznego układu klawiszy, aktywnego układu języka w systemie. To ważne, bo nawet jeśli na obudowie klawisza widać > albo klawisz jest w znanym miejscu, system może interpretować go inaczej. Dlatego przy problemach warto sprawdzić nie tylko samą klawiaturę, ale też ustawiony język wpisywania. Jak wpisać znak większości na różnych urządzeniach Na laptopie i klawiaturze 60% Na laptopie znak większości zwykle wpisuje się tak samo jak na zwykłej klawiaturze, czyli Shift +.. Trzeba jednak pamiętać, że na klawiaturach 60% i niektórych modelach specjalistycznych układ bywa bardziej zwarty. Część funkcji jest wtedy przeniesiona na dodatkową warstwę i może być potrzebna kombinacja z klawiszem Fn. Przykładowo: podstawowy klawisz może działać dopiero po użyciu Fn, symbol może być przypisany do alternatywnej warstwy, rozmieszczenie znaków może zależeć od konkretnego modelu. Jeśli Shift +. nie działa, najlepiej sprawdzić wariant z Fn, zgodny z danym urządzeniem. Na komputerze z Windows W systemie Windows najprostsza metoda to nadal Shift +., o ile aktywny układ klawiatury odpowiada polskiemu lub podobnemu układowi, w którym znak jest przypisany do tego klawisza. Alternatywą jest kod Alt, czyli Alt + 62. Ta opcja przydaje się wtedy, gdy fizyczny klawisz nie działa albo znak nie pojawia się prawidłowo. Warto pamiętać o dwóch warunkach: kod Alt + 62 wpisuje się na klawiaturze numerycznej, zwykle potrzebny jest aktywny Num Lock. Na laptopach bez osobnego bloku numerycznego ten sposób często nie zadziała bez obejścia. W takiej sytuacji wygodniej skorzystać z klawiatury ekranowej albo wkleić symbol. Na Macu Na Macu położenie znaku zależy od aktywnego układu klawiatury. W wielu układach ISO symbol > znajduje się najczęściej obok klawisza Z. W niektórych układach działa także Shift +., podobnie jak na części klawiatur Windows. Jeśli standardowa kombinacja nie daje efektu, warto sprawdzić, jaki układ jest ustawiony w systemie. Gdy znak nie jest łatwo dostępny, opcją zapasową jest Podgląd znaków. To praktyczne rozwiązanie, zwłaszcza wtedy, gdy klawiatura jest importowana albo układ nie odpowiada oznaczeniom na klawiszach. Na telefonie i tablecie Na urządzeniach mobilnych znak > zwykle znajduje się w sekcji symboli klawiatury ekranowej. Najczęściej trzeba: przełączyć klawiaturę z liter na cyfry i symbole, odszukać > wśród znaków specjalnych, stuknąć symbol, by wstawić go do tekstu. Na Androidzie i iPhonie układ klawiatury ekranowej może się różnić, ale zasada pozostaje podobna. Jeśli symbolu nie widać od razu, zwykle jest ukryty na drugiej planszy z symbolami. Alternatywne sposoby wpisania znaku większości Klawiatura ekranowa i narzędzia systemowe Gdy fizyczny klawisz nie działa albo trudno znaleźć symbol na nietypowym układzie, pomocna bywa klawiatura ekranowa. To rozwiązanie sprawdza się szczególnie wtedy, gdy: klawisz jest uszkodzony, laptop nie ma wygodnego dostępu do znaków specjalnych, trzeba szybko sprawdzić, jak system interpretuje układ. W Windows klawiaturę ekranową można uruchomić z poziomu systemu. Na Macu podobną rolę może pełnić Podgląd znaków. To prosty sposób, by wpisać symbol bez zgadywania, gdzie akurat został ukryty. Kopiowanie i wklejanie symbolu Awaryjny wariant jest bardzo prosty: skopiować znak > i wkleić go tam, gdzie jest potrzebny. Taka metoda przydaje się w: dokumentach, arkuszach, formularzach, wiadomościach pisanych na telefonie lub tablecie. Nie jest to rozwiązanie na co dzień, ale gdy liczy się szybki efekt, działa bez uczenia się nowych skrótów. Zmiana układu klawiatury Jeśli klawiatura została kupiona za granicą albo system ma ustawiony inny język niż faktyczny układ klawiszy, warto zmienić układ w ustawieniach. To może pomóc wtedy, gdy: znaki na klawiszach nie zgadzają się z tym, co pojawia się na ekranie, > i < są w nieoczekiwanych miejscach, standardowy skrót przestaje działać. Dopasowanie układu systemowego do rzeczywistego rozmieszczenia klawiszy często rozwiązuje problem szybciej niż szukanie kolejnych skrótów. Co zrobić, gdy znak większości nie działa Sprawdzenie układu języka Najczęstszą przyczyną problemów jest zmieniony układ języka. To właśnie wtedy zdarza się, że znak większy i mniejszy się zamieniają albo klawisz wpisuje zupełnie inny symbol. Taki problem pojawia się zwłaszcza po przypadkowej zmianie języka w systemie. W praktyce wystarczy sprawdzić, jaki układ jest aktywny, i przełączyć go na właściwy. Warto też pamiętać, że układ fizyczny i systemowy to nie zawsze to samo. Klawiatura może wyglądać na polską, ale system może mieć ustawiony inny wariant. Problemy z kodem Alt Jeśli nie działa Alt + 62, przyczyna zwykle jest prosta. Najczęstsze powody to: wyłączony Num Lock, wpisywanie cyfr z górnego rzędu zamiast z klawiatury numerycznej, brak osobnej klawiatury numerycznej w laptopie. Dlatego ta metoda jest najwygodniejsza głównie na komputerach z pełnym blokiem numerycznym. Na mniejszych laptopach bywa niewygodna albo niedostępna. Uszkodzony lub niedostępny klawisz Jeśli klawisz nie działa mechanicznie albo został przypisany do innej funkcji, najlepiej skorzystać z obejścia. Najpraktyczniejsze opcje to: klawiatura ekranowa, skopiowanie symbolu > z internetu lub innego dokumentu, tymczasowe korzystanie z innej klawiatury. To rozwiązania pomocne do czasu naprawy sprzętu, bez przerywania pracy. Najczęstsze pytania o znak większości na klawiaturze Jak zrobić znak większości bez klawiatury numerycznej? Najprościej użyć skrótu Shift +., bo nie wymaga on bloku numerycznego. Jeśli ten wariant nie działa, pomocne będą: klawiatura ekranowa, kopiowanie i wklejanie, sprawdzenie aktywnego układu języka. Dlaczego znak większy i mniejszy się zamieniają? Najczęściej winny jest niewłaściwy układ klawiatury ustawiony w systemie. Powód może być jeden z dwóch: aktywny język nie odpowiada używanej klawiaturze, fizyczny układ klawiszy różni się od systemowego. Właśnie dlatego ten sam klawisz może raz wpisywać >, a innym razem < albo inny symbol. Po dopasowaniu układu problem zwykle znika. Jak poprawnie używać znaku większości w tekście? Symbol > stosuje się przede wszystkim w matematyce, prostych zapisach porównawczych i tam, gdzie trzeba jasno pokazać relację między dwiema wartościami. Poprawny zapis oznacza zawsze jedno: lewa strona jest większa od prawej strony. Przykład 10 > 4 jest poprawny, bo dziesięć jest większe od czterech. W zwykłym tekście warto używać tego znaku oszczędnie i tylko wtedy, gdy faktycznie upraszcza zapis. W tabelach, zestawieniach i krótkich porównaniach sprawdza się bardzo dobrze. Najczęściej znak większości wpisuje się przez Shift +., zwykle na klawiszu po prawej stronie litery M. Gdy układ wygląda inaczej, wiele wyjaśnia sprawdzenie języka systemu i rzeczywistego rozmieszczenia klawiszy. Jeśli skrót nie działa, pomocne bywają alternatywy: Alt + 62 w Windows z klawiaturą numeryczną, klawiatura ekranowa, kopiowanie i wklejanie albo zmiana układu klawiatury. Na laptopach 60% i w wybranych modelach specjalistycznych czasem potrzebna jest też dodatkowa kombinacja z Fn. Bibliografia: Co oznacza i jak wygląda znak większości oraz znak mniejszości... Znak większości w matematyce - proste wyjaśnienie... Jak wpisać znak mniejszości (<) na klawiaturze?
Twarda spacja nie działa? Przyczyny i skuteczne rozwiązania
Twarda spacja nie działa? Sprawdź przyczyny, testy i skuteczne sposoby wstawiania znaku w Wordzie, LibreOffice, Google Docs, PowerPoincie i HTML.
Drobny znak, a potrafi uratować cały tekst przed typograficznym chaosem. Twarda spacja pozwala utrzymać w jednym wierszu to, co nie powinno zostać rozdzielone, od jednoliterowych spójników po daty, skróty i numery. Gdy jednak skrót klawiszowy zawodzi albo efekt nie jest widoczny, poprawne formatowanie szybko zamienia się we frustrację. Najczęstsze źródła problemu kryją się w ustawieniach systemu, konflikcie skrótów, sposobie użycia klawiatury albo ograniczeniach konkretnego programu. Warto więc wiedzieć, jak rozpoznać przyczynę, sprawdzić znaki niedrukowalne i skutecznie wstawić nierozdzielającą spację w Wordzie, LibreOffice, Google Docs, PowerPoincie oraz w kodzie HTML. Czym jest twarda spacja i po czym poznać, że nie działa Twarda spacja, nazywana też spacją nierozdzielającą, wygląda jak zwykła spacja, ale pełni inną funkcję. Nie pozwala programowi złamać wiersza dokładnie w tym miejscu, więc łączy ze sobą dwa elementy tekstu, które powinny pozostać razem. Dzięki temu na końcu linii nie zostają samotne litery, a zapis dat, liczb czy nazwisk wygląda poprawniej. W praktyce działa jak niewidoczny łącznik między wyrazami. Jeśli zostanie wstawiona między „w” a kolejnym słowem, oba elementy przejdą do następnego wiersza razem. To samo dotyczy zapisu typu „10 kg”, „prof. Nowak” czy „12 maja”. Zwykła spacja i twarda spacja są podobne wizualnie, ale różnią się technicznie. Zwykła spacja to standardowy odstęp, zwykle kojarzony z kodem 32. Twarda spacja ma kod Unicode 160, czyli xA0, i właśnie ten znak odpowiada za brak podziału wiersza w danym miejscu. Gdy twarda spacja nie działa, objawy bywają mylące. Czasem skrót klawiaturowy nie daje żadnej reakcji. Czasem znak zostanie wstawiony, ale tekst wygląda tak samo, bo różnica ujawnia się dopiero przy zawijaniu wiersza. Bywa też, że edytor nie pokazuje żadnej wizualnej różnicy między zwykła a nierozdzielającą spacją, więc łatwo odnieść wrażenie, że nic się nie zmieniło. Najczęstsze przyczyny problemów z twardą spacją Konflikt skrótów klawiszowych w systemie Jedną z najczęstszych, a zarazem najmniej intuicyjnych przyczyn problemu jest konflikt skrótu Ctrl + Shift. W wielu systemach ta kombinacja bywa przypisana do przełączania języka klawiatury albo układu wejścia. W efekcie zamiast wstawić twardą spację system przejmuje skrót i wykonuje własną akcję. To dlatego brak działania twardej spacji często nie wynika z błędu w Wordzie czy innym edytorze, ale z ustawień samego systemu. Użytkownik naciska poprawny skrót, a program nie dostaje pełnej kombinacji, bo wcześniej reaguje systemowa zmiana języka. Podobny efekt daje nadpisanie skrótu przez inne aplikacje działające w tle albo przez ustawienia narzędzi do obsługi klawiatury. Jeśli skrót działał wcześniej, a przestał bez wyraźnego powodu, warto brać pod uwagę właśnie konflikt skrótów klawiszowych. Błędy związane z klawiaturą i sposobem wpisywania Problemy pojawiają się też przy wpisywaniu znaku kodem numerycznym. Twardą spację można wstawić przez lewy Alt + 0160, ale tylko wtedy, gdy liczby są wpisywane z klawiatury numerycznej. Użycie niewłaściwego klawisza Alt albo cyfr z górnego rzędu klawiatury zwykle nie przyniesie efektu. Znaczenie ma również aktywny Num Lock. Jeśli jest wyłączony, kod nie zostanie wpisany prawidłowo. To drobiazg, który łatwo przeoczyć, zwłaszcza gdy skrót Ctrl + Shift + Spacja nie działa i potrzebne jest szybkie obejście. W praktyce wiele nieudanych prób wynika nie z samego znaku, ale z techniki jego wprowadzania. Dlatego, pytając, jak zrobić twardą spację, trzeba uwzględnić nie tylko program, lecz także typ klawiatury i sposób wpisywania. Ograniczenia konkretnego programu Nie każdy program obsługuje tę samą metodę wstawiania znaku. W Wordzie i LibreOffice skrót Ctrl + Shift + Spacja jest standardowym rozwiązaniem. W Google Docs również bywa używany jako najprostszy sposób pracy z nierozdzielającą spacją, ale zachowanie edytora online może zależeć od przeglądarki i aktywnych skrótów systemowych. Inaczej bywa w PowerPoincie. Tam sam znak może być obsługiwany, ale skrót klawiaturowy niekoniecznie zadziała. To ważne rozróżnienie: brak reakcji na skrót nie musi oznaczać, że program w ogóle nie potrafi użyć twardej spacji. Dlatego rozwiązywanie problemów z twardą spacją w Wordzie, LibreOffice, Google Docs i PowerPoincie wymaga sprawdzenia dwóch rzeczy osobno: czy dany program rozpoznaje sam znak oraz czy pozwala go wygodnie wstawić wybraną metodą. Szybka diagnoza: jak sprawdzić, czy w tekście jest twarda spacja Widok znaków niedrukowalnych Najprostszy sposób diagnostyczny to włączenie znaków ukrytych, czyli niedrukowalnych. Pozwala to odróżnić zwykłe spacje od znaków specjalnych, które na co dzień pozostają niewidoczne. W Wordzie pomaga w tym skrót Ctrl + Shift + 8, często używany właśnie wtedy, gdy trzeba sprawdzić formatowanie i ustalić, czy problem rzeczywiście dotyczy twardej spacji. Po włączeniu tego widoku można rozpoznać, że między dwoma elementami znajduje się inny znak niż zwykła spacja. To jedna z najlepszych odpowiedzi na pytanie, jak sprawdzić, czy używam twardej spacji, bo zamiast zgadywać, od razu widać, czy znak został wstawiony. W praktyce to także dobry sposób, by nie pomylić problemu technicznego z brakiem widocznego efektu. Czasem spacja nierozdzielająca jest w tekście obecna, tylko bez podglądu znaków niedrukowalnych trudno to zauważyć. Test zachowania tekstu przy zawijaniu wiersza Drugą szybką metodą jest zwykły test zawijania wiersza. Wystarczy zwęzić kolumnę tekstu albo doprowadzić do sytuacji, w której fragment ma się złamać na końcu linii. Jeśli dwa połączone elementy przechodzą do kolejnej linii razem, twarda spacja została wstawiona poprawnie. To szczególnie przydatne tam, gdzie edytor nie pokazuje różnicy na ekranie. Brak widocznego efektu nie zawsze oznacza brak znaku. Jeśli między wyrazami jest dużo miejsca albo układ wiersza akurat nie wymusza podziału, działanie twardej spacji może pozostać prawie niewidoczne. Stąd bierze się częste wrażenie, że twarda spacja łamie tekst mimo użycia. W rzeczywistości problemem bywa nie sam znak, tylko miejsce jego wstawienia albo układ tekstu, który nie pokazuje wyraźnie jego działania. Działające sposoby wstawiania twardej spacji w popularnych programach Word, LibreOffice i Google Docs W najpopularniejszych edytorach tekstu podstawową metodą pozostaje Ctrl + Shift + Spacja. Tak najczęściej wstawia się twardą spację w Wordzie, LibreOffice i w wielu codziennych zastosowaniach także w Google Docs. W Wordzie to standardowe rozwiązanie, dlatego fraza „twarda spacja Word” najczęściej oznacza właśnie ten skrót oraz późniejsze sprawdzenie efektu przez znaki niedrukowalne. W LibreOffice mechanizm jest podobny: znak ma tę samą funkcję i służy do zablokowania podziału wiersza w danym miejscu. W Google Docs sytuacja bywa nieco mniej przewidywalna, bo edytor działa w przeglądarce, a skróty mogą wchodzić w konflikt z systemem lub samą przeglądarką. Jeśli jednak skrót nie został przejęty po drodze, zachowanie znaku pozostaje takie samo: połączone fragmenty tekstu nie powinny rozdzielać się przy zawijaniu. PowerPoint i programy, w których skrót nie działa W PowerPoincie częsty problem polega na tym, że sam skrót Ctrl + Shift + Spacja nie daje efektu. Nie oznacza to jednak, że twardej spacji nie da się użyć. Najprostsze obejście to wstawienie znaku w Wordzie, skopiowanie go i wklejenie do slajdu. Drugą metodą jest użycie kodu numerycznego: lewy Alt + 0160. Ta opcja działa wtedy, gdy cyfry są wpisywane z klawiatury numerycznej i aktywny jest Num Lock. Jeśli te warunki nie są spełnione, znak zwykle się nie pojawi. To praktyczne rozwiązanie także w innych programach, które rozpoznają znak, ale nie obsługują standardowego skrótu. W takich przypadkach problem leży nie w samym formacie tekstu, lecz w ograniczeniach interfejsu albo mapowaniu klawiszy. Własne obejścia i ustawienia zastępcze Gdy skrót jest stale przejmowany przez system albo niewygodny w konkretnym programie, pomocna może być zmiana skrótów klawiszowych. To rozwiązanie sprawdza się zwłaszcza wtedy, gdy konflikt Ctrl + Shift wynika z ustawień zmiany języka klawiatury. W środowisku pakietu Office wygodnym obejściem bywają też wpisy autokorekty. Można przygotować własną sekwencję znaków, która po wpisaniu zostanie zamieniona na twardą spację. To praktyczne przy powtarzalnych sytuacjach, na przykład podczas redagowania tekstów z dużą liczbą dat, skrótów czy zapisów liczbowych. Takie obejścia nie zmieniają działania samego znaku. Po prostu pozwalają go wstawić tam, gdzie standardowa metoda okazuje się zawodna albo zbyt wolna. Twarda spacja w HTML i innych środowiskach W HTML twarda spacja ma zapis &nbsp;. To jedna z najczęściej używanych encji, gdy tekst ma się nie rozdzielać w określonym miejscu, na przykład między liczbą a jednostką albo między inicjałem a nazwiskiem. Technicznie &nbsp; odpowiada znakowi Unicode xA0, czyli 160. To ta sama idea zapisana w inny sposób: w edytorze tekstu wstawiany jest znak nierozdzielający, a w kodzie HTML można zapisać go jako encję. Warto pamiętać, że efekt zależy od środowiska, kodowania i sposobu interpretacji znaku. Jeśli dokument, aplikacja albo fragment kodu nieprawidłowo obsługuje znaki specjalne, twarda spacja może nie zachowywać się tak, jak powinna. Dlatego w pracy z HTML nbsp trzeba rozpatrywać nie tylko jako znak, ale też jako element zależny od poprawnego przetworzenia przez przeglądarkę lub program. Gdzie twarda spacja jest potrzebna i jakie ma ograniczenia Najbardziej znane zastosowanie dotyczy jednoliterowych spójników i przyimków, takich jak „a”, „i”, „u”, „o”, „w”, „z”. Twarda spacja zapobiega pozostawieniu ich na końcu wiersza, co w polskim składzie tekstu uchodzi za niezręczność typograficzną. Trzeba jednak wstawić ją we właściwym miejscu, czyli po takiej literze, aby połączyć ją z następnym słowem. Ten znak przydaje się także w datach, numerach, skrótach i nazwach własnych. Dobrze sprawdza się między dniem a miesiącem, liczbą a jednostką, tytułem skróconym a nazwiskiem, inicjałem a nazwiskiem, a także między imieniem i nazwiskiem, gdy oba elementy nie powinny rozpaść się na dwie linie. Trzeba jednak pamiętać o ograniczeniach. Twarda spacja ma stałą szerokość i nie bierze udziału w justowaniu tekstu. Oznacza to, że przy wyrównaniu do obu marginesów nie będzie rozciągana tak jak zwykłe odstępy. W efekcie układ wyjustowanego akapitu może wyglądać mniej równo, a część odstępów w innych miejscach stanie się wyraźnie większa. Z tego powodu twarde spacje warto stosować tam, gdzie są naprawdę potrzebne, a nie mechanicznie wszędzie. Pomagają uporządkować skład, ale w nadmiarze potrafią pogorszyć wygląd tekstu, zwłaszcza w wąskich kolumnach i mocno wyjustowanych blokach. Najczęściej problem da się rozwiązać bez skomplikowanych działań: najpierw warto sprawdzić, czy skrót nie jest przejmowany przez system, potem włączyć znaki niedrukowalne i dopiero na końcu szukać obejść zależnych od programu. To zwykle wystarcza, by ustalić, czy znak nie został wstawiony, czy tylko nie widać jego działania. Twarda spacja pozostaje drobnym, ale bardzo praktycznym elementem składu tekstu. Gdy działa poprawnie, porządkuje zapis, poprawia czytelność i pozwala uniknąć typograficznych potknięć, które najbardziej rzucają się w oczy właśnie wtedy, gdy nie powinno ich być. Bibliografia: Twarda spacja w OpenOffice 4.1.0 - skrót nie działa Przenoszenie spójników i przyimków do... - zapiski admina Microsoft Word: Twarda spacja | Jak przenieść a, i, u, o, w, z do kolejnego wiersza, linii
Twarda spacja jak zrobić: skróty i instrukcje krok po kroku
Sprawdź, twarda spacja jak zrobić w Wordzie, Google Docs, Windows i Macu. Poznaj skróty, użycie i sposoby na schludny, profesjonalny tekst.
Twarda spacja to drobny znak, który robi ogromną różnicę w wyglądzie tekstu. Dzięki niej skróty, liczby z jednostkami czy krótkie wyrazy nie rozpadają się przy końcu wiersza, a całość wygląda po prostu schludniej i bardziej profesjonalnie. W praktyce wystarczy znać jeden lub dwa proste skróty, by szybko używać jej w Wordzie, Google Docs i innych popularnych programach. Poniżej znajdziesz najwygodniejsze sposoby wstawiania spacji nierozdzielającej w Windows i na Macu, a także wskazówki, gdzie naprawdę warto ją stosować i jak usprawnić ten proces przy pracy z dłuższym dokumentem. Czym jest twarda spacja i jak ją rozpoznać Twarda spacja, nazywana też spacją nierozdzielającą, to znak, który łączy dwa elementy tekstu tak, aby nie zostały rozdzielone przy końcu wiersza. Stosuje się ją wtedy, gdy fragment powinien pozostać razem, na przykład liczba z jednostką albo skrót z nazwiskiem. Różnica między zwykłą spacją a twardą spacją nie polega na wyglądzie, tylko na działaniu. Zwykła spacja pozwala programowi przenieść kolejny wyraz do następnej linii, a twarda spacja tego nie robi, więc oba człony zostają obok siebie. Technicznie odpowiada znakowi Unicode U+00A0. Dlatego ten sam znak można spotkać w edytorach tekstu, HTML i innych środowiskach pracy z tekstem. Jak wygląda twarda spacja w praktyce W zwykłym widoku tekstu twarda spacja wygląda tak samo jak zwykła. Gołym okiem najczęściej nie da się zauważyć różnicy, więc odpowiedź na pytanie, jak wygląda twarda spacja, jest przewrotna: zwykle identycznie jak każda inna spacja. Różnicę można sprawdzić po włączeniu znaków niedrukowalnych w edytorze. Wtedy łatwiej zobaczyć, czy w danym miejscu został użyty właściwy znak odstępu. Najważniejszy jest efekt praktyczny: połączone wyrazy nie przechodzą do osobnych linii. Jeśli między „10” i „km” została wstawiona twarda spacja, oba elementy zostaną razem nawet po zmianie szerokości akapitu. Najszybsze sposoby wstawienia twardej spacji W praktyce najczęściej najszybszą odpowiedzią na pytanie „twarda spacja, jak zrobić” jest użycie skrótu klawiaturowego. To metoda, która zwykle działa od razu podczas pisania i nie wymaga szukania opcji w menu. Skrót klawiszowy w Windows i macOS W systemie Windows najczęściej używa się skrótu Ctrl + Shift + Spacja. To podstawowy skrót klawiszowy twardej spacji w wielu edytorach tekstu, w tym w Wordzie. W macOS odpowiednikiem jest Option + Spacja. To najprostszy skrót do twardej spacji na Macu i w wielu aplikacjach działa równie intuicyjnie jak w Windows. Właśnie ten skrót warto zapamiętać w pierwszej kolejności, bo bywa zaskakująco spójny w różnych programach. Jeśli celem jest szybkie wstawianie znaku bez odrywania rąk od klawiatury, ta metoda wygrywa z menu i ręcznym wyszukiwaniem symboli. Alternatywne metody systemowe W Windows można też skorzystać z rozwiązania typu alt code, czyli wpisać Alt + 0160 na klawiaturze numerycznej. Ta metoda działa systemowo, więc może się przydać również poza klasycznymi edytorami tekstu, na przykład w różnych polach wpisywania tekstu, o ile aplikacja obsługuje ten znak. W macOS w wielu aplikacjach działa po prostu Option + Spacja. To rozwiązanie przydaje się nie tylko w programach do pisania, ale także tam, gdzie trzeba zachować poprawny układ tekstu w krótkim opisie, formularzu albo notatce. Twarda spacja w Microsoft Word krok po kroku Microsoft Word daje kilka wygodnych sposobów wstawienia twardej spacji. Najszybszy jest skrót z klawiatury, ale można też skorzystać z menu programu. Wstawianie skrótem klawiaturowym Aby wstawić twardą spację w Wordzie: Ustaw kursor między wyrazami, które mają pozostać razem. Naciśnij Ctrl + Shift + Spacja. Kontynuuj pisanie jak zwykle. To najsprawniejszy sposób na zachowanie poprawnego składu podczas pracy nad dłuższym tekstem. Wstawianie przez menu Worda Gdy skrót nie jest pod ręką albo wygodniejsze jest użycie opcji programu, można wstawić znak z menu Worda: Ustaw kursor w wybranym miejscu. Kliknij Wstaw. Wybierz Symbol. Kliknij Więcej symboli. Otwórz zakładkę Znaki specjalne. Wybierz pozycję Spacja nierozdzielająca. Kliknij Wstaw. Ta ścieżka przydaje się zwłaszcza wtedy, gdy chcesz upewnić się, że został użyty dokładnie ten znak, a nie zwykła spacja. Jak sprawdzić, czy Word wstawił właściwy znak Najprościej włączyć znaki niedrukowalne. Dzięki temu łatwiej skontrolować miejsca, w których fragmenty tekstu mają zostać razem, na przykład przy zapisie „10 km”, „prof. Kowalski” albo inicjałów z nazwiskiem. Taka kontrola jest szczególnie przydatna po większej redakcji dokumentu lub po kopiowaniu treści z innych źródeł, gdzie zwykłe i twarde spacje mogły się wymieszać. Twarda spacja w Google Docs krok po kroku Twarda spacja w Google Docs także jest dostępna, choć działanie skrótu może zależeć od systemu i przeglądarki. Warto więc znać dwie metody: skrót oraz wstawienie znaku specjalnego. Wstawianie skrótem w Dokumentach Google W Dokumentach Google można spróbować skrótu: w Windows: Ctrl + Shift + Spacja, w macOS: Option + Spacja. To często działa, ale nie zawsze zachowuje się identycznie we wszystkich konfiguracjach. Wpływ na to ma system operacyjny oraz przeglądarka, więc jeśli skrót nie przynosi efektu, lepiej przejść do metody przez znak specjalny. Wstawianie przez znak specjalny W Dokumentach Google można też dodać twardą spację ręcznie: Ustaw kursor w miejscu, w którym ma się pojawić znak. Kliknij Wstaw. Wybierz Znak specjalny. W wyszukiwarce wpisz „no-break space”. Wybierz znak odpowiadający U+00A0. To najpewniejszy sposób, gdy skrót klawiszowy nie działa w danej przeglądarce albo układzie klawiatury. Gdzie stosować twardą spację i jak przyspieszyć pracę z tekstem Sama znajomość skrótu to dopiero początek. Równie ważne jest to, kiedy stosować twardą spację w tekście, żeby poprawić czytelność i uniknąć nieestetycznych przeniesień. Typowe miejsca użycia w polskim tekście Twardą spację warto stosować przede wszystkim między liczbą a jednostką, na przykład: 10 km. Dzięki temu liczba nie zostanie na końcu jednej linii, a jednostka na początku następnej. Przydaje się też przy skrócie z wyrazem, na przykład: prof. Kowalski. Podobnie działa przy inicjałach i nazwiskach, takich jak A. Kowalska. Spacja nierozdzielająca bywa używana również przy krótkich wyrazach i spójnikach, jeśli mają pozostać z kolejnym wyrazem. To szczególnie ważne w staranniej składanych tekstach, gdzie chce się uniknąć samotnych krótkich słów na końcu wiersza. Automatyczne wstawianie w dłuższych dokumentach Przy większych plikach ręczne poprawianie każdej spacji szybko staje się męczące. Wtedy pomaga funkcja Zamień pod skrótem Ctrl + H. Można dzięki niej masowo podmieniać zwykłe spacje w wybranych konstrukcjach, na przykład między liczbą a jednostką albo po konkretnych skrótach. Najbezpieczniej robić to punktowo, według jasno określonych wzorców, zamiast zamieniać spacje w całym dokumencie bez kontroli. W dłuższej pracy dobrze sprawdzają się też makra i własne automatyzacje w edytorach. To wygodne rozwiązanie wtedy, gdy podobne poprawki pojawiają się regularnie, na przykład w raportach, pracach dyplomowych czy materiałach publikacyjnych. Twarda spacja w HTML i LaTeX W HTML twardą spację zapisuje się jako &nbsp; albo &#160;. To podstawowy zapis używany wtedy, gdy dwa elementy nie powinny zostać rozdzielone przez łamanie wiersza w przeglądarce. W LaTeX stosuje się znak ~. Wstawia się go między wyrazami, które mają pozostać razem, na przykład między inicjałem a nazwiskiem albo liczbą a jednostką. Te zapisy są szczególnie przydatne w tekstach internetowych i technicznych, gdzie kontrola nad składem ma znaczenie nie tylko estetyczne, ale też praktyczne. Najwygodniej zapamiętać jedną zasadę: w Windows najszybsza metoda to Ctrl + Shift + Spacja, a w macOS, Option + Spacja. W wielu edytorach tekstu właśnie ten skrót pozwala od razu wstawić znak U+00A0 bez szukania go w menu. Twarda spacja przydaje się wszędzie tam, gdzie dwa elementy powinny zostać razem: przy liczbach z jednostkami, skrótach, inicjałach czy krótkich wyrazach. W Wordzie i Google Docs można używać skrótu albo opcji wstawiania znaku, a w HTML i LaTeX odpowiednio &nbsp;, &#160; oraz ~. Bibliografia: Word twarda spacja - Poradnik Excel Microsoft Word – twarda spacja. Jak zrobić twardą spację w Word? Twarda spacja - Dostępna Małopolska
Twarda spacja: czym jest, zastosowanie i praktyczne wskazówki
Dowiedz się, kiedy stosować twardą spację, jak wstawić ją w Wordzie, Google Docs i HTML oraz jak uniknąć sierotek w tekście.
Drobny znak potrafi zrobić w tekście ogromną różnicę. Twarda spacja to jeden z tych typograficznych szczegółów, które na pierwszy rzut oka są niewidoczne, ale szybko wpływają na estetykę, czytelność i profesjonalny wygląd dokumentu. To właśnie dzięki niej imię i nazwisko, liczba z jednostką czy jednoliterowy przyimek nie rozpadają się na dwa wersy, tworząc niechciane „sierotki” w tekście. Warto wiedzieć, gdzie spacja nierozdzielająca jest naprawdę potrzebna, jak wstawić ją w popularnych edytorach i jak uniknąć najczęstszych błędów podczas formatowania. Czym jest twarda spacja i jak działa Twarda spacja to znak odstępu, który wygląda jak zwykła spacja, ale nie pozwala złamać wiersza w miejscu, w którym został wstawiony. Dzięki temu dwa sąsiadujące elementy tekstu pozostają razem w jednej linii. W praktyce spotyka się też nazwy: spacja nierozdzielająca i niełamliwa spacja. W codziennym użyciu określenia te odnoszą się do tego samego efektu typograficznego: zabezpieczenia fragmentu tekstu przed rozdzieleniem. Jej działanie najłatwiej zauważyć nie podczas samego pisania, lecz przy składzie tekstu, zmianie szerokości kolumny, justowaniu albo na wydruku. Wtedy okazuje się, że fragment połączony twardą spacją nie rozpada się na dwa wersy. Jak wygląda twarda spacja Na ekranie i na wydruku twarda spacja wygląda tak samo jak zwykła. Nie ma innego kształtu ani widocznego oznaczenia w gotowym tekście. Różnica polega wyłącznie na funkcji. Jej zadaniem jest zablokowanie łamania wiersza w konkretnym miejscu, tak aby połączone wyrazy, liczby lub skróty nie zostały rozdzielone. Twarda spacja a zwykła spacja Zwykła spacja zostawia programowi swobodę łamania wiersza. Jeśli na końcu linijki zabraknie miejsca, kolejny wyraz może zostać przeniesiony do następnego wersu. Twarda spacja działa inaczej: trwale łączy sąsiadujące elementy tekstu. Jeżeli cały połączony fragment nie mieści się na końcu linii, program przenosi go w całości niżej. To właśnie podstawowa różnica między twardą spacją a zwykłą spacją i powód, dla którego ma tak duże znaczenie w formatowaniu tekstu. Dlaczego twarda spacja jest ważna w polskiej typografii W polszczyźnie twarda spacja pomaga uniknąć jednego z najczęstszych problemów składu, czyli tzw. sierotek w tekście. Chodzi o sytuacje, w których na końcu wiersza zostaje samotny jednoliterowy przyimek lub spójnik, a reszta wyrażenia przechodzi do kolejnej linii. To drobiazg, ale bardzo widoczny. Tekst bez takich potknięć wygląda czyściej, spokojniej i bardziej profesjonalnie. Zyskuje też na czytelności, bo odbiorca nie zatrzymuje wzroku na przypadkowych podziałach. Znaczenie twardej spacji widać szczególnie w tekstach użytkowych, urzędowych, akademickich i internetowych, gdzie liczy się nie tylko poprawność językowa, lecz także estetyka zapisu. W dobrze złożonym dokumencie liczby, jednostki, nazwiska czy skróty nie powinny rozpadać się między wersami. Sierotki w tekście i ich wpływ na odbiór Najbardziej charakterystyczny przykład to jednoliterowe wyrazy pozostające na końcu linijki: „w”, „z”, „i”, „a”, „o”, „u”. W zdaniu „Byliśmy w domu” zwykła spacja może sprawić, że „w” zostanie samo na końcu wersu, a „domu” przejdzie niżej. W języku polskim problem jest szczególnie widoczny, bo takich krótkich wyrazów używa się często. Z punktu widzenia typografii wygląda to nieestetycznie i rozbija rytm czytania. Warto też pamiętać, że zasady ortograficzne i praktyka typograficzna nie zawsze są tożsame. PWN dopuszcza pozostawianie jednoliterowych przyimków i spójników na końcu wiersza w tekście ciągłym, ale w redakcyjnej praktyce bardzo często się tego unika, właśnie przy pomocy twardej spacji. Kiedy stosować twardą spację Jednoliterowe przyimki i spójniki Najczęstsze zastosowanie dotyczy krótkich wyrazów, które nie powinny zostawać same na końcu linii. Dotyczy to połączeń takich jak: „w domu”, „z pracy”, „i jeszcze”, „a także”. Twarda spacja łączy tu wyraz niesamodzielny z kolejnym słowem. Dzięki temu przyimki i krótkie spójniki nie tworzą sierotek, a zapis wygląda naturalnie i schludnie. Imię i nazwisko oraz inne nazwy własne Warto łączyć twardą spacją imię z nazwiskiem, na przykład „Anna Kowalska” albo „Jan Nowak”. Rozdzielenie takich elementów między wersami jest nie tylko nieestetyczne, ale bywa też niewygodne w odbiorze. Ta sama zasada sprawdza się przy tytule lub skrócie zestawionym z nazwiskiem, jak „dr Nowak”. Dobrze działa także przy innych nazwach własnych, które tworzą stałe, rozpoznawalne połączenia. Liczby z jednostkami, walutami i oznaczeniami Jednym z podstawowych miejsc użycia twardej spacji są zestawienia liczby z jednostką, symbolem lub oznaczeniem. Chodzi o zapisy takie jak „10 km”, „23 °C”, „50 zł” czy „nr 5”. Jeśli liczba zostanie w jednym wersie, a jednostka w drugim, tekst traci spójność wizualną. Twarda spacja zapobiega takiemu rozpadowi i porządkuje zapis. Daty, numery i inne stałe połączenia Dobrze stosować ją także w datach składających się z kilku członów, na przykład „12 maja 2025 r.”. W takim zapisie poszczególne elementy tworzą jedną informację i nie powinny rozjeżdżać się między linijkami. Podobnie jest z numerami telefonów zapisanymi w grupach, numerami dokumentów czy innymi ciągami, które powinny zachować spójny układ. Twarda spacja przydaje się też w połączeniach skrótu z wyrazem, gdy oba człony logicznie należą do siebie. Jak wstawić twardą spację w popularnych edytorach Twarda spacja w Wordzie W systemie Windows najprościej użyć skrótu klawiaturowego Ctrl + Shift + Spacja. To najczęściej stosowany sposób, gdy potrzebna jest twarda spacja w Wordzie. Ta sama kombinacja działa również w wielu klasycznych edytorach tekstu. Jeśli chcesz wstawiać ją na bieżąco podczas pisania, właśnie ten skrót jest najszybszym rozwiązaniem. Twarda spacja na macOS i w innych programach Na komputerach Apple zwykle działa skrót Option + Spacja. To wygodny odpowiednik dla macOS, choć jego obsługa może zależeć od konkretnej aplikacji. Zasada pozostaje taka sama: wstawiony znak ma połączyć dwa elementy tekstu i zablokować łamania wiersza między nimi. W praktyce warto sprawdzić działanie skrótu w używanym programie, zwłaszcza jeśli pracuje się w kilku różnych edytorach. Twarda spacja w Google Docs W Dokumentach Google najbezpieczniej wstawić ją przez znak specjalny. Pomaga w tym kod Unicode U+00A0, który odpowiada standardowej spacji nierozdzielającej. To rozwiązanie przydaje się szczególnie wtedy, gdy tekst ma być później udostępniany, drukowany albo kopiowany do innych narzędzi. Daje większą kontrolę nad składem i ogranicza ryzyko przypadkowego rozdzielenia wyrazów. Twarda spacja w HTML W HTML twardą spację zapisuje się encją &nbsp;. To podstawowy sposób stosowania jej w treściach internetowych i w kodzie stron. Takie rozwiązanie chroni przed rozbiciem połączeń, które powinny zostać razem, na przykład liczby z jednostką albo krótkiego przyimka z kolejnym wyrazem. W sieci ma to szczególne znaczenie, bo układ tekstu zmienia się zależnie od szerokości ekranu. Najczęstsze błędy i nieporozumienia związane z twardą spacją Pomijanie twardej spacji tam, gdzie jest potrzebna Najczęstszy błąd polega na pozostawianiu zwykłej spacji w miejscach, które proszą się o zabezpieczenie. Dotyczy to zwłaszcza połączeń typu „w domu”, „z dzieckiem”, „10 km”, „50 zł” czy „dr Nowak”. Na pierwszy rzut oka wszystko wygląda poprawnie. Problem pojawia się dopiero wtedy, gdy tekst zaczyna się łamać i elementy, które powinny tworzyć całość, trafiają do osobnych wersów. Mylenie nazw i funkcji W praktyce łatwo spotkać różne określenia tego samego rozwiązania. Twarda spacja, spacja nierozdzielająca i niełamliwa spacja opisują to samo zjawisko z punktu widzenia codziennej pracy z tekstem. Różnica dotyczy nazewnictwa, a nie celu użycia. Najważniejsze pozostaje to, że taki znak blokuje niechciany podział wiersza i pomaga utrzymać poprawny skład. Błędy niewidoczne na pierwszy rzut oka Brak twardych spacji rzadko rzuca się w oczy od razu. Często ujawnia się dopiero po zwężeniu akapitu, zmianie marginesów, ustawieniu dwóch kolumn albo wydruku. To dlatego błędy związane z twardą spacją bywają lekceważone. Nie są spektakularne, ale systematycznie obniżają jakość składu tekstu i sprawiają, że dokument wygląda mniej starannie. Praktyczne wskazówki przy pracy z tekstem Najwygodniej stosować twardą spację od razu podczas pisania. Dzięki temu nie trzeba później wracać do całego dokumentu i ręcznie poprawiać miejsc, w których pojawiły się sierotki albo nieestetyczne podziały. Szczególną uwagę warto zwracać na krótkie wyrazy, liczby z jednostkami, kwoty, nazwiska oraz skróty połączone z innym członem. To właśnie tam najczęściej dochodzi do błędów, które potem psują formatowanie tekstu. Jeśli trzeba sprawdzić układ białych znaków, pomocne bywa włączenie podglądu znaków ukrytych w edytorze. W Wordzie służy do tego przycisk ¶ lub skrót Ctrl + Shift + 8. Taki podgląd ułatwia wyłapanie miejsc, w których zwykła spacja powinna zostać zastąpiona twardą. Twarda spacja nie zmienia treści zdania, ale wyraźnie poprawia jego zapis. To jeden z tych drobnych elementów, które robią dużą różnicę w codziennej pracy z dokumentem, mailem, ogłoszeniem czy wpisem na stronę. Warto traktować ją nie jako techniczny detal, lecz jako prosty nawyk redakcyjny. Kilka dobrze wstawionych twardych spacji wystarcza, by tekst wyglądał czyściej, czytelniej i bardziej profesjonalnie. Bibliografia: Twarda spaca – przydatny skrót - Język polski Word - Twarda spacja
Twarda spacja jak usunąć i znaleźć w każdym dokumencie
Twarda spacja jak usunąć? Poznaj szybkie sposoby na znalezienie i usunięcie spacji niełamiącej w Wordzie, Google Docs i LibreOffice.
Twarda spacja potrafi skutecznie utrudnić pracę z tekstem, zwłaszcza gdy w dokumencie pojawiają się problemy z łamaniem wierszy, kopiowaniem treści albo hurtową edycją. Choć na pierwszy rzut oka wygląda jak zwykła spacja, działa inaczej i właśnie dlatego warto umieć ją szybko rozpoznać. W tym artykule pokazujemy najprostsze sposoby na jej znalezienie i usunięcie, zarówno ręcznie, jak i masowo, z pomocą funkcji „Znajdź i zamień”. Wyjaśniamy też, jak włączyć podgląd znaków niedrukowanych, jak działa odpowiedni skrót klawiaturowy w popularnych edytorach oraz jak sprawdzić, czy dokument został naprawdę dobrze wyczyszczony. Czym jest twarda spacja i czym różni się od zwykłej Twarda spacja, nazywana też spacją niełamiącą, wygląda niemal tak samo jak zwykła spacja, ale działa inaczej. Jej zadaniem jest połączenie dwóch elementów tekstu tak, by edytor nie rozdzielił ich przy końcu wiersza. Najważniejsza różnica dotyczy właśnie łamania linii. Zwykła spacja pozwala przenieść kolejny wyraz do następnego wiersza, a twarda blokuje takie rozdzielenie. Dzięki temu krótkie wyrazy, liczby i inne elementy, które powinny zostać razem, nie rozpadają się przy składzie tekstu. Od strony technicznej zwykła spacja ma kod 32, a twarda 160. To drobiazg, który przy edycji robi sporą różnicę. Jeśli w tekście znajduje się znak o kodzie 160, zwykłe czyszczenie spacji albo prosta zamiana nie zawsze zadziała. Właśnie dlatego twarda spacja sprawia kłopot po kopiowaniu tekstu z internetu, PDF-ów albo innych dokumentów. Na ekranie wygląda niewinnie, ale podczas edycji, wyszukiwania i hurtowego porządkowania treści zachowuje się jak inny znak. Gdy pojawia się problem „twarda spacja, jak usunąć”, najpierw trzeba ustalić, czy chodzi o pojedynczy znak, czy o większą liczbę ukrytych odstępów w całym pliku. Jak znaleźć twardą spację w dokumencie Widok znaków niedrukowanych w edytorze tekstu Najprostszy sposób to włączenie widoku znaków niedrukowanych. W Wordzie robi się to przez opcję „Pokaż wszystko” lub symbol ¶ na karcie Start. Po aktywowaniu tej funkcji widać nie tylko akapity i podziały wierszy, ale też różne rodzaje spacji. Twardą spację da się wtedy odróżnić od zwykłej, bo program pokazuje ją innym symbolem. Nie trzeba zgadywać, dlaczego tekst zachowuje się dziwnie przy kasowaniu albo dlaczego dwa wyrazy uparcie trzymają się razem. To najszybsza metoda, jeśli trzeba znaleźć twardą spację w długim dokumencie. Już po krótkim przewinięciu widać, czy problem dotyczy jednego akapitu, kilku wklejonych fragmentów czy całej partii tekstu. Przy długich materiałach taki podgląd oszczędza sporo czasu, bo od razu pokazuje skalę problemu. Gdzie najczęściej pojawia się twarda spacja Najczęściej trafia do dokumentu razem z treścią skopiowaną z internetu albo z PDF-u. W takich miejscach znaki specjalne bywają niewidoczne, ale po wklejeniu do edytora zaczynają wpływać na układ tekstu i działanie funkcji wyszukiwania. Drugie częste źródło to dokumenty po automatycznej korekcie albo po wcześniejszej redakcji. Ktoś mógł świadomie wstawić spację niełamiącą, żeby poprawić estetykę składu, a potem tekst przeszedł przez kilka programów i zrobił się trudniejszy do posprzątania. Twarde spacje często pojawiają się też w treściach przygotowywanych zgodnie z zasadami typografii, zwłaszcza przy walce z „sierotkami”, czyli samotnymi krótkimi wyrazami zostającymi na końcu linijki. W takim przypadku nie zawsze są błędem. Czasem trzeba je usunąć, a czasem tylko sprawdzić, czy zostały użyte tam, gdzie rzeczywiście mają sens. Jak usunąć twardą spację ręcznie i hurtowo Ręczne usuwanie pojedynczej twardej spacji Jeśli problem dotyczy jednego miejsca, nie ma potrzeby uruchamiania bardziej rozbudowanych narzędzi. Wystarczy ustawić kursor bezpośrednio przy twardej spacji i usunąć ją klawiszem Backspace albo Delete, zależnie od położenia kursora. Po skasowaniu znaku można od razu zdecydować, co dalej. Jeśli dwa wyrazy mają się normalnie rozdzielać, warto wstawić zwykłą spację. Jeśli odstęp znalazł się tam przypadkiem, można go usunąć całkowicie. To najprostszy sposób wtedy, gdy wiadomo dokładnie, gdzie znajduje się problematyczny znak. Jeśli trzeba usunąć twardą spację w Wordzie tylko w jednym czy dwóch miejscach, ręczna poprawka jest zwykle szybsza niż pełne wyszukiwanie i zamiana. Hurtowe usuwanie przez „Znajdź i zamień” Gdy twardych spacji jest więcej, najlepiej działa funkcja „Znajdź i zamień”. W Wordzie i podobnych edytorach wywołuje się ją skrótem Ctrl+H. To podstawowa metoda na hurtowe usuwanie twardej spacji w całym dokumencie. Najważniejszy krok to wpisanie lub wklejenie do pola wyszukiwania prawdziwej twardej spacji. Można skopiować ją z tekstu albo wstawić bezpośrednio do pola. Zwykła spacja nie zadziała, bo edytor będzie szukał znaku o kodzie 32, a nie 160. W polu „Zamień na” można wstawić zwykłą spację albo pozostawić pole puste. Pierwsza opcja jest bezpieczniejsza w normalnym tekście, bo zachowuje odstęp między wyrazami. Druga sprawdza się wtedy, gdy twarda spacja była po prostu zbędnym znakiem, na przykład w danych importowanych z innych źródeł. Usuwanie twardej spacji za pomocą Ctrl+H dobrze sprawdza się w Wordzie, LibreOffice i innych edytorach z podobną funkcją. W praktyce to najszybszy sposób, by znaleźć i zamienić twardą spację bez poprawiania każdego miejsca osobno. Warto jednak uważać przy dokumentach redagowanych typograficznie, bo część takich znaków mogła zostać wstawiona celowo. Co zrobić po zamianie Po hurtowej zamianie dobrze jest ponownie włączyć znaki niedrukowalne i szybko przejrzeć tekst. Taka kontrola od razu pokazuje, czy wszystkie twarde spacje rzeczywiście zniknęły albo czy zostały tylko te, które miały zostać. Warto też sprawdzić układ tekstu. Po zamianie mogą zmienić się podziały wierszy, wygląd akapitów i rozmieszczenie krótkich wyrazów przy końcu linijek. Czasem dokument po czyszczeniu wygląda lepiej, a czasem wymaga jeszcze kilku ręcznych poprawek. Dobrą praktyką jest obejrzenie nagłówków, list, cytatów oraz miejsc, w których wcześniej tekst „nie chciał się” łamać. Taka krótka kontrola pozwala upewnić się, że porządki nie zepsuły składu. Jak działa twarda spacja w popularnych programach Word, Google Docs, LibreOffice i Outlook W wielu popularnych programach działa ten sam skrót klawiszowy do wstawiania spacji niełamiącej: Ctrl+Shift+Spacja. Dotyczy to między innymi Worda, Google Docs, LibreOffice i Outlooka. Na komputerach Mac odpowiednikiem jest Option+Spacja. To wygodne, bo nawyk z jednego programu zwykle da się przenieść do innego. Najczęściej używany skrót do twardej spacji pozostaje więc taki sam niezależnie od edytora, a różnice pojawiają się dopiero przy podglądzie i późniejszym czyszczeniu dokumentu. Nie każdy program pokazuje znaki niedrukowalne w identyczny sposób. W Wordzie i LibreOffice kontrola takich znaków jest zwykle prostsza, bo ich widok jest czytelny i łatwo sprawdzić, gdzie dokładnie występują. W innych środowiskach obsługa może być mniej wygodna, dlatego przy problemach z formatowaniem dobrze najpierw upewnić się, czy w dokumencie rzeczywiście chodzi o spację niełamiącą. PowerPoint i inne mniej typowe środowiska W części programów standardowy skrót nie działa. Dobrym przykładem jest PowerPoint, gdzie Ctrl+Shift+Spacja może nie wstawiać twardej spacji tak jak w klasycznym edytorze tekstu. W takiej sytuacji pomaga wstawienie symbolu „No-Break Space”. W PowerPoint można to zrobić przez funkcję wstawiania symboli. To rozwiązanie jest mniej wygodne niż skrót klawiaturowy, ale pozwala osiągnąć ten sam efekt. Podobne ograniczenia zdarzają się w niektórych CMS-ach i edytorach treści. Część z nich nie pokazuje znaków niedrukowalnych, a część inaczej przetwarza spacje niełamiące po zapisaniu lub publikacji. Dlatego przy pracy w systemach publikacyjnych warto sprawdzić efekt nie tylko w edytorze, ale też po zapisaniu gotowej treści. Jak wstawiać twardą spację świadomie, żeby nie poprawiać tekstu później Twarda spacja niełamiąca jest przydatna wtedy, gdy dwa elementy nie powinny rozdzielać się między końcem jednego wiersza a początkiem kolejnego. W polskim składzie tekstu ma to znaczenie przede wszystkim dla estetyki i płynności czytania. Najbardziej typowe zastosowanie to łączenie krótkich spójników i przyimków z następnym wyrazem. Dzięki temu samotne „i”, „a”, „w” czy „z” nie zostają na końcu linijki. To prosty zabieg, który wyraźnie poprawia wygląd dokumentu. W praktyce wystarczy w miejscach wymagających takiego połączenia zamienić zwykłą spację na twardą. Lepiej robić to od razu podczas redakcji niż wracać później do całego dokumentu i ręcznie poprawiać rozjechany skład. Świadome użycie kilku spacji niełamiących zwykle daje lepszy efekt niż późniejsze hurtowe ratowanie układu tekstu. Jak przyspieszyć czyszczenie bardzo długich dokumentów Makra, skrypty i arkusze kalkulacyjne Przy bardzo długich plikach ręczne poprawianie szybko przestaje być opłacalne. Wtedy pomagają makra i proste skrypty automatyzujące zamianę znaku 160 na zwykłą spację albo jego usuwanie z większej liczby plików. To szczególnie przydatne przy seryjnej obróbce tekstów po eksporcie z różnych źródeł. Takie rozwiązania sprawdzają się również wtedy, gdy problem wraca regularnie, na przykład w raportach, zestawieniach albo danych przeklejanych do dokumentów zewnętrznych. Automatyzacja nie zastępuje kontroli, ale bardzo skraca czas pierwszego czyszczenia. W Excelu temat wygląda trochę inaczej, bo twarda spacja może ukrywać się w zawartości komórki. Zamiana spacji w Excelu dotyczy więc nie tylko wyglądu tekstu, lecz także danych. Po usunięciu takich znaków warto sprawdzić, czy liczby, daty i inne wartości są poprawnie rozpoznawane przez arkusz, bo czyszczenie tekstu nie zawsze automatycznie zmienia format danych. Narzędzia online i wtyczki Przy tekstach przenoszonych między wieloma systemami pomocne bywają narzędzia online do wykrywania nietypowych spacji. Mogą szybko wskazać miejsca, w których zwykły podgląd edytora nie pokazuje wyraźnie różnic między znakami. Takie rozwiązania mają sens zwłaszcza poza klasycznym edytorem tekstu, kiedy trzeba sprawdzić fragment pochodzący z CMS-a, formularza albo publikacji internetowej. Dobrze sprawdzają się również przy szybkiej kontroli, gdy trzeba znaleźć twardą spację w długim dokumencie bez ręcznego przeglądania każdej strony. W systemach publikacyjnych pomocne bywają także wtyczki. W WordPressie dostępne są dodatki, które automatycznie porządkują problem „sierotek” i spacji niełamiących. To wygodne wsparcie przy długich lub seryjnie obrabianych treściach, ale przy krótkim dokumencie zwykle szybciej działa ręczna poprawka albo funkcja „Znajdź i zamień”. Najskuteczniejsza metoda zależy od sytuacji. Pojedynczą twardą spację najłatwiej skasować ręcznie, większą liczbę znaków najlepiej wyczyścić przez Ctrl+H, a przy długich plikach warto sięgnąć po automatyzację albo narzędzia pomocnicze. Po każdej zmianie dobrze jeszcze raz włączyć widok znaków niedrukowalnych i sprawdzić układ tekstu. To prosty krok, który pozwala upewnić się, że dokument jest naprawdę czysty, a nie tylko wygląda na poprawiony. Bibliografia: Twarda spacja - MAKROAPLIKACJE.PL Twarda spacja w dokumentach Twarda spacja w dokumentach MS Word, LibreOffice i OpenOffice...
Laptop do nauki dla każdego czwartoklasisty. Czy w 2024 roku dzieci dostaną laptopy?
Laptop dla każdego ucznia 4 klasy — taki program wprowadził rząd w 2023 roku. Rok po ogłoszeniu programu okazało się, że w roku szkolnym 2024/2025 mogą być problemy z jego realizacją. Czy dzieci dostaną darmowe komputery?
Laptopy do nauki dla czwartoklasistów po raz pierwszy trafiły do uczniów w roku szkolnym 2023/2024. A jak będzie w roku 2024/2025? Możliwe, że we wrześniu dzieci nie dostaną komputerów do nauki. Program „Laptop dla ucznia” stanął pod znakiem zapytania. Spis treści: Laptopy dla czwartoklasistów 2024 Program „Cyfrowy uczeń” będzie lepszy? Laptop dla dziecka do szkoły: jaki najlepszy? Laptopy dla czwartoklasistów 2024 Uczniowie 4-tych klas szkoły podstawowej otrzymali darmowe laptopy w 2023 roku. W mediach szybko pojawiły się jednak informacje, że rodzice wielu czwartoklasistów postanowili sprzedać otrzymane komputery (pomimo zakazu i zabezpieczeń, które miały chronić przed spieniężeniem sprzętu). Na początku 2024 roku aktualny minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski poinformował, że z realizacją programu w kolejnym roku szkolnym może być problem. „Wszystko wskazuje na to, że podczas przetargu doszło do naruszenia przepisów karnych, mogło dojść do sytuacji korupcyjnych, a w związku z tym, w trybie niejawnym — bo takie informacje podczas audytu otrzymaliśmy — zostanie złożone doniesienie do prokuratury, które będzie dotyczyło możliwości popełnienia przestępstwa przy okazji tego przetargu” — mówił minister podczas konferencji prasowej 8 lutego 2024. Krzysztof Gawkowski: dzisiaj zawieszamy program "Laptop dla ucznia"#PAPinformacje https://t.co/VwAN4fJlpk — PAP (@PAPinformacje) February 8, 2024 Program „Cyfrowy uczeń” będzie lepszy? Minister Gawkowski zapowiedział też, że dotychczasowy program ma zostać zastąpiony nowym programem o nazwie „Cyfrowy uczeń”. Szczegóły tegoż nie są jeszcze znane. Szefowa resortu edukacji i szkolnictwa wyższego, Barbara Nowacka, uważa, że „rozdawanie laptopów uczniom z czwartej klasy szkoły podstawowej budzi wiele wątpliwości ekspertów”. Dlatego nowy program, mający na celu rozwój cyfryzacji w edukacji ma być szczegółowo dopracowany podczas konsultacji. Niewykluczone, że uczniowie, którzy we wrześniu 2024 rozpoczną naukę w 4 klasie, nie otrzymają rządowych laptopów. Laptop dla dziecka do szkoły: jaki będzie najlepszy? Tak czy inaczej, parametry laptopów do nauki określone w przetargu programu „Laptop dla każdego czwartoklasisty” mogą okazać się przydatną ściągawką dla rodziców, którzy chcą kupić komputer dla swoich dzieci. Tego typu laptopy w zupełności wystarczą uczniom do odrabiania lekcji, poszukiwania informacji oraz (gdy zajdzie taka potrzeba) do uczestniczenia w zdalnych zajęciach. Jeśli chodzi o rządowe laptopy dla dzieci szkolnych, w specyfikacji przetargowej określono takie parametry jak: 8 GB pamięci RAM (z możliwością rozbudowy pamięci do 16 GB), dysk SSD o pojemności minimum 256 GB, ekran minimum 13 cali, rozdzielczość ekranu – nie mniejsza niż FullHD, jasność ekranu – minimum 220 cd/m2 (nitów), wbudowane głośniki, wbudowana kamera, zintegrowana karta graficzna, bateria 37 Wh (ładowana przy pomocy standardowego USB typu C), waga do 2,5 kg, 3-letnia gwarancja. Nie określono szczegółowych wymagań co do: procesora (zaznaczając, że laptop musi mieć minimum 110 punktów w benchmarku Crossmark), systemu operacyjnego (zaznaczając, że system musi być legalny, 64-bitowy i zainstalowany przez producenta). Na początek, ten cel rząd planował przeznaczyć 760 mln zł (bez VAT). Koszt jednego laptopa dla dziecka do szkoły miał wynosić zatem ok. 2054 zł (bez VAT). Po doliczeniu VAT wartość laptopa wynosiła wówczas 2668 zł. Źródło: Komputer Świat, Fakt Zobacz też: Twoje dziecko może być narażone na cyberprzemoc Komputer to dla dzieci współczesny trzepak. Jak nie spaść z niego z wielkim hukiem? Nieuczciwy sklep internetowy. Jak nie dać się oszukać podczas zakupów w internecie
Powstanie Instagram dla dzieci! Trwają już prace nad specjalną wersją serwisu!
Facebook pracuje nad specjalną wersją Instagrama dla dzieci. Będą mogły z niej korzystać osoby poniżej 13. roku życia. Koncern zapowiada także, że do sprawniejszej weryfikacji wieku potencjalnych użytkowników będzie używana sztuczna inteligencja.
Teraz także młodsi użytkownicy będą mogli korzystać z platformy, będzie się to jednak odbywać w nieco inny sposób. Specjalna wersja serwisu będzie umożliwiała dzieciom bezpieczne udostępnianie zdjęć oraz kontakt ze znajomym, a to wszystko pod kontrolą rodziców. Instagram dla dzieci Obecnie serwis nie pozwala na tworzenie kont osobom poniżej 13. roku życia. Jak poinformował w rozmowie z „The Guardian” rzecznik Facebooka (koncernu, do którego należy Instagram) – prace nad wersją Instagrama dla dzieci już trwają i ma być on podobny do aplikacji Messenger Kids, która jest przeznaczona dla dzieci w wieku 6-12 lat. „Coraz więcej dzieci prosi rodziców o pozwolenie na korzystanie z aplikacji, by pozostawać w kontakcie z przyjaciółmi. (...) pracujemy nad nowymi produktami, które będą odpowiednie dla najmłodszych i kontrolowane przez ich rodziców” – poinformował rzecznik. Profile dzieci mają być prywatne, a możliwość wyszukiwania kont – ograniczona. Dorośli użytkownicy nie będą mogli wysyłać wiadomości do osób poniżej 18. roku życia, jeżeli te osoby nie obserwują ich konta. Sztuczna inteligencja zweryfikuje wiek Obecnie wiele osób przy rejestracji w serwisie omija ograniczenia wiekowe, zawyżając swój wiek. W konsekwencji dzieci mimo zakazu korzystają z Instagrama. Koncern ma w planach użycie sztucznej inteligencji do weryfikacji wieku podczas zakładania konta. Źródło: biznses.radiozet.pl Zobacz także: Uzależnienie od telefonu – objawy, czynniki ryzyka, leczenie Rubik daje dzieciom telefony na wakacjach, a fani: „Wasze dzieci ciągle tylko z komórką" Weronika Rosati daje córce telefon dla świętego spokoju. Ale tak na ulicy? To nieodpowiedzialne!
Dzieci rolników otrzymają dofinansowanie na ZAKUP KOMPUTERA!
Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ogłosiła możliwość składania wniosków o dofinansowanie sprzętu komputerowego. Warunki? Pieniądze należą się wyłącznie rodzinom o niskich dochodach, z działalnością rolniczą i… na komputery zakupione po 10 grudnia! Absurd?
W biurach powiatowych ARiMR można składać wnioski o dofinansowanie zakupu komputera stacjonarnego lub laptopa wraz z myszką, klawiaturą i oprogramowaniem. Aby otrzymać pieniądze, rodzina musi jednak spełnić wyśrubowane warunki. Dla kogo dofinansowanie komputera? Jakie warunki muszą spełnić rodziny kwalifikujące się do otrzymania dofinansowania: posiadać co najmniej dwoje dzieci w wieku do 18 lat, uczących się w szkole podstawowej lub ponadpodstawowej w roku szkolnym 2020/2021; co najmniej jedno z rodziców/opiekunów musi prowadzić gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym; co najmniej jednemu z rodziców/opiekunów musi zostać nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; łączny dochód w rodzinie uzyskany przez rodziców/opiekunów w 2019 r., podzielony na rodziców/opiekunów i dzieci w wieku do 18 lat nie może przekraczać 1 200 zł na osobę miesięcznie; rodzina nie otrzymała w ostatnich trzech latach żadnego komputera stacjonarnego lub przenośnego zakupionego ze środków publicznych lub środków organizacji pozarządowych. Kwota dofinansowania wynosi 1500 zł na jedną rodzinę, a termin składania wniosków upływa 30 grudnia 2020 roku. W komentarzach pod artykułem opublikowanym przez portal wiescirolnicze.pl można zauważyć rosnące niezadowolenie. Rodziny rolnicze są oburzone faktem, że tego typu pomoc została zaoferowana tak późno, a pozostali internauci – że dofinansowanie znowu dotyczy wybranej grupy, czyli rolników. Haczyk w przepisach Białostocki portal wyborczej.pl informuje jednak, że dofinansowanie ma zostać przyznane jedynie osobom, które zakupią sprzęt między 10 grudnia 2020 r. a 31 marca 2021 r. Podlaski poseł Porozumienia Mieczysław Baszko zwrócił uwagę na absurd sytuacji i zaapelował „o natychmiastową zmianę warunków otrzymania wsparcia, wprowadzając do projektu faktury za sprzęt wystawione od 12 marca 2020 roku”. Poseł zapowiedział także złożenie interpelacji w sprawie niezrozumiałego przepisu. Źródło: bialystok.wyborcza.pl, wiescirolnicze.pl, money.pl Zobacz też: Ile czasu przed ekranem? Poradnik wg wieku dziecka Nauczyciele dostaną 500+ na pracę zdalną Rodzice masowo posyłają dzieci do szkoły. Mówią, że nie mają warunków do nauki zdalnej
Dziewczyny, mamy! Błagam, korzystajcie ze sprawdzonych serwisów. Nie słuchajcie wyłącznie opinii innych mam. Dla dobra – swojego i dziecka.
Fora internetowe, różnego rodzaju grupy fejsowe to fajne, pożyteczne miejsca pod warunkiem, że traktujesz je jako wsparcie, a nie źródło wiedzy. Bo, żeby mądrze wychowywać dziecko, dobrze dbać o jego zdrowie i samopoczucie, właśnie wiedzy potrzeba – i to mądrej, popartej nauką, a nie „bo u mnie pomogło” albo „ja w to wierzę”. I nie piszę tego dlatego, że pracuję w serwisie, w którym dajemy rady i wspieramy mamy, opierając się wyłącznie na twardych danych i badaniach. To może być groźne Piszę to dlatego, że ostatnio spotkałam się z przyjaciółmi, którzy opowiedzieli mi historię jeżącą włosy na głowie. Przynajmniej na mojej, bo na wielu innych mam – jak się okazało – nie. W rodzinie przyjaciół pojawiło się dziecko. Wcześniak, ale urodzony przed czasem tylko trzy tygodnie, więc w sumie prawie w normie. Dziecko zdrowe, śliczne, ale mama przestraszona, bo to przecież wcześniak. Wyczytała, że trzeba mu mierzyć temperaturę, bo szybciej się wychładza – z tym wychładzaniem rzeczywiście prawda, ale wystarczy zadbać, by w pokoju i podczas kąpieli panowała odpowiednia temperatura. No i mama mierzyła temperaturę noworodkowi co kilka godzin… Któregoś dnia zmierzyła i wpadła w histerię, bo dziecko miało 36 stopni. Zamiast spokojnie poczekać, zadzwonić do pediatry malucha lub znaleźć odpowiedź w profesjonalnym serwisie, weszła na forum. A tam znalazła rozwiązanie – trzeba dziecko szybko jak najcieplej ubrać, by się zagrzało. No i ubrała 3-tygodniowego malucha w śpiochy, kaftanik, sweterek, rożek, przykryła kocykiem i wyszła na spacer, bo świeciło piękne słońce, a termometr na balkonie wskazywał 30 stopni. Dzieciak rzeczywiście się szybko zagrzał, z tego rozgrzania zaczął płakać, więc zgrzał się jeszcze bardziej... Na szczęście nie skończyło się totalnym przegrzaniem (które grozi naprawdę strasznymi konsekwencjami u tak małych dzieci), ale co maleństwo wycierpiało, to jego – że tak to ujmę lakonicznie. To mnie nie dotyczy Wiele z was pewnie teraz pomyślało, że jak matka głupia, to nie rozumie, że wystarczyło tylko troszkę cieplej dziecko otulić. Że to nie dotyczy żadnej z was, bo wy potraficie oddzielić dobre rady od tych idiotycznych. Cóż, to nie takie proste. Nie zawsze posiadamy taką wiedzę, by od razu widzieć, która rada jest do bani. Niektóre z nich brzmią zresztą naprawdę bardzo przekonująco. A potem idzie w świat wiadomość, że w internetach to same głupstwa piszą. No nie same. Trzeba tylko mądrze wybierać. Wybierz serwis Dobra, napiszę to! Jeśli nie chcecie korzystać z mamotoja.pl, korzystajcie z innych serwisów parentingowych – ale z dużych, takich, w których znajdziecie porady ekspertów i teksty doświadczonych dziennikarzy piszących od lat o dzieciach. Albo z blogów eksperckich prowadzonych przez specjalistów (np. lekarzy, psychologów). Niech stoi za nimi aktualna wiedza. Wiecie, co robimy, kiedy pojawiają się nowe doniesienia na jakiś temat? Piszemy o tym tekst, a stare, nieaktualne teksty poprawiamy, żeby ktoś przypadkiem na starą poradę się nie natknął. Tak to działa. Siła reklamy? Część zarzuca dużym serwisom, że pracują pod reklamę, że są sprzedajne. No to mam dla was dwie informacje. Po pierwsze, produkty, które polecamy, o których piszemy, są nam znane. Testujemy je (jesteśmy mamami!), rozmawiamy o nich w redakcji. A że często reprezentują znane marki? No cóż, zwykle znane marki mają duże doświadczenie w robieniu dobrych produktów. Po drugie, dajemy wam szansę na własne oceny w naszym katalogu Bangla. Zachęcamy, sięgajcie do nich, jeśli nie zawsze ufacie naszym opiniom albo chcecie znać ich więcej. Najważniejszy dystans Żeby trochę spuścić powietrze, mam dla was zabawną konwersację (z OhMyDad - tatostwo po godzinach) imitującą taką, która często odbywa się na forach. Warto się uśmiechnąć, a potem zastanowić, jaką stronę wybierzecie, kiedy następnym razem wpiszecie zapytanie w Google. Owocnego szukania :) Dziewczyny, w moim domu wybuchł pożar! Mój synek zatrzasnął się w pokoju. Wszędzie jest dym i płomienie, słyszę krzyki, co robić?! Matka_1: Zmieńcie dietę. My od roku nie jemy glutenu i taka dieta naprawdę może zdziałać cuda. Matka_2: Spróbuj na klamkę drzwi i dziurkę od klucza wypuścić trochę mleka z piersi. Wiem, że to dziwnie brzmi, ale siostra mojej kuzynki miała kiedyś podobną akcję i to pomogło. Mleko z piersi jest dobre na wszystko i myślę, że nie zaszkodzi spróbować. Powodzenia. Matka 3: Dzwoń na 992! Tępa dzida. Matka_4: Przepraszam, że nie w temacie pożaru, ale mam do sprzedania dwa lekko napoczęte bobofruty po 6. miesiącu – mój Kubuś nie lubi zimnego picia. Matka_5: . Matka_6: Kolejny rodzic-helikopter... Przestań się tak trząść nad tym dzieckiem. Matka_7: Musisz odseparować płomienie od dziecka, rób to jednak delikatnie i z głową. Typowe forum albo grupa dla mam Źródło: OhMyDad - tatostwo po godzinach Zobacz także: Dziecko musi być grzeczne? To pułapka, w jaką wpadają rodzice 9 odkryć, które zmieniły opiekę nad małym dzieckiem Psychologowie są zgodni: to jeden z największych błędów wychowawczych
Komputer, tablet, komórka dla dziecka - czy już pora na takie gadżety?
Małe dzieci szybko stają się ekspertami od technologicznych wynalazków. Świetnie radzą sobie z komputerem, znają wszystkie możliwości komórki. Pozostaje tylko pytanie, jak je wychowywać, by mądrze z tego korzystały.
Można zrezygnować z posiadania telewizora, używać komputera tylko wtedy, gdy maluch śpi, i chować przed nim komórkę... Tak radykalne rozwiązania mają jednak mniej wyznawców i nie rozwiązują sprawy. Prędzej czy później dziecko i tak zetknie się z komputerem, tabletem i smartfonem. Może więc lepiej od początku uczyć je mądrze się nimi posługiwać? Właściwie wykorzystany sprzęt elektroniczny jest dobrą pomocą naukową. Nawet trzylatek może sporo skorzystać – poznawać literki, cyferki, ich układ na klawiaturze. Dzieci chętnie poznają tajniki komputera, ale trudno je potem od niego oderwać – dlatego od początku ustal jasne zasady korzystania. Trzy-, czterolatkowi pozwól korzystać z komputera przez kilkanaście minut dziennie i nie częściej niż trzy razy w tygodniu, pod warunkiem, że wcześniej miał bawił się już zabawkami niezbędnymi dla jego prawidłowego rozwoju. Nie przedłużaj wyznaczonego czasu. Nastaw budzik, a gdy czas minie, przerwij zabawę, pozwalając maluchowi dokończyć zadanie. Nie licz, że dziecko samo zrezygnuje. Nie zostawiaj malucha sam na sam z komputerem. Potraktuj czas przed nim spędzony jako kolejną możliwość do bycia razem. Możesz go wiele nauczyć, ale też uchronić przed zagrożeniami. Ustaw sprzęt we wspólnym pokoju. Łatwiej egzekwować ograniczenia czasowe i kontrolować dziecko. Ustal, w co, jak długo i kiedy dziecko może grać. Poszukaj streszczenia lub opisu treści gry, a najlepiej najpierw w nią zagraj. Kieruj się oznaczeniami PEGI umieszczonymi na opakowaniu. Możesz też skorzystać z wyszukiwarki na stronie www.pegi.info.pl. To ogólnoeuropejski system klasyfikacji gier (PEGI – Pan-European Game Information), opracowany, by chronić dzieci i młodzież przed dostępem do treści nieodpowiednich dla ich wieku. Jeśli na grze znajdziesz znaczek PEGI OK, to nie ma w niej m.in. przemocy, nagości, wulgaryzmów, seksu, popularyzacji alkoholu itp. Jeśli pojawia się w niej jeden z tych elementów, gra otrzymuje dodatkową klasyfikację z uwzględnieniem wieku, np. PEGI 3 lub 7, 12, 16, 18. Pamiętaj, że niektóre gry internetowe umożliwiają pobranie dodatkowego oprogramowania, które może zmienić treść gry i jej klasyfikację wiekową. Choć maluchy najbardziej zafascynowane są grami, nie zapominaj, że komputer to też internet. Z badań wynika, że z wiekiem dzieci coraz więcej czasu spędzają w sieci. Zainstaluj program, który filtruje treści szkodliwe dla dziecka. Niewinne hasło wpisane w wyszukiwarkę może spowodować otwarcie strony dla dorosłych. Programy te mają różne poziomy cenzurowania (np. Norton Internet Security lub Kaspersky Internet Security) – niektóre zapisują wszystkie adresy odwiedzane przez malucha, inne blokują dostęp do stron, które zawierają wyrazy z czarnej listy (odsyłające np. do stron pornograficznych). Są i takie, które ograniczają czas, jaki dziecko spędza w internecie. Zobacz też: Jaki tablet dla dziecka Zapoznaj się ze stronami, które uświadamiają, jak chronić dzieci przed zagrożeniami w internecie, np. www.sieciaki.pl, www.saferinternet.pl, www.dzieckowsieci.pl, www.kidprotect.pl. Na www.helpline.org.pl możesz zgłaszać wszystkie podejrzane sytuacje, z którymi w internecie zetknęło się twoje dziecko. Alternatywą dla komputera jest konsola do gier. Nie ma dostępu do internetu, a zaprogramowanie timera pozwala kontrolować czas. Czytaj też: Co robić, gdy dziecko chce korzystać z komórki? [CMS_PAGE_BREAK] Co robić, gdy dziecko chce korzystać z komórki? Już niemowlęta się nią interesują, bo fascynuje je wszystko, czego używają dorośli. Niektóre maluchy proszą o zakup komórki bardzo wcześnie. I trudno się im dziwić – chcą naśladować dorosłych. Jednak dla kilkulatka telefon jest tylko kolejną zabawką, gadżetem, który pozwala na robienie zdjęć czy granie w gry, i który za chwilę zechce zastąpić nowym modelem. Dla dziecka, które większość dnia spędza pod opieką dorosłych – niani, pani w przedszkolu, babci, a potem rodziców – to zbędny przedmiot. Posiadanie telefonu sprawdzi się u starszych dzieci, które same wracają ze szkoły lub zostają w domu, gdy rodzice jadą np. po zakupy. Uświadom dziecku, że telefon ma ułatwić kontakt z rodzicami lub wzywanie pomocy w sytuacjach nagłych. Pokaż, jak korzystać z numeru alarmowego 112, który może uratować życie, z numerów straży pożarnej, pogotowia ratunkowego, policji (wydrukuj infografikę z numerami alarmowymi). Naucz dziecko numerów do mamy, taty, babci, zapisz je w telefonie razem z pozostałymi numerami do rodziny i znajomych dziecka. Poproś, by nie odbierało, gdy zobaczy nieznany numer. Przypominaj, że komórka nie jest zabawką. Nie pozwalaj, by dziecko przez pół dnia nie wypuszczało jej z ręki, nie odrywając oczu od gier lub bawiąc się dzwonkami. Jeśli kupisz telefon na kartę, trzymaj się limitu. Nie doładowuj go, gdy malec wykorzysta już wszystkie swoje minuty. Co robić, by dziecko się nie uzależniło? Dbaj o ciekawe życie w realu, ale przede wszystkim pamiętaj, że to od ciebie zależy, jak maluch spędza czas. Jeśli nie chcesz, by dziecko ciągle przebywało w wirtualnym świecie, też tego nie rób. Dzieci są bystrymi obserwatorami i chętnie naśladują dorosłych. Pokazuj maluchowi, jak można fajnie spędzić czas bez elektroniki. Granie w planszówki, wycieczki rowerowe, zabawa w teatrzyk to wciąż ekscytujące zajęcia. Konsultacja: dr Aleksandra Jasielska, psycholog, pracuje w Zakładzie Psychologii Ogólnej i Psychodiagnostyki w Instytucie Psychologii na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Czytaj też: Przegrało i nie płacze - to jest możliwe!
Jeśli czujesz, że twoje dziecko dawno temu pokonało cię w wyścigu do nowoczesności, i nie wiesz, na co mu pozwalać, a przed czym bronić, koniecznie przeczytaj ten tekst!
Jakie programy, gry i strony www są odpowiednie dla najmłodszych? Jak sprawić, by surfowanie po internecie było bezpieczne? Radzi Marcin Sołodki z Fundacji „Dzieci Niczyje” – koordynator projektu „Sieciaki.pl”, poświęconego bezpieczeństwu dzieci w internecie. Małe dziecko przed komputerem Przedszkolaki w przeciwieństwie do swoich dziadków siadają do komputera bez obaw, że coś zepsują albo z czymś sobie nie poradzą. Grają, oglądają kreskówki, układają wirtualne puzzle. No i surfują po internecie. Mało tego, to właśnie one są najszybciej rosnącą grupą użytkowników sieci! Po myszkę sięgają coraz młodsze dzieci: cztero-, trzy-, nawet dwulatki. I radzą sobie zaskakująco dobrze. – Moja dwuletnia córeczka Hania ogląda kreskówki na You Tube. A że szybko się kończą, nauczyła się uruchamiać je ponownie za pomocą klawisza spacji (to od niej dowiedziałem się, że można to zrobić i w taki sposób). Potrafi też wybrać sobie kolejną bajkę. I tu zaczyna się problem, bo obok świnki Peppy może być coś, co ze świnką nie ma nic wspólnego i czego absolutnie nie powinna oglądać – mówi koordynator „Sieciaków”. Co w takim razie robić? Trzymać komputer pod kluczem i nie pozwalać na korzystanie z sieci do czasu, gdy dziecko podrośnie? Nie, bo po pierwsze to nic nie da (prędzej czy później dziecko i tak zetknie się z komputerem u kolegów), a po drugie – w ten sposób pozbawia się dziecko szalenie użytecznego narzędzia. Zobacz sprawdzone gry online dla dziecka Korzyści z komputera Komputer jest nie tylko atrakcyjną zabawką, która daje mnóstwo frajdy i satysfakcji („Potrafię włączyć film/przejść na wyższy poziom” itd.), ale także: Pomaga w zdobywaniu wiedzy. Dzięki niemu przedszkolak z łatwością uczy się literek, cyferek, rozpoznawania i nazywania kolorów i wielu innych rzeczy. Rozwija – sensowne gry i programy edukacyjne uczą logicznego myślenia, rozwijają spostrzegawczość, pamięć wzrokową, koordynację ręka-oko, wyrabiają wytrwałość, cierpliwość i sztukę szybkiego podejmowania decyzji. Pozwala na nieograniczony dostęp do najrozmaitszych źródeł informacji i rozbudza zainteresowanie różnymi dziedzinami wiedzy i życia. Dzięki niemu można robić mnóstwo interesujących rzeczy, np. rozmawiać przez Skype’a z rozrzuconymi po świecie członkami rodziny. Wybierz kolorowanki dla dziecka Zagrożenia płynące z sieci No dobrze, komputer ma wiele mniej lub bardziej oczywistych zalet, ale co z zagrożeniami? Ich oczywiście także nie brakuje. Oto tylko niektóre z nich: Niekontrolowany upływ czasu. Za długie korzystanie z komputera zabiera czas, który kilkulatek powinien przeznaczyć na zabawę z rówieśnikami, szaleństwa na placu zabaw itd. Wady postawy. Tkwienie przed komputerem może powodować wady postawy, uzależnienie lub rozdrażnienie spowodowane nadmiarem bodźców. Niebezpieczeństwa. Na dzieci czyha w internecie mnóstwo niebezpieczeństw. Strony zawierające treści, które mogłyby mieć szkodliwy wpływ na nieukształtowaną psychikę (pornografia, przemoc, witryny propagujące rasizm, narkotyki, itd.). Pedofile, tacy jak wstrętny, podający się za 12-latka typ z kampanii medialnej „Nigdy nie wiadomo, kto jest po drugiej stronie”. Cyberprzestępcy próbujący wyłudzić dane. Wirusy, które mogą zniszczyć wasz sprzęt. To tylko niektóre z nich. Możesz powiedzieć: zaraz, zaraz, czy one dotyczą przedszkolaków? Nawet jeśli nie albo w niewielkim stopniu, to już teraz musisz wiedzieć, jak chronić przed nimi swoje dziecko. [CMS_PAGE_BREAK] Jak nauczyć dziecko mądrego korzystania z komputera? Wszelkie zagrożenia można ominąć – pod warunkiem że nie zostawia się dziecka przed komputerem samemu sobie. 1. Postaw komputer lub trzymaj laptopa we wspólnym pokoju. Przedszkolak nie musi go mieć na wyłączność, w swojej sypialni. Wręcz nie powinien, bo to rodzic ma decydować, kiedy i ile czasu dziecko będzie siedziało przed monitorem! 2. Załóż dziecku odrębne konto użytkownika (każdy system operacyjny ma taką możliwość), dzięki któremu dziecko ma dostęp tylko do swojej przestrzeni – ulubionych stron. W ten sposób ochronisz własne pliki, by dziecko ich przypadkiem nie skasowało, i sprawisz, że nie pójdzie w ślady trzylatki, która... kupiła koparkę za 20 tys. dolarów. Będziesz także mogła skorzystać z funkcji kontroli rodzicielskiej. 3. Wprowadź jasne zasady dotyczące korzystania z komputera. Aby uniknąć ciągłych dyskusji, zawrzyj z dzieckiem umowę. Może ona wyglądać na przykład tak: - wspólnie ustalamy, kiedy wolno mi surfować po internecie, - wspólnie wybieramy strony internetowe, które będę mógł odwiedzać, - gdy coś mnie zaniepokoi lub przestraszy, od razu was zawołam, - podczas surfowania nikomu obcemu nie podam mojego imienia, nazwiska ani numeru telefonu do domu, - nikomu nie podam też naszego adresu ani adresu mojego przedszkola. Czytaj też: Jak zadbać o bezpieczeństwo dziecka w sieci? 4. Nastaw w domu budzik lub minutnik. Komputer to nie niania! Przedszkolak powinien korzystać z niego nie dłużej niż kwadrans dziennie. Nie licz na to, że rozbawione dziecko grzecznie powie grom „pa pa”. Jest bardziej prawdopodobne, że będzie walczyło jak lew o kolejne pięć minut. Jednak nie ulegaj, bo z kwadransa zrobi się godzina, potem dwie i ani się obejrzysz, a dziecko będzie tkwiło przed ekranem całymi dniami. 5. Wybieraj gry i programy edukacyjne. Odpowiednie do wieku dziecka. Te przeznaczone dla starszych dzieci lub dorosłych mogą zawierać treści nieodpowiednie dla kilkulatka. Czy wiesz: Jak wybrać tablet dla dziecka? 6. Stosuj filtry i zabezpieczenia. Surfujące po sieci dziecko można chronić przed nieodpowiednimi czy niebezpiecznymi treściami za pomocą trzech narzędzi. Są to: Filtry. Np., Cenzor, Edek (dawny Beniamin) Motyl, Ochraniacz, Opiekun Dziecka w Internecie, Strażnik Ucznia, Weblock, X Guard II. Funkcje kontroli rodzicielskiej w systemach operacyjnych. Niektóre pozwalają m.in. ograniczyć dzieciom dostęp do wybranych gier i treści w całej sieci oraz precyzyjnie ustalić limit czasu korzystania z komputera lub internetu. Funkcje kontroli rodzicielskiej w programach antywirusowych. Ma je prawie każdy taki program. Niestety, żadne z nich nie jest doskonałe. 7. Wspieraj i reaguj. Co robić, gdy dziecko trafi na nieodpowiednią stronę lub przydarzy mu się coś niepokojącego? – Wysłuchaj, nie obwiniaj i pochwal, że ci o tym powiedziało. Tylko dzięki temu dowiesz się, co się naprawdę wydarzyło i jak do tego doszło – radzą specjaliści z serwisu www.dzieckowsieci.pl. Jeśli dziecko zetknęło się z treściami nielegalnymi (pornografia dziecięca, treści rasistowskie itd.), zgłoś to na stronie www.dyzurnet.pl albo pod numerem 0 801 615 005 (trzeba się nagrać) albo 800 100 100 (telefon zaufania w sprawach związanych z bezpieczeństwem dzieci w internecie). Jeśli natomiast sądzisz, że padło ofiarą przestępstwa, zawiadom także policję. 8. Pokaż, że komputer ułatwia życie. Pokaż dziecku, że dzięki komputerowi można: wysłać e-maila, porozmawiać twarzą w twarz z mieszkającą za oceanem ciocią, odwiedzić zoo i sprawdzić, jak po angielsku mówi się „koń” (np. www.ling.pl). Warto też obejrzeć zrobione z kosmosu zdjęcie swojej okolicy (np. Google Earth) i znaleźć nowe pomysły na zabawy. Tu znajdziecie instrukcje tworzenia skomplikowanych zabawek (np. jak krok po kroku zrobić tygrysa z papieru), będziecie robić zakupy itp. Zobacz też: 10 gier edukacyjnych dla dzieci na tablet [CMS_PAGE_BREAK] Internetowe BHP To, czy twoje dziecko będzie w sieci bezpieczne, zależy głównie od ciebie. Dlatego najpierw sama odrób lekcje: Informacje na temat zagrożeń związanych z internetem (niektóre z nich wymieniliśmy w tekście) oraz rady, jak uchronić przed nimi dziecko, znajdziesz m.in. w serwisach www.dzieckowsieci.pl, www.bezpiecznypc.pl, www.safeinternet.pl. Elementarze dotyczące bezpieczeństwa w sieci możesz pobrać w formie elektronicznej dla dzieci (raczej starszych), dla dorosłych i dla całej rodziny. Serwisy adresowane bezpośrednio do dzieci – koniecznie je odwiedźcie! Uczą zasad bezpieczeństwa w atrakcyjnej formie, są pełne kreskówek, teledysków i konkursów. Czytaj też: Życie bez sieci? Niemożliwe! Bezpieczne strony W sieci jest mnóstwo miejsc atrakcyjnych dla przedszkolaka. Oto adresy niektórych z nich: - www.buliba.pl Gry dla dzieci od drugiego roku życia. - www.ciufcia.pl Rozwijające zabawy zaprojektowane przez psychologów. - www.panfu.pl Serwis społecznościowy, z którego korzystają nawet przedszkolaki. Dzieci są pandami i rozmawiają za pomocą „gotowców”. - w internecie znajdziesz także wyszukiwarki i katalogi bezpiecznych stron dla dzieci: www.lupiko.pl i www.sieciaki.pl/best. Czytaj też: Klasyfikacja gier PEGI – jak ją odczytywać
Czy dwulatek siedzący przed komputerem to znak zepsucia naszych czasów? To zależy tylko od ciebie.
Wpływ gier komputerowych na młodych przedstawicieli Homo sapiens to ulubiony temat gorących dyskusji prowadzonych przez dojrzałych osobników tego gatunku. Gniewne pomrukiwania i groźne okrzyki wzmagają się zwłaszcza wtedy, gdy kolejny zaniedbany przez rodziców nastolatek wymorduje gdzieś w Stanach grupę dzieciaków ze swojej szkoły. Zazwyczaj przy tej okazji wychodzi na jaw, że zabójca grywał w jedną z „tych” gier – na przykład znienawidzone przez obrońców moralności „Grand Theft Auto”. Wtedy to grupa mądrych głów opowiada o badaniach, które dowiodły, że ludzie grający w gry zawierające elementy przemocy są bardziej skłonni do przejawiania względem innych gwałtownych zachowań. Dziwnym trafem nikt wtedy nie wspomina, że na osławionym GTA jak wół stoi napisane „Mature. 18+” – czyli dozwolone dla dorosłych, od lat 18, a problemem jest nie istnienie takich gier, ale to, że nastolatki swobodnie w nie grają. Nie – CZY, ale w CO grać W tej atmosferze nie wspomina się o wynikach poważnych badań sugerujących, że dzięki grom, odpowiednio dobranym grom, rosną u ludzi zdolności rozwiązywania zadań przestrzennych, koordynacja ruchowa, umiejętności rozpoznawania i grupowania obiektów. Kluczem jest nie to, czy grać, ale w co grać. O ile jednak od dawna prowadzone są badania nad wpływem telewizji na bardzo małe dzieci, o tyle ta grupa użytkowników komputerów była jakoś omijana przez naukowców. Można się obruszyć, że nazywam dwulatka użytkownikiem komputera, ale widok mojej 20-miesięcznej córki radośnie przełączającej kolejne slajdy z zestawu zdjęć ukochanych psów przekonuje mnie, jak wiele zmieniło się w ciągu ostatnich kilkunastu lat. Nic więc dziwnego, że producenci gier zauważyli, że przed ekranem nie siadają już dziś pięcio- czy sześciolatki ale znacznie młodsze dzieci. Właśnie dla nich zaczęły powstawać specjalnie przygotowane programy przeznaczone dla zupełnie nowej grupy – dzieciaków mających od dwóch do pięciu lat. W połowie maja w Polsce ukazały się trzy takie tytuły należące do serii „Mały Adibu”. Ponieważ dwu- od pięciolatka dzieli przepaść, przed rozpoczęciem zabawy rodzic ustala poziom trudności. Oczywiście najbardziej intrygowało mnie, co też może robić dwulatek przed komputerem. Okazało się, że całkiem dużo. Zadania dla tej grupy zaprojektowano tak, by dziecko uczyło się korzystania z klawiatury i myszki. Ponieważ jednak przełożenie przesuwania po stole plastikowego pudełka na ruch kursora na ekranie nie jest wcale takie oczywiste, zadania można rozwiązywać, korzystając z jednego tylko klawisza – spacji. Sądząc po głębokiej fascynacji mojej córki, system całkiem nieźle się sprawdza. Cyrkowe przygody Adibu sprawiły, że na 20 minut uwaga młodej całkowicie skupiła się na rozwiązywaniu kolejnych zadań. Jednak Mały Adibu to zabawa bardzo wymagająca. Wymaga bowiem skupienia ze strony rodziców. Łamigłówki dla małych dzieci zbudowane są tak, że do rozpoczęcia zabawy potrzebna jest pomoc dorosłego. To, moim zdaniem, ogromna zaleta tych gier. Dzięki temu nie można ich zastosować do tego, do czego rodzice nagminnie używają telewizora – do odłączania dzieci od rzeczywistości. Przed komputerem musimy usiąść i razem rozwiązywać kolejne zadania. Wątpliwości A co na to psychologowie? Krótka ankieta wśród kilku specjalistów pokazała daleko idący sceptycyzm. Zdaniem fachowców dziecko w tym wieku nastawione jest na rozwijanie kontaktu z innymi ludźmi, a nie poznawanie wirtualnej rzeczywistości. Część psychologów twierdzi, że z grami trzeba czekać do piątego–szóstego roku życia. Cóż, z pewnością nie jestem specjalistą od teorii rozwoju dziecka, jednak od kilku miesięcy staję się specem od praktycznej strony tej dziedziny. Moim zdaniem obawy specjalistów, którzy w większości urodzili się przed 1980 rokiem, to efekt patrzenia na komputery przez pryzmat ich własnych doświadczeń. Dzisiejsi 30-latkowie przeszli dzieciństwo, marząc o sprzęcie takim jak Atari, Commodore czy wczesny pecet i nieco z tego podejścia zostało im do dziś. Tymczasem dzieciaki urodzone w XXI wieku traktują komputer jako coś równie oczywistego jak lodówka. Dopóki my sami, rodzice, nie stworzymy wokół tej maszyny aury niedostępności i niezwykłości, nie ma powodu, by dzieci miały do niej jakieś szczególne nabożeństwo. Co więcej, komputer może stać się dobrą okazją do rozwinięcia kontaktów z dzieckiem. Wystarczy, że przed ekranem zawsze będziemy siadali razem.
Dwie godziny dziennie to maksymalny czas, jaki dziecko powinno spędzać przed monitorem. Ważne jest jednak nie tylko jak długo siedzi przy komputerze, ale przede wszystkim, co wtedy robi.
Migający ekran komputera przyciąga niczym magnes już kilkulatki. Początkowo satysfakcjonuje je zaglądanie przez ramię rodzicom. Błyskawicznie jednak przechodzą do kolejnego etapu: potrafią włączyć sprzęt. Obsługi komputera uczą się o wiele szybciej niż dorośli. Wkrótce staje przed nimi otworem świat Internetu i gier. Z raportu „Dzieci aktywne online” wynika, że małoletni internauci buszują po sieci niemal po 30 godzin miesięcznie. Co zrobić, by dziecko w internecie było bezpieczne? Internet to prawdziwa kopalnia wiedzy. Za jego pośrednictwem można się uczyć i kontaktować z ludźmi z całego świata. Nie ma sensu zabraniać dziecku korzystania z sieci – zakazany owoc jeszcze bardziej kusi. Wystarczy nauczyć malucha rozsądnego poruszania się po wirtualnym świecie i cały czas nadzorować jego poczynania. Nasza rada. Koniecznie powinnaś interweniować, gdy dziecko: rezygnuje z innych zajęć typowych dla swojego wieku – z badań przeprowadzonych w Chinach wynika, że dzieci wolą ślęczeć przed monitorem, niż bawić się na świeżym powietrzu, to zaś negatywnie wpływa na ich kontakty z rówieśnikami i zdrowie; zagląda na strony, na których znajdują się treści niedostosowane do jego wieku (np. z przemocą lub pornografią). Niedojrzały emocjonalnie człowiek nie potrafi odróżnić dobra od zła, a jego naiwność łatwo wykorzystać. Czy wiecie dzieci, co siedzi w sieci? W nauczeniu malca czujności i reagowania na zagrożenia pomoże ci sam Internet, a konkretnie przygotowane przez fachowców portale, np.: www.przedszkolaki.sieciaki.pl – dla najmłodszych oraz www.sieciaki.pl – dla dzieci w wieku szkolnym. Dzięki tym stronom dzieci dowiedzą się, dlaczego trzeba być ostrożnym w sieci. Poznają też przykładowe wirtualne czarne charaktery: Bełkot (ktoś, kto nas obraża i denerwuje), Kradziej (czyli po prostu internetowy złodziej – może np. chcieć wyczyścić konta rodziców), Śmieciuch (zasypuje nasz komputer nielegalnymi lub niechcianymi plikami) oraz najgroźniejszy ze wszystkich – Kłamacz (może nim być np. pedofil!). Wytropienie wrogów to połowa sukcesu. Aby dziecko nie wpadło w sidła wirtualnych bandytów, powinno także nauczyć się odpowiadać na podstępne pytania. Do akcji wkracza cyberniania Internet sam w sobie nie jest zły. Dzięki niemu twoje dziecko naprawdę wiele się nauczy. By mogło to robić bezpiecznie, warto podsuwać mu dobre, przeznaczone dla dzieci strony. Ich listę znajdziesz m.in. na www.bezpiecznyinternet.org. Oczywiście warto pamiętać, że każde dziecko ma w sobie coś z odkrywcy. Z pewnością więc będzie chciało buszować także po stronach, których rodzice nie polecali. Aby kontrolować sytuację, trzeba przeglądać historię ostatnio odwiedzanych witryn, a w przypadku najmłodszych internautów także sprawdzać pocztę. Anonimowość dziecka w sieci Podstawowa zasada bezpiecznego buszowania w sieci brzmi: Zachowaj anonimowość. To sposób, aby się uchronić przed internetowymi przestępcami. By dziecko wiedziało, dlaczego nie wolno mu niektórych rzeczy robić i mówić, wytłumacz mu, jakie może mieć intencje osoba, która zadaje poniższe pytania. Jak się nazywasz i gdzie mieszkasz? Internetowy „przyjaciel” może się okazać złodziejem lub pedofilem. Jeśli dziecko poda mu swoje nazwisko i adres, może narazić na niebezpieczeństwo siebie i swoją rodzinę. Spotkamy się w „realu”? „Real” to prawdziwy świat. Można do niego przenieść internetową znajomość, pod warunkiem, że odbędzie się to pod kontrolą rodziców. Samodzielne umawianie się z obcymi jest niebezpieczne. Jaki macie samochód i telewizor? Wypytywanie się o zarobki rodziców czy o zgromadzony w domu majątek jest co najmniej podejrzane. Uwaga! Być może z dzieckiem rozmawia złodziej. Prześlesz mi swoją fotkę? Lepiej tego nie robić. Nigdy nie wiadomo, czy o zdjęcie nie poprosił pedofil. Poza tym ze zdjęcia można zrobić gorszący lub złośliwy fotomontaż. Jeśli trafi do Internetu, dziecko będzie miało nieprzyjemności. Na tropie zakazanych stron Masz wpływ na to, co jest w Internecie. Dzięki tobie i innym rodzicom sieć może być bezpieczniejsza. Jeśli buszując po Internecie albo przeglądając historię witryn odwiedzanych przez dziecko trafisz na strony, które zawierają np. dziecięcą pornografię, treści rasistowskie czy propagujące wrogość w stosunku do innych ludzi, zgłoś to na www.dyzurnet.pl lub dzwoniąc na infolinię 0-801 615 005, na stronie www.stoppedofilom.pl lub na policji. Zobacz też: Jak wybrać tablet dla dziecka?
Komputer to „zabawka”, którą interesują się coraz młodsze dzieci. Sprawdź co robić, by pomagał w rozwoju, a nie szkodził.
Komputer (a wraz z nim internet) przyciąga twoje dziecko niczym magnes? To dobrze! By jednak przygoda z nim była bezpieczna i służyła rozwojowi dziecka, musisz wiedzieć, jak zwalczać wirtualne zagrożenia, jak wybierać odpowiednie gry i jak zorganizować wygodne i zdrowe stanowisko pracy dla małego komputerowca. Przeczytaj także: Dziecko w cyberświecie Dziecko i Internet Nie zabraniaj dziecku korzystania z sieci. Zakazany owoc jeszcze bardziej kusi. Internet sam w sobie nie jest zresztą zły. Dzięki niemu twoje dziecko może się naprawdę wiele nauczyć. By tak było: Podsuń dziecku ciekawe strony dla dzieci. Ich listę znajdziesz np. na www.bezpiecznyinternet.org. Ucz zasad bezpieczeństwa w sieci. Pomoże ci w tym ... sam Internet, a konkretnie przygotowane przez fachowców strony, np.: www.sieciaki.pl – dla dzieci w wieku szkolnym, i www.przedszkolaki.sieciaki.pl – dla najmłodszych. Wchodząc na te strony, dzieci dowiedzą się, dlaczego trzeba być ostrożnym w sieci. Nauczą się błyskotliwie odpowiadać na podstępne pytania (np. o dane osobowe czy zarobki rodziców), a także jak reagować, gdy ktoś obcy proponuje im spotkanie. Aby dzieci łatwiej zrozumiały czyhające na nie zagrożenia, zostaną im przedstawione sieciowe wirtualne czarne charaktery: Bełkot (ktoś, kto nas obraża i denerwuje), Kradziej (czyli po prostu internetowy złodziej – może np. chcieć wyczyścić konta rodziców), Śmieciuch (zasypuje nasz komputer nielegalnymi lub niechcianymi plikami) oraz Kłamacz (może nim być np. pedofil!). Kontroluj. Zanim dziecko nauczy się samodzielnie rozpoznawać wrogów, kontroluj jego poczyniania. W przypadku najmłodszych koniecznie trzeba sprawdzać pocztę i przeglądać historię odwiedzanych stron. Nie lekceważ zła w sieci. Jeśli natrafisz gdzieś na dziecięcą pornografię, treści rasistowskie czy propagujące wrogość w stosunku do innych ludzi, zgłoś to na www.dyzurnet.pl lub dzwoniąc na infolinię 0-801 615 005, na stronie www.stoppedofilom.pl lub bezpośrednio na policji Nie pozwalaj siedzieć przed komputerem zbyt długo. Przygoda z komputerem może prowadzić do uzależnienia. By uchronić przed nim dziecko, kontroluj nie tylko to, co malec robi przed monitorem, ale także to, jak długo przed nim siedzi. Bezpieczny limit w przypadku uczniów szkół podstawowych to 2 godziny dziennie liczone łącznie z czasem spędzanym przed telewizorem. Załóż blokadę rodzicielską. Jej zakres możesz ustalić samodzielnie. Z cyberniani możesz korzystać za darmo. Wystarczy, że ściągniesz przez Internet „Beniamina” (www.beniamin.pl). Wśród płatnych programów warte polecenia są m.in. Cenzor (www.cenzor.pl), Opiekun (www.opiekun.pl) i x-Guard (www. x-guard.pl). Sprawdź także: Poradnik dla rodziców małego internauty [CMS_PAGE_BREAK] Dziecko i gry komputerowe Nie demonizuj gier komputerowych. Według psychologów, dobrze dobrana gra komputerowa pomaga rozwijać koordynację wzrokowo-ruchową, refleks i inteligencję. Sprawia też frajdę – zwłaszcza mężczyznom (podczas gry aktywizują się u nich obszary mózgu odpowiedzialne za odczuwanie przyjemności). Trzeba jednak uważać, dlatego: Sprawdź także: Gry komputerowe poprawiają refleks dziecka Nie pozwalaj grać dziecku we wszystko. Niewłaściwie dobrana gra wywołuje stany lękowe i agresję, uczy, że za złe uczynki należy się nagroda (np. punkty za zabijanie), odziera z wrażliwości i zaciera granice między dobrem a złem. Nie daj sobie wmówić, że jakaś gra jest dobra, bo grają w nią rówieśnicy twojego dziecka. Z badań wynika, że wiele „kultowych” gier skierowanych jest do osób powyżej 18. roku życia. Sprawdzaj, w co gra twoje dziecko. Aby przekonać się, czy dana pozycja będzie odpowiednia dla twojego dziecka, poczytaj w Internecie recenzje, weź też pod lupę symbole, które znajdują się na opakowaniu gry (znajdziesz je poniżej). Na większości gier można spotkać oznakowania PEGI – to klasyfikacja stosowana w 25 krajach. Więcej informacji znajdziesz na stronie www.pegi.info/pl, tam też znajduje się wyszukiwarka, dzięki której sprawdzisz znane ci gry i zobaczysz listę tytułów dostosowanych do wieku twojego dziecka. Ściągawka: co to za gra? Liczba oznacza minimalny dopuszczalny wiek gracza Ostrzeżenie – w grze używany jest wulgarny język! Program zawiera treści zachęcające do dyskryminacji Jest mowa o zażywaniu narkotyków Gra może budzić lęk Pojawia się nagość, seks lub nawiązujące do niego treści Gra pokazująca przemoc Uczy hazardu lub do niego zachęca Sprawdź także: Gram i uczę się przy komputerze Czytaj i dyskutuj na naszym forum >> Kasia9641: Dziewczyny, tak się zastanawiam czasem, czy nie pozwalam na zbyt dużo mojej prawie 4-letniej córce??? [CMS_PAGE_BREAK] Dziecko i komputer - jak przygotować stanowisko W większości rodzin z tego samego komputera korzystają i mali, i duzi domownicy. Ważne jest więc, by w ciągu paru minut móc przystosować stanowisko pracy do wzrostu komputerowca. 1. Światło – nie może padać na monitor. Najlepiej by było, gdyby komputer stał prostopadle do okna. 2. Wysokość krzesła – powinna być taka, by dziecko mogło swobodnie postawić całe stopy na podłodze (kolana pod kątem prostym), przy czym łokcie podczas siedzenia muszą się znaleźć na wysokości blatu biurka. Jeśli takie ustawienie krzesła jest niemożliwe, trzeba dziecku podłożyć pod pupę poduchę (jeśli biurko jest za wysokie) i dać podnóżek. 3. Oparcie – należy minimalnie odchylić do tyłu, tak by opierając się, odciążać kręgosłup. Jeśli nie ma możliwości regulacji, w odcinku lędźwiowym można podłożyć malutką poduszkę. 4. Podłokietniki – ich położenie należy dopasować do wzrostu i „obszerności” użytkownika. Podłokietniki powinny znajdować się na tyle blisko tułowia, by komputerowiec mógł pisać na klawiaturze, mając podparte przedramiona. 5. Klawiatura powinna mieć z przodu żelową podkładkę pod nadgarstki. Jeśli ręce zwisają w powietrzu albo opierają się bezpośrednio na blacie biurka, dochodzi do przeciążenia stawów i mięśni. 6. Ustawienie monitora – jest prawidłowe, jeśli górna krawędź ekranu wypada nieco poniżej oczu. W razie potrzeby możesz podłożyć pod ekran np. książkę. Uwaga! Monitor powinien być odsunięty na odległość wyciągniętej ręki (dziecka lub twojej – zależnie od tego, kto aktualnie siedzi za biurkiem). Sprawdź także: 3 zalety gier komputerowych i 3 ważne ostrzeżenia