Cytaty z Kubusia Puchatka: o miłości i przyjaźni. Pierwszy najmocniej chwyta za serce
Cytaty z „Kubusia Puchatka” to życiowe mądrości, które chwytają za serce. Te wartościowe refleksje o miłości i przyjaźni są wyrażone w niezwykle prosty sposób, dzięki czemu są odpowiednie dla dzieci, które dopiero odkrywają świat i dla dorosłych, którzy wciąż starają się go pojąć. Cytaty pięknie uzupełnią kartkę z życzeniami.
Choć cytaty z „Kubusia Puchatka” mogą wydawać się proste, kryją w sobie wiele mądrości. Dialogi Kubusia z jego przyjaciółmi ukazują piękno codziennych chwil i skłaniają do refleksji na temat tego, co naprawdę ma znaczenie. Oto najpiękniejsze cytaty z „Kubusia Puchatka” o miłości, przyjaźni i życiu. Spis treści: Kubuś Puchatek – cytaty o przyjaźni Cytaty z Kubusia Puchatka o miłości Wzruszające cytaty z Kubusia Puchatka Śmieszne powiedzonka Kubusia Puchatka i jego przyjaciół Kubuś Puchatek – cytaty o przyjaźni Czasem trudno rozmawiać z dziećmi i pokazać im, czym jest przyjaźń. Jak wykorzystać do tego przygody pluszowego misia? Kubuś Puchatek w codziennych chwilach pokazywał czytelnikom, a potem swoim widzom, wartość przyjaźni i piękno relacji z innymi pluszowymi przyjaciółmi, a także uroczym chłopcem. W Stumilowym Lesie Puchatkowi w przygodach towarzyszyli Prosiaczek, Królik, Tygrys, Sowa, Kłapouchy i inni. Obok nich zawsze był Krzyś – chłopiec, który dzielił z leśną paczką radości i troski. Oto najpiękniejsze cytaty o przyjaźni z książek A. A. Milne'a: Przyjacielu, jeśli będzie ci dane żyć sto lat, to ja chciałbym żyć sto lat minus jeden dzień, abym nie musiał żyć ani jednego dnia bez ciebie. *** – Puchatku? – Tak, Prosiaczku? – Nic, tylko chciałem się upewnić, że jesteś. *** - A ty Kubusiu, czego sobie zażyczyłeś? - Ciebie. *** - Zmieniłem się - powiedział Krzyś - Nie, kiedy patrzę tutaj. W środku to nadal jesteś ty - zauważył Kubuś. *** We dwójkę jest zawsze weselej. - Prosiaczek *** „Powiedziałabym: AHA!, ale to żadna frajda, gdy nie ma tu nikogo. - Prosiaczek Cytaty z Kubusia Puchatka o miłości Powiedzonka Kubusia Puchatka o miłości pokazują, jak głęboka i bezinteresowna może być przyjaźń. Kubuś kochał swoich przyjaciół bardziej niż miodek, a jego serce zawsze było otwarte na innych. Takie cytaty będą świetnym uzupełnieniem kartek z życzeniami z okazji Walentynek, urodzin czy rocznicy ślubu. – A jeśli pewnego dnia będę musiał odejść? – spytał Krzyś, ściskając Misiową łapkę. – Co wtedy? – Nic wielkiego – zapewnił go Puchatek. – Posiedzę tu sobie i na ciebie poczekam. Kiedy się kogoś kocha, to ten drugi ktoś nigdy nie znika.*** – Kubusiu, jak się pisze MIŁOŚĆ? – Prosiaczku, MIŁOŚĆ się nie pisze, MIŁOŚĆ się czuje.*** Wiesz, Prosiaczku… miłość jest wtedy, kiedy kogoś lubimy za bardzo.*** Żyję, bo jestem kochany. Wzruszające cytaty z Kubusia Puchatka Kubuś Puchatek troszczył się o swoich przyjaciół, a ich przygody nieraz wzruszyły małych i dużych. Mieszkańcy Stumilowego Lasu również darzyli żółtego misia uczuciem i niejednokrotnie ratowali go z opałów. Ich proste, ale pełne uczucia słowa są doskonałym przypomnieniem o tym, co w życiu naprawdę jest ważne. Oto wyjątkowe słowa przyjaciół Puchatka: Jesteś albo częścią problemu, albo częścią rozwiązania. - Krzyś *** – A ty jak się masz? – spytał Puchatek. – Nie bardzo się mam – odpowiedział Kłapouchy. – Już nie pamiętam czasów, żebym jakoś się miał. *** I gdy Królik zapytał: – Co wolisz, miód czy marmoladę do chleba? – Puchatek był tak wzruszony, że powiedział: – Jedno i drugie. – I zaraz potem, żeby nie wydać się żarłokiem, dodał: – Ale po co jeszcze chleb, Króliku? Nie rób sobie za wiele kłopotu. *** Jeśli chodzi o mnie – gderał Kłapouchy – to nie znoszę tego całego mycia. Nowoczesna bzdura, i tyle. *** Czasami leżę w trawie i wcale mnie nie widać - mruknął Osiołek - i świat jest taki ładny. A potem przychodzi ktoś i pyta: „jak się dziś czujesz?” I zaraz okazuje się, że okropnie... Czy u was także pojawiła się łezka w oku? Główny bohater wypowiedział wiele mądrych słów o życiu. Oto wyjątkowe złote myśli Kubusia Puchatka: Jeśli spadniesz na kogoś, nie wystarczy powiedzieć, że nie chciałeś. W końcu ten ktoś też wcale nie chciał, żebyś na niego spadał. *** Jeśli wskutek nadmiernego jedzenia utkniesz w drzwiach frontowych czyjegoś domku, będziesz zmuszony pozwolić swemu gospodarzowi używać twoich tylnych łapek zamiast wieszaka na ręczniki. Cóż, tak to bywa. *** Kiedy spytają cię, jak się masz, odpowiedz po prostu, że wcale. *** Myślenie nie jest łatwe, ale można się do niego przyzwyczaić. *** Nie widziałem Maleństwa już dosyć długi czas i jeśli go dzisiaj nie zobaczę, to ten czas będzie jeszcze dłuższy. *** Nie dziw się, jeżeli jutro spadnie porządny grad, rozszaleje się zamieć i licho wie co. To, że dziś jest ładnie, jeszcze nic nie znaczy. To jest zaledwie jakiś ślad pogody. *** Są tacy, co mają rozum, a są tacy, co go nie mają, i już. *** Jest dostatecznie smutno, jeżeli samemu jest się nieszczęśliwym, ale jest jeszcze smutniej, kiedy wszyscy inni twierdzą, że też są nieszczęśliwi. *** Czasami, kiedy chcę pójść Dokądś, po prostu czekam, wtedy Dokądś przychodzi do mnie. Śmieszne powiedzonka Kubusia Puchatka i jego przyjaciół Śmieszne cytaty z Kubusia Puchatka pokazują, że jego niezdarność bawiła fanów, którzy z uśmiechem śledzili jego przygody. Mimo swojej prostoty, Kubuś i jego przyjaciele często dochodzili do mądrych wniosków. Ich powiedzonka nie tylko wzruszały, ale również wywoływały uśmiech na twarzach wielu z Nas. Oto zabawne cytaty z rozmów mieszkańców Stumilowego Lasu: Krzyś: Chodź, Kubusiu. Kubuś: Dokąd idziemy, Krzysiu? Krzyś: Donikąd. Kubuś: To jedno z moich ulubionych miejsc. *** Kubuś: Krzysiu, jaki mamy dzień? Krzyś: Dziś. Kubuś: To mój ulubiony dzień. *** Jeśli nie ma tego Tutaj, to znaczy, że jest Tam. - Kubuś *** W tygrysach najwspanialsze jest to, że są wspaniałe... A już zupełnie najwspanialsze jest to, że jestem jednym z nich. - Tygrysek *** Niektórzy mówią, że nic się nie da zrobić, ale ja robić Nic każdego dnia. - Kubuś *** Czasami nie wie się czegoś aż do czasu, kiedy się wie. Nie ma w tym nic złego. - Kubuś Zobacz także: Cytaty o wiośnie dla dzieci: piękne sentencje, cytaty z książek i piosenek Cytaty o kobietach: mądre i piękne złote myśli, idealne nie tylko na Dzień Kobiet Mądre cytaty o małżeństwie. Te krótkie sentencje o miłości warto pamiętać w chwilach kryzysu
Kordian – streszczenie krótkie i szczegółowe, plan wydarzeń, opis bohaterów
„Kordian” nie jest łatwym dziełem, ale dzięki naszym streszczeniom szybko uporządkujesz wiedzę na temat tego utworu. Aby przypomnieć sobie treść i najważniejsze zagadnienia „Kordiana”, wystarczy zerknąć na plan wydarzeń, streszczenie w wersji krótkiej oraz opis bohaterów.
Kordian to dramat romantyczny, który po raz pierwszy ukazał się w 1834 roku. Juliusz Słowacki pisał swe dzieło w Genewie. Tworząc, nawiązywał do aktualnych problemów Polaków, zarówno politycznych jak i moralnych. Przeczytaj streszczenie Kordiana, by wykorzystać znajomość lektury podczas sprawdzianu, egzaminu lub pisania rozprawki. Spis treści: Kordian – plan wydarzeń Kordian – streszczenie krótkie Kordian – streszczenie szczegółowe Geneza utworu Kordian Kordian – opis bohaterów Kordian – plan wydarzeń Przepowiednia czarownic o trudnej przyszłości narodu polskiego. Zapowiedź nowego modelu poezji. Opowieść Grzegorza (sługi Kordiana). Wyznanie miłości Kordiana do Laury. Próba samobójcza Kordiana. Podróże Kordiana po Europie (Anglia, Włochy). Przemiana Kordiana na szczycie Mont Blanc i poświęcenie się dla ojczyzny. Koronacja cara. Pragnienie zamordowania cara. Próba zabójstwa cara. Skazanie na śmierć Kordiana. Rozmowa Kordiana z Grzegorzem i księdzem. Ułaskawienie Kordiana. Strzały (nieznany dalszy los Kordiana). Na podstawie powyższych punktów możesz spróbować samodzielnie ułożyć mniej lub bardziej szczegółowe streszczenie Kordiana. Kordian – streszczenie krótkie Jak w kilku zdaniach przestawić, o czym jest Kordian? To historia młodzieńca, który po nieudanej próbie samobójczej rusza w podróż i przechodzi przemianę. Już nie jest apatycznym, nieszczęśliwie zakochanym romantykiem, a pełnym gotowości do działania i poświęceń Polakiem. Postanawia, że to on będzie tym, który zabije cara, ciemiężcę narodu polskiego. Plan ten jednak nie udaje się, a Kordian zostaje skazany na śmierć. Decyzja o ułaskawieniu dociera w chwili, gdy pada rozkaz wystrzału. Tak kończy się utwór. Już na podstawie tego krótkiego streszczenia Kordiana możesz nawiązać do utworu, pisząc rozprawkę na temat miłości, patriotyzmu, zbrodni czy przemiany bohatera. Kordian – streszczenie szczegółowe Przygotowanie Jest noc sylwestrowa 1799 roku (wiek XVIII tej nocy zmieni się w wiek XIX). Diabły i czarownice zbierają się w chacie czarnoksiężnika Twardowskiego. Szatan oznajmia, że zbliża się wielki moment dla pewnego narodu (Polaków). Z wielkiego kotła wychodzą kolejno – stworzone przez samego szatana – ważne dla historii Polski postacie. Ich opisy wskazują, że są to: przywódcy powstania listopadowego: Józef Chłopicki, Jan Krukowiecki, Adam Jerzy Czartoryski, Jan Skrzynecki, Julian Ursyn Niemcewicz, Joachim Lelewel. Spotkanie przerywają aniołowie, którzy przeganiają diabły i czarownice. Archanioł prosi o zmiłowanie nad Polską. Prolog W tej części występują Trzy Osoby: Pierwsza Osoba: Adam Mickiewicz (ukazany jako ktoś, kto bezzasadnie uważa się za boskiego proroka, zwiastującego cud zmartwychwstania Polski), Druga Osoba: postać polemizująca z Mickiewiczem, Trzecia Osoba: postać zupełnie przeciwna Mickiewiczowi. (Należy zauważyć, że autor prologu przeciwstawia się koncepcji poetyckiej swego największego rywala, Adama Mickiewicza). Akt I: Scena 1 Kordian snuje rozważania na temat swego charakteru i usposobienia. Następnie słucha trzech bajek, które opowiada sługa Grzegorz: o Janku, co psom szył buty, o bitwie pod piramidami, opowieści z dziejów polskich żołnierzy. Scena 2 Kordian rozmawia z ukochaną Laurą. Kobieta jest starsza od niego i traktuje go raczej jak syna niż obiekt uczuć erotycznych. Po odjeździe Laury i Grzegorza Kordian wyjawia zamiar popełnienia samobójstwa. Scena 3 Laura ma wyrzuty sumienia, że potraktowała Kordiana szyderczo. Niepokoi się o chłopaka. Od Grzegorza dowiadujemy się, że Kordian próbował się zabić. Akt II: Rok 1828. Wędrowiec Ten akt nie dzieli się na sceny – Kordian odbywa podróż po różnych miejscach Europy (ostatnie z nich to szczyt Mont Blanc, gdzie wygłasza swój słynny monolog). Londyn, James Park. Kordian snuje rozważania nad ludzkim życiem oraz zachwyca się pięknem ogrodu św. Jakuba. Refleksje przerywa tutejszy Dozorca, który przekonuje Kordiana, że wszystkim na świecie rządzi pieniądz (a jedyne, czego nie da się kupić to szacunek). Dover (Anglia). Kordian czyta fragment Króla Leara Szekspira. Składa hołd wielkości pisarza. Mężczyzna dostrzega, jak wielka przepaść dzieli literaturę od rzeczywistości. Włochy. Kordian poznaje Wiolettę. Piękna kobieta zapewnia go o swej miłości, lecz gdy Kordian obwieszcza jej, że jest bankrutem – jej uczucie znika. Wioletta okazuje się osobą, dla której ważne są wyłącznie pieniądze i udogodnienia związane z bogactwem. Podczas pobytu we Włoszech Kordian prosi Papieża, by pobłogosławił Polskę i Polaków, lecz ten go zbywa. W rozmowie przeszkadza im papuga, która wypowiada łacińskie słowa. Papież stwierdza, że w razie buntu i powstania jako pierwszy rzuci klątwę na naród polski. Szczyt góry Mont Blanc. Kordian zmienia się z zagubionego, niedojrzałego mężczyzny w osobę o nadludzkich możliwościach. Pragnie działać. Czuje na sobie obowiązek walki o wolność Polski, choćby miał za to zapłacić życiem. Właśnie na szczycie Mont Blanc wypowiada słowa: Polska Winkelriedem narodów! Co to znaczy? Winkelried był szwajcarskim bohaterem z czasów średniowiecza. Według legendy, podczas bitwy Szwajcarii i Austrii, skierował całą uwagę i ostrza wrogów na siebie. Zginął, lecz po tym wydarzeniu jego kraj był bliższy zwycięstwa. Polska jako Winkelried narodów ma być krajem, który cierpiąc i ginąc, pokaże Europie, że walka o wolność jest najważniejsza. Po skończonym monologu na Mont Blanc bohater na chmurze udaje się do Polski. Akt III: Spisek koronacyjny Scena 1 Warszawa, plac przed Zamkiem Królewskim. Tłum oczekuje na przybycie cara. Dla wielu zebranych jego koronacja na władcę Polski to okazja do tańców i pijaństwa. Scena 2 W warszawskiej katedrze św. Jana Konstanty zostaje koronowany na króla Polski i przysięga respektować konstytucję. Scena 3 Ponownie plac przed Zamkiem Królewskim. Szlachcic (jeden z widzów spośród tłumu) stwierdza, że car nie dotrzyma wierności konstytucji. Szewc (inny widz) uważa, że lepiej skupić się na tym, co tu i teraz. Widział jak podczas rozganiania zebranych potrącona przez księcia Konstantego kobieta upuściła dziecko z rąk. Na ulicach stoją beczki z winem, by wszyscy mogli uczcić koronację księcia Konstantego. W pewnym momencie słychać śpiew Nieznajomego, który zachęca, by tłum pił, a w tym czasie ktoś wreszcie zemści się na carze. Scena 4 Spotkanie spiskowców w podziemiach warszawskiego kościoła św. Jana. Spiskowcy przeprowadzają głosowanie dotyczące zamordowania cara i jego rodziny, w którym opowiadają się „za” lub „przeciw”. Zdania są podzielone. Kordian postanawia poświęcić własne życie dla dobra ojczyzny i rodaków. Wie, że jako carobójca nie ma szans na ucieczkę. Scena 5 Kordian przechodzi przez komnaty królewskie i kieruje się do sypialni cara. W jego głowie toczy się walka między obowiązkiem moralnym a instynktem samozachowawczym – walka Strachu i Imaginacji. Wyczerpany Kordian mdleje u progu sypialni cara. Hałas budzi władcę, który rozkazuje rozstrzelać Kordiana. Przedtem żąda jednak, by sprawdzono, czy jest obłąkany. Scena 6 Szpital dla obłąkanych. Do Kordiana przychodzi szatan pod postacią Doktora. Pokazuje mężczyźnie dwóch chorych psychicznie pacjentów (jeden uważa się za krzyż, na którym skonał Chrystus, drugi – z uniesioną ręką jest pewny, że właśnie na jego dłoni opiera się świat). Szatan chce w ten sposób przekonać Kordiana, że wiara w nadludzką moc jednostki to domena wariatów. Rozmowę Kordiana z Doktorem przerywa wejście cara, księcia i ich żołnierzy. Doktor znika w popłochu. Egzekucja Kordiana ma się odbyć na Placu Saskim. Scena 7 Plac Saski. Książę Konstanty grozi Kordianowi okrutną śmiercią. Każe mu dosiąść konia i przeskoczyć przez wysoką górę z ustawionych w kształt piramidy karabinów zakończonych bagnetami. Kiedy Kordian wykonuje polecenie, na rozkaz władcy zostaje przeprowadzony do celi. Car rozkazuje, by sąd wojskowy wydał na Kordiana wyrok śmierci. Scena 8 Cela klasztorna zmieniona w więzienie. Główny bohater spowiada się, przygotowując się na śmierć. Podkreśla walor ofiary i samozaparcia oraz nawiązuje do bohaterskiej przeszłości narodu. Żegna się z Grzegorzem. Scena 9 Książę prosi cara o ułaskawienie Kordiana. Padają argumenty natury politycznej, a następnie osobistej. Car pod naciskiem brata ustępuje, podpisuje ułaskawienie Kordiana, które zostaje wysłane na miejsce egzekucji. Scena 10 Przed śmiercią Kordian zostaje pozbawiony szlachectwa. Między ludźmi toczą się rozmowy dotyczące egzekucji. Na miejsce dociera adiutant księcia z ułaskawieniem dla Kordiana, lecz oficer, który dał znak do wystrzału, nie widzi go... W tym miejscu dramat się kończy. Geneza utworu Kordian Juliusz Słowacki pisał dramat, gdy przebywał w Genewie (w roku 1834). Utwór ten był osobistym rozrachunkiem z tym, co czuł naród polski po upadku powstania listopadowego (1830). Tytułowy bohater wyraża krytyczny głos autora wobec przebiegu powstania listopadowego. W Kordianie obecna jest również polemika Słowackiego z Mickiewiczem – w czasach powstawania utworu Słowacki nie krył, że w wielu aspektach nie zgadza się z postawą swego największego rywala. Kordian – opis bohaterów Ważnym uzupełnieniem streszczenia krótkiego i szczegółowego są opisy postaci występujących w dziele. Kordian – cierpi na tzw. chorobę wieku, objawiającą się nudą, apatią, niechęcią do życia, nieszczęśliwym ulokowaniem uczuć. Popada w skrajne emocje. Stan ten prowadzi go do nieudanej próby samobójczej. Na końcu swej podróży po Europie na szczycie Mont Blanc doznaje wewnętrznej przemiany. Podejmuje decyzję o zabiciu cara. Grzegorz – oddany sługa, przerażony stanem Kordiana. Kocha tytułowego bohatera jak syna. Doktor – pod postacią lekarza odwiedza Kordiana w szpitalu psychiatrycznym sam szatan. Wizyta ta odbiera bohaterowi ostatnią nadzieję i poczucie wartości. Książę Konstanty – żonaty z Polką Joanną Grudzińską. Był organizatorem armii Królestwa Kongresowego. Józef Chłopicki – bohater epizodyczny, dyktator powstania listopadowego. Związany ze środowiskami konserwatywnymi. Sprzeciwiał się walce zbrojnej. Adam Jerzy Czartoryski (książę) – bohater historyczny, epizodyczny. Przyjaźnił się z carem Aleksandrem I. Zastępca ministra spraw zagranicznych Rosji. Mikołaj I (car) – bohater epizodyczny, spiskowcy chcieli dokonać na nim zamachu. Spiskowcy – bohaterowie epizodyczni, ulegają argumentom starców. Starcy gaszą ich zapał, wskazując, że zemsta jest sprzeczna z pojęciami chrześcijańskimi. Zobacz także: Pan Tadeusz – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Lalka – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Ludzie bezdomni – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Harry Potter: wszystkie części książek i filmów – kolejność
Części sagi Harry'ego Pottera od lat wywołują rumieńce na policzkach czytelników i widzów. Harry Potter to seria siedmiu książek fantasy napisanych przez J. K. Rowling. Pierwsza część ukazała się w 1997 roku, a ostatnia w 2007 roku. Na podstawie książek powstały filmy. Zarówno książkowy, jak i filmowy Harry Potter stał się już ikoną, a dzieci na całym świecie za nim przepadają. Sprawdź, jakie są części przygód Harry'ego Pottera i w jakiej kolejności je czytać (i oglądać).
Od czasu premiery książki o Harrym Potterze, która zyskała olbrzymią popularność i była tłumaczona na wiele języków, ukazały się kolejne części przygód młodego czarodzieja. Powstały też ich ekranizacje. Nie wiesz, w jakiej kolejności czytać je i oglądać? Przedstawiamy tytuły wszystkich części Harry'ego Pottera po kolei, abyś nie stracił wątku w pasjonujących potyczkach z Lordem Voldemortem – czarnym charakterem, który dąży do przejęcia władzy nad światem magii i chce osiągnąć nieśmiertelność. Prezentujemy też okładki wszystkich książek i krótkie opisy. Harry Potter: wszystkie części książek po kolei Cała seria o Harrym Potterze obejmuje 7 części, które opisują losy młodego czarodzieja od dzieciństwa aż po wczesną dorosłość. Poszczególne części ukazywały się w następującej kolejności: Harry Potter i Kamień Filozoficzny – wydania 1997 (w Polsce 2000 r.) Harry Potter i Komnata Tajemnic – rok wydania 1998 (w Polsce 2000 r.) Harry Potter i więzień Azkabanu – rok wydania 1999 (w Polsce 2001 r.) Harry Potter i Czara Ognia – rok wydania 2000 (w Polsce 2001 r.) Harry Potter i Zakon Feniksa – rok wydania 2003 (w Polsce 2004 r.) Harry Potter i Książę Półkrwi – rok wydania 2005 (w Polsce 2006 r.) Harry Potter i Insygnia Śmierci – rok wydania 2007 (w Polsce 2008 r.). W takiej właśnie kolejności powinno się czytać książki o Harrym Potterze, aby zachować ciągłość wątków. Poniżej przedstawiamy krótkie streszczenie każdej części. Część pierwsza, Harry Potter i Kamień Filozoficzny Osierocony w dzieciństwie Harry Potter dowiaduje się, że jest czarodziejem i zaczyna naukę w Szkole Magii i Czarodziejstwa w Hogwarcie. Tam znajduje przyjaciół, z którymi udaje mu się powstrzymać jednego z nauczycieli, opętanego przez Voldemorta, przed wykradnięciem kamienia filozoficznego. View Burdaffi on the source website Część druga, Harry Potter i Komnata Tajemnic Ta część opowiada historię uratowania siostry Rona z Komnaty Tajemnic, której na zlecenie Voldemorta strzeże bazyliszek. Wszystko to podczas drugiego roku nauki w Hogwarcie. View Burdaffi on the source website Trzecia część, Harry Potter i więzień Azkabanu W tej części Harry'ego Pottera z więzienia ucieka były znajomy rodziców Harry'ego. Okazuje się jednak, że złym charakterem jest zupełnie ktoś inny. View Burdaffi on the source website Czwarta część, Harry Potter i Czara Ognia Harry Potter bierze udział w turnieju. Voldemort odzyskuje ciało i pełnię mocy magicznych, co oczywiście wróży problemy. View Burdaffi on the source website Piąta część, Harry Potter i Zakon Feniksa Piąta część opowiada o walce o to, by środowisko czarodziejów uwierzyło, że Voldemort wraca i zagraża całemu światu magii. View Burdaffi on the source website Szósta część, Harry Potter i Książę Półkrwi To już szósty rok nauki magii młodych bohaterów, ale i odkrywanie tajemnic związanych z warunkami pokonania Voledemorta, a nie są one łatwe do zrealizowania. View Burdaffi on the source website Siódma część, Harry Potter i Insygnia Śmierci Ostatnia część Harry'ego Pottera to czas ukrywania się Harry'ego i jego przyjaciół, a także poszukiwanie horkruksów, w których Voldemort ukrył części swojej duszy. Harry, Hermiona i Ron wracają do Hogwartu, gdzie odbywa się ostateczna rozgrywka między siłami zła i dobra. View Burdaffi on the source website View Burdaffi on the source website Harry Potter – wszystkie filmy po kolei Choć książek o Harrym Potterze ukazało się tylko 7, na ich podstawie nakręcono 8 filmów. Oto kolejność w jakiej należy je oglądać, aby zachować ciągłość fabuły. Harry Potter i Kamień Filozoficzny – 2001 r. (w Polsce 2002 r.) Harry Potter i Komnata Tajemnic – 2002 r. (w Polsce 2003 r.) Harry Potter i więzień Azkabanu – 2004 r. (w Polsce 2004 r.) Harry Potter i Czara Ognia – 2005 r. (w Polsce 2005 r.) Harry Potter i Zakon Feniksa – 2007 r. (w Polsce 2007 r.) Harry Potter i Książę Półkrwi – 2009 r. (w Polsce 2009 r.) Harry Potter i Insygnia Śmierci cz. I – 2010 r. (w Polsce 2010 r.) Harry Potter i Insygnia Śmierci cz. II – 2011 r. (w Polsce 2011 r.) Wszystkie filmy o Harrym Potterze mają jednego producenta, ale poszczególne części były reżyserowane przez różnych reżyserów. W całym filmowym cyklu główne role grają ci sami aktorzy: Daniel Radcliffe (jako Harry Potter), Rupert Grint (jako Ron Weasly) ) oraz Emma Watson (jako Hermiona Granger). Filmy o Harrym Potterze to nie jest propozycja dla małych dzieci. Jest w nich sporo scen, które mogą u nich budzić lęk lub przerażenie. Filmy posiadają ograniczenia wiekowe i warto się ich trzymać. W realizację filmów o Harrym Potterze zaangażowana była sama J.K. Rowling, której obiecano, że ekranizacje będą wierne pierwowzorom książkowym. Udało się to w przypadku pierwszych dwóch części. W trzeciej dokonano już pewnych zmian, a od czwartej części zmian było więcej, głównie ze względu na objętość książek i wątków – wszystkich nie dało się przenieść na ekran. Harry Potter – ciekawostki W Polsce pierwsza część Harry'ego Pottera wyszła drukiem w 2000 roku i także u nas zyskała liczne grono wiernych fanów. Książki o Harrym Potterze to mieszanka gatunków literackich: fantasy, powieść przygodowa, powieść młodzieżowa i dreszczowiec. Warto wspomnieć, że Harry Potter spotkał się nie tylko z uznaniem dzieci, ale i krytyków i został uznany za jedną z najważniejszych pozycji współczesnej literatury młodzieżowej. Do 2018 roku sprzedano na świecie ponad 500 milionów egzemplarzy książek o małym czarodzieju, a cztery ostatnie części serii były najszybciej sprzedającymi się książkami w historii. Po kolejne części w dniach ich premier na całym świecie ustawiały się kolejki przed księgarniami. J.K. Rowling uzupełniła serię książek o Harrym Potterze dodatkowymi utworami literackimi, których fabuła osadzona jest w świecie magii. Napisała też sztukę teatralną „Harry Potter i przeklęte dziecko’’. Powstał również serwis internetowy Pottermore. Choć krytycy i znawcy literatury doszukują się w Harrym Potterze licznych odniesień do innych dzieł literackich i historii, sama J.K. Rowling ujawniła, że cały cykl jest „apelem o tolerancję i zaprzestanie bigoterii’’. Pierwsze wydanie Harry'ego Pottera (brytyjskie) obejmowało 500 egzemplarzy. 300 z nich trafiło do bibliotek, a 200 do prywatnych czytelników. Dzisiaj książki te mają zawrotną wartość – nawet kilkaset tysięcy złotych za egzemplarz w bardzo dobrym stanie. W wydaniu tym autorka została zapisana z pełnymi imionami, a nie jak miało to miejsce w kolejnych, tylko z inicjałami imion. Sprawdź także: Harry Potter i Kamień Filozoficzny – QUIZ z lektury Na Harrym Potterze wychowują się lepsi ludzie? Błyśnij oryginalną biżuterią – gratka dla fanów Harry Pottera!
Jak napisać dedykację: zasady i przykłady
Zastanawiasz się, jak napisać dedykację? Ta krótka forma wypowiedzi pisemnej tylko pozornie jest prosta. Tu ważne jest każde słowo. Wszak jedno zdanie powinno oddawać emocjonalną więź, jaka łączy nas z osobą obdarowaną. Dowiedz się, jak poprawnie napisać dedykację.
Osobista, własnoręcznie napisana dedykacja jest ponadczasowym uzupełnieniem prezentu, a w szczególności książki lub albumu. Po latach osoba obdarowana będzie z uśmiechem wspominać nie tylko ważny w jej życiu dzień, ale także osobę, która wręczyła ten miły upominek. Dowiedz się, jak napisać dobrą dedykację. Jak poprawnie napisać dedykację? Dedykacja to krótka forma wypowiedzi pisemnej umieszczana w książce lub albumie. Jest to zazwyczaj jedno- lub dwuzdaniowy wpis, którego celem jest upamiętnienie ważnego wydarzenia, a także sprawienie danej osobie przyjemności i docenienie jej. Poprawnie napisana dedykacja powinna być: czytelna, napisana odręcznie – jeśli twoje pismo jest nieczytelne, możesz wydrukować treść dedykacji. Jednak nie zapomnij o własnoręcznym podpisie, skierowana do konkretnej osoby. Zasady pisania dedykacji Wpisując dedykację do albumu lub książki, warto zastosować się do kilku zasad. Dedykację zawsze: piszemy na stronie tytułowej książki, pod tytułem; używamy pióra lud długopisu z niebieskim lub czarnym wkładem; kierujemy do kogoś, np. „Dla mojego syna…”, „Dla pani Anny Kowalskiej, wychowawczyni klasy 8 c…”; wskazujemy, z jakiej okazji została podarowana książka, np. z okazji Dnia Nauczyciela, zakończenia roku szkolnego czy rocznicy ślubu; wpisujemy datę i miejscowość lub datę i okazję wręczenia prezentu, np. Boże Narodzenie 2022. Jak napisać dedykację: przykłady Dedykacja to miły, ale też intymny gest zazwyczaj skierowany do osób nam znanych osobiście. Dlatego wpisując się do książki lub albumu, zamiast używać ogólnikowych haseł, warto odwołać się do umiejętności, cech czy zainteresowań danej osoby lub wpisać inspirujący cytat o miłości. Kochanej córce z okazji 18. urodzin. Tata Dla Joanny Kowalskiej, uczennicy klasy 6 b, w nagrodę za osiągnięcie wysokich wyników w nauce w roku szkolnym 2022/23. Wychowawczyni mgr Halina Nowak Dla Jolanty, mojej najdroższej przyjaciółki. Dziękuję ci za wszystko! Ewelina Leonie, niech ten album będzie inspiracją i pozwoli Ci pewnie odkrywać świat. Ciocia Patrycja Kochana Babciu, niech ten album pełen naszych wspólnych zdjęć będzie dla ciebie miłym wspomnieniem wspólnie spędzonych świąt. Ania, Hania, Bartek. Boże Narodzenie 2022 Zobacz także: Dedykacja dla dziecka – jak ją napisać? [gotowe dedykacje i cytaty do książki i albumu] Cytaty na komunię świętą: piękne i mądre, Jana Pawła ll, cytaty z Biblii 10 rocznica ślubu: jak się nazywa? Symbolika, życzenia, cytaty
Skąpiec – streszczenie, plan wydarzeń i charakterystyka bohaterów
Jednym z najsłynniejszych utworów Jana Baptysta Poquelina (Moliera) jest „Skąpiec”. Streszczenie utworu pomoże ci uporządkować sobie kolejność wydarzeń oraz wiadomości o tym, kto jest kim w tej ponadczasowej komedii.
Skąpiec to komedia klasyczna z XVII wieku. Od setek lat potrafi bawić do łez, ale i skłaniać do refleksji. Jej tytułowy bohater to dusigrosz, którego skąpstwo doprowadza do rodzinnych dramatów. Stary Harpagon dla pieniędzy gotów jest nawet ożenić się z ukochaną własnego syna... Spis treści: Skąpiec – plan wydarzeń Skąpiec – streszczenie krótkie Skąpiec – streszczenie szczegółowe Skąpiec – problematyka i geneza Skąpiec – bohaterowie Skąpiec - plan wydarzeń Rozmowa Elizy i Walerego o ich skrywanej miłości. Wyznanie Kleanta o miłości do Marianny. Zakopanie dziesięciu tysięcy franków w ogrodzie Harpagona. Zamiar poślubienia Marianny przez Harpagona. Poinformowanie dzieci o swoich planach matrymonialnych. Rozpacz Kleanta. Próba pożyczki pieniędzy przez Kleanta u lichwiarza, którym okazuje się jego ojciec. Wizyta swatki Frozyny u Harpagona. Przygotowanie przyjęcia na cześć Marianny. Trudna rozmowa Kleanta z ojcem. Kłótnie o Mariannę. Kradzież skarbu Harpagona. Wezwanie komisarza i przesłuchania. Oskarżenie Walerego przed Jakuba. Wymiana między synem, a ojcem – skarb za Mariannę. Zapowiedź podwójnego ślubu. Skąpiec – streszczenie krótkie Eliza i Walery to para zakochanych. Rozmawiają o możliwościach uwolnienia się spod władzy Harpagona. Mężczyzna chce zdobyć zaufanie ojca i poślubić ukochaną. Natomiast Kleant (brat Elizy) mówi siostrze o swojej miłości do Marianny. Harpagon wyrzuca swojego służącego Strzałkę w obawie, że jest on złodziejem. Oświadcza córce, że planuje wydać ją za mąż za bogatego, starszego wdowca Anzelma, a sam chce ożenić się z Marianną. Dochodzi do kłótni, którą łagodzi Walery licząc na to, że zyska w oczach ojca. Do domu Harpagona przyjeżdża swatka Frozyna, która nie dostała pieniędzy za swoje usługi. Skąpiec przyjmuje w domu Mariannę i raczy ją skromnym posiłkiem. Kleant wręcza ukochanej pierścień ojca. Zakochani są zrozpaczeni swoją sytuacją i zwierzają się Frozynie. Pojawia się Strzałka, który mówi Kleantowi, że ukradł starcowi szkatułkę. Skąpiec szaleje i rozpacza. Rozpoczyna się śledztwo w sprawie pieniędzy. Wychodzi na jaw, że Walery i Marianna są rodzeństwem i ponadto są dziećmi Anzelma. Kleant szantażuje ojca i wymusza na nim swój ślub z Marianną. Anzelm płaci za dwa wesela. Skąpiec – streszczenie szczegółowe Akt I Walery i Eliza rozmawiają o uczuciu, którym się darzą. Eliza boi się, lecz ukochany zapewnia ją o swojej miłości. Walery uratował jej kiedyś życie (gdy dziewczyna wpadła do wody). Zakochani muszą ukrywać swą miłość ze względu na ojca Elizy, Harpagona. Jest on niezwykle skąpy oraz surowy wobec swoich dzieci, Elizy i Kleanta. Walery nie zna swoich rodziców, chce ich odszukać, by dali błogosławieństwo jemu i ukochanej. Eliza nie chce rozstawać się na tak długo z chłopakiem i prosi go, by dogadał się z jej ojcem i bratem. Sytuację podobną do Walerego ma Kleant. Wyznaje siostrze, że jest zakochany w Mariannie, która mieszka niedaleko wraz ze schorowaną matką. Dziewczyna jest ładna, uczciwa, ale niezbyt bogata, więc Kleant nie może liczyć na przychylność swego ojca. Sam próbuje być samodzielny i zdobyć pieniądze na swoje utrzymanie oraz na pomoc dziewczynie, wiedząc, że od skąpego ojca nie dostanie nic. Harpagon myśli tylko o swoim majątku. Jest podejrzliwy zarówno w stosunku do dzieci, jak i służby. Obawia się, że służący jego syna (Strzałka) podgląda, gdzie schował szkatułkę z pieniędzmi. Wyrzuca synowi, że wydaje pieniądze na stroje i nie liczy się z niczym. Kleant odpowiada, że ma swoje pieniądze i robi z nimi, co chce. Okazuje się, że Harpagon również zwrócił uwagę na Mariannę. Wpada na pomysł, by się z nią ożenić. Liczy, że kobieta nie będzie miała wygórowanych wymagań. Oznajmia to dzieciom. Kleant jest wściekły. Harpagon ma również plany wobec swoich dzieci. Oznajmia Elizie, że wyda ją za Anzelma – starszego, pięćdziesięcioletniego i bogatego człowieka. Natomiast dla syna upatrzył bogatą wdowę. Eliza nie zgadza się na małżeństwo, lecz ojciec oświadcza, że wyda ją za mąż jeszcze tego samego wieczora. Okazuje się, że Anzelm zgodził się pojąć Elizę, nie chcąc posagu, dlatego ojcu tak bardzo zależy na tym małżeństwie. Akt II Kleantowi potrzebne są pieniądze. Wysyła służącego Strzałkę, by dowiedział się, kto i na jakich warunkach może mu je pożyczyć. Kiedy dochodzi do spotkania z pożyczkodawcą, okazuje się, że jest nim jego ojciec. Kleant jest zdenerwowany, że Harpagon bez skrupułów pożycza komuś pieniądze, natomiast skąpiec wyrzuca synowi, że pożycza pieniądze od ludzi. Do Harpagona przychodzi swatka Frozyna i licząc na dobrą zapłatę prawi mu komplementy, które ten bezkrytycznie przyjmuje. Oznajmia również, że matka Marianny zgodziła się na ślub jego i córki. Akt III Skąpiec wydaje polecenia służbie, by przygotowali przyjęcie. Pani Claude (sprzątaczka) ma ścierać meble tak, by ich nie zniszczyć. Kucharz Jakub ma ugotować tanią oraz sycącą kolację, by goście zjedli mało, a wino ma być nalewane tylko wtedy, gdy ktoś będzie spragniony. Gdy Frozyna z Marianną przychodzą do domu Harpagona, dziewczyna jest przerażona. Nie chce brać ślubu z mężczyzną, gdyż jest zakochana w jego synu. Wiele wskazuje jednak na to, że nie ma wyjścia... Frozyna pociesza ją, że przyszły mąż jest już starszym człowiekiem i na pewno szybko umrze. Po tej rozmowie wkracza Harpagon. Przedstawia swoje dzieci Mariannie, a ta rozpoznaje w młodzieńcu Kleanta. Młodzi upewniają się w przekonaniu, że chcą być razem. Podczas posiłku syn mści się na ojcu, zmuszając go do obdarowania Mariannę drogim pierścieniem. Po kolacji Harpagon jest wściekły na syna i wierzy, że uda mu się uratować część pieniędzy. Mówi Waleremu, by zapakował resztki jedzenia i odesłał je do sklepu. Akt IV Frozyna chce pomóc Mariannie i Kleantowi w oszukaniu Harpagona. Kobieta zamierza przedstawić starcowi jedną ze swoich przyjaciółek, by zakochał się w tej kobiecie i by pojął ją za żonę. Ma nadzieję, że zainteresuje się osobą zamożniejszą od Marianny. Tymczasem Harpagon zaczyna się wszystkiego domyślać. Oświadcza, że nie chce już brać ślubu z dziewczyną i proponuje, by Kleant to zrobił, w zastępstwie za niego. Kiedy chłopak wyznaje, że kocha Mariannę, ojciec ujawnia swój podstęp i wyjaśnia mu, że nie zamierzał rezygnować z tego ślubu. Jednak Kleant też nie zamierza się poddać. Dochodzi do tego, że Harpagon wydziedzicza syna. Strzałka kradnie z ogrodu szkatułkę Harpagona. Starzec wpada w szał, gdy orientuje się, że jego skarb zniknął. Podejrzewa wszystkich zebranych gości (przez chwilę podejrzewa nawet siebie samego!) Utrata pieniędzy jest dla niego gorsza niż śmierć. Chce popełnić samobójstwo. Grozi, że wezwie policję, straż i kogo tylko będzie mógł. Akt V Harpagon wzywa komisarza, gdyż najchętniej chiałby widzieć w areszczcie całe miasto. Podejrzenia padają na Walerego. Starzec traci do niego zaufanie i oskarża go. Chłopak wyjawia swe prawdziwe zamiary. Przybył do jego domu, by jak najczęściej widywać ukochaną Elizę. Nazywa ją „skarbem najcenniejszym”, co komplikuje sprawę, gdyż Harpagon myśli, że chodzi o jego szkatułkę. Nieporozumienie zostaje jednak wyjaśnione, lecz Walery zostaje nazwany przez niedoszłego teścia uwodzicielem. Grozi mężczyźnie szubienicą. Kleant wybiegając z domu, spotyka służącego Strzałkę. Skąpiec prosi o pomoc pana Anzelma, by Walery został ukarany. Mężczyzna zgadza się pomóc w poszukiwaniu szkatułki, lecz oznajmia, że nie zamierza zmuszać Elizy do ślubu. Mówi także, że, Marianna jest siostrą Walerego, a Anzelm jest ich ojcem. Kleant proponuje ojcu, że odda mu szkatułkę, pod warunkiem, że zgodzi się na ślub jego i Marianny. Anzelm oferuje, że poniesie wszystkie koszty obu ślubów. Harpagon na wszystko się zgadza, by odzyskać swoją szkatułkę. Tak dochodzi do zawarcia dwóch małżeństw. Skąpiec – problematyka i geneza Skąpiec jest komedią charakterów, która od wieków budzi całą gamę uczuć. Od prawdziwej grozy, po litość dla zdziecinniałego starca ogarniętego manią skąpstwa. Mamy tu również również dramat rodzinny i najbliższych krewnych, których łączą niełatwem relacje. Molier w swoim dziele ośmieszył ludzkie zachowania, ukazując je w krzywym zwierciadle. Głównym motywem utworu jest rola pieniędzy. To właśnie pieniądze władają sercem i umysłem głównego bohatera. Jego skąpstwo ukazane jest jako choroba, która nie pozwala mu funkcjonować m.in. w roli ojca. Ciekawostką jest, że 9 września 1668 roku, podczas premiery scenicznej Skąpca, sam Molier wcielił się w rolę Harpagona. Mimo to sztuka nie od razu spodobała się widowni. Dopiero krytycy docenili wartość jego sztuki i zwrócili uwagę publiczności na unikalność dzieła. Od tamtej pory, mimo że minęły całe wieki, niemal każdy wie kim jest Harpagon... Skąpiec – bohaterowie Harpagon (Skąpiec) – główny oraz tytułowy bohater komedii Moliera. Posiadanie pieniędzy to jego obsesja. Pozbawiony uczuć, nie zauważa nikogo ani tego, co się wokół niego dzieje. Jest zamożny, lecz stara się oszczędzać w każdy możliwy sposób. Ludzie się z niego śmieją. To wdowiec z dwójką dorosłych dzieci, ma syna Kleanta oraz córkę Elizę. Jego relacje z dziećmi są złe. Kleant – syn Harpagona. Zakochany w Mariannie. Buntownik, który sprzeciwia się ojcu. Nie ma pieniędzy na ubrania, dlatego zaciąga długi. Nienawidzi ojca i życzy mu śmierci, gdyż wtedy mógłby spłacić wszystkie swoje długi. Dzięki zdobyciu szkatułki Harpagona szantażuje ojca. Jego losy kończą się szczęśliwie, gdyż bierze ślub z ukochaną. Eliza – córka Harpagona. Tak samo jak brat odczuwa nienawiść do ojca. Zła, gdy Harpagon chce ją wydać za Anzelma. Zakochana w Walerym, z którym marzy jej się ślub. Wie jednak, że skąpiec nie zgodzi się na ich małżeństwo. Wszystko jednak kończy się dla niej szczęśliwie – może poślubić ukochanego i uwolnić się od ojca. Marianna – żyje sama z chorą matką. Zakochana w Kleancie. Jest dobrą, posłuszną, naiwną dziewczyną. Nie potrafi się zbuntować. Musi poślubić Harpagona, lecz wcale jej się to nie podoba. Koniec końców poślubia ukochanego Kleanta. Walery – zakochany w Elizie. Próbuje wkraść się w łaski ojca dziewczyny i przyznaje mu we wszystkim rację oraz konieczność oszczędzania. Wchodzi w konflikt z kucharzem Jakubem, który później oskarża go o kradzież szkatułki. Wyznaje swe uczucia do Elizy. Dowiaduje się, że jego ojcem jest Anzelm, który błogosławi jego ślub z ukochaną. Anzelm – wdowiec, który ma poślubić Elizę. Ceni rodzinę bardziej niż pieniądze. Zgadza się na ślub Walerego z Elizą i pokrywa wszystkie koszty. Frozyna – swatka. Dzięki niej Marianna i Harpagon zaręczają się. Zmusza dziewczynę do tego. Liczy, na sporą zapłatę od starca, lecz gdy dowiaduje się, że to się nie uda, mści się na nim i staje po stronie zakochanych Marianny i Kleanta. Strzałka – lokaj Kleanta. Wierny swojemu panu, lecz lekceważy Harpagona. Dzięki znalezieniu przez niego szkatułki pieniędzy skąpca pomaga tym Kleantowi na negocjacje z ojcem. Poza tym występują również służący Harpagona: Simon – faktor, Jakub – kucharz i woźnica, Pani Claude – gospodyni, Ździebełko – służący, Szczygiełek – służący, Komisarz i pomocnik. Zobacz także: Wesele – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Ludzie bezdomni – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Jądro ciemności – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów, problematyka
Skąpiec – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Skąpiec to jeden z najsłynniejszych utworów Jana Baptysta Poquelina, znanego także jako Molier. Choć utwór powstał w XVII wieku, do dziś wystawiany jest na deskach teatrów całego świata. Należy także do kanonu lektur szkolnych, dlatego warto poznać bliżej historię Harpagona oraz jego dzieci.
Jaki był tytułowy bohater komedii Moliera? Czy Skąpiec to komedia, która powoduje wyłącznie śmiech, czy skłania również do poważnych przemyśleń, np. na temat tego, co w życiu liczy się naprawdę? Jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości dotyczące tego, o czym jest Skąpiec, przeczytaj nasze streszczenie. Spis treści: Skąpiec – streszczenie krótkie Skąpiec - streszczenie szczegółowe Skąpiec – plan wydarzeń Geneza Skąpca Skąpiec – bohaterowie Skąpiec – streszczenie krótkie Tytułowy bohater, Harpagon jest chorobliwie skąpym człowiekiem (stąd tytuł komedii). Jest też wdowcem, który ma dwoje dorosłych dzieci, Elizę i Kleanta. Eliza kocha się w niezamożnym Walerym, a Kleant w Mariannie, również niezbyt bogatej pannie. Dzieci Harpagona wiedzą, że trudno im będzie liczyć na zadowolenie ojca z ich sercowych wyborów. Pewnego dnia Harpagon postanawia, że ożeni się z Marianną. Wydaje mu się, że ta uboga dziewczyna nie będzie miała wysokich wymagań jako żona. Harpagon postanawia też wydać za mąż swoją córkę Elizę, za 50-letniego, bogatego Anzelma. A syna - za bogatą wdowę. Dla obu par zakochanych młodych ludzi to prawdziwy dramat. Okazuje się jednak, że wybrany przez ojca dla córki Anzelm to w rzeczywistości ojciec Walerego i Marianny. Ta dwójka bohaterów nie wiedziała do tej pory, że są rodzeństwem. Matrymonialne plany Harpagona spełzają na niczym. Koniec końców Walery żeni się bowiem ze swoją ukochaną Elizą, a Marianna poślubia swojego wybranka Kleanta. Za oba śluby płaci Anzelm. W utworze wielokrotnie ukazywane jest skąpstwo Harpagona i jego przywiązanie do pieniędzy. Tytułowy Skąpiec jest gotów zrobić wszystko, co przyniesie mu zysk. Choćby kosztem szczęścia własnych dzieci. Skąpiec - streszczenie szczegółowe Akt I Walery i Eliza rozmawiają o łączącym ich uczuciu. Eliza boi się, lecz ukochany zapewnia ją o swojej miłości. Walery uratował kiedyś życie Elizie, gdy dziewczyna wpadła do wody. Ze względu na ojca Elizy, Harpagona (tytułowego Skąpca) oboje muszą ukrywać, że się kochają. Walery nie jest zamożnym człowiekiem, nie zna swoich rodziców, więc zamierza wkraść się w łaski Harpagona, który jest niezwykle skąpy i surowy wobec swoich dzieci – Elizy i Kleanta. Walery chce odszukać rodziców, by dali błogosławieństwo jemu i ukochanej. Eliza nie chce rozstawać się na tak długo z chłopakiem i prosi, by dogadał się z jej ojcem i bratem. Sytuację podobną do Walerego ma Kleant. Wyznaje siostrze, że jest zakochany w Mariannie, która mieszka niedaleko wraz ze schorowaną matką. Dziewczyna jest ładna, uczciwa, ale niezbyt bogata, więc Kleant nie może liczyć na przychylność swego ojca. Próbuje być samodzielny i zdobyć pieniądze na swoje utrzymanie i pomoc dziewczynie, bo wie, że od skąpego ojca nie dostanie nic. Harpagon myśli tylko o swoim majątku. Jest podejrzliwy wobec dzieci. Nie ufa też służbie, która jego zdaniem, chciałaby go tylko okraść. Obawia się, że służący jego syna, Strzałka, podgląda, gdzie schował szkatułkę z pieniędzmi. Harpagon wyrzuca synowi, że wydaje pieniądze na stroje i nie liczy się z niczym. Kleant twierdzi, że ma swoje pieniądze i robi z nimi, co chce. Harpagon wpada na pomysł ślubu z Marianną. Liczy, że kobieta nie będzie miała wygórowanych wymagań. Oznajmia to dzieciom. Kleant, który nie miał o tym pojęcia, jest zły. Harpagon ma również plany wobec swoich dzieci. Oznajmia Elizie, że wyda ją za Anzelma, starszego, pięćdziesięcioletniego i bogatego człowieka. Natomiast dla syna upatrzył bogatą wdowę. Eliza nie zgadza się na małżeństwo, lecz ojciec oświadcza, że wyda ją za mąż jeszcze tego samego wieczora. Okazuje się, że Anzelm zgodził się pojąć Elizę, nie chcąc jej posagu, dlatego ojcu tak bardzo zależy na tym małżeństwie. Akt II Kleantowi potrzebne są pieniądze, wysyła więc służącego Strzałkę, by dowiedział się, kto i na jakich warunkach może mu je pożyczyć. Kiedy dochodzi do spotkania dwóch stron, okazuje się, że pożyczającym jest jego ojciec. Kleant denerwuje się, że Harpagon bez skrupułów pożycza pieniądze innym, czyniąc wyrzuty synowi, że zapożycza się u ludzi. Do Harpagona przychodzi swatka Frozyna. Licząc na dobrą zapłatę, prawi mu komplementy, które starzec bezkrytycznie przyjmuje. Oznajmia również, że matka Marianny zgodziła się na ślub jego i córki. Akt III Skąpiec wydaje polecenia służbie, by przygotowali przyjęcie. Pani Claude, sprzątaczka, ma ścierać meble tak, aby ich nie zniszczyć, kucharz Jakub ma ugotować tanią i sycącą kolację, aby goście zjedli mało, a wino ma być nalewane tylko wtedy, gdy ktoś będzie spragniony. Gdy Frozyna z Marianną przychodzą do domu Harpagona, dziewczyna jest przerażona. Nie chce brać ślubu z kimś innym niż ukochany Kleant. Niestety sytuacja zmusza ją do tego. Frozyna pociesza Mariannę, mówiąc, że jej przyszły mąż jest starszym człowiekiem i na pewno szybko umrze. Po rozmowie wkracza Harpagon. Przedstawia swoje dzieci, a Marianna rozpoznaje w synu Harpagona swojego Kleanta. Młodzi upewniają się w przekonaniu, że chcą być razem. Podczas posiłku Keant mści się na ojcu, zmuszając go do obdarowania Marianny drogim pierścieniem. Po kolacji Harpagon jest wściekły na syna i wierzy, że uda mu się uratować część pieniędzy. Mówi też Waleremu, by zapakował resztki po jedzenia i odesłał je do sklepu. Akt IV Frozyna chce pomóc Mariannie i Kleantowi w oszukaniu Harpagona. Zamierza przedstawić starcowi jedną ze swoich przyjaciółek, by to ją pojął za żonę. Ma nadzieję, że zainteresuje się bardziej zamożną kobietą niż Marianna. Tymczasem Harpagon zaczyna się wszystkiego domyślać. Nie chce już brać ślubu z dziewczyną, ale proponuje, by Kleant to zrobił, w jego zastępstwie. Chłopak wyznaje miłość Mariannie, lecz ojciec ujawnia swój podstęp i wyjaśnia, że nie zamierza rezygnować z dziewczyny. Syn też nie chce się poddać. Skąpiec wydziedzicza Kleanta. Służący Kleanta, Strzałka, ukradł z ogrodu szkatułkę Harpagona. Obaj mężczyźni uciekają, a starzec wpada w szał, gdy orientuje się, że skarb zniknął. Podejrzewa wszystkich zebranych gości, a nawet siebie. Utrata pieniędzy jest dla niego gorsza niż śmierć. Harpagon chce popełnić samobójstwo. Grozi, że wezwie policję, straż i kogokolwiek kogo będzie mógł. Akt V Harpagon wzywa komisarza, najchętniej chciałby aresztować całe miasto. Podejrzenia padają na Walerego. Starzec traci do niego zaufanie i oskarża go o kradzież. Chłopak wyjawia swe prawdziwe zamiary. Przybył do jego domu, by jak najczęściej widywać ukochaną Elizę. Nazywa ją „skarbem najcenniejszym”, co komplikuje sprawę, gdyż Harpagon myśli, że chodzi o jego szkatułkę. Nieporozumienie zostaje jednak wyjaśnione, lecz Walery zostaje nazwany przez niedoszłego teścia uwodzicielem. Harpagon grozi mężczyźnie szubienicą. Kleant, wybiegając z domu, spotyka służącego Strzałkę, który ukradł szkatułkę z pieniędzmi. Skąpiec prosi pana Anzelma o pomoc. Mężczyzna zgadza się wesprzeć go w poszukiwaniu szkatułki, lecz oznajmia, że nie zamierza zmuszać Elizy do ślubu. Mówi także, że Marianna jest siostrą Walerego, a Anzelm jest ich ojcem. Tak więc cała rodzina odnajduje się po kilkunastu latach. Kleant proponuje ojcu zwrot szkatułki pod warunkiem, że Harpagon zgodzi się na ślub jego i Marianny. Anzelm jest gotów ponieść koszty wszystkich ślubów. Harpagon zgadza, by tylko odzyskać swoją szkatułkę. Skąpiec - plan wydarzeń Rozmowa Elizy i Walerego o ich skrywanej miłości. Wyznanie przez Kleanta siostrze, że kocha się w Mariannie. Dziesięć tysięcy franków zakopane w ogrodzie Harpagona. Zamiar poślubienia Marianny przez Harpagona. Poinformowanie przez Harpagona dzieci o swoich planach matrymonialnych. Rozpacz Kleanta. Podstęp Elizy i Kleanta w związku z ich skrywanym uczuciem. Próba pożyczenia pieniędzy przez Kleanta u lichwiarza, którym okazuje się jego ojciec. Wizyta swatki Frozyny u Harpagona. Przygotowanie przyjęcia na cześć Marianny. Trudna rozmowa Kleanta z ojcem. Kłótnie o Mariannę. Kradzież skarbu Harpagona. Wezwanie komisarza i przesłuchania. Oskarżenie Walerego przez Jakuba. Wymiana między synem, a ojcem – skarb za Mariannę. Zapowiedź podwójnego ślubu. Geneza Skąpca Komedia Skąpiec jest komedią charakterów, która budzi w czytelnikach całą gamę uczuć. Od prawdziwej grozy, po litość dla zdziecinniałego starca, ogarniętego manią skąpstwa. W wątki komediowe wpleciony jest dramat rodziny pozbawionej prawidłowych więzi emocjonalnych, w której relacje między dziećmi a ojcem są pełne chłodu. Molier w swoim dziele ośmieszył ludzkie zachowania, ukazując je w krzywym zwierciadle. Skąpstwo ukazane jest jako choroba. Tak właśnie wygląda uosobienie powiedzenia chorobliwe skąpstwo. Molier sam wcielał się w tytułową rolę skąpca podczas wystawiania tej sztuki. Jednak nie od razu jego dzieło zyskało uznanie widowni. Dopiero krytycy docenili wartość Skąpca i zwrócili uwagę publiczności na jego wyjątkowość. Z czasem komedia doczekała się większego grona miłośników. A także kilku przekładów na inne języki. Dziś wciąż jest wystawiana na deskach teatrów całego świata. Skąpiec – bohaterowie Harpagon (Skąpiec) – główny i tytułowy bohater komedii Moliera. Żądny pieniędzy. Staje się to jego obsesją. Wypluty z uczuć, nie zauważa nikogo ani tego, co się wokół niego dzieje. Zamożny, lecz stara się oszczędzać w każdy możliwy sposób. Ludzie się z niego śmieją. Jest wdowcem, ma syna Kleanta i córkę Elizę. Jego relacje z dziećmi są złe. Ojciec zmuszą córkę i syna do małżeństwa. Mimo że jest stary, chce poślubić młodą dziewczynę – Mariannę. Kleant – syn Harpagona. Zakochany w Mariannie. Buntownik, sprzeciwia się ojcu. Nie ma pieniędzy na swoje stroje, dlatego zaciąga długi. Nienawidzi ojca i życzy mu śmierci, po której mógłby spłacić wszystkie swoje długi. Dzięki zdobyciu szkatułki Harpagona, może go szantażować. Jego losy kończą się szczęśliwie, gdyż bierze ślub z ukochaną. Eliza – córka Harpagona. Tak samo jak brat odczuwa nienawiść do ojca. Zła, gdy Harpagon chce ją wydać za Anzelma. Zakochana w Walerym, którego chce poślubić. Wie jednak, że skąpy ojciec się na to nie zgodzi. Wszystko jednak kończy się dla niej szczęśliwie – może poślubić ukochanego i uwolnić się od ojca. Marianna – żyje sama z chorą matką. Zakochana w Kleancie. Jest dobrą, posłuszną, naiwną dziewczyną. Nie potrafi się zbuntować. Musi poślubić Harpagona, lecz wcale jej się to nie podoba. Łatwo jest decydować za nią, gdyż nie ma odwagi się sprzeciwić. Koniec końców udaje się jej być z Kleantem. Walery – zakochany w Elizie. Próbuje wkraść się w łaski ojca dziewczyny i przyznaje mu we wszystkim rację. Wchodzi w konflikt z kucharzem Jakubem, który później oskarża go o kradzież szkatułki. Wyznaje swe uczucia do Elizy. Dowiaduje się, że jego ojcem jest Anzelm, który błogosławi jego ślub z ukochaną. Anzelm – wdowiec, który ma poślubić Elizę. Ceni rodzinę bardziej niż pieniądze. Zgadza się na ślub Walerego z Elizą i pokrywa wszystkie koszty. Frozyna – swatka. Dzięki niej Marianna i Harpagon zaręczają się. Zmusza dziewczynę do zaręczyn, gdyż liczy na sporą zapłatę od starca. Gdy dowiaduje się, że nic nie zyska, mści się na Harpagonie i staje po stronie zakochanych, Marianny i Kleanta. Strzałka – lokaj Kleanta. Wierny swemu panu, lekceważy Harpagona. Znajdując szkatułkę pełną pieniędzy należącą do Harpagona, pomaga Kleantowi w negocjacjach z ojcem. Poza tym występują również służący Harpagona: Simon – faktor, Jakub – kucharz i woźnica, Pani Claude – gospodyni, Ździebełko – służący, Szczygiełek – służący, Komisarz i pomocnik. Zobacz także: „Mały Książę” – streszczenie szczegółowe „Świtezianka”: streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Kordian - streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Ulica krokodyli – streszczenie, opis ulicy, geneza, znaczenie
„Ulica krokodyli" to opowiadanie z tomu „Sklepy cynamonowe", który powstawał w latach 1934-1937. Cykl zawiera wspomnienia Brunona Schulza z czasów dzieciństwa. Wspomnieniom tym autor nadał poetycką, wyszukaną formę. Dzięki streszczeniu „Ulicy krokodyli” przypomnisz sobie, o czym jest to opowiadanie i co symbolizuje tytułowa ulica.
Na ulicy Krokodylej nic nie jest takie, jak powinno. Jak pisze sam Bruno Schulz: „Fatalnością tej dzielnicy jest, że nic w niej nie dochodzi do skutku [...], wszystkie ruchy rozpoczęte zawisają w powietrzu, wszystkie gesty wyczerpują się przedwcześnie i nie mogą przekroczyć pewnego martwego punktu”. Oprócz streszczenia Ulicy krokodyli przygotowaliśmy opis tytułowego miejsca, a także wyjaśnienie jego symbolicznego znaczenia. Spis treści: Geneza, miejsce akcji i czas akcji w Ulicy krokodyli Ulica krokodyli – streszczenie Opis ulicy Ulica krokodyli – znaczenie Geneza, miejsce akcji i czas w Ulicy krokodyli Opowiadania z tomu Sklepy cynamonowe wpisują się w nurt literatury modernistyczno-ekspresjonistycznej. Występują w nich liczne odwołania do symboli i mitów, zaciera się w nich granica między światem realnym a fantastycznym. W opowiadaniach można zauważyć charakterystyczne dla twórczości Brunona Schulza bogactwo formy i wyszukany styl pisania. Uważa się, że miejscem akcji jest rodzinne miasto Schulza, czyli Drohobycz (w utworze nazwa ta nie została jednak wymieniona). To niewielkie, ukraińskie miasteczko położone nieopodal Lwowa, na wschodnich kresach II Rzeczypospolitej. Czasem akcji jest okres dzieciństwa pisarza, czyli początek XX wieku. Ulica krokodyli – streszczenie Opowiadanie Ulica Krokodyli ukazuje cywilizację, która pod wpływem kultury Zachodu uległa zepsuciu, degeneracji. Bruno Schulz przedstawia katastroficzną wizję rzeczywistości. Pewnego dnia, główny bohater znajduje mapę w biurku ojca. Wkrótce potem znajduje się w okolicach ulicy Krokodylej. Bohater tłumaczy czytelnikom, na czym polega charakter tego miejsca. Mówi, że miasto jest zepsute, czego powodem jest rozwój fabryk, wyrastających jak grzyby po deszczu na wzór cywilizacji zachodniej. Ludzie tu są stale zabiegani, lecz ten pośpiech do niczego nie prowadzi. Dorożki jeżdżą bez dorożkarzy, gdy oni załatwiają inne ważne sprawy. Papierowe tramwaje nie mają przedniej ściany. Nigdy nie wiadomo, skąd i kiedy nadjedzie kolej. Ulica Krokodyli stanowi ogromny kontrast dla tradycyjnego otoczenia. Odbywa się tu nielegalny handel, któremu nikt się nie sprzeciwia. Sklepy przypominają wielkie magazyny. W powietrzu unosi się atmosfera rozwiązłości. Każda kobieta ma w sobie coś z nierządnicy. Mieszkańcy żyją bez emocji, panuje atmosfera rozleniwienia. Ludzie szybko tracą zapał do czegokolwiek, nic im się nie chce. Przypominają manekiny. Opis ulicy Na mapie okolica ulicy Krokodylej oznaczona jest białą plamą. To obszar przemysłowo-handlowy, co wyraźnie nie podoba się narratorowi. Ta część miasta porównywana jest do pasożyta i wywiera niekorzystny wpływ na inne obszary, nie dając nic w zamian. Szczególną cechą tej ulicy jest brak kolorów, co tworzy czarno-biały, industrialny krajobraz. Spacer w takiej scenerii sprowadza zniechęcenie i nudę. Nic tu nie jest doskonałe. Ludzie i przedmioty są przepełnione szarością. Ulica Krokodyli jest tandetna i pusta w formie. Nic tu nie jest godne uwagi, wszystko jest wadliwe, odpychające, szkaradne. Mieszkańcy tworzą margines społeczności, są wypaczeni przez środowisko, w którym przyszło im żyć. Atmosfera okolicy przepełniona jest niepokojem. Ulica krokodyli — znaczenie Ulica Krokodyli Brunona Schulza to dzieło niezwykłej wyobraźni i pamięci autora. Opisując ulicę, Schulz ukazuje osobiste lęki i obawy. Widoczna jest też tęsknota za przestrzenią będącą przeciwieństwem tego miejsca, w której panowałabye33 uczciwość, ład, stabilizacja, dobro i piękno. Opowiadanie ma charakter profetyczny. Schulz snuje wizję rozwoju cywilizacyjnego jako wyniszczającej konsumpcji, która prowadzi do powstawania miejsc podobnych opisanej ulicy. Zobacz także: Powtórka z lektur na egzamin ósmoklasisty. Najważniejsze utwory, bohaterowie, zagadnienia Sklepy cynamonowe – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Dżuma – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Dziady cz. III – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Wielu badaczy literatury uważa, że III część „Dziadów” Adama Mickiewicza to najważniejsze dzieło narodowego wieszcza. Właśnie w tym utworze poeta miał zawrzeć ducha poetyckiego całej swej twórczości. Jednocześnie chyba nikt nie odważył się określić III cz. „Dziadów” jako dzieło proste w odbiorze. Nasze streszczenie pozwoli lepiej zrozumieć, kto jest kim i o co chodzi w „Dziadach drezdeńskich”.
Dziady cz. III to utwór, który powstał w 1832 roku. Jest to ostatnia część cyklu Dziadów. W przeciwieństwie do części II i IV akcja dramatu nie dzieje się w Zaduszki i trwa dłużej niż jeden dzień. Spis treści: Dziady cz. III – plan wydarzeń Dziady cz. III – streszczenie Geneza utworu Dziady cz. III Dziady cz. III – opis bohaterów Dziady cz. III – plan wydarzeń Przemiana Gustawa w Konrada. Spotkanie wigilijne w celi Konrada. Rozmowy o aresztowaniach przyjaciół. Pieśń zemsty Konrada. Mała Improwizacja. Wielka Improwizacja. Egzorcyzmy księdza Piotra. Widzenie Ewy. Widzenie księdza Piotra. Sen Senatora. Historia Cichowskiego. Plany zabicia Rollinsona. Przepowiednia księdza Piotra. Bal u Senatora. Śmierć Doktora porażonego piorunem. Spotkanie księdza Piotra i Konrada. Przybycie upiorów. Podróż więźniów w głąb Rosji, przybycie do Petersburga. Spotkanie Pielgrzyma z mieszkańcem miasta. Przegląd wojska. Przepowiednie Oleszkiewicza. Dziady cz. III – streszczenie Scena I (tzw. scena więzienna) W celi więziennej śpi mężczyzna. Stoi nad nim anioł, który przepowiada mu wolność. Więzień budzi się. Nie wierzy w słowa anioła. Przecież to niemożliwe, by w zniewolonym kraju zaznał prawdziwej wolności. Mężczyzna postanawia, że żywy, zostanie dla ojczyzny umarły i zmienia imię: odtąd nie jest Gustawem a Konradem. Data jego śmierci jako Konrada i narodzin jako Gustawa to 1 listopada 1823. Scena II Wielka Improwizacja Jest dzień Wigilii. Cela Konrada jest największa, więc to właśnie w niej zbierają się więźniowie. Rozmowy dotyczą głównie losu aresztowanych oraz ich bliskich. Jan Sobolewski opowiada, jak na rozkaz cara na Sybir zesłano kolejnych studentów. Temat ten jest bliski zebranym, gdyż wszyscy zostali oskarżeni o bunt wobec cara. Cara, który robi wszystko, by zniszczyć Polskę i Polaków. Żaden z więźniów nie zapomni nigdy towarzyszy, którzy poświęcili życie, by ratować ojczyznę. Jeśli zapomnę o nich, Ty Boże na niebie, Zapomnij o mnie. Konrad wygłasza Wielką Improwizację. Posuwa się na granicę bluźnierstwa, gdyż żąda od Boga władzy nad swoim narodem, by przywrócić mu świetność. Jest to postawa prometejskiego buntu przeciw losowi Polaków. I przeciw Bogu, który milczy i nie reaguje ani na krzywdę narodu, ani na słowa Konrada (bohater wątpi w miłosierdzie boskie: Kłamca, kto Ciebie nazwał miłością, Ty jesteś tylko mądrością). Scena III Egzorcyzmy Do celi Konrada, przychodzi ksiądz Piotr. Odprawia egzorcyzmy nad więźniem-poetą, którego zdaniem wszystkich opanował szatan. Ksiądz wypędza diabła. Opuszczając duszę Konrada, diabeł oznajmia księdzu, że może uratować duszę Jana Rollinsona, jeśli ten otrzyma Komunię Świętą przed śmiercią. Rollison to jeden ze studentów aresztowanych za udział w antyrosyjskim spisku (zanim trafił do więzienia, utrzymywał niewidomą matkę). Scena IV Widzenie Ewy W wiejskim dworku pod Lwowem młoda kobieta Ewa śni, że stroi obraz Matki Boskiej kwiatami. Róże, lilie, narcyz pochodzą z ogrodu Ewy. We śnie widzi też Maryję, która uwity z kwiatów wianek podaje Jezusowi a Ten, rzuca wiankiem w Ewę. Scena V Widzenie Księdza Piotra W celi ksiądz Piotr poznaje przyszłe losy Polski, która zbawi całą Europę przez ofiarę. Scena VI Sen Senatora Szatan dręczy snami Senatora. Scena VII Salon warszawski W arystokratycznym warszawskim salonie damy mają spotkanie towarzyskie. Narzekają, że senator Nowosilcow opuścił Warszawę i wyjechał do Wilna. Zgodnie twierdzą, że nikt nie wyprawia tak wystawnych przyjęć jak on. Zgromadzeni słuchają także historii narodowego męczennika Cichowskiego, którą opowiada Adolf. Scena VIII Pan Senator U senatora odbywa się bal. Przed gospodarzem przyjęcia staje matka Rollinsona i błaga, by zwrócił jej syna. Senator udaje, że nie wie, o kogo chodzi, i obiecuje zająć się sprawą. Podczas balu ginie Doktor, a pani Rollinsonowa wchodzi na salę ze skargą. Jest zrozpaczona, bo dowiedziała się, że ktoś wypchnął jej syna przez okno celi. Konrad zostaje zaprowadzony na przesłuchanie. Na schodach mija się z księdzem Piotrem, który przepowiada mu wolność i ważną misję. Scena IX Noc Dziadów Guślarz z tajemniczą kobietą widzą ducha z raną na czole. Kobieta rozpoznaje w nim swego ukochanego. Geneza utworu Dziady cz. III Adam Mickiewicz z niewiadomych przyczyn nie uczestniczył w Powstaniu Listopadowym. Niektórzy znawcy literatury uważają, że III część Dziadów powstała, by zadośćuczynić narodowi brak czynnej walki wieszcza o wolność ojczyzny. Warto pamiętać, że dzieło to kryje wiele tajemnic. Sam autor Dziadów drezdeńskich, zapytany o wyjaśnienie zagadkowego wersu: A imię jego Czterdzieści i cztery miał odpowiedzieć: Kiedy pisałem – wiedziałem, teraz – nie wiem. Wskazuje to, że tworzył swe dzieło pod wpływem poetyckiego natchnienia graniczącego z poetyckim szałem. Dziady III – opis bohaterów Gustaw – Konrad – nazywany Więźniem. Przeżywa symboliczną śmierć. Zapisuje jej datę węglem na ścianie. Przechodzi przemianę z nieszczęśliwego kochanka Gustawa w wojownika o wolność ojczyzny, Konrada. Więźniowie doceniają talent poetycki Konrada, lecz nie rozumieją przesłania utworów. Czasem miewa ataki epilepsji. Konrad w wigilię zaczyna śpiewać pieśni zemsty, które prowadzą do Małej Improwizacji i Wielkiej Improwizacji. Okazują one nowe oblicze Konrada, który chce stanąć na czele rodaków. Ponadto grzeszy pychą, jest przekonany o własnej wielkości. Ksiądz Piotr – opiekuje się skazańcami. Przeciwieństwo Konrada: cierpliwy, pokorny. Doznaje widzenia losów Polski. Odprawia egzorcyzmy nad duszą Konrada. Nie obawia się szatana. Chce wziąć na siebie karę za winy Konrada. Ewa – dziewczyna mieszkająca w wiejskim domu pod Lwowem. Modli się do Matki Boskiej za swoją rodzinę. Wstawia się również za Konradem. Doznaje nocnego widzenia Maryi i Chrystusa. Cichowski – młody Polak. Aresztowany po ślubie. Rodzinie Cichowskiego wmawiano, że mężczyzna się utopił. Torturowany podczas przesłuchań. Wyniszczony psychicznie i fizycznie. Jan Rollinson – młody chłopiec, uczeń gimnazjum. Mimo tortur nie wydaje przyjaciół. Załamuje się psychicznie i próbuje popełnić samobójstwo. Pani Rollisonowa – matka Jana. Niewidoma staruszka. Nowosilcow mami ją wizją spotkania z synem. Na wieść o stanie, w jakim znajduje się jej syn, wpada w rozpacz. Senator Nowosilcow – tyran i prześladowca narodu polskiego. Prowadzi masowe aresztowania. Ukrywa swoje prawdziwe intencje, sprawia wrażenie dobrego człowieka. Obyty towarzysko, organizuje bale. Doktor – konkuruje z Pelikanem o względy Senatora. Ginie porażony piorunem. Guślarz – spotyka na cmentarzu kobietę w żałobie. Tłumaczy jej, że nie może wezwać widma jej dawnego ukochanego. źródła: J. Przyboś: Czytając Mickiewicza. Warszawa 1998 T. Łubieński: M. jak Mickiewicz. Warszawa 1999 R. Przybylski, M. Witkowska: Romantyzm. Warszawa 2007 Zobacz także: Dziady cz. II – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów, problematyka Dziady cz. IV – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów, problematyka Pan Tadeusz – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Chłopi – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
„Chłopi” to najsłynniejsza powieść Władysława Stanisława Reymonta. Autor w 1924 roku otrzymał za nią Nagrodę Nobla. To opowieść o życiu na polskiej wsi w ciągu jednego roku, która zaczyna się jesienią, a kończy latem. Chcąc przypomnieć sobie kolejność wydarzeń, zerknij na nasze streszczenie – w ten sposób uporządkujesz też wiadomości o tym, kto jest kim w „Chłopach”.
Przywiązanie do ziemi, która przechodzi na gospodarzy z dziada pradziada. Konflikty z dziedzicami i między sąsiadami. Wielkie namiętności, tęsknota, niedosyt uczuć. Nienawiść i okrucieństwo, które często jest wynikiem doznawanych krzywd. Bieda, która łacniej przekuwa człowieka, niźli żelazo. I bogactwo, które wcale nie gwarantuje szczęścia (czego przykładem jest los Macieja Boryny). To tylko niektóre zagadnienia poruszane w dziele Reymonta. Spis treści: Chłopi – plan wydarzeń Chłopi – streszczenie krótkie Chłopi – streszczenie szczegółowe Geneza i gatunek utworu Chłopi Chłopi – opis bohaterów Chłopi – plan wydarzeń Władysław Reymont podzielił swoją powieść na 4 części, z których każda opowiada o jednej porze roku. Ze względu na to, że życie mieszkańców nierozerwalnie łączy się z rytmem otaczającej przyrody, plan wydarzeń Chłopów podajemy z podziałem na części, zatytułowane przez Reymonta kolejno: Jesień, Zima, Wiosna, Lato. Tom I – Jesień: 1. Spotkanie księdza ze starą Agatą. 2. Zbieranie kartofli. 3. Plany małżeńskie Macieja wobec Jagny. 4. Obiad u Borynów i konflikt Antka z ojcem. 5. Jarmark w Tymowie. 6. Zaręczyny Jagny z Boryną. 7. Wieczorne obieranie kapusty u Borynów. 8. Bójka Antka Boryny z ojcem. 9. Wesele Jagny i Macieja. 10. Śmierć Kuby. Tom II – Zima: 1. Bieda w domu Antka i Hanny. 2. Bójka Antka z Mateuszem w tartaku. 3. Uroczysta Wigilia u Borynów. 4. Rozmowy o wyrębie lasu. 5. Zabawa w karczmie. 6. Niestosowny taniec Antka z Jagną. 7. Przyłapanie Jagny i Antka w stogu przez Macieja. 8. Ucieczka Jagny do matki. 9. Spotkanie Macieja z Hanką. 10. Powrót Jagny do Macieja. 11. Bójka z drwalami i ludźmi dziedzica o las. Tom III – Wiosna: 1. Powrót żebraczki Agaty do wsi. 2. Wieść o aresztowaniu chłopów. 3. Przeprowadzka Hanny do Macieja Boryny. 4. Wielkanocne śniadanie u Borynów. 5. Odwiedziny Hanki u męża w więzieniu. 6. Spotkanie Jagny z klerykiem Jasiem. 7. Narodziny syna Hanki i Antka. 8. Powrót chłopów z więzienia. 9. Przybycie Niemców do Lipiec. 10. Kłótnia Dominikowej i Szymka o Nastkę. 11. Śmierć Macieja Boryny. Tom IV – Lato: 1. Uroczysty pogrzeb Macieja Boryny. 2. Wyjazd Niemców z Podlesia. 3. Kłótnia Hanki i Jagny w sprawie podziału majątku Boryny. 4. Wygnanie Jagny przez Hankę. 5. Powrót Antka z więzienia. 6. Ślub syna Dominikowej z Nastką. 7. Pożar u wójta. 8. Uwodzenie Jasia przez Jagnę. 9. Poszukiwania Rocha przez żandarmów. 10. Śmierć starej Agaty. 11. Pielgrzymka do Częstochowy. 12. Areszt wójta za braki w gminnej kasie. 13. Precz z Jagną. Chłopi – streszczenie krótkie Jesień Bogaty wdowiec, Maciej Boryna (58-letni gospodarz, który brał udział w postaniu styczniowym), postanawia pojąć za żonę młodą kobietę. Jagna nie ma dobrej opinii we wsi, ale jest urodziwa, a małżeństwo z nią gwarantuje posag i ucięcie sporów z dziećmi Macieja o ziemię. Ślub jednak powoduje eskalację rodzinnych konfliktów. Antek, syn starego Boryny nie może pogodzić się, że ojciec żeni się z dziewczyną, do której sam ma wielką słabość. Oficjalnie chodzi mu o ziemię, którą ojciec miał mu przepisać jako jednemu ze spadkobierców. Poznajemy jesienne prace i zwyczaje panujące we wsi (wykopki, obieranie z liści kapusty, obrzędy towarzyszące weselisku) a także relacje panujące pomiędzy krewnymi i sąsiadami we wsi Lipce. Wypędzenie starej Agaty na żebry, bójka między starym a młodym Boryną, samotna śmierć parobka w stajni – to przykłady świadczące o tym, że życie chłopów często przepełniała nienawiść, egoizm, obojętność wobec innych (zwłaszcza słabszych) i chciwość. Zima Antek, Hanka i ich dzieci mieszkają u ojca Hanki. W chacie panuje bieda. Hanka znajduje pracę u organiściny, załatwia również posadę mężowi przy cięciu drewna. Antek wciąż myśli o Jagnie. Podczas pasterki namawia ją na schadzkę. Zostają kochankami. Stary Boryna dowiaduje się o wszystkim. Podpala bróg, gdzie jego żona i syn umawiają się na spotkania, czeka tam na nich z widłami. Wydarzenie to wywołuje sensację we wsi. Hanka cierpi i wbrew mężowi godzi się z teściem. Boryna przyjmuje Jagnę do domu, ale traktuje ją jak służącą. Antek czuje się upokorzony i odepchnięty przez mieszkańców wsi. Mimo to walczy po ich stronie z dziedzicem i jego ludźmi. Podczas potyczki, zabija człowieka, który zaatakował starego Borynę. Wiosna Nikt nie ma nadziei, że stary Boryna wyzdrowieje. Jagna romansuje z wójtem, tęskni za Antkiem, jest też zauroczona synem organisty Jasiem. Kiedy do wsi przyjeżdżają Cyganie, spędza z nimi cały dzień. Hanka robi wszystko, by Antek wrócił do domu. Wiosną na świat przychodzi ich syn. Mija Wielkanoc i Boże Ciało. Chłopi obawiają się, że dwór Podlesie trafi w ręce Niemców. Ten tom „Chłopów” kończy się śmiercią Boryny. Gospodarz wychodzi umrzeć w polu. Lato Wraca Antek. Jagna wciąż jest zafascynowana Jasiem. Kiedy na jaw wychodzi, że wójt okradł kasę, by przepuścić pieniądze na romansowanie z dziewczyną – ludzie wpadają w szał. Upokarzają Jagnę, bijąc i obrzucając ją gnojem. Nie chcą jej we wsi. Chłopi – streszczenie szczegółowe Jesień „Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus” – tak zaczyna się powieść. Są to słowa starej Agaty, która, wyrzucona z domu przez krewnych, wyrusza na żebry. Agata w ten sposób wita księdza spacerującego po polach. Duchowny poświęca chwilę na rozmowę z kobietą, podobnie jak z innymi napotykanymi po drodze wieśniakami. Akurat trwa praca przy wykopywaniu ziemniaków. Plotki kobiet (m.in dotyczące rozglądającej się wciąż za mężczyznami Jagny) przerywa wiadomość, że w zagrodzie Borynów zdycha jedna z krów. Hanka, synowa starego Boryny rusza z pola do domu. Na podwórzu faktycznie dogorywa biało-czewona krowa, zwana przez wszystkich graniastą. Hanka posyła po Ambrożego (miejscowego znawcę zwierzęcych chorób), ale jest już za późno. Gdy na miejscu pojawia się stary Boryna z synem, Antkiem, ten ostatni obwinia żonę, że nie dopilnowała krowy. Na drugi dzień wdowiec Boryna idzie do wójta, poznać szczegóły oskarżenia, które rzuciła nań jego była służąca Jewka. Wójt przekonuje 58-letniego Macieja, że powinien powtórnie się ożenić. Pada nazwisko Jagny Paciesiówny, córki Dominikowej. Maciej, wracając do domu, specjalnie nadkłada drogi, by przejść obok chaty Jagny. Rozważa przy tym korzyści z ożenku (posag Jagny i fakt, że nie będzie musiał przepisywać majątku pomiędzy swoje dzieci). Boryna w drodze do sądu w Tymowie patrzy na okolicę, rozmyśla o swych morgach i ich podziale. W pewnym momencie widzi walkę srok o ziarno. Przypomina mu się ludowe przysłowie: Srokowe wesele – będzie deszczu wiele. W sądzie wygrywa sprawę w sądzie z Jewką. Kobieta oskarżyła go o to, że wygnał ją wraz z dzieckiem, którego był ojcem, nie płacąc za pracę. Jako że nie miała świadków, jej płacz i krzyki na nic się zdają – Boryna zostaje uznany niewinnym. Nastaje niedziela rano. Wystrojonych ludzi idących do kościoła Reymont porównuje do kwiatów: [...] niby maki czerwone, niby georginie żółte, co dokwitały pod ścianami, niby te nagietki i nasturcje. Kuba zanosi księdzu upolowane kuropatwy. Na mszy ksiądz wygłasza kazanie wzywające do nawrócenia. Homilia wzrusza wiernych. Po mszy Jagna wymienia spojrzenia z Antkiem. Podczas obiadu u Borynów wybucha kłótnia o znaczenie czytania książek i gazet oraz podział ziemi. Parobek Kuba idzie do karczmy, by spłacić długi u karczmarza. Wychodzi z niej ostatni. *** Ludzie we wsi szykują się na jarmark w pobliskim miasteczku, Tymowie. Rankiem Boryna prosi Kubę, by ten został dłużej parobkiem na jego gospodarstwie. Ceni Kubę za uczciwość i podejście do obowiązków (parobek dawniej również brał udział w postaniu styczniowym). Maciej na targu kupuje Józce chustkę. Idzie też zaskarżyć dwór do pisarza (dawniej: ktoś w rodzaju prawnika), obwiniając właścicieli ziemskich o stratę krowy, liczy na zysk. Wracając od pisarza, spotyka Jagnę, która przy jednym ze straganów przymierza kapelusze. Prawi jej komplementy i proponuje wódkę, lecz kobieta odmawia. Mimo sprzeciwu, obdarowuje ją chustką (kupioną wcześniej córce) i wstążką. Maciej spotyka też zięcia (kowala), który upomina się o przepisanie ziemi. Przy wódce dogadują się, że póki co kowal dostanie młodego byczka po padłej krowie. *** Nastają deszczowe, jesienne dni. Po wykopkach przychodzi czas na zbieranie kapusty. Antek spotyka Jagnę i zaprasza ją na zabawę. Kobieta z początku nie chce się zgodzić, ale ostatecznie ulega. Do chaty Dominikowej przychodzi wójt w roli dziewosłęba, czyli swata (dziewosłęby to słowo oznaczające swaty). Dominikowa zgadza się na zamążpójście córki, pod warunkiem, że Boryna przepisze na Jagnę część swojej ziemi. Wieść tę przekazuje Maciejowi Ambroży. Kolejnego deszczowego dnia Jagna wyczekuje obierania kapusty u Borynów. Niespodziewanie pojawia się parobek Mateusz. Całuje dziewczynę, choć ta broni się. Podczas obierania kapusty u Borynów spotykają się mieszkańcy Lipiec. Jest też Roch, postaniec z 1863 roku, wędrowiec, który podobno był nawet przy grobie Jezusa. Pojawia się również wójt i ksiądz. Jest też Jagna. Gospodarz nie żałuje gościom jadła: na stole pojawiają się ziemniaki i rosół, prażona kasza jęczmienna z gotowanym mięsem oraz kapusta z grochem. Po wsi roznosi się wieść o planowanym małżeństwie Boryny i Jagny. Dzieci starego Boryny są zaskoczone i oburzone planami matrymonialnymi ojca. Pogoda psuje się coraz bardziej, zbliża się Dzień Zmarłych. Na miejscowym cmentarzu odbywają się Nieszpory. Zgodnie ze zwyczajem, w Zaduszki chłopi karmią dusze czyśćcowe rzucając na groby okruchy chleba. Maciej spędza cały dzień zaduszny u Jagny. *** Antek żali się na ojca księdzu. Duchowny stara się przekonać młodego Borynę, że powinien się cieszyć z tego, co ma. Antek odwiedza też szwagra, kowala, z którym kłóci się o to, który z nich otrzymał więcej od Macieja Boryny. Kowal dopieka do żywego Antkowi stwierdzeniem, że nie chodzi mu wcale o ziemię, a o Jagnę. Ich spór zaostrza wójt. Syn i zięć starego Boryny mimo wszystko dochodzą do porozumienia i umawiają się, że Magda (żona kowala, córka Macieja) odwiedzi ojca. Chodzi o to, by przekonać starego Borynę do przepisania ziemi Magdzie i Antkowi (którzy chcą spłacić młodsze rodzeństwo: Józkę i Grzelę). Niestety podczas spotkania znów dochodzi do kłótni i straszenia sądem. Mało brakuje, a Maciej uderzyłby synową (nazwała Jagnę „świnią” oraz „lakudrą”). Cios udaremnia Antek, który zaczyna mówić o Jagnie jeszcze gorsze rzeczy. Między synem i ojcem dochodzi do bójki niczym pomiędzy „dwoma wściekłymi psami”. Nadchodzi dzień ślubu Jagny oraz Boryny. Dominikowa martwi się, jak to będzie po ślubie córki. Niepokoi ją reakcja Jagny na wieść o tym, co Antek wygadywał o niej staremu Borynie (dziewczyna nie chce wierzyć, broni Antka, wreszcie wybucha płaczem). Nastrój Jagny nie licuje z przybraną na wesele izbą. Przyszła panna młoda obwieszcza też, że nie chce, by po ślubie ścięto jej długie włosy. Ani matka, ani inne kobiety nie są w stanie przekonać jej, że to wbrew zwyczajom. W tym czasie parobek Kuba czuje się coraz gorzej i Jagustynka musi opuścić chatę Dominikowej, by mu pomóc. Parobek ma ranną nogę – został postrzelony, gdy kłusował w lesie dziedzica. Wreszcie następuje obrzęd zaślubin. Maciej Boryna przybywa do chaty wybranki, skąd oboje udają się do kościoła – panna młoda prowadzona przez swe druhny, pan młody – przez drużbów. Wesele odbywa się w domu panny młodej. Nowożeńcy nie tańczą ze sobą zbyt długo. Przy stole wójt zaczyna rozmowę na temat zbiórki na budowę szkoły (chłopi są przeciwni). Goście obmawiają Jagnę, niektórzy obwiniają ją za kłótnię Antka z ojcem. Zebrani narzekają również na swój chłopi los: Źle jest na świecie! Juści! Marnacja człowiekowi a to biedowanie jeno… Nie uciekniesz przed dolą, chyba pod tę świętą ziemię; przyjdzie, za łeb ułapi, jarzmo na kark włoży, biedą popędzi i ciągnij, narodzie, a potem i krwią się oblewaj, swego bacz, z garści nie popuszczaj ni na to oczymgnienie, byś się pod koła nie zaplątał! Na braci Pan Jezus stworzył ludzi, a wilkami są dla siebie! Drzewiej nie tak bywało! Posłuch był, poszanowanie starszych i zgoda! Zmianę nastroju wprowadzają oczepiny i związane z tym zabawy. Wśród przyśpiewek znalazła się i ta, wskazująca na smutny los kobiety: Myślałaś, dziewczyno, Że ci zawsze będą grać?… Wczoraj trochę, dzisiaj trochę… A na całe życie płacz… *** O świcie wesele wciąż trwa. Wśród gości nie ma Kuby, który leży ranny w stajni, gorączkuje i woła pomocy, przeczuwając nadchodzącą śmierć. Kiedy Jagustynka proponuje, że wezwie księdza, Kuba protestuje, bo nie wypada, by ksiądz przychodził do stajni. W ostatnich chwilach życia przy Kubie jest tylko pies Łata. Parobek w obawie przed szpitalem sięga po siekierę i sam amputuje sobie nogę. Zostaje znaleziony martwy w kałuży krwi. Zima Nastają coraz chłodniejsze dni. Antek Boryna wraz z rodziną mieszka w małej chałupie ojca Hanki i jej siostry, Weroniki. Weronika i Hanka nie dogadują się. Hance nie układa się również z mężem. Antek czuje się odrzucony przez mieszkańców wsi. Nie ma pracy. Kiedy Żydzi płacą za kupioną krowę, każe żonie część pieniędzy schować, a część przeznaczyć na spłatę długów. Antek dla siebie bierze pięć rubli i mówi, że idzie szukać pracy wszędzie tylko nie w Lipcach. Po drodze widzi sanie, w których jego ojciec jedzie z młodą żoną. Antek swą wyprawę „w świat” kończy w karczmie. *** Hanka z zazdrością myśli o Jagnie, która jest teraz gospodynią w Borynowej chacie. Kłóci się z siostrą, martwi o męża, a gdy wychodzi na wieś – Żyd Jankiel przepowiada jej złą przyszłość. Spotyka też Magdę, dziewczynę, która służyła u organisty – zapłakana służąca wyznaje jej, że jest w ciąży, wyrzucono ją z pracy i nie ma dachu nad głową. Podczas wizyty w domu organisty Hanka żali się na swój los. Organiścina proponuje kobiecie pracę (przędzenie wełny). Hanka postanawia znaleźć również zajęcie dla Antka. Młynarz godzi się go zatrudnić, ale przy okazji mówi na jego temat wiele gorzkich słów (w tym plotki jakoby młody Boryna wciąż romansował z Jagną). W chacie na Hankę czekają worki z wełną do przędzenia. Organiścina wraz z wełną przekazuje również chleb i słoninę. Na drugi dzień Antek kłamie, że szukał pracy, a Hanka – że młynarz sam zaproponował, by Antek przyszedł do niego na zarobek. *** Antek Boryna pracuje przy cięciu drewna. Wraca zmęczony, obolały, zmarznięty i… wściekły na Mateusza, którego poleceń młynarz kazał wszystkim słuchać. Chodzi oczywiście o Jagnę, o którą Mateusz zawsze mógł starać się oficjalnie, podczas gdy Antek, jako żonaty mężczyzna, musiał kryć się ze swoją słabością do dziewczyny. Pewnego dnia w tartaku pojawia się pan Jacek, brat dziedzica z Wólki, który szuka Kuby. Twierdzi, że Kuba miał go uratować od pewnej śmierci podczas wojny. Antek chce opowiedzieć o śmierci parobka, ale Mateusz każe mu zająć się pracą. Młody Boryna coraz bardziej stroni od ludzi. Przestaje też chodzić do kościoła (mógłby tam zobaczyć Jagnę). Przepędza kowala, który zaproponował, by pogodził się z ojcem. Kiedy chłopi w tartaku śmieją się z Magdy, a potem temat schodzi na prowadzenie się Jagny – Antek nie wytrzymuje i dotkliwie bije Mateusza (za to, że przechwalał się tym, jak blisko był z Jagną). Mówi też, że do pracy wróci, jeśli dostanie pensję taką jak Mateusz, na co młynarz się godzi. *** Nadchodzi Boże Narodzenie. U starego Boryny służy nowy parobek, Pietrek, z którym gospodarz udaje się do miasta po sprawunki na święta. Jagna jest sama w chacie, gdy z opłatkiem przychodzi Jasio, syn organisty. Przynosi też plotki ze wsi, w tym te dotyczące kłopotów Antka. Jagna uświadamia sobie, że nie widziała młodego Boryny już od trzech miesięcy. Wspomnienie Antka doprowadza ją do płaczu. Wraca jej lepszy humor, więc mąż i matka wiążą zmiany nastrojów z tym, że Jagna jest w ciąży. Młoda kobieta wyprowadza ich z błędu. Wiele wskazuje na to, że nie planuje powiększenia rodziny. Po wigilijnej wieczerzy wszyscy idą na pasterkę. Podczas mszy Antek prosi Jagnę o spotkanie. *** Jagna ma mętlik w głowie, dużo myśli o Antku. Chłopi chcą, by stary Boryna uczestniczył w zebraniu w sprawie sporu z dworem, ale Maciej w tym czasie chce jechać do Woli we własnych sprawach. Jagna cieszy się, że pod nieobecność męża będzie mogła wyjść do Antka, „na bróg”, ale kiedy Boryna zbiera się do wyjścia – młoda żona nieoczekiwanie mówi, że chce z nim jechać. Tym samym nie spotyka się z Antkiem. *** Pewnego dnia do chaty Boryny przychodzi nieznajomy mężczyzna. Po rozmowie o ludowym wystroju izby pyta o Jakuba. To ten sam brat dziedzica, który wypytywał o Kubę w tartaku. Na wieść o śmierci parobka idzie modlić się na jego grób. Tego samego dnia Antek czeka na Jagnę w oborze. Gdy kobieta wchodzi, by wydoić krowy, przypadają do siebie, obojgiem targa namiętność i tęsknota. Umawiają się na brogu. Tam jednak, zaraz na początku schadzki, dochodzi do nich głos Macieja Boryny, który woła żonę. Jagna wraca do chaty zarumieniona, a Maciej zaczyna podejrzewać, że żona zdradza go z parobkami. Nie wierzy, że zapaskę żony, którą znalazł przy przełazie, przez przypadek zawlókł tam pies. *** W Święto Trzech Króli chłopi spotykają się po nieszporach w karczmie. Przy wódce omawiają spór z dworem oraz fakt, że dziedzic nie zatrudnił nikogo ze wsi przy wyrębie drzew. Poproszony o wstawiennictwo ksiądz odmawia mieszania się w konflikt. W karczmie dochodzi do pojednania Mateusza z Antkiem. Mężczyźni rozmawiają o Jagnie i o miłości. Dochodzą do wniosku, że miłość jest gorsza od choroby: […] kochanie gorsze choroby, ogniem po kościach chodzi, wrzątkiem w sercu bełkocze, a taką tęsknością duszę przejmuje, że ni jeść, ni spać, nie robić nic, jeno by człowiek łbem tłukł o ścianę albo i zgoła życia pozbawił. Gdy tak piją razem wódkę, podchodzą do nich inni chłopi, pomstując na dwór. Kończy się na tym, że męska część mieszkańców wsi postanawia zbuntować się przeciw dziedzicowi. Na czele buntu ma stanąć Antek Boryna. Na zabawie w karczmie w pewnym momencie pojawiają się również Maciej i Jagna. Korzystając z nieuwagi ojca, Antek zaczyna tańczyć z macochą. Maciej wściekły rozdziela tańczącą parę i każe żonie iść do domu. Wszyscy obecni natychmiast zaczynają omawiać tę rodzinną scenę. Z czasem karczma pustoszeje. Wreszcie zostaje w niej tylko młody Boryna (odpędził żonę, która przyszła zabrać go do chaty). Wracając, widzi, jak Hanka leży nieopodal cmentarza, zanosząc się płaczem. Bierze ją na ręce i zanosi do domu. *** Po incydencie w Trzech Króli w chacie Borynów panuje napięta atmosfera, Maciej i Jagna nie odzywają się do siebie. Kobieta nie może przestać myśleć o Antku. A Maciej nie chce spojrzeć łaskawszym okiem na żonę, mimo wstawiennictwa Dominikowej. Jagustynka radzi młodej żonie, że na gniew mężczyzny lepiej reagować złością, dystansem, uporem niż dobrocią i uległością. Jagna słucha rad, czym tylko pogarsza sytuację. Do zgody między małżonkami dochodzi dopiero podczas wizyty księdza po kolędzie. Jednak oboje wcale nie zapominają o wzajemnym żalu. Maciej strzeże młodej żony, a ona coraz bardziej go nie znosi. Jeszcze częściej myśli o Antku, zresztą spotyka się z nim potajemnie, przy pomocy Jagustynki i Witka. W tym czasie wójt, kowal i młynarz dochodzą do porozumienia z dziedzicem. Boryna czuje się pominięty, że nie zaproszono go do rozmów, ale humor poprawiają mu plany co do kolejnej sprawy sądowej z dworem. *** Antek, Hanka i ich dzieci wiodą nędzny żywot. W chacie u Weroniki dokucza im i zimno, i głód. Hanka za wszystko obwinia Jagnę. Wracając z lasu, gdzie zbierała z innymi drewno na opał, widzi sanie, którymi jedzie jej teść. Boryna, proponując, ze podwiezie synową, dostrzega w niej nieznaną dotąd zaciętość i chłód. Z oczu Hanki bije też cierpienie. Maciej oferuje pomoc, ale Hanka, choć chciałaby wrócić do chaty teścia, waha się ze względu na konflikt młodego i starego Boryny. Wieczorem do domu Byliców wpada Antek – we krwi, w porwanym kożuchu, z osmoloną twarzą. O tym, co się stało, dowiadujemy się z kolejnego rozdziału. *** Kilka godzin wcześniej, w chacie Kłębów mieszkańcy Lipiec spotykają się na przędzeniu wełny. Jagnę bez reszty pochłaniają opowieści Rocha. Zresztą wszyscy zebrani wzruszają się na słowa: Jako to bydlę, jarzmem przygięte do ziemi, żyjesz, człowieku, zabiegasz, turbujesz się, by dzień ten przeżyć, a nie pomyślisz nawet, co się okólnie dzieje, jakie to kadzielne zapachy wioną światem, od jakich świętych ołtarzy idą głosy, jakie utajone cuda są wszędy! Jako ten ślepy kamień pod wodą głęboką żyjesz, człowieku. Jagna, zasłuchana i zajęta wycinankami z papieru, nie widzi Antka, który daje jej znaki zza okna. Szczekanie psa i ruch na zewnątrz sprawia, że chłopi i chłopki przestraszają się upiorów, w które zabobonnie wierzyli. Roch zaczyna nową opowieść, Mateusz gra na flecie, nikt nie widzi, że Jagna wychodzi i biegnie z Antkiem do stodoły… W drodze powrotnej Jagna i Antek widzą ogień na brogu i Borynę z widłami. Udaje im się uciec przed Maciejem, który krzyczy na całe gardło. Ludzie zbiegają się i gaszą pożar. *** Na drugi dzień mieszkańcy Lipiec mówią tylko o wydarzeniach wczorajszego wieczora. Myślą, że to Antek podpalił bróg. Za wszystko winią Jagnę, pogardliwie nazywaną suką. Miejsce pożaru przyjeżdża oglądać pisarz i strażnicy. Wieśniacy zastanawiają się, dlaczego Antek nie został aresztowany. Część chłopów uznaje go za niewinnego, ale trudno jest o osobę, która stanęłaby po stronie Jagny. W marcu powoli ludzie zaczynają zapominać o awanturze w rodzinie Borynów. Tylko Hanka nie może przestać cierpieć. Już nie obawiając się Antka, godzi się przyjąć pomoc od starego Boryny. W swej dawnej chacie pojawia się po mszy w środę popielcową. Teść obdarowuje Hankę jedzeniem dla dzieci i mówi, by przychodziła jak najczęściej. Na widok tobołków z jedzeniem od ojca Antek wpada w szał. Tym razem jednak Hanka nie ulega jego gniewowi. Młody Boryna cały czas pije i spotyka się z Jagną. O dziwo, księdzu udaje się doprowadzić do zgody pomiędzy Maciejem i żoną. Zagniewany Antek idzie szukać Jagny w kościele, gdzie słyszy, jak ksiądz wspomina go w kazaniu. Czuje się upokorzony i odrzucony przez wszystkich. *** Przedwiośnie w Lipcach jest porą chorób. Mimo że Maciej przyjął Jagnę z powrotem, nie traktuje jej jak żonę, a jak służącą. Nie dba też o to, czy Jagna zdradza go, czy nie. Największym zaufaniem stary Boryna darzy teraz Hankę. Tylko ona wie, co i komu przepisał Maciej podczas wizyty u rejenta. Tymczasem Jagnie dokucza coraz większy gniew. Odsuwa się nawet od Antka. Para przestaje się spotykać. Pewnego dnia u Borynów pojawiają się chłopi oburzeni wycinką lasu zarządzoną przez dziedzica. Chłopi zbierają się na placu przed karczmą i uznają, że muszą walczyć o to, co należy do nich. Tak dochodzi do starcia lipieckich gospodarzy z ludźmi dziedzica. Maciej i Antek Boryna walczą po jednej stronie barykady. Antkowi przychodzi do głowy myśl, by zabić ojca… Jednak widząc jak jeden z przeciwników powala Macieja na ziemię, zabija mężczyznę, który ośmielił się podnieść rękę na jego ojca. Chłopi z Lipiec wygrywają. Wiosna Stara Agata wraca z zimowych żebrów w mieście. Czuje, że niedługo umrze, i chce skończyć żywot wśród swoich, nie obcych. Na polach nie widzi chłopów. Okazuje się, że spora część rolników siedzi w areszcie, czekając na wyrok za napaść na dwór. We wsi pozostaje tylko stary Boryna (ciężko ranny), wójt, kowal i kilku najstarszych chłopów. Agata obdarowuje krewnych prezentami – za użebrane pieniądze kupiła korale, koziki, tytoń i inne drobiazgi. *** Hanka z dziećmi mieszka teraz w chacie starego Boryny. Wprowadzili się zaraz po starciu chłopów z ludźmi dziedzica. Kobieta czuje się tu jedyną gospodynią. To ona też opiekuje się rannym Maciejem. Jagna najchętniej wróciłaby do rodzinnej chaty. Matka jednak poleca jej zostać przy Borynie, aż do jego śmierci. Jedyną osobą, która odwiedza Jagnę, jest wójt. W niedzielę palmową Roch przynosi wieści od aresztowanego Antka. Młody Boryna chce, by na Wielkanoc przywieść mu prosiaka. Zięć starego Boryny zagląda często do chaty teścia, by być na bieżąco ze sprawami spadkowymi. Pewnego dnia Maciej budzi się i żąda, by w izbie została tylko Hanka. Mówi jej o ukrytych w komorze pieniądzach. Nakazuje synowej, by zrobiła, co się da, by tylko Antek mógł wyjść z więzienia. *** W chacie Byliców (ojca i siostry Hanki) wciąż panuje bieda, chłód i głód. Hanka zapewnia, że na Wielkanoc przyniesie im mięso. Ale nie chce dzielić się jedzeniem z kowalem – Hanka mówi, że to wieprzek dla Antka. Przyłapuje też kowala, jak ten szuka pieniędzy w beczkach ze zbożem. *** Strażnicy chcą, by chłopi brali konie i naprawiali drogę. Strażników nie interesuje, że właśnie trwa sezon prac polowych. Nastroje we wsi są nietęgie. Mieszkańcom Lipiec stara się pomóc Roch – pracą swych rąk, radą, łagodzeniem kłótni. Jakby mało było problemów, wieś nawiedza wiosenna wichura. Najbardziej poszkodowani są ojciec i siostra Hanki – ich chałupa zawaliła się. Stary Bylica postanawia zostać w zgliszczach chaty, chcąc umrzeć tam, gdzie się urodził. Weronkę przyjmują Sikorowie. Ksiądz wspiera Byliców trzema rublami. W Wielką Sobotę ksiądz święci pokarmy w chatach. A w Wielkanoc, skoro świt, Hanka chyłkiem zabiera coś z komory, gdzie stały beczki ze zbożem i idzie na rezurekcję. *** Podczas wielkanocnej mszy Hanka jest niespokojna. Kazanie o zmartwychwstaniu i gromkie „Alleluja”, od których drży kościół, sprawiają, że przechodzi jej cała złość na Antka. Na drugi dzień jedzie odwiedzić męża w więzieniu. W tym czasie w chacie Borynów radują się z końca postu. Jagna ubiera się w rzeczy należące do zmarłej żony Macieja. Hanka wraca późno. Nikomu nie skarży się, że mąż przyjął ją jak „psa uprzykrzonego” (przyjął poświęcone jadło i pieniądze, nie interesując się żoną). W Lany Poniedziałek znów ktoś szuka pieniędzy w beczkach ze zbożem. Hanka cieszy się, że dzień wcześniej je zabrała. Kładzie się odpocząć, bo dokucza jej zmęczenie związane z ciążą. Po świętach Jagna spotyka się z Jasiem, synem organisty. Rozmawiają o książkach, ale atmosfera między młodymi kipi od dwuznaczności. Jaś, by nie zgrzeszyć, żegna się z Jagną. Dziewczyna jest pod wrażeniem przyszłego księdza i jednocześnie umawia się na schadzki z wójtem. Podczas spotkania w chacie Borynów zebrani wolą rozmawiać i słuchać opowieści Rocha, niż gasić płonący właśnie dwór. Ich zdaniem pożar to kara, która należy się dziedzicowi. *** Na świat przychodzi syn Hanki i Antka. Coraz cieplejsze wiosenne dni nie napawają optymizmem mieszkańców Lipiec – wielu gospodarzy wciąż siedzi w więzieniu, więc ci, co zostali, mają mnóstwo roboty na polu i w obejściu. Wiosną pojawiają się też w Lipcach Cyganie. Miejscowi nie ufają im, obawiają się kradzieży. Jagna wręcz przeciwnie – spędza z nimi dzień, do domu wraca pijana. Roch przynosi do Lipiec dobrą wiadomość: okoliczni chłopi mają pomagać Lipczakom przy pracy w polu, nie żądając zapłaty. Kolejnym radosnym wydarzeniem jest wieść o powrocie z więzienia aresztowanych gospodarzy. Jagna żegna Jasia, który wyjeżdża do seminarium. Myśli też o Antku. Chłopi wracają z więzienia, gdy wieś bierze udział w nabożeństwie. Wśród uwolnionych nie ma Antka. Hanka nie ma się z kim witać. Jagna też, bo Mateusz lekceważy ją, skupiając uwagę na Teresce (żonie Jaśka, który jest w wojsku). *** Tereska dostaje list od męża, by spodziewała się jego szybkiego powrotu. Jasiek pisze, że wróci z Grzelą, któremu zależy na tym, by spotkać się z umierającym ojcem, starym Boryną. Tereska nie cieszy się, bo ma romans z Matuszem, o którym wiedzą wszyscy w Lipcach. Tymczasem we wsi najwięcej mówi się teraz o bójce wójtowej z Kozłową. Oraz o tym, że dwór ma pójść w ręce Niemców. Antek wciąż jest w więzieniu. Kowal przynosi z miasta wieść, że synowi Boryny grozi dziesięć lat w celi. Hanka martwi się o męża. *** Zbliża się Boże Ciało. Z Maciejem jest coraz gorzej. Trwa odbudowa domu Byliców, na co pieniądze dał pan Jacek, brat dziedzica. Okazuje się, że Antka można wykupić z aresztu. Dominikowa zabiera Jagnę do miasta, by przepisać jej całą ziemię. Dwóch synów pomija w zapisie, ponieważ nie pomagają jej w domu. Ludzie widzą, jak Jagna śpi z wójtem pod krzakiem, oboje są pijani. W Boże Ciało chłopi biorą udział w procesji. Wieczorem bawią się przy muzyce. Pada pomysł wykupienia dworskiej ziemi przez Lipczan. *** Mateusz, Roch i Grzela buntują innych przeciw Niemcom, którzy mają kupić sąsiednie ziemie. Wieś coraz mniej toleruje postepowanie Jagny, „wójtowej kochanicy”. Hanka robi wszystko, by zebrać pieniądze na kaucję, bardzo zależy jej, by Antek wrócił do domu. Jagna nic wie o możliwości wykupu, ale przeczuwa, że wkrótce zobaczy dawnego kochanka. W chacie Dominikowej dochodzi do awantury – oczywiście o pieniądze. Matka przeklina i wypędza Szymka z domu, ale ten hardo oświadcza, że to jego chata. Mateusz radzi Jagnie by zerwała z wójtem. O Jagnie i Teresce ksiądz mówi podczas niedzielnego kazania. Chłopi nie dogadują się z Niemcami w sprawie Podlesia. *** Hanka czeka na Antka. Robi się coraz upalniej, więc łóżko z umierającym Boryną stoi w cieniu drzew, w sadzie. Boryna majaczy, prosi o buty, bo chce iść w pole. Dla wszystkich to znak, że trzeba wołać księdza z ostatnim sakramentem. Nocą Maciej wstaje i wychodzi przed chatę – księżyc świeci mocno, a jemu zdaje się, że to świt i czas, by siać.. Na polu: [...] kiedy już noc ździebko zmętniała, gwiazdy zbladły i kury zaczynały piać przed świtaniem, zwolniał w robocie, przystawał coraz częściej i zapomniawszy nabierać ziemi, pustą garścią siał, jakby siebie samego rozsiewał do ostatka na te praojcowe role. Nim umiera, dobiega go jeszcze czyjś krzyk. Lato Ciało ojca w polu znajduje Józka, prowadzi ją tam pies Łapa. Przygotowaniom do pogrzebu towarzyszy płacz, wszyscy pocieszają Hankę, Jagny – nikt. Hanka nie może sobie darować, że do Jagny należy aż sześć morgów Borynowej ziemi. Synowa starego Boryny chciałaby mieszkać tu i gospodarować tylko z Antkiem, spłaciwszy jego rodzeństwo. Na pogrzebie pojawia się cała wieś, łącznie z dziedzicem. *** 29 czerwca, w dzień świętych Piotra i Pawła, we wsi odbywa się odpust. Na mszy ksiądz czyta zapowiedzi ślubu Szymka i Nastusi. Na odpust przyjeżdża też z seminarium Jaś. Jagna myśli o nim, choć sporo czasu spędza teraz z Mateuszem. Tradycyjnie pojawia się też wielu żebraków. W ich tłumie Hanka widzi swego ojca. Każe mu wracać do domu, ale staruszek odmawia. Okazuje się, że Niemcy jednak nie będą sąsiadami Lipczaków. Dziedzic przymila się do chłopów, jakby chciał ich do siebie przekonać. Wieczorem gospodarze naradzają się, czy mogą mu zaufać. Późną nocą, gdy już wszyscy śpią, Jagna stoi pod oknem Jasia. *** W dzień oktawy śmierci Macieja Boryny, zgodnie z tradycją, spadkobiercy mają rozmawiać o podziale majątku po zmarłym. Według Hanki najpierw trzeba zrobić spis wszystkich dóbr i poczekać na Antka. Obecność Jagny drażni ją, zresztą młodą wdowę wyzywa od najgorszych również wójtowa, która przyszła z listem. Jagna rzuca Hance zapis na swoje sześć morgów. Nie chce ich. Mówi przy tym, że Antek kochał tylko ją, Jagnę. Po czym pakuje swoje rzeczy i odchodzi do chaty matki. Z listu, który przynosi wójtowa, wszyscy dowiadują się, że jeszcze w Wielkanoc utopił Grzela. Hance żal szwagra, ale jednocześnie cieszy się, że jest o jednego spadkobiercę mniej… *** Wraca Antek. Ma dla żony prezenty (chustę z wełny, trzewiki i chustkę na głowę). Ogląda syna, je obiad, robi obchód gospodarstwa. Słyszy od Hanki, że ta wygnała z chaty Jagnę. Na polu dociera do Antka jak ważna jest dla niego ojcowizna i rodzina. Docenia starania żony o dom i majątek. Wieczorem Antka witają gospodarze z Lipiec. Widzą go w roli kogoś, kto będzie reprezentował ich interesy w rozmowach z dziedzicem. Tylko kowal przypomina, że młody Boryna zabił człowieka i czeka go proces. *** Jagustynka opowiada Antkowi co dzieje się w chacie Dominikowej. Mężczyzna wraca do domu podenerwowany, potem idzie do szwagra, który uważa, że powinien uciec do Ameryki, zanim skażą go za zabójstwo. Antek spotyka się też z Jagną. Całują się, są blisko, ale schadzka kończy się kłótnią i zerwaniem. Kolejne dni młody Boryna spędza na rozmyślaniu o ucieczce i Jagnie. Irytuje go Hanka, ale wreszcie mówi jej o pomyśle wyjazdu do Ameryki. Kobieta protestuje. *** Szymek uprawia ziemię, która dostał na kredyt od dziedzica (za wyklętego syna Dominikowej poręczył Antek). Nie jest to ziemia dobrego gatunku. Szymek może jednak liczyć na pomoc Mateusza, Jędrka i pana Jacka. Dzięki nim może też cieszyć się z małej, ale własnej chaty. Wkrótce żeni się z Nastką. *** Józka choruje na ospę. Lato daje się we znaki upałem i suszą. Chłopi modlą się o deszcz. Jakby na zawołanie nadciąga burza – podczas nawałnicy piorun uderza w gospodarstwo wójta. Jagna odwiedza Szymka i Nastkę. Wracając, spotyka Mateusza, a potem wójta. Obu ich „pogania”, bo myśli tylko o Jasiu. *** Wraca temat budowy szkoły. Chłopi nie chcą płacić podatków na ten cel, tym bardziej, że szkoła ma być rosyjska. W wyniku sfałszowanego głosowania – zapada decyzja o powstaniu szkoły. *** Podczas spotkania z dziedzicem Antek odważnie mówi, co sądzi o „panach”. Uważa, że to oni odpowiadają za nieszczęsny los chłopów. Niedługo potem widzi Jasia i Jagnę. I organiścinę, która domyśla się, z kim spotyka się jej syn, i bardzo jej się to nie podoba. Na plebanię przybywają żandarmi. *** Chłopi domyślają, że żandarmi przyszli po Rocha. Wędrowiec ukrywa się w chacie Borynów, a potem żegna się i odchodzi. Odprowadza go Jagna. Roch nalega, by zmieniła swe życie. *** Nadchodzą żniwa. Umiera stara Agata. Z wojska wraca Jasiek i wybacza żonie, że zdradzała go z Mateuszem. Organiścina opowiada synowi o romansach Jagny. Jaś z początku nie chce wierzyć, ale w końcu dociera do niego, że Jagusia naprawdę spotykała się z różnymi mężczyznami. Po pogrzebie Agaty Jaś rozmawia z Jagną i po chwili namiętności biorą górę. Oboje zostają przyłapani przez organiścinę. Matka przyszłego księdza lży Jagnę. Wkrótce potem ze wsi rusza pielgrzymka na Jasną Górę. Wśród licznych pątników jest Jaś. *** Dominikowa nie wytrzymuje wieści o złym prowadzeniu się córki i bije ją. Jagna zarzuca matce, że jako młoda dziewczyna była taka sama. Wójt trafia do aresztu za kradzież pieniędzy z kasy. Mieszkańcy z Lipiec mają spłacać skradzioną kwotę. Ludzie buntują się przeciw dawaniu pieniędzy, których sami mają mało. Do tego dochodzą głosy, że wójt dopuścił się kradzieży, by mieć pieniądze na spotkania z Jagną. Zapada decyzja o wygnaniu Jagny z Lipiec. Jedynie Mateusz nie godzi się z postanowieniem ludu, nikt jednak na to nie zważa. Wszyscy idą do chaty Dominikowej po Jagnę. Wiążą ją, okładają czym popadnie, nurzają w gnojówce. Na drugi dzień zaczynają się żniwa. Upokorzona Jagna z matką mieszka teraz w chałupie Szymka i Nastki, na Podlesiu. Dziewczyna wciąż leży, nie mogąc dojść do siebie po tym, co zrobili z nią mieszkańcy Lipie Geneza i gatunek utworu Chłopi Pierwotnie Władysław Reymont chciał napisać powieść, która ukazywałaby piękno i radość życia mieszkańców wsi. Tematyka chłopska była wówczas popularna. Koniec końcem Reymont postanowił nie idealizować życia chłopów. Opisał życie na polskiej wsi, o którym słyszał od bliskich. Uwzględnił wszystko, co wiedział na temat zmian, które zaszły na wsiach pod koniec XIX wieku (m.in. w wyniku rabacji, powstania styczniowego). Powieść ukazywała się drukiem w "Tygodniku Ilustrowanym" od 1902 do 1908 roku. Sporą część utworu zajmują dialogi, napisane językiem stylizowanym na chłopską gwarę. Jeśli chodzi o gatunek literacki, Chłopów można określić epopeją. Powieść z epopeją łączą następujące cechy: wielowątkowość i wszechstronność w ukazywaniu codzienności ludu, liczni bohaterowie, artystyczny język, wątek narodowy (powstania, chłopska świadomość narodowa), opis bitwy (o las). Chłopi – opis bohaterów Maciej Boryna – zamożny wdowiec. Uczciwy, pracowity, stanowczy. Ziemia jest dla niego największą wartością. Jagna Paczesiówna – rozpieszczona przez matkę. Nie przywykła do pracy. Młoda i piękna marzycielka, pragnie miłości. Nie zależy jej ani na pieniądzach, ani na ziemi. Wywołuje konflikty wśród mieszkańców. Podoba się mężczyznom. Antek – syn Boryny. Skonfliktowany z ojcem, nie może oprzeć się uczuciom wobec Jagny. Uparty i pracowity. Hanka – żona Antka, zakochana w mężu. Nieśmiała, lękliwa, a zarazem zaradna i samodzielna. Bohaterka dynamiczna, jej postawa ulega zmianie pod wpływem wydarzeń. Jagustynka – starsza kobieta. Złośliwa plotkarka, intrygantka, szerzy zamęt. Kuba – parobek Borynów. Powstaniec z 1863 roku. Pracowity, poczciwy, pobożny, budzi sympatię. Roch – żebrak i wędrowiec, który również brał udział w powstaniu styczniowym. Człowiek tajemniczy, lecz wykształcony, pochodzi z wyższego stanu niż chłopski. Ksiądz – dobroduszny, ale interesowny. Unika konfliktów, trzyma stronę bogatszych, chciwy. Marcjanna Dominikowa – bogata wdowa, matka Jagny, Szymka i Jędrzycha. Zobacz także: Lektury obowiązkowe na egzamin ósmoklasisty Nowe lektury szkolne — jakie zmiany zaszły w kanonie lektur? Quiz: egzamin ósmoklasisty z polskiego - powtórzenie wiadomości
Antygona – streszczenie, plan wydarzeń, bohaterowie
„Współkochać przyszłam, a nie współnienawidzić” to słynne słowa Antygony, bohaterki jednej z tragedii Sofoklesa. Streszczenie tego starożytnego dzieła pomoże ci zrozumieć ponadczasową problematykę utworu, dotyczącą: władzy, odwiecznego konfliktu pokoleń oraz moralności człowieka.
Antygona jest ostatnim utworem z cyklu tragedii tebańskich. Trylogia tebańska obejmuje jeszcze dwa utwory Sofoklesa, którymi są: Król Edyp i Edyp w Kolonos. Wszystkie nawiązują do słynnych starożytnych mitów rodu Labdakidów. W ostatnim dziele przedstawione są końcowe dzieje głównego bohatera, który jest rozdarty pomiędzy prawem boskim a prawem ludzkim. Spis treści: Antygona – plan wydarzeń Antygona – streszczenie krótkie Antygona – streszczenie szczegółowe Geneza utworu Antygona Antygona – opis bohaterów Antygona – plan wydarzeń Plan wydarzeń Antygony można przedstawić w następujących punktach: Zakaz pogrzebania ciała Polinejkesa. Dyskusja Antygony z Ismeną. Decyzja Antygony dotycząca pogrzebania brata. Rozmowa Kreona z Chórem Tebańskich Starców. Złamanie zakazu. Zarzuty Kreona. Porwanie Antygony. Próba ratowania Antygony przez Ismenę. Bunt Hajmona. Wyrok na Antygonę. Przepowiednia Tyrezjasza. Zmiana decyzji Kreona. Śmierć Antygony i Hajmona. Samobójstwo Eurydyki. Rozpacz Kreona. Antygona – streszczenie krótkie Akcja tragedii rozpoczyna się w Tebach. Miasto właśnie stoczyło walkę z wrogimi wojskami, w wyniku której zginęli dwaj bracia: Eteokles i Polinejkes. Pierwszy został uznany za bohatera wojennego, drugi za zdrajcę i tchórza. Oboje zginęli w wyniku bratobójczego starcia o tron. Ich siostra Antygona chce dokonać pochówku Polinejkesa, jednak jest to wbrew zakazowi aktualnego władcy Teb – Kreona. Antygona, mimo wszystko dokonuje symbolicznego pochówku, za co zostaje skazana na śmierć. Hajmon, narzeczony Antygony i syn Kreona, jest zrozpaczony tę decyzją. Błaga ojca o wybaczenie, jednak władca Teb pozostaje nieugięty. Antygona zostaje skazana na brutalną śmierć głodową poprzez zamurowanie w grobowcu. Popełnia tam samobójstwo. Życie odbiera sobie również zrozpaczony Hajmon, który przebija się mieczem. Na wieść o tragedii matka Hajmona i zarazem żona Kreona popada w rozpacz i także targa się na swoje życie. Władca Teb traci całą rodzinę. Antygona – streszczenie szczegółowe Prologos W trakcie wojny dochodzi do bratobójczej walki, w wyniku której giną dwaj bracia Antygony: Polinejkes i Eteokles. Władca Teb, Kreon, zakazuje pochówku Polinejkesa, gdyż został on uznany za zdrajcę. Antygona zdradza siostrze Ismenie zamiar pogrzebania brata mimo woli Kreona. Ismena przypomina jej o fatum, które krąży nad ich rodziną – ojciec Edyp poślubił własną matkę, a następnie wydłubał sobie oczy, a ostatnio dwaj bracia odebrali sobie wzajemnie życie. Pomimo przestróg siostry Antygona decyduje się pochować brata. Parodos Chór przedstawia historię krwawej bratobójczej walki Polinejkesa i Eteoklesa. Epejsodion I Kreon oświadcza ludowi Teb swoją wolę. Eteokles zostaje uznany za bohatera, którego należy „pochować i uczcić ofiarą”, natomiast Polinejkes — za zdrajcę, który zasługuje wyłącznie na to, by jego ciało pozostawić na pastwę zwierzyny. Władca Teb oznajmia, że każdy, kto złamie zakaz, zostanie skazany na śmierć. Jeden ze strażników donosi, że ciało Polinika (Polinejkesa) zostało pochowane. Strażnicy nie są w stanie powiedzieć, kiedy i kto zabrał ciało. Chór podpowiada władcy Teb, że bogowie okazali troskę zmarłemu. Kreon wpada we wściekłość. Oznajmia, że ten, kto sprzeciwił się jego woli, ma zostać jak najszybciej doprowadzony do władcy (a jeśli tak się nie stanie, to za złamanie zakazu odpowiedzą wszyscy strażnicy). Stasimon I Chór śpiewa pieśń o potędze człowieka. Zwraca uwagę na doskonałe osiągnięcia ludzkości, takie jak wynalezienie mowy. Podkreśla jednak jego ułomności, które wynikają z siły namiętności. Mogą one doprowadzać do zbrodni lub cnoty. Przewodnik chóru zauważa, że strażnik prowadzi Antygonę – przyłapaną na gorącym uczynku. Epejsodion II Strażnik opowiada o tym, jak złapał na gorącym uczynku Antygonę. Władca Teb wypytuje pojmaną, czy miała świadomość zakazu. Antygona przyznaje, że wiedziała o zakazie, lecz mimo woli Kreona zdecydowała się pogrzebać brata. Oznajmia, że nie boi się śmierci, gdyż wie, że jest ona nieunikniona. Kreon oskarża Antygonę o złamanie zakazu i zarzuca jej pychę. Według niego oddanie czci zdrajcy jest złem. Dziewczyna śmiało oznajmia, że jej zdaniem zmarli mają inne prawa, a nienawiść nie powinna być przenoszona na tych, którzy już nie żyją. Strażnicy przyprowadzają Ismenę, która chce wziąć część winy na siebie. Antygona nie zgadza się na to. Co więcej, zarzuca Ismenie, że „szukała rady w słowach, gdy trzeba było jej szukać w czynie”. Kreon nakazuje Ismenie uznać Antygonę za zmarłą. Nie baczy na to, że skazuje na śmierć narzeczoną swojego syna, Hajmona. Władca w głębi duszy liczy na to, że oskarżona przerazi się, gdy zostanie odprowadzona na śmierć, i poprosi o wybaczenie. Stasimon II Chór opiewa pieśń „Szczęśliwy, kogo w życiu klęski nie dosięgły!”. Jest to nawiązanie do rodu Labdakidów, dla którego los jest szczególnie niesprzyjający. Epejsodion II Syn władcy Teb, Hajmon, ostrzega ojca, że lud popiera postępowanie Antygony. Ludzie buntują się przeciwko woli Kreona. Hajmon zarzuca ojcu, że nie bierze pod uwagę tego, co mówią inni. Władcę oburza to oświadczenie i stanowczo oznajmia synowi, że nie zamierza słuchać rad „młokosa”. Kreon chce ukarać Hajmona za zuchwałość, zabijając ukochaną na jego oczach. Młodzieniec jednak wychodzi. Władca Teb wyjawia Przewodnikowi Chóru, że zamuruje Antygonę żywcem, jednak pozostawi jej odrobinę pokarmu, co miałoby złagodzić dramatyczny wymiar wyroku. W ten sposób chce uchronić się przed klątwą bogów. Stasimon II Chór śpiewa o sile miłości, która przewodzi światu. Epejsodion IV Antygona rozpacza nad swoim losem. Jest młoda, a musi umierać, jeszcze zanim tak naprawdę poznała życie i nie zdążyła się nim nacieszyć. Wyraża bunt przeciwko swemu przeznaczeniu. Stasimon IV Chór rozpamiętuje losy innych postaci starożytnych (Danae, Likurg), które, tak jak Antygona, cierpiały w zamknięciu. Epejsodion V Wróżbita Tyrezjasz odwiedza władcę Teb. Oznajmia mu, że bogów uraził zakaz pogrzebania ciała Polinika i odmawiają przyjmowania ofiar od Kreona. Starzec radzi mu uwolnienie Antygony i godne pochowanie jej brata. Po wizycie Tyrezjasza chór przypomina Kreonowi, że niewidomy wróżbita nigdy się nie myli. Stasimon V Chór śpiewa hymn do Dionizosa, który jest opiekunem Teb. Eksodos Posłaniec ogłasza tragiczne wieści przewodnikowi chóru: Antygona powiesiła się w grobowcu, zrozpaczony Hajmon również popełnił dramatyczne samobójstwo poprzez przebicie się mieczem. Kreon jest zrozpaczony śmiercią syna. Rozmowę podsłuchuje także żona władcy Teb, Eurydyka. Ukochana Kreona przepełniona bólem po stracie syna odbiera sobie życie. Gdy wieść o żonie dociera do władcy, popada on w jeszcze większą rozpacz. Jego pragnieniem jest śmierć. Chór przypomina królowi, że to nie on decyduje o swych dalszych losach, lecz wszystko leży w rękach bogów. Geneza utworu Antygona Antygona to utwór, który powstał w czasach, gdy w Atenach trwała dyskusja sofistów na temat prawa. Próbowali oni rozstrzygnąć, które prawo ma większą wartość – zwyczajowe, boskie czy ustawowe. Warto zauważyć, że mimo upływu lat, to kwestia, która wciąż jest aktualna. Sofiści zadawali ważne pytania, np. czy władca ma prawo ustalać zasady, które są wbrew przyjętej wierze? Debatowali też nad tym, czy religijne wartości powinny ograniczać władzę panujących. Antygona – opis bohaterów Każdy utwór literacki wymaga zrozumienia nie tylko następujących po sobie zdarzeń, lecz także poszczególnych postaci. Opis bohaterów Antygony pomoże ci zrozumieć pobudki postępowania poszczególnych bohaterów tej greckiej tragedii. Antygona – główna oraz tytułowa bohaterka tragedii, siostra Ismeny, Polinejkesa i Eteoklesa, córka Edypa. Narzeczona Hajmona, syna Kreona. Uchodzi za odważną kobietę, która kocha swoją rodzinę. Prawa boskie są dla niej ważniejsze niż zakaz władcy. Walczy o możliwość pochówku swojego brata, uznanego przez władcę Teb za zdrajcę. Jest młoda i piękna, ma zostać niedługo żoną Hajmona, lecz rezygnuje z tego, by uczcić imię brata. Kreon – władca Teb, mąż Eurydyki, ojciec Hajmona. Jest przeciwny Antygonie. Został królem Teb po śmierci Edypa. Uważa, że ma rację, nie godząc się na grzebanie zwłok Polinejkesa. Jest uparty i nie słucha nikogo. Hajmon – syn Kreona i Eurydyki. Narzeczony Antygony, zakochany w niej bez pamięci. Broni jej przed gniewem ojca. Stara się tłumaczyć ojcu, że nie można sprawować władzy na podstawie tyranii, bo naród może się w końcu zbuntować. Popełnia samobójstwo przy zwłokach Antygony. Eurydyka – żona Kreona, matka Hajmona. Gdy dowiaduje się o śmierci syna, odbiera sobie życie w pałacu. Ismena – siostra Antygony, Polinejkesa i Eteoklesa. Bojąc się gniewu Kreona, nie zgadza się na pomoc siostrze w pochówku brata–zdrajcy. Gdy Antygona zostaje aresztowana, Ismena pragnie dzielić z nią winę. Tejrezjasz (Tyrezjasz) – mędrzec, który przepowiada przyszłość. Radzi Kreonowi, by nie występował przeciwko bogom. Strażnicy – pilnują zwłok Polinejkesa. Boją się Kreona, gdyż władca bywa okrutny. Chór – złożony ze starców tebańskich. W ostatniej pieśni potwierdza, że światem rządzą bogowie. Zobacz także: Makbet – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Kordian - streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Mit o Syzyfie – streszczenie, plan wydarzeń, charakterystyka bohatera
Książki dla 5-latków. Jakie wybrać, by zachwycić dziecko?
Jakie książki dla 5-latka sprawdzą się najlepiej? Spośród bestsellerów i nowości oraz ulubionych książek naszych 5-latków, wybraliśmy propozycje, wśród których z pewnością znajdziesz propozycję idealną. I dla chłopca, i dla dziewczynki.
W naszym rankingu książek najlepszych dla 5-latków nie mogło zabraknąć baśni, książek edukacyjnych i… detektywistycznych. A to dlatego, że wyobraźnia dzieci w wieku 5 lat wciąż pracuje na najwyższych obrotach. Chcą także poznać odpowiedzi na jak najwięcej nurtujących je pytań. 5 lat – to czas, kiedy warto sięgać też po książki, które pozwolą oswoić trudne emocje. Tak, by coraz lepiej odnajdywać się w grupie rówieśników. Jako rodzic na pewno wiesz, jakie to ważne dla twojego 5-latka... Dobre książki dla 5-latków potrafią nie tylko uczyć, ale i bawić. Do łez. Jeśli więc nasze dzieci uwielbiają zabawne książki (lub jeszcze nie wiedzą, że książki potrafią być doskonałym źródłem dobrego humoru), warto zadbać, by w domowej biblioteczce nigdy ich nie zabrakło. Bajczary i czarbaje – idealna książka edukacyjna Tytuł: Bajczary i czarbaje Autor: Joanna Papuzińska, Ilustracje: Anna Łazowska Rok wydania: 2019 (Wydawnictwo Literatura) Jak wiadomo nie od dziś, baśnie mają cudowną moc. Przenosząc w świat pełen magii, jednocześnie zawierają wskazówki, jak warto postępować w zupełnie realnych sytuacjach. Tak właśnie jest w przypadku zbioru baśni Bajczary i czarbaje, które (od współczesnych bajarzy i bajarek!) zebrała Joanna Papuzińska i jej syn, Antoni Beksiak. Uwaga, od iście baśniowych ilustracji Anny Łazowskiej trudno oderwać wzrok. Nad bajczarami unosi się zapach magicznych ziół. Od ukrytych skarbów bije wielki blask. Bywa nawet, że kawałek księżyca spada na łąkę. Zwierzęta mają magiczne moce, a ludzie — jak to w życiu — bywają i dobrzy, i źli. I oczywiście, zawsze to ci dobrzy mogą liczyć na przychylność przyrody i losu... View Burdaffi on the source website Twardziele też czują – dobra książka dla 5-letniego chłopca Tytuł: Twardziele też czują Autor: Keith Negley Ilustracje: Keith Negley Rok wydania: 2022 (Wydawnictwo Słowne Młode) Autor i ilustrator tej książki to artysta, który współpracuje z największymi czasopismami i wydawnictwami na świecie. Okazuje się, że Keith Negley bardzo dużo wie też na temat twardzieli. Narysował ich — silnych i potężnych — w chwilach, gdy czują emocje, które teoretycznie powinny być im obce. Stereotyp twardziela wyklucza bowiem chwile słabości, smutek i łzy... Podczas gdy prawda jest zupełnie inna, bo twardziele też czują. Wszystko. Smutek też. To książka, która świetnie sprawdzi się nie tylko jako prezent na dzień chłopaka. Ilustracje i krótkie, przemawiające do wyobraźni (i emocji!) opisy autora, pozwolą uświadomić dzieciom, że można być rycerzem, wojownikiem ninja czy harleyowcem, a jednocześnie — nie być robotem bez serca. View Burdaffi on the source website Od początku, czyli powstanie i rozwój życia na Ziemi – książka edukacyjna Tytuł: Od początku, czyli powstanie i rozwój życia na ziemi Autor: Katarzyna Bajerowicz Ilustracje: Katarzyna Bajerowicz Rok wydania: 2021 (Wydawnictwo: Nasza Ksiegarnia) Co odpowiadać, gdy dziecko pyta o początki życia na ziemi? Lub: skąd wzięli się ludzie? Albo jak to się stało, że wyginęły dinozaury i mamuty? Proponujemy sięgnąć po przepięknie napisaną i zilustrowaną edukacyjną książkę Agnieszki Bajerowicz, która z pewnością zainteresuje ciekawskich pięciolatków. Przekonajcie się, jak prosto i rzeczowo można pisać o narodzinach Ziemi i pierwszej żywej komórce, która pojawiła się na naszej planecie. O wędrówce kontynentów i prehistorycznych stworach, które zamieszkiwały pradawne wody i lądy… View Burdaffi on the source website Kury z grubej rury – książka dla dziewczynki i chłopca Tytuł: Kury z grubej rury Autor: Justyna Bednarek Ilustracje: Nika Jaworowska-Duchlińska Rok wydania: 2022 (Wydawnictwo Słowne Młode) Rodzina państwa Ogórków jest trochę szalona... Ale to, co będzie się działo, gdy z jajek ukrytych w grubej rurze wyklują się kury, przekracza ludzkie pojęcie. Augusta, Belka, Hildegarda i Żaneta to olbrzymie, białe kury, które wysiaduje pewna indyczka. Właśnie w grubej rurze... Przybrana mama nie zamierza jednak niańczyć kurek w nieskończoność. Dlatego przychodzi dzień, że lądują na tylnym zderzaku samochodu państwa Ogórków i... zaczyna się jazda. Każdy, kto zna i lubi błyskotliwy humor Justyny Bednarek (autorki Niesamowitych przygód dziesięciu skarpetek) i charakterystyczną kreskę Niki Jaworowskiej-Duchlińskiej (ilustratorki m.in. Czarnego Kapturka) z pewnością nie zawiedzie się na Kurach. View Burdaffi on the source website Kocia szajka i zagadka zniknięcia śledzi – propozycja detektywistyczna i dobra książka do nauki czytania Tytuł: Kocia szajka i zagadka zniknięcia śledzi Autor: Agata Romaniuk Ilustracje: Malwina Hajduk Rok wydania: 2021 (Wydawnictwo Agora) W Cieszynie, tuż przed przyjęciem w urzędzie miasta, ze sklepu pani Macurowej znikają śledzie. Kto stoi za tą zbrodnią? Sklepowa? Rezolutny Karolek? Alojzy Ochabek? Dozorczyni Piwkula? A może zupełnie ktoś inny? Tę detektywistyczną zagadkę rozwiąże Kocia Szajka… Wyjątkowe koty, których życiowym mottem jest hasło: „Grunt to draka!”. Podczas lektury tej książki wybuchy śmiechu gwarantowanie nie tylko u 5-latków. Kolorowe ilustracje znakomicie podkreślają nie tylko jej komizm, ale i emocje towarzyszące śledztwu. Do tego, wielkość liter sprawia, że książka świetnie sprawdzi się do nauki samodzielnego czytania. Uwaga, wszyscy zachwyceni Kocią Szajką śmiało mogą czytać o jej detektywistycznych przygodach w książkach: Kocia szajka i napad na moście, Kocia szajka i ucho różowego jelenia, Kocia szajka i duchy w teatrze. View Burdaffi on the source website Jaszczurunia – książka o emocjach Tytuł: Jaszczurunia Autor: Marta Guśniowska Ilustracje: Jola Richter Magnuszewska Rok wydania: 2022 (Wydawnictwo Wilga) Nowość, która od wiosny 2022 roku podbija serca dzieci i ich rodziców. To opowieść o krokodylu, który pewnego dnia z ważnych powodów czuje, że musi opuścić swój rodzinny dom… Towarzyszy mu absolutnie urocza Jaszczurunia, która zawsze wie, co zrobić, by ktoś poczuł się szczęśliwy. Jak np. myszka, która jeszcze nigdy nie dostała urodzinowego prezentu (i nigdy nie miała urodzinowych gości). Uwaga, lektura tej książki wiele wyjaśnia jeśli chodzi o takie sprawy jak: rodzina zastępcza, rodzice biologiczni a rodzice prawni (czy też: prawdziwi), poszukiwanie swych korzeni, znaczenie dzielenia się z innymi, tym, co ma się najlepszego, bezgraniczna miłość rodzica do dziecka. Owoc pracy doskonałego duetu (Richter-Magnuszewka i Guśniewska) to również gwarancja porcji soczystego humoru i inspiracji do arcyciekawych rozmów. View Burdaffi on the source website Zwierzakopedia. Obrazki z niezwykłego życia zwierząt – książka edukacyjna dla 5-latka Tytuł: Zwierzakopedia. Obrazki z niezwykłego życia zwierząt Autor: Jola Richter-Magnuszewska, Agnieszka Frączek Ilustracje: Jola Richter-Magnuszewska Rok wydania: 2019 (Wydanictwo Papillon) Ci, co znają i lubią książki Joli Richter-Magnuszewskiej (autorkę Dzikiej książki o dzikach oraz Dzikich przewodników), z pewnością pokochają również Zwierzakopedię. Za co? A za: piękne ilustracje (zwierząt, ich tropów, ubranek, a nawet… kup), rymowanki, które na długo zapadają w pamięć (np. „Leje czy mży, wieje czy grzmi – w dzień się bryka, nocą śpi”), moc niesamowitych faktów na temat zwierząt z całego świata. Jakie są super moce pszczół, żuków lub niedźwiedzi polarnych czy kocich mam? Jak myje zęby aligator? Jak gimnastykuje się kura a jak puszczyk uralski? Ile godzin na dobę śpi lis, a ile kaszalot i inne zwierzęta? Tego, oraz wielu, wielu innych rzeczy (jak np. jaki w tobie siedzi zwierz) można dowiedzieć się w bardzo przyjemny sposób, właśnie dzięki Zwierzakopedii. Zdobyta wiedza przyda się podczas propozycji zabaw w części książki poświęconej zagadkom. View Burdaffi on the source website Zobacz także: Książki o przedszkolu. Pomogą twojemu w dziecku w czasie adaptacji [TOP 11 KSIĄŻEK] Książki dla dzieci o wojnie – pomagają rozumieć, czym jest wojna, uczą empatii i historii Te książki zachwycą dzieci! Sprawdź najciekawsze nowości wydawnicze
Opowieść wigilijna – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
„Opowieść wigilijna” opowiada o magii świąt Bożego Narodzenia. Jej autor, Charles Dickens wyraźnie skrytykował też w tej powieści podziały społeczne panujące w Anglii w epoce wiktoriańskiej. Pewnego dnia w Londynie świat realny zaczyna przenikać się ze światem czarów, co prowadzi do wielkich zmian w sercu pewnego skąpego staruszka. Sprawdź w naszym streszczeniu, co jeszcze warto wiedzieć na temat tej powieści.
Oprócz streszczenia „Opowieści wigilijnej” przygotowaliśmy również plan wydarzeń, krótki zarys problematyki utworu, a także opisy bohaterów tej wyjątkowej lektury. Sprawdź, dlaczego od 1843 roku ta powieść cieszy się niegasnącą popularnością na całym świecie. Spis treści: „Opowieść wigilijna” – plan wydarzeń „Opowieść wigilijna” – streszczenie Problematyka utworu „Opowieść wigilijna” „Opowieść wigilijna” – opis bohaterów Opowieść wigilijna – plan wydarzeń Oschłość Ebenzera Scrooge'a wobec siostrzeńca, kwestujących i kancelisty. Pojawienie się Ducha Marleya. Przybycie Ducha Przeszłej Wigilii. Pojawienie się Ducha Teraźniejszej Wigilii. Odwiedziny Ducha Przyszłej Wigilii. Widok własnego pogrzebu. Przemiana Scrooge’a. Opowieść wigilijna – streszczenie Duch Marleya Jakub Marley, wspólnik Ebenzer Scrooge’a zmarł w Wigilię siedem lat temu. Obaj mężczyźni przez wiele lat prowadzili wspólnie interesy. Scrooge był jedynym przyjacielem zmarłego i jedynym spadkobiercą. Ebenzer Scrooge w dzień wigilii wspomina zmarłego Jakuba Marleya. Scrooge pracuje. W pewnym momencie do jego kantorka przychodzi siostrzeniec. Zaprasza Scrooge’a na wigilię i składa życzenia. Kupiec nie zamierza jednak świętować. Wkrótce potem w jego kantorku pojawia się dwóch mężczyzn. Zbierają pieniądze na biednych. Scrooge oznajmia, że los biednych w ogóle go nie obchodzi. Powtarza, że sam nie będzie świętował i nie będzie w żaden sposób uprzyjemniał Bożego Narodzenia próżniakom. Kiedy nadchodzi wieczór i czas zamknąć kantor, kupiec oznajmia swemu pracownikowi, że jutro jest dzień wolny. Wypomina mu, że mimo wszystko będzie musiał mu za ten dzień zapłacić. Scrooge je obiad w jadłodajni i wraca do domu. Na kołatce przy drzwiach dostrzega oblicze zmarłego Marleya. Twarz ducha jest zagniewana i przerażająca. Po chwili zjawa znika. Scrooge jak gdyby nic, sprawdza, czy dom jest bezpieczny. Siada przed kominkiem z owsianką. Jest chłodno, ale skąpstwo nie pozwala Scroogowi na wzniecenie większego ognia. Znów pojawia się duch Marleya - tym razem jego twarz widoczna jest na każdym z piecowych kafli. Serce kupca łomocze, lecz po chwili starzec uspokaja się, biorąc wszystko za omamy. Nagle rozdzwaniają się dzwonki, a spod podłogi dobiega dźwięk łańcuchów. Do mieszkania wchodzi przezroczysta zjawa. Ma na sobie ubranie Marleya. Duch zapytany o powód wizyty odpowiada, że każdy człowiek ma obowiązek „bratania się” z innymi — a kto nie spełni tego obowiązku za życia, musi dopełnić go po śmierci. Wyznaje, że od 7 lat pokutuje za obojętność wobec ludzi i skupianie się na pieniądzach. Ostrzega Scrooge'a, że jego łańcuch jest jeszcze dłuższy niż łańcuch, na który złym życiem zapracował sobie Marley. Uprzedza, że kupiec ma spodziewać się jeszcze wizyty trzech duchów. Gdy zjawa oddala się, dołącza do grona innych widm — wszystkie duchy wloką za sobą łańcuchy. Scrooge kładzie się spać. Odwiedziny pierwszego ducha Kupiec budzi się o pierwszej w nocy. Widzi Ducha Wigilijnej Przeszłości. Zjawa ma wzrost dziecka i wygląd starca, bije od niej blask. Duch, wyjaśnia, że chce pomóc kupcowi. Wziąwszy Scrooge'a za ramię przechodzi z nim przez ścianę. Scrooge znajduje się na wiejskiej drodze, wiodącej przez ośnieżone pola — starzec rozpoznaje okolicę, w której spędził dzieciństwo. W grupie roześmianych dzieci widzi kolegów ze szkoły, którzy wybierają się na święta do domów. Scrooge i duch idą w stronę szkoły. W jednej z klas chłopiec czyta książkę przy kominku. To mały Scrooge. Co więcej, za oknem pojawia się... Ali Baba, ten sam bohater baśni, który przychodził do Scrooga, gdy ten zostawał na Boże Narodzenie w szkole. Nie brakuje również innych bohaterów lektur małego Scrooga. Wzruszony kupiec przypomina sobie chłopca, który dzień wcześniej kolędował pod jego drzwiami. Starzec żałuje, że nie dał mu choć paru groszy. Duch Wigilijnej Przeszłości zabiera Scrooga na kolejną wigilię sprzed lat. Znów są w szkolnej izbie, jednak tym razem wbiega do niej siostra Scrooga, by zabrać go na święta do domu. Duch mówi Scroogowi, że jego siostra była bardzo dobrym człowiekiem. Zmarła młodo, pozostawiając małego synka, siostrzeńca kupca. Scroodge wstydzi się, że nie spędza z siostrzeńcem czasu. Kolejna scena wigilia z przeszłości rozgrywa się na miejskiej ulicy. Scrooge rozpoznaje zakład, w którym uczył się zawodu. Wraz z przyjacielem, Dickiem sprzątają pomieszczenie, gdzie mają pojawić się goście. Następnie Scrooge i duch znajdują się w sali balowej, gdzie spotkało się około dwudziestu par. Wszyscy są radośni, właściciele zakładu częstują młodego Scrooge'a i Dicka pieczenią. Starzec ze smutkiem wspomina swoje zachowanie względem własnego pracownika... Kolejna wigilia sprzed lat, którą duch chce pokazać Scroogowi, to ta z domu jego dawnej miłości. W mieszkaniu panuje radość, harcują dzieci, wraca mąż... Starzec nie chce na to patrzeć, ale duch przytrzymuje go, zapewniając, że nikt nie może uciec od swojej przeszłości. Kiedy starzec znajduje się wreszcie we własnym łóżku, zasypia głębokim snem. Odwiedziny drugiego ducha Scrooge i tym razem budzi się o pierwszej w nocy. Odwiedza go Duch Tegorocznego Bożego Narodzenia. W zielonej szacie, ozdobiony gałązkami ostrokrzewu, o łagodnej twarzy. Zjawa pokazuje Scroogowi przystrojone sklepy i tłumy ludzi. Zabiera go również do domku kancelisty. Jego rodzina zasiada właśnie do świątecznego posiłku. Jest tam mały chłopiec w obuwiu ortopedycznym, który porusza się o kulach. Rodzina kancelisty cieszy się ze wszystkiego, co ich otacza. Zawstydzony mężczyzna pyta, czy mały Tim będzie żył. W odpowiedzi słyszy, że jeśli sytuacja rodziny nie poprawi się, chłopiec umrze. Duch przypomina kupcowi, jak ten przegonił mężczyzn kwestujących na rzecz biednych, jak użył słów o bezużyteczności życia niektórych osób, podczas gdy każde życie ma bezcenną wartość. W pewnej chwili żona kancelisty mówi do męża, że jego przełożony nie ma serca. Bob zaprzecza, argumentując, że przecież właśnie dzięki Scrooge'owi mają pieniądze na wyprawienie świąt. Uspokaja żonę, że kiedy starszy syn zacznie pracować, dołoży się do utrzymania i wszystko będzie dobrze. Wznosi też toast za wszystkich pracodawców. Duch pokazuje Scrooge’owi również chatę górników, którzy nigdy nie zapominają o świętach. Później odwiedza jeszcze mieszkańców latarni morskiej i marynarzy na statkach. Kolejnym miejscem, w którym znajduje się bohater, jest dom siostrzeńca Scrooge'a. Wszyscy mają dobry nastrój, goście grają w gry, śpiewają. Wznoszą toast za zdrowie Scrooga. Mężczyzna obiecuje sobie, że co roku będzie odwiedzał siostrzeńca i będzie składał mu życzenia. Z kolei chłopiec ma nadzieję, że wuj kiedyś zmieni negatywne nastawienie do świąt. Scrooge przyglądając się tej scenie, cieszy się i ma wrażenie, jakby tam był. Duch wydobywa spod szat brudne dzieci o pożółkłej skórze i poszarpanych ubraniach. Wyjaśnia Scrooge’owi, że to dzieci, które szukają u niego ratunku przed ojcami. Dziewczynka uosabia Nędzę, a chłopiec Ciemnotę. To ostrzeżenie dla Scrooge'a. Zegar wybija północ, duch znika. Odwiedziny trzeciego ducha Do Scrooge’a przychodzi trzecia zjawa, Duch Przyszłych Wigilii. Widmo milczy, starzec odnosi się doń nieufnie. Przenoszą się razem na londyńską giełdę, gdzie wszyscy rozmawiali o pieniądzach i czyjejś śmierci. Żartują, za jaką cenę poszliby na pogrzeb zmarłego. W chacie człowiek o wyglądzie łotra odbiera drobiazgi należące do zmarłego. Scrooge jest przerażony. Duch zaprowadził go do domu człowieka, który zmarł. Zjawa pokazywała mu głowę trupa, lecz starzec nie był w stanie na nią spojrzeć. Prosi ducha, by pokazał mu ludzi, których poruszyła śmierć nieszczęśnika. Zastanawia się, gdzie w tym wszystkim jest on, Scrooge. Duch prowadzi go do domu kancelisty. Panuje tam cisza i smutek. Wszyscy wspominają małego Tima, którego już nie ma. Obiecują sobie, że nigdy nie zapomną o swoim synku i braciszku. Duch wyjaśnia kupcowi, że zmarłym był Scrooge. Kupiec widzi na cmentarzu swój nagrobek i zalewa się łzami. Rozumie swoje błędy i gorzko ich żałuje. Zarzeka się, że stał się lepszym człowiekiem. Przyrzeka duchowi i sobie, że odtąd będzie obchodził każde święta. Koniec opowieści Scrooge budzi się rano. Przepełnia go szczęście. Cieszy się ze śniegu za oknem, dźwięku dzwonków oraz z zasłon przy łóżku, które są na swoim miejscu. Dziękuje duchowi Marleya. Orientuje się, że wszystkie duchy odwiedziły go w tym samym czasie, przez co nie stracił tegorocznego święta. Scrooge obdarowuje miłością i życzliwością tych, których wcześniej źle potraktował. Idzie do swojego siostrzeńca na świąteczny obiad, gdzie zostaje powitany z wielką radością. Bawi się wspaniale i chętnie uczestniczy w grach i zabawach. Scrooge rzeczywiście się zmienia. Pomaga rodzinie kancelisty i opiekuje się małym Timem. Staje się dobrym człowiekiem. Zobacz także: „Opowieść wigilijna”: test szczegółowy z lektury Problematyka utworu Opowieść wigilijna Autor opisał historię człowieka, dla którego liczyły się tylko pieniądze. W przeszłości Ebenezer Scrooge cierpiał z dwóch powodów: pierwszym była samotność (odrzucenie przez ojca, samotne wigilie w szkolnej izbie), drugim – jego ubóstwo w czasach, gdy pracował jako czeladnik w sklepie. To wtedy Scrooge zaczął patrzeć na wszystko poprzez pryzmat pieniądza, a jego „chorobą” stał się materializm. Scrooge wierzył wyłącznie w to, co realne. Święta Bożego Narodzenia nazywał bzdurą. Wszystko to doprowadziło do tego, że stał się jednym z najbardziej samotnych ludzi na świecie. Oglądając wraz z duchami różne wigilie (z przeszłości, teraźniejszości i te, które miały dopiero nastąpić), Ebenezer Scrooge zrozumiał, że jeszcze wszystko może się zmienić, że on sam może ulec przemianie. Inne motywy występujące w powieści: magia wigilii Bożego Narodzenia, znaczenie pomagania uboższym, radość z małych rzeczy, znaczenie rodziny i bliskich, nie tylko w święta, śmierć, która nie pozwala zabrać ze sobą zgromadzonych bogactw. Opowieść wigilijna – opis bohaterów Ebenezer Scrooge – człowiek w podeszłym wieku, właściciel kantoru, żyje samotnie. Uważa, że sensem życia jest gromadzenie gotówki. Nienawidzi świąt Bożego Narodzenia. Uważa za głupców ludzi, którzy cieszą się z nadchodzących świąt. Jest bardzo skąpy, sądzi, że tylko ludzie podobni do niego daleko zajdą i są godni szacunku. Odpycha od siebie ludzi swoją zgorzkniałością. Fred – jest siostrzeńcem Scrooge’a i przeciwieństwem swojego wuja. Zakochany w żonie cieszy się życiem pomimo kłopotów finansowych. Jest dobry. Współczuje wujowi. Zdaje sobie sprawę, że Scrooge jest nieszczęśliwy i samotny. Bob Cratchit – kancelista. Pracuje w kantorze Scrooge’a. Ma dużo dzieci. Jest biedny, pracowity, sumienny i skromny. Jakub Marley – wspólnik Scrooge’a, który nie żyje od siedmiu lat. Był skąpcem. Tułał się po świecie. W noc wigilijną pojawia się jako duch u Scrooge’a, by ostrzec go przed potępieniem. Duch Wigilijnej Przeszłości – duch zapowiedziany przez Marleya. Pokazywał Scrooge’owi przeszłość. Duch Tegorocznego Bożego Narodzenia – drugi duch,przypomina wesołego olbrzyma, zabiera Scrooge'a do mieszkania Boba Cratchita oraz Freda, pokazuje jak spędzają święta. Duch Przyszłych Wigilii – tajemniczy, milczący, pokazuje Scrooge’owi przyszłość i jego pogrzeb. Zobacz także: Lektury obowiązkowe na egzamin ósmoklasisty Nowe lektury szkolne — jakie zmiany zaszły w kanonie lektur? Quiz: egzamin ósmoklasisty z polskiego - powtórzenie wiadomości
Jądro ciemności – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów, problematyka
„Jądro ciemności” Josepha Conrada to mocna opowieść. Pełna pozostających w pamięci obrazów i ponadczasowych cytatów jak np. „siła jest tylko przypadkiem, biorącym się ze słabości innych”. Przeczytaj nasze streszczenie „Jądra ciemności” i zerknij na informacje dotyczące genezy oraz problematyki tego utworu.
„Jądro ciemności” to opowieść kapitana Charlesa Marlowa, który marząc o odkrywaniu najdalszych zakątków świata, wyrusza w głąb Afryki i na własne oczy przekonuje się, jak wygląda kolonizacja. Biali wobec tubylców zachowują się okrutnie. Klimat, otoczenie, widmo bogactw i władzy budzi w nich nieludzkie instynkty, za co muszą czasem zapłacić wysoką cenę. Jednym z kolonizatorów jest Kurtz, artysta, który w Afryce umiera opętany szaleństwem. Spis treści: „Jądro ciemności” – plan wydarzeń „Jądro ciemności” – streszczenie krótkie „Jądro ciemności” – streszczenie szczegółowe Geneza utworu „Jądro ciemności” i najważniejsze symbole Symbolizm utworu „Jądro ciemności” „Jądro ciemności” – opis bohaterów Jądro ciemności – plan wydarzeń Spotkanie na jachcie. Opowieść kapitana Charlesa Marlowa. Podróż do Afryki. Rozczarowanie i lęk bohatera. Naprawa parowca. Obserwacje Marlowa. Żegluga po rzece Kongo. Atak afrykańskich wojowników. Przybycie do stacji Kurtza. Rosyjski zarządca i kochanka Kurtza. Śmierć Kurtza. Powrót do Europy. Spotkanie Marlowa z narzeczoną Kutza (przemilczenie okrucieństwa Kurtza). Jądro ciemności – streszczenie krótkie Na pokładzie jachtu „Nellie”, czwórka mężczyzn słucha opowieści kapitana Marlowa. To historia jego wyprawy w głąb Afryki, do „jądra ciemności”. Mężczyzna widzi tam chciwość białych i nędzny los niewolników. Szczególne znaczenie dla wszystkich ma postać Kurtza — biali się go obawiają, tubylcy traktują jak wodza. Okazuje się, że Kurtz zajmuje się nie tylko eksportem kości słoniowej i odkrywaniem nowych miejsc, które dopiero zostaną zaznaczone na mapie. W afrykańskiej wiosce staje się kimś w rodzaju wodza... Jest już umierający. Po jego śmierci Marlowe wraca do Europy. Jądro ciemności – streszczenie szczegółowe Część I Pięciu przyjaciół spędza czas na pokładzie jachtu „Nellie”, który jest zakotwiczony przy nabrzeżu Tamizy i czeka na sprzyjające warunki do wypłynięcia w morze. Wśród mężczyzn jest kapitan Marlowe, który opowiada o swej wyprawie do Afryki. Wspomina, że od dzieciństwa fascynowały go mapy i marzył o docieraniu do miejsc dotąd nieodkrytych. Główna afrykańska rzeka przypominała mu węża. Oczarowany Afryką, postanowił, że wyruszy do pracy w spółce, która ma swoją siedzibę na tym kontynencie. Udało mu się zrealizować swoje marzenie dzięki protekcji znajomych, przede wszystkim ciotki. Przygotowania do wyprawy napawały go lękiem. Podpisując dokumenty, miał wrażenie, jakby brał udział w spisku. Od lekarza, który badał go przed wyjazdem, słyszał, że warto przyjrzeć się zmianom, jakie zachodzą w psychice ludzi, którzy trafiają na Czarny Ląd. Przed podróżą kapitan Marlow czuje się jak przed wyprawą do „jądra ciemności”. Do Afryki płynie pełen obaw. Z pokładu francuskiego parowca widzi dżunglę, która jawi mu się jako czarna i pełna tajemnic. Przez trzydzieści dni z pokładu obserwuje zarówno monotonny krajobraz, jak i życie, które toczy się na lądzie. Po dotarciu do stacji spółki, gdzie trwa budowa kolei, widzi ciemnoskórych, wychudzonych niewolników, którzy wykonują bezsensowną pracę. Nie brakuje wśród nich ludzi wykończonych, którzy odchodzą na bok, by umrzeć. Na oczach Marlowa umiera mały chłopiec, któremu w ostatnich chwilach życia podaje kawałek suchego chleba. Dziecko ma na szyi białą przędzę. Od buchaltera i księgowego spółki, mężczyzn zadbanych i eleganckich, Marlow słyszy pierwszy raz o Kurtzu. Po dziesięciu dniach wyrusza z sześćdziesięcioma ludźmi na pieszą wędrówkę do centralnej stacji spółki. Stacja jest zaniedbana. Zarządzający nią dyrektor uważa, że wszyscy, którzy przyjeżdżają w głąb Afryki „nie powinni mieć wnętrzności”. Tenże dyrektor wypowiada się w jak najlepszych słowach o Kurtzu. Naprawa parowca wydobytego po zatonięciu trwa kilka miesięcy. W tym czasie Marlowe poznaje życie w kolonii. Wciąż słyszy rozmowy o kości słoniowej („zaraza głupiej chciwości przenikała tu wszystko jak trupi zapach”). Kapitan widzi, że biali tylko udają pracę, spiskując przy tym między sobą. Chodzi im o udziały w zyskach. Dużo mówią o Kurtzu, który zmożony chorobą leży w łóżku. Uchodzi on za człowieka niepospolitego, który wyróżnia się pracowitością. Mimo to dyrektor i wielu innych pracowników nie lubią Kurtza. Obawiając się go, celowo opóźniają naprawę statku i wyruszenie z pomocą choremu Kurtzowi. Część II Kapitan naprawia uszkodzony statek i rusza w górę rzeki. Czuje się zagubiony i przerażony. Towarzyszą mu ludzie, wśród których są ludożercy. Kraj, w którym się znalazł, wydaje mu się potworem. Na szczęście sposobem na lęk okazuje się praca, której ma pełne ręce (statek wciąż wymagał napraw). Podczas rejsu na parowiec napadają tubylcy. Starcie kończy się śmiercią sternika i palacza. W opuszczonej chacie Marlowe znajduje książkę żeglarską. Prócz książki, trafia też na tajemniczą wiadomość — aby płynęli ostrożnie, ale szybko. Kapitan bardzo chce poznać Kurtza. Snując swą opowieść, Marlowe wspomina, że Kurtz przed opuszczeniem Europy przygotowywał referat dla Towarzystwa Tępienia Dzikich Obyczajów. Celem działań białych ma być wytępienie tutejszej ludności. Statek dociera wreszcie do stacji Kurtza. Załogę wita młody Rosjanin, który zajmuje się chorym i darzy go ogromnym szacunkiem. Część III Marlowe jest pod wrażeniem Rosjanina. To on zostawił wiadomość w starej chacie. Kapitan dowiaduje się też, że Kurtz stworzył własny oddział wojskowy złożony z tubylców. Palisada z zatkniętymi na pale głowami buntowników budzi grozę. Wszystko wskazuje na to, że Kurtz posiada ogromny wpływ na tubylców. Pierwszy raz Marlow widzi go podczas ceremonii na jego cześć. Kurtz przemawia z noszy — choć schorowany, ma mocny głos. I władzę nad tłumem. Kurtz zostaje przeniesiony do kajuty na parowcu. Marlowe ma się nim opiekować. Chory nie sprawia wrażenia cierpiącego. Podczas spaceru Marlowe spotyka kochankę Kurtza — to kobieta dzika, piękna i smutna. Marlowe odkrywa też, że to Kurtz stoi za napaścią na parowiec. Kurtz nie chce, by załoga dotarła, nim nie zrealizuje swych planów. Świadomy zbliżającej się śmierci przekazuje Marlowowi fotografie i dokumenty. W chwili śmierci głośno szepcze słowa: „Zgroza! Zgroza!” Kapitan wraca z dokumentami do Brukseli. Część z nich przekazuje władzom spółki, część — dziennikarzom. Upublicznia również raport, w którym Kurtz przekonuje, że dzicy mieszkańcy Afryki muszą zostać wytępieni. Kuzyn Kurtza mówi Marlowowi, że zmarły był muzykiem (z innych rozmów wynika, że zajmował się również malowaniem i pisaniem). Prywatną korespondencję Kurtza, Marlowe przekazuje jego narzeczonej. Kobieta jest pewna, że Kurtz był wyjątkowy. Kiedy pyta Marlowa o ostatnie słowa narzeczonego przed śmiercią, ten odpowiada, że było to jej imię. Nie wspomina, co naprawdę robił Kurtz. Gdyby to uczynił „byłoby się zrobiło za ciemno, beznadziejnie ciemno...” Tak kończy się opowieść Marlowa. Słuchacze milczą. Na morzu widać szlak, który zdaje się prowadzić „do jądra niezmierzonej ciemności". Geneza utworu Jądro ciemności i symboliczny tytuł powieści Utwór jest protestem autora przeciw nieetycznej działalności białych ludzi wobec mieszkańców kolonizowanych obszarów Wolnego Państwa Kongo. Jest próbą przeciwstawienia się złu. Joseph Conrad w dużej mierze opierał się na osobistych doświadczeniach. W wieku 31 lat odbył podróż rzeką Kongo i był świadkiem okrucieństwa Europejczyków. „Jądro ciemności” początkowo ukazało się w trzech odcinkach na łamach prasy. Jako książka swą premierę miało w 1902 roku. Jej tytuł jest symboliczny, może oznaczać: nieznane, zatopione w ciemności tereny, do których człowiek jeszcze nie dotarł, zło, które panuje podczas kolonizacji, ciemną stronę natury człowieka, to, do czego jest zdolny. Krytycy literatury spierają się co do gatunku. Jedni uważają, że „Jądro ciemności” to nowela, inni, że to powieścią przygodową. Najczęściej nazywa się ten utwór po prostu opowiadaniem. Jądro ciemności – opis bohaterów Charles Marlow – narrator. Z zawodu marynarz. Lubi tradycję, ceni odwagę, uczciwość, pracowitość oraz odpowiedzialność. Jest kapitanem parowca. Kursuje po rzece z towarami oraz odkrywa nieznane tereny. Kurtz – inteligentny i utalentowany. Ma udziały w zyskach z handlu kością słoniową. Odizolowany od białych. Nikt go nie kontroluje. Podporządkowuje sobie okoliczne wioski. Jego czyny przerywa choroba. Ciotka Marlowa – wpływowa, idealizuje wyobrażenia na temat działalności Europejczyków w Afryce. Lekarz w Brukseli – wykonuje badania osób, które wyjeżdżają do Afryki. Ostrzega Marlowa przed wpływem kontynentu na psychikę Europejczyków. Młody Rosjanin – zafascynowany Kurtzem, opiekuje się nim. Zobacz także: Stary człowiek i morze — streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Lektury obowiązkowe na egzamin ósmoklasisty Nowe lektury szkolne — jakie zmiany zaszły w kanonie lektur?
Latarnik – streszczenie, plan wydarzeń, problematyka
Choć nie wiemy, jak miał na imię, ani ile dokładnie miał lat – Skawiński jest chyba najsłynniejszym latarnikiem w dziejach polskiej literatury. Przedstawiamy streszczenie noweli Henryka Sienkiewicza, dzięki któremu szybko i dokładnie przypomnisz sobie, o czym jest „Latarnik”.
Zanim przeczytasz streszczenie „Latarnika”, zerknij też na plan wydarzeń. Sprawdź również, jakie motywy podejmuje utwór oraz co warto wiedzieć na temat występujących w nim bohaterów. Najważniejszym bohaterem jest oczywiście tytułowy latarnik, którego poznajemy w chwili, gdy wydaje się, że po czterdziestu latach tułaczki, zyskuje idealne miejsce do spędzenia starości... Spis treści: „Latarnik” – plan wydarzeń „Latarnik” – streszczenie Geneza i gatunek utworu „Latarnik” Problematyka utworu „Latarnik” „Latarnik” – opis bohaterów Latarnik – plan wydarzeń Pojawienie się Skawińskiego w Aspinwall i objęcie posady latarnika. Wspomnienia latarnika. Codzienne obowiązki latarnika. Monotonność codziennych zajęć. Przyjście paczki z polskimi książkami. Fala wspomnień z ojczystego kraju. Zaniedbanie obowiązków przez latarnika. Wyrzucenie latarnika z pracy. Opuszczenie Aspinwall. Latarnik – streszczenie Nowela „Latarnik” rozpoczyna się adnotacją autora, że opowieść, którą za chwilę poznamy, osnuta jest na faktach. I Pewnego dnia, w nadmorskiej miejscowości Aspinwall bez wieści przepada latarnik. Zaczynają się poszukiwania jego następcy. Latarnia w Zatoce Moskitów zapewniała bezpieczeństwo statkom płynącym z Nowego Jorku do Panamy. Na tym stanowisku sprawdzić mógł się jedynie człowiek, który nie boi się samotności, dojrzały, ale i sprawny fizycznie — na górę wieży wiodło aż czterysta schodów, które należało pokonywać kilka razy w ciągu doby. Osobą odpowiedzialną za zatrudnienie nowego latarnika był konsul Stanów Zjednoczonych, Izaak Falconbridge. To do niego zgłosił się siedemdziesięcioletni człowiek o białych włosach, opalonej skórze i ruchach żołnierza. Był Polakiem. Nazywał się Skawiński. Mówił, że nadaje się do tej pracy, gdyż jest silny i zna morze. Zapewnił też, że dotychczasowa tułaczka sprawiła, że jest zmęczony i pragnie spokoju. Przekonywał: Jestem jak statek, który jeśli nie wejdzie do portu, to utonie... Konsul zdecydował się go zatrudnić. Tego samego wieczoru Skawiński stał na balkonie i patrzył w niebo, rozmyślając o przeszłości. Żadnej pracy się nie bał, zawsze pracował uczciwie, lecz gdy dorobił się czegoś, zaraz to tracił. Handlował z dzikimi plemionami w Brazylii. W Kalifornii prowadził własną firmę. Pewnego razu jego tratwa rozbiła się na Amazonce i ledwo uszedł z życiem, tułając się po puszczy. Pływał jako harpunnik, założył również ze wspólnikiem fabrykę cygar w Hawanie, ale gdy chorował, został oszukany i okradziony. Skawiński mimo wszystko nigdy nie tracił wiary w odmianę losu, zaczynał zawsze wszystko od nowa. Zmian najczęściej oczekiwał wraz z przyjściem zimy, lecz im był starszy, tym bardziej tracił energię. W końcu dopadła go nostalgia i chęć pozostania na dłużej w jednym miejscu. Czuł, że jako latarnik nie tylko się sprawdzi, ale i odpocznie. II Mijały tygodnie. Latarnik czuł się szczęśliwy. Był już stary i monotonny tryb życia, który teraz prowadził, zapewniał mu spokój. Wstawał dosyć wcześnie, jadł śniadanie i obserwował płynące statki oraz port w Aspinwall, a za nim podzwrotnikowy las. W wolnych chwilach Skawiński przechadzał się, karmił mewy i łowił ryby. Każdej niedzieli ubrany w granatowy strój strażniczy szedł do kościoła. Kupował hiszpańską gazetę, pożyczał od konsula nowojorską prasę i szukał w niej wiadomości z Europy. Czasem rozmawiał ze strażnikiem Johnsem, który przywoził mu wodę i żywność. III Pewnego razu oprócz pakunku z żywnością latarnik znalazł na brzegu morza zaadresowaną do niego paczkę. Okazało się, że znajdują się w niej polskie książki. Nie mając pojęcia, skąd pochodzi przesyłka, Skawiński sięgnął po jedną z nich. Był to „Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza. Latarnik czytał dzieło z bijącym sercem. Łzy cisnęły mu się do oczu. Wreszcie, targany tęsknotą, rzucił się z płaczem na ziemię. Obudziły go ptaki, domagające się poczęstunku. Skawiński nakarmił je i czytał dalej. Podczas lektury oczyma wyobraźni widział rodzinną wieś. Z zadumy wyrwał go głos strażnika. Dopiero po chwili zrozumiał, co się stało – w nocy rozbiła się łódź, ponieważ latarnia pozostała ciemna. Na szczęście nikt nie utonął, ale latarnik pobladł na myśl, że mógł przyczynić się do śmierci niewinnych ludzi. Parę dni później widziano go na pokładzie statku płynącego do Nowego Jorku. Postarzał się. Wbrew pierwotnym planom, znów ruszał w wędrówkę po świecie. Oczy mu błyszczały, trzymał w ręce książkę, jakby bał się, że ktoś ją ukradnie. Zobacz także: „Latarnik” H. Sienkiewicza: test wiedzy z lektury Geneza i gatunek utworu Latarnik Henryk Sienkiewicz napisał „Latarnika” po powrocie z czteroletniego pobytu za granicą (w 1881 roku, dzieło ukazało się w 1882 roku). Ten pozytywistyczny utwór opisuje losy Sławińskiego, który czytając „Pana Tadeusza”, zapomniał o swych obowiązkach bez reszty pochłonięty lekturą. O dziejach Skawińskiego mówi się jako o przypowieści na temat losów polskich emigrantów. Utwór jest nowelą, tzn. krótkim utworem prozatorskim o małej liczbie bohaterów i z wyraźnie zarysowaną jednowątkową akcją, która posiada punkt kulminacyjny (zwrot akcji następuje z chwilą dotarcia paczki z książkami). Problematyka utworu Latarnik Problematyka zawarta w noweli „Latarnik” obejmuje takie zagadnienia jak: emigracja, szukanie przez emigranta swojego miejsca na ziemi, tęsknotę za krajem, rodzinnymi stronami, ojczystym językiem, samotność, patriotyzm (Skawiński opuścił kraj po udziale w powstaniu listopadowym) los żołnierza (udział w Wiośnie Ludów na Węgrzech oraz w wojnie secesyjnej w Stanach Zjednoczonych), starość, odpowiedzialność, zaniedbanie obowiązków, wpływ książek na los człowieka, kojący wpływ przyrody. Latarnik – opis bohaterów Latarnik Skawiński – główny bohater. Stary człowiek, mający około siedemdziesięciu lat lub więcej. Miał białe włosy, opaloną cerę, wyprostowaną postawę i zdecydowane, żołnierskie ruchy. Był człowiekiem pogodnym, nie tracił wewnętrznego spokoju. Uczciwość rzucała go w wir walki o wolność i sprawiedliwość. Bywał zbyt łatwowierny, ale odznaczał się szlachetnością i odwagą. Mr Izaak Falconbridge – konsul Stanów Zjednoczonych w Panamie. Uczciwy, dobry, potrafił ocenić wartość innych. Przyjął do pracy Skawińskiego, podziwiał jego waleczność i odwagę żołnierza. Johns – strażnik portowy. Przyniósł Skawińskiemu wiadomość o zatonięciu łodzi oraz o jego zwolnieniu. Zobacz także: Pan Tadeusz — sprawdź, jak dobrze znasz epopeję narodową [TEST] Stary człowiek i morze — streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Zemsta - test ze znajomości lektury
Ludzie bezdomni – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
„Ludzie bezdomni” to powieść, która wyszła spod pióra Stefana Żeromskiego w 1899 roku. Opowiada o młodym lekarzu Tomaszu Judymie, który zakochuje się w Joannie Podborskiej oraz angażuje się w działalność społeczną. Streszczenie „Ludzi bezdomnych” pomoże przypomnieć sobie, co warto zapamiętać na temat tej lektury.
„Ludzie bezdomni” to powieść modernistyczna (powstała w epoce Młodej Polski). Uznana za najważniejsze dzieło przełomu wieków, określana była mianem „książki-czynu”. Nikt dotąd nie pisał w ten sposób o problemach społecznych, przede wszystkim o obojętności wobec najbiedniejszych. Spis treści: „Ludzie bezdomni” – plan wydarzeń „Ludzie bezdomni” – streszczenie krótkie „Ludzie bezdomni” – streszczenie szczegółowe Geneza „Ludzi bezdomnych” i najważniejsze symbole w powieści „Ludzie bezdomni” – opis bohaterów „Ludzie bezdomni” – plan wydarzeń Spotkanie w Luwrze z panią Niewadzką, jej wnuczkami i ich guwernantką, Joanną Podborską. Powrót Judyma z Paryża do Warszawy. Odczyt Judyma na spotkaniu z lekarzami. Otwarcie prywatnej praktyki w Warszawie. Wyjazd Judyma do Cisów. Spotkanie Judyma z panną Joanną Podborską. Walka z epidemią. Miłość Judyma do Joanny. Zaręczyny. Narastające konflikty z osobami zarządzającymi szpitalem w Cisach. Objęcie posady lekarza przy kopalni w Sosnowcu. Samobójstwo Korzeckiego. Przyjazd Joanny do Sosnowca. Zerwanie zaręczyn przez Judyma. Poświęcenie się pomocy biednym. „Ludzie bezdomni” – streszczenie krótkie Tomasz Judym studiuje medycynę w Paryżu. Pewnego dnia w Luwrze poznaje panią Niewadzką i jej wnuczki oraz towarzyszącą im guwernantkę, Joasię. Rok później Judym wraca do Warszawy. Ze względu na swoje idealistyczne poglądy nie zostaje ciepło przyjęty w warszawskim środowisku lekarskim. Trafia do ośrodka leczniczego w Cisach. Współwłaścicielką lecznicy jest pani Niewadzka. W Cisach spotyka również Joasię. Tomasz myśli o możliwie najlepszych warunkach życia kuracjuszy i mieszkańców okolicy – to jednak nie spotyka się ze zrozumieniem dyrektora szpitala. Judym po kłótni opuszcza Cisy. W podróży spotyka Korzeckiego, który proponuje mu wyjazd i pracę w Zagłębiu (obok Śląska). Pewnego dnia do Sosnowca przyjeżdża Joasia, w której Judym jest zakochany. Młoda kobieta dzieli się z nim swymi marzeniami o założeniu szpitala i rodziny. Tomasz odmawia, mówiąc, że nie może myśleć o własnym szczęściu, ponieważ ma do spłacenia dług społeczeństwu. „Ludzie bezdomni” – streszczenie szczegółowe Tom 1 Wenus z Milo Tomasz Judym studiuje w Paryżu medycynę. Pewnego dnia, gdy zwiedza Luwr i podziwia posąg Wenus z Milo, słyszy rozmowę w języku polskim. Tak poznje panią Niewadzką, jej dwie wnuczki, Wandę i Natalię oraz ich guwernantkę, Joannę Podborską. Na drugi dzień całą piątką zwiedzają Wersal. Kolejnego dnia rodaczki Judyma wyjeżdżają do Polski. W pocie czoła Rok później Judym wraca do kraju. W Warszawie odwiedza mieszkanie swego brata, Wiktora, przy ul. Ciepłej. To miejsce, w którym miejscu spędził swoje dzieciństwo. Zastaje tam tylko ciotkę Pelagię. Na wieść, że brat jest w pracy, Tomasz Judym rusza do fabryki cygar (miejsce pracy brata i jego żony Teosi). Kolejnego dnia o świcie Judym ponownie pojawia się na ulicy Ciepłej. Odprowadza brata do fabryki. Wspominają dzieciństwo, które nie należało do szczęśliwych. Judym ma okazję zobaczyć pracę robotników fabrycznych. Mrzonki Tomasz dostaje zaproszenie do domu doktora Czernisza. Europejskiej sławy lekarz organizuje spotkanie warszawskich lekarzy. Doktor Judym wygłasza tam referat na temat znaczenia higieny i obojętności lekarzy wobec losu biednych pacjentów. Napisany jeszcze w Paryżu test bulwersuje zebranych. Broniąc swojej postawy, sugerują Judymowi, by leczył za darmo… Tomasz odrzuca ten pomysł. Judym wraca ze spotkania z doktorem Chmielnickim, dla którego medycyna jest sposobem na biznes. Tomasz mówi, że w przyszłości lekarze na pewno będą pochylać się zarówno nad bogatymi, jak i biednymi pacjentami i że zmieni to oblicze świata. Według Chmielnickiego wizja Judyma to mrzonki. Smutek Na początku października doktor Judym spaceruje po Alejach Ujazdowskich. Jesienny krajobraz skłania go do pesymistycznych refleksji. Rozmyśla o swoich przekonaniach i dochodzi do wniosku, że walka z krzywdą ludzką to jedynie marzenia. Ze smutkiem patrzy na powozy. W jednym z nich dostrzega znajome z Paryża – Wandę, Natalię i ich guwernantkę, Joasię. Ta ostatnia obdarza go uśmiechem. Praktyka Wystąpienie na czerwcowej kolacji u doktora Czernisza sprawia, że Judym nie zostaje przyjęty do środowiska warszawskich lekarzy. Pracuje w szpitalu, wieczorami bezskutecznie oczekując pacjentów w prywatnym gabinecie. Zaczyna brakować mu pieniędzy (wspiera rodzinę z ulicy Ciepłej). Wiosną dr Chmielnicki namawia Tomasza, by został lekarzem w zakładzie leczniczym w miejscowości Cisy. Judym zgadza się spotkać z dyrektorem, dr Węglichowskim. Okazuje się, że lecznica to własność pani Niewadzkiej. Swawolny Dyzio W kwietniu dr Judym wyjezdża z Warszawy do Cisów. Podróż pociągiem upływa w towarzystwie złośliwego 10-letniego Dyzia i jego matki. Po opuszczeniu pociągu, przy dorożkach, okazuje się, że jego współtowarzysze podróży również jadą do Cisów. Wyprowadzony z równowagi Judym daje Dyziowi parę klapsów i postanawia dojść do lecznicy na piechotę. W mijanej wiosce zmienia zdanie i postanawia wynająć wóz. Podczas podróży pijany woźnica doprowadza do wypadku – wóz ląduje w rowie. Po dotarciu do zakładu leczniczego, Judym jest pełen optymizmu. Uważa, że znalazł się w miejscu, gdzie będzie mógł pomagać ludziom. Cisy Na drugi dzień Judym zaczyna poznawać Cisy i odwiedza pierwszych pacjentów. Oprócz pani Niewadzkiej, właścicielem lecznicy jest pan Leszczykowski. Tomasz pisze do niego list. Kwiat Tuberozy Ciąg dalszy zaznajamiania się z Cisami i mieszkańcami okolicy. Pewnego dnia nieopodal kościoła Judym spotyka Natalię, Wandę i Joannę. Wraz z nimi zostaje zaproszony na śniadanie do proboszcza. Przy stole gości również Karbowski, pacjent ze szpitala w Cisach. Tomasz dostrzega, że coś łączy młodzieńca z panną Natalią. Nie jest zadowolony, ponieważ piękna dziewczyna spodobała mu się już w Paryżu… Przyjdź Mija zima. Siedząc przy otwartym oknie, Tomasz myśli o miłości. „Na coś niesłychanego czekał, na przyjście czyjeś…” Zwierzenia Pamiętnik Joanny Podborskiej pisany od 17 października do 5 czerwca. Młoda nauczycielka w swych zapiskach wspomina czasy nauki w Kielcach, odwiedzone miejscowości, pierwszą pracę w stolicy. Sporo miejsca zajmują też jej przemyślenia na temat sytuacji społecznej. Tom 2 Poczciwe prowincjonalne idee Doktor Judym wciąż pracuje w Cisach. Zaczyna o siebie dbać, modnie się ubierać i flirtować. Jest lubiany. W związku z tym, że Karbowskiego nie ma już w Cisach, podczas balu adoruje Natalię. Panna Orszeńska nie jest jednak zainteresowana względami Tomasza. Jesień to czas, gdy w okolicy wybucha malaria. Pacjentów jest tak wielu, że nie mieszczą się w szpitalu. Niewadzka prosi Judyma o pomoc w urządzeniu małego oddziału szpitalnego dla „brudasów” w starej piekarni. Tomasz nie jest zachwycony. Starcy Starcami są poważani seniorzy z Cisów – dyrektor Węglichowski, administrator lecznicy Krzywosąd Chobrzański, ksiądz proboszcz, niejaki Listwa, Worszewicz i kilku pacjentów. Poglądy „starców” mają się nijak do pomysłów Judyma, który pragnie zmian w lecznicy i okolicy. Dyrektor nie zgadza się np. na pomysł osuszenia okolicznych stawów. W czasie jednego ze spotkań, Judym słyszy oskarżenie, że marnuje pieniądze Leszczykowskiego (na nowy parkan, pielęgnację sadu, zatrudnienie dozorczyni Wajsmanowej). Dyrektor ośrodka i inni „starcy” patrzą na Tomasza z coraz większą niechęcią. Wczesną wiosną Judym ponawia prośbę o osuszenie stawów – ich brudna woda sprzyja rozwojowi zakażeń. Dyrektor się nie zgadza. Ta łza, co z oczu twoich spływa… Tomaszowi udaje się odłożyć pewną sumę, może więc pomóc bratu w wyjeździe za granicę. Wiktor wyjeżdża w lutym. O świcie Kwiecień. Pewnego ranka, w drodze do pacjentów Tomasz spotyka Joasię. Dowiaduje się, że Natalia uciekła z Karbowskim i poślubiła go, wbrew woli babci. Joasia przypuszcza, że Tomasz jest zakochany w Natalii i że ta wiadomość jest dla niego bolesna. Judym zaprzecza. Kiedy Joasia odjeżdża powozem, Tomasz zdaje sobie sprawę, że osobą, którą kocha, jest właśnie panna Podborska. W drodze Czerwiec. Brat Tomasza nalega, by żona i dzieci przyjechały do niego, do Szwajcarii. W podróży Teosia nie wysiada na właściwej stacji, na szczęście może liczyć na pomoc młodej pary. To Natalia i jej mąż, Karbowski. Na miejscu dzieci Teosi i Wiktora niszczą winorośl – budzi to gniew człowieka, który wynajmuje mieszkanie emigrantowi. Rodzina musi opuścić to miejsce. Wiktor planuje podróż do Ameryki. Teosia uświadamia sobie, że pewnie już nigdy nie wrócą do Polski. O zmierzchu Tymczasem w Cisach zakochany Tomasz Judym żyje od spotkania do spotkania z Joasią. Wreszcie pewnego czerwcowego dnia wyznaje jej miłość. Szewska pasja Robotnicy, którzy wydobywają szlam z cisowskich stawów, zapadają na febrę. Tomasz zbyt wiele uwagi poświęca Joasi, by wiedzieć, że administrator kazał spuścić szlam do rzeki. Na wieść o tym, że źródło wody pitnej zostało zanieczyszczone, Judym wpada we wściekłość. Po chwili koi go jednak myśl o ukochanej. Wzburzenie wraca na widok Krzywosąda Chobrzyńskiego i Węglichowskiego, którzy udają, że go nie dostrzegają. Judym mówi, że ośrodek leczniczy w Cisach jest kłamstwem wobec pacjentów. Dyrektor Węglichowski nakazuje Tomaszowi nie wtrącać się w sprawy kuracjuszy i szpitala. W odpowiedzi Judym nazywa go „starym osłem” a Krzywosąda wrzuca do stawu. Gdzie oczy poniosą Judym zwalnia się z pracy w ośrodku. Tłumaczy Joasi, dlaczego musi wyjechać z Cisów. Podczas podróży spotyka inżyniera Korzeckiego, którego poznał w Paryżu. Korzecki przekonuje Judyma, by jechał z nim do Zagłębia. Na miejscu odwiedzają kopalnię. Tomasz pisze list do Joasi, ale go niszczy. Glikauf Tomasz Judym zwiedza miasto. Jest smutny i nie wie, co robić. Korzecki znów zabiera go do kopalni, gdzie oglądają pracę górników. Pracownicy kopalni witają się, mówiąc „Glikauf” (zwrot z języka niemieckiego, który oznacza „Szczęść Boże”). Mężczyźni są świadkami, jak jeden z pracowników okłada konia batem. Tomasz uważa, że to karygodne. Korzecki odpowiada, że nie ma już sił, by uczyć pracowników prawidłowych postaw. Pielgrzym Judym i Korzecki odwiedzają inżyniera Kalinowicza. Judym uczestniczy w spotkaniu tylko ciałem – myślami będąc przy Joasi. Za oknem trwa burza. Korzecki w pewnym momencie cytuje wiersz Juliusza Słowackiego Smutno mi Boże. Jakże biednym jest ten, kto musi teraz iść nieznaną, straszną drogą. Kto spieszy się do niewidomego celu, kto idzie, idzie bez końca… Ten „pielgrzym, co się w drodze trudzi. Przy blasku gromu”. Asperges me… Do Korzeckiego przychodzi młody Daszkowski. Mówi, że matka zachorowała i prosi, by Judym ją zbadał. Kobieta jest ciężko chora, nie chce umierać ze względu na dzieci. Kiedy doktor Judym patrzy jak Daszkowska się modli – słyszy krzyk pawia. Odgłos ten dociera do jego uszu również w drodze powrotnej. Tytuł rozdziału „Asperges me” pochodzi z Psalmu 51, śpiewanego podczas święcenia wiernych wodą w dni świąteczne. Wspomina ten zwyczaj inżynier Korzecki. Dajmonion Tomasz Judym zaczyna pracę jako lekarz w Sosnowcu. Jego pacjentami są pracownicy fabryki. List od Korzeckiego sprawia, że rusza odwiedzić przyjaciela – Korzecki cytuje Sokratesa, słowa wskazują na depresję inżyniera, jednak z początku Judym bierze to za kolejne dziwactwo mężczyzny. Judym przybywa za późno – Korzecki popełnił samobójstwo. Rozdarta sosna Joasia przyjeżdża do Sosnowca. Planuje wraz z panią Niewadzką i Wandą odwiedzić w Dreznie Karbowskich. Tomasz odbiera ją ze stacji, jednak spotkaniu towarzyszy dziwne napięcie. Judym pokazuje Joasi kopalnię i domy swych pacjentów na przedmieściach. Podborska zwierza się Tomaszowi, że pragnie, by wspólnie założyli szpital i… rodzinę. Judym tłumaczy, że to niemożliwe, ponieważ ma do spłacenia dług wobec społeczeństwa. To nie pozwala mu myśleć o sobie. Joasia życzy mu szczęścia i idzie w stronę stacji. Tomasz samotnie wędruje przed siebie. Przyznaje przed samym sobą, że nienawidzi kopalni. W pewnej chwili widzi rozdartą sosnę. Pada na ziemię, leżąc, słyszy, odgłos odjeżdżającego pociągu, wybuchy dynamitu w kopalni. Ma też wrażenie, że jego uszu dobiega też czyjś płacz. Geneza „Ludzi bezdomnych” i najważniejsze symbole w powieści Pierwowzorem głównego bohatera „Ludzi bezdomnych” był Tomasz Janiszewski, którego Żeromski poznał osobiście w Zakopanem. Podczas pisania powieści autor rzetelnie przygotowywał się do oddania panujących realiów, a także własnych poglądów na sytuację społeczną. Stefan Żeromski po publikacji „Ludzi bezdomnych” został ogłoszony „pisarzem – budzicielem ludzkiego sumienia”. Podczas lektury (również streszczenia) „Ludzi bezdomnych” warto zwrócić uwagę na symbole, które pojawiają się w powieści: Wenus z Milo – symbolizuje miłość, szczęście, harmonię i piękno; posąg z Luwru to też symbol świata ludzi światłych i bogatych, którzy mogą pozwolić sobie na podziwianie dzieł sztuki (do którego aspiruje Tomasz Judym); Rybak – obraz z Luwru, przeciwieństwo Wenus z Milo, symbolizuje świat biedoty (z którego pochodzi Tomasz Judym); Kwiat tuberozy – symbolizuje piękno, które pozostaje bezużyteczne; Krzyk pawia – oznacza cierpienie i śmierć (Judym słyszy go, gdy odwiedza śmiertelnie chorą panią Daszowską), inne znaczenie pawiego krzyku to przemiana, która zachodzi w Judymie (decyduje się pomagać biednym, choćby za cenę własnego szczęścia); Burza, ogień – symbolizują rewolucję, przemianę w perspektywie spojrzenia na sprawy społeczne; Pielgrzym z utworu Słowackiego – motyw z epoki romantycznej, oznaczający wędrówkę do ziemi obiecanej, celu, wolności; Rozdarta sosna – symbolizuje rozdarcie Judyma, który musiał wybrać pomiędzy życiem z Joanną a samotnym życiem w służbie potrzebującym. „Ludzie bezdomni” – opis bohaterów Tomasz Judym – młody lekarz, syn warszawskiego szewca alkoholika. Udało mu się zdobyć doświadczenie i wyjechać do Paryża na praktykę lekarską. Jest wrażliwy na ludzką krzywdę. Szuka pomocy u innych lekarzy, nie widzi jednak ich zainteresowania losem ludzi. Wybiera samotną walkę o poprawę warunków ubogich ludzi. Najpierw jest zakochany w Natalii, potem w Joannie, którą porzuca na rzecz pomocy ubogim. Joanna Podborska – panna, przyjaciółka pani Niewadzkiej. Ładna, pracowita, mądra. Zakochana w Judymie ma nadzieję na szczęśliwe życie u jego boku. Pragnie go wspierać, nie boi się ciężkiej pracy. Jest zrozpaczona, gdy ukochany ją odrzuca. Wiktor Judym – brat Tomasza, robotnik. Poszukiwany przez policję ucieka wraz z żoną i dziećmi do Ameryki. Pani Niewadzka – bogata wdowa, wychowuje dwie wnuczki – Natalię i Wandę. Natalia Orszeńska – siedemnastoletnia panna, niezależna, łamie konwenanse, ucieka z Karbowskim i bierze z nim cichy ślub. Wanda Orszeńska – młodsza siostra Natalii. Korzecki – inżynier, znajomy Tomasza Judyma. Zaangażowany w działalność konspiracyjną. Samotny, znużony życiem. Toczy wewnętrzną walkę ze śmiercią, popełnia samobójstwo. Węglichowski – lekarz, dyrektor zakładu w Cisach. Krzywosąd Chobrzański – administrator zakładu w Cisach. Zobacz także: Granica - streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Egzamin ósmoklasisty 2023: kiedy, jak wygląda, ile trwa? Lektury obowiązkowe na egzamin ósmoklasisty
Dziady cz. IV – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów, problematyka
Czwarta część „Dziadów” Adama Mickiewicza to tajemnicza biografia młodego mężczyzny, który doświadczył miłości romantycznej. Jedno jest pewne: Gustaw wie, że miłość potrafi być niebem i piekłem. Romantyczne przeświadczenie o wyższości serca nad rozumem przemieniło go w upiora. Szczegółowe streszczenie IV części „Dziadów” pozwoli ci przypomnieć sobie najważniejsze zagadnienia dzieła.
„Dziady” cz. IV to przykład dramatu romantycznego. Fabuła skupia się wokół postaci Gustawa — nieszczęśliwego odtrąconego kochanka, któremu nie dane było zaznać spokoju ani za życia, ani po śmierci. Pojawia się jako duch, by przestrzec innych przed popełnieniem jego błędów... Spis treści: Dziady cz. IV – plan wydarzeń Dziady cz. IV – streszczenie szczegółowe Geneza utworu Dziady cz. IV Problematyka utworu Dziady cz. IV Dziady cz. IV – opis bohaterów Dziady cz. IV – plan wydarzeń Modlitwa Księdza. Pojawienie się Pustelnika. Historia tragicznej miłości. Rozpoznanie Gustawa. Wspomnienie ślubu. Potępienie kobiet za niestałość. Szaleństwo i samobójstwo Gustawa. Prośba o przywrócenie obrzędu Dziadów. Spór Księdza i Gustawa. Przestroga. Odejście ducha. Dziady cz. IV – streszczenie szczegółowe Na stole w domu Księdza, przed ołtarzykiem Najświętszej Marii Panny, płoną świece. Po kolacji Ksiądz modli się wraz z dziećmi (jest kapłanem prawosławnym, więc może mieć rodzinę). Niespodziewanie wchodzi gość. Jest nim Pustelnik. Jego wygląd przeraża dzieci, które widzą w nim upiora. Proszą, by nie zabierał im ojca. Za oknem szaleje burza. Pustelnik mówi, że już widział ten dom trzy lata temu przed śmiercią. Ksiądz nie rozumie jego słów. Jedno z dzieci śmieje się z jego stroju. Odziany w łachmany Pustelnik z liśćmi we włosach napomina dziecko, by nie śmiało się z nieszczęśliwych ludzi. Bierze do ręki książki, przegląda je i przyznaje, że to one wpoiły mu romantyczne ideały miłości (chodzi między innymi o „Cierpienia młodego Wertera”. Ciskając tomem, mówi: „Młodości mojej niebo i tortury! One zwichnęły osadę mych skrzydeł I wyłamały do góry, Że już nie mogłem na dół skręcić lotu”. Ksiądz widzi jego cierpienie. Pustelnik przerywa opowieść i wspomina o przyjacielu, który mu towarzyszy (jest nim jodłowa gałąź). Wychodzi, a po chwili wraca. Kontynuując swoje skargi, wspomina utraconą miłość, dziewczynę, która go odtrąciła. Pustelnik zarzuca Księdzu, że nie wie, czym jest miłość mężczyzny do kobiety. Ksiądz odpowiada, że był kiedyś żonaty, lecz jego żona zmarła. Próbując pocieszyć Księdza, Pustelnik oznajmia, że każda dziewczyna umiera, gdy staje się żoną. Na potwierdzenie swych słów Pustelnik opowiada o trzech rodzajach śmieci. Pierwsza to śmierć ciała, druga – śmierć straszniejsza od poprzedniej, która następuje w wyniku rozstania dwojga kochanków. Ta śmierć zabija tylko jedno z nich. Wiele wskazuje, że Pustelnik doświadczył właśnie tego rodzaju śmierci. Trzecia śmierć następuje w chwili potępienia za grzechy. Mężczyzna przytacza historię bogacza, nieczułego na nieszczęście innych lichwiarza, który po śmierci musi odbyć pokutę za grzechy. Zegar wybija godzinę dziesiątą. Gaśnie jedna ze świec na stole. Ksiądz rozpoznaje w nieznajomym Gustawa, swego dawnego ucznia. Gustaw opowiada o odwiedzinach w rodzinnym domu. Wspomina, że panowało tam kiedyś dużo radości i śmiechu, teraz po odejściu jego i matki dom stoi opuszczony. Wspomina również beztroskie dzieciństwo i młodość. Przypomina sobie spotkania z dziewczyną. Wraca do złych wspomnień, do rozstania, do ślubu ukochanej z bogatym człowiekiem i jej wesela, na które trafił po przybyciu w rodzinne strony. Ślub ukochanej doprowadził go do rozpaczy. Gustaw chciał wtargnąć na przyjęcie weselne, lecz zmysły odmówiły mu posłuszeństwa i padł bez przytomności. Gdy się ocknął, wiedział, że nie ma dla niego miejsca wśród żywych. Możemy się domyślać, że targnął się swoje życie. Wspominając przeszłość, Gustaw popada w obłęd, staje się gwałtowny, wbija sztylet we własną pierś, ale nie umiera (jest więc upiorem). Ksiądz jest przerażony. Gustaw uspokaja go, tłumaczy, że to wszystko jest jego pokutą. Pobyt Gustawa u Księdza zbliża się ku końcowi. Mężczyzna pyta Księdza, dlaczego nie ma już obrzędu Dziadów. Ksiądz odpowiada, że to zabobon, który jest źródłem dziwacznych opowieści. Gustaw oskarża go o brak wiary w życie pozagrobowe i ponownie wzywa ducha zaklętego w kantorku. Ksiądz dowiaduje się, że mężczyzna jest upiorem. Zjawa prosi o przywrócenie Dziadów. Zegar wybija godzinę dwunastą, a przed obrazem Najświętszej Marii Panny gaśnie światło. Gustaw milknie i znika. Godziny w Dziadach cz. IV Historia Gustawa podzielona jest na trzy godziny: godzina miłości (rozpoczyna się o 9., w tej godzinie Gustaw mówi o ukochanej, wpływie książek, trzech rodzajach śmierci) godzina rozpaczy (rozpoczyna się o godzinie 10., Gustaw mówi o odwiedzinach ruin rodzinnego domu, rozstaniu z ukochaną, cierpieniu bez granic, samobójstwie) godzina przestrogi (rozpoczyna się o 11., Gustaw zwraca uwagę, że gdy ktoś zaznał szczęścia za życia (np. miłości), nie może na nie liczyć po śmierci, mówi też o tym, że obrzęd Dziadów powinien wrócić). Geneza utworu Dziady cz. IV Adam Mickiewicz pisał IV część „Dziadów” między jesienią 1821 roku a wiosną 1822 roku. To czas, gdy poeta odnosił już pierwsze sukcesy literackie, ale cierpiał również z powodu nieszczęśliwej miłości do Maryli Wereszczakówny i przeżywał śmierć matki. W takich realiach powstał utwór, w którym świat zmarłych współistnieje ze światem żyjących. „Dziady cz. IV” to dzieło romantyczne, bogate w elementy nowatorskie. Świat nadprzyrodzony przenika się ze światem ziemskim, pojawiają się elementy fantastyczne, atmosfera utworu jest tajemnicza, niesamowita. Czwarta część „Dziadów” została opublikowana razem z częścią drugą. Obie określa się mianem „Dziadów wileńsko-kowieńskich” (za względu na ich miejsce powstania). Czwarta część została napisana w Kownie. Problematyka poruszana w czwartej części Dziadów Adam Mickiewicz skupia się w czwartej części Dziadów na sile miłości. Ma być ona najważniejszym uczuciem doświadczanym przez człowieka. Uczuciem, które daje największe szczęście, ale jest też źródłem ogromnego cierpienia, które może doprowadzić do szaleństwa (to miłość romantyczna). Hołduje też popularnej w twórczości epoki romantyzmu idei, że serce jest ważniejsze niż rozum. Twórcy romantyczni często sięgali do ludowego systemu etyczno-moralnego, w którym dobro zawsze jest wynagradzane, a zło karane. Każde przewinienie pociąga za sobą konsekwencje w postaci kary. Umiejętność odróżnienia dobra od zła, cechująca ludową moralność, wynika właśnie z kierowania się czuciem i wiarą. Zagadnieniem poruszanym w dramacie jest również niestałość uczuć kobiet. To z czwartej części Dziadów pochodzi słynny cytat: Kobieto, puchu marny! Ty wietrzna istoto. Dziady cz. IV – opis bohaterów Gustaw – młody, tajemniczy, samotny. Przejawia oznaki szaleństwa. Ubrany w skrawki materiałów. Dawny uczeń Księdza, zdolny. Żyje wspomnieniami o utraconej miłości. Jego światopogląd ukształtowały książki zbójeckie. Stał się marzycielem. Odrzucony przez ukochaną, która poślubiła innego. Popełnił samobójstwo. Ksiądz – kapłan, wychowujący samotnie dzieci. Stracił rodzinę. Nie potrafił się z tym pogodzić. Dawny nauczyciel Gustawa, dla którego był jak ojciec. Racjonalista o trzeźwym spojrzeniu na świat. Maryla – ukochana Gustawa, miała anielską urodę. Ideał kobiety, doskonała pod każdym względem. Zrezygnowała z prawdziwej miłości dla bogactwa. Nosi imię ukochanej Adama Mickiewicza (która wyszła za mąż za innego mężczyznę) Zobacz także: Zemsta - test ze znajomości lektury Pan Tadeusz - test sprawdzający Test ze znajomości Balladyny
Oda do młodości – streszczenie, analiza i interpretacja
O co chodzi w „Odzie do młodości?” Przede wszystkim o to, że młodość to coś więcej niż etap w życiu człowieka. To czas, kiedy można zmieniać świat, przeciwstawiając się stylowi myślenia i egoizmowi starców. Prócz streszczenia „Ody do młodości” zerknij również na naszą analizę i interpretację tego utworu.
Ten słynny wiersz Adama Mickiewicza, który poznają wszyscy polscy uczniowie, jest prawdziwą pochwałą młodości. Choć napisany językiem, który współczesnemu czytelnikowi może sprawiać lekką trudność w odbiorze, zawiera treści bliskie sercu niemal każdego wchodzącego w dorosłe życie człowieka, czyli odwieczny spór młodego pokolenia ze starym, kontrast między młodością a starością, między nowym, świeżym spojrzeniem na świat, a jego starą skostniałą wizją. W tym wypadku nowością jest to, co niesie romantyzm, a stare są oświeceniowe ideały (między innymi konflikt między uczuciem a rozumem). „Oda do młodości” Mickiewicza powstała w wyniku inspiracji innym dziełem – wierszem Friedricha Schillera „Do radości”, który jest dziś tekstem hymnu Unii Europejskiej. Przedstawiamy streszczenie utworu, który powstał na przełomie dwóch epok - oświecenia i romantyzmu. I zawiera cechy zarówno jednej, jak i drugiej epoki. Spis treści: „Oda do młodości” – streszczenie Geneza i gatunek „Ody do młodości” Analiza i interpretacja „Ody do młodości” Problematyka „Ody do młodości” (podsumowanie) „Oda do młodości” – streszczenie „Odę do młodości” otwiera wers na temat ludzi porównanych do szkieletów. Chwilę potem podmiot liryczny zwraca się do młodości, by dodała mu skrzydeł. Chce się wznieść ponad martwotę, zyskać jak najszerszą perspektywę i otwartość na to, co nowe i pełne nadziei. Przeciwieństwem młodości jest gnuśność, samolubstwo i ograniczenie „starców” przywiązanych do zasad panujących dotąd wśród ludzi. Podmiot liryczny wypowiada się o „starych” z pogardą, nie szczędząc obrazowych porównań. Jednocześnie jest pełen wiary w moc młodości. Innymi słowy, w siłę młodych w walce z tym, co powinno minąć. Osoba mówiąca w wierszu woła: „Gwałt niech się gwałtem odciska, A ze słabością łamać uczmy się za młodu!” Młodość to również, zdaniem podmiotu lirycznego, zdolność nawiązywania trwałych przyjaźni: „Razem młodzi przyjaciele! W szczęściu wszystkiego są wszystkich cele; Jednością silni, rozumni szałem, Razem młodzi przyjaciele!” Mimo że na świecie wciąż panuje „noc głucha”, to „miłość ogniem zionie”, czyli lada chwila zrobi się nie tylko jasno, ale i ciepło. Miłość (serce) zwycięży rozum, dzięki pokoleniu młodych. Geneza i gatunek „Ody do młodości” Adam Mickiewicz napisał „Odę do młodości” w Boże Narodzenie 1820 roku (dokładnie 26 grudnia, dwa dni po swych 22. urodzinach). To czasy, kiedy kończy się epoka oświecenia (wiek rozumu), a do głosu dochodzą romantycy. W tej sytuacji spór starych z młodymi jest nieunikniony... Informację na temat gatunku mamy jak na dłoni, w tytule utworu. To oda, która odznacza się podniosłym tonem, pochwałami na cześć osoby, zjawiska czy rzeczy i określana jest jako gatunek klasyczny, znany już starożytnym. Analiza i interpretacja „Ody do młodości” Analiza ody odkrywa przed nami, że to wiersz o formie nieregularnej i niedokładnych rymach. Dodaje to dramatyzmu i może być odczytywane, jako przejaw buntu, przeciw tworzeniu strof o równej liczbie wersów, takiej samej liczbie sylab i układzie rymów (na sposób klasyczny, więc oświeceniowy). W wierszu zastosowane są apostrofy, bezpośrednie zwroty do młodości, przyjaciół, czytelników, ziemi i wolności. Mickiewicz w swoim dziele umieścił porównania i epitety o znaczeniu przenośnym. Są też metafory, które pobudzają wyobraźnię czytelnika. Tekst ma podniosły i emocjonalny charakter (wykrzyknienia). Utwór łączy cechy oświeceniowe i romantyczne. Kompozycja opiera się na kontraście między młodością a starością. Jeśli chodzi o interpretację, nie ma wątpliwości, że młodość ukazana jest jako wartość o wielkiej mocy. Podmiot liryczny wierzy w jej potęgę, podobnie jak w siłę przyjaźni pomiędzy młodymi. Porównuje światopogląd starych i młodych, zdecydowanie na korzyść potencjału młodzieży. Wyśmiewa przy tym wady świata tworzonego przez „starych”, pozbawionego świeżości, autentyczności, emocji, przyjaźni, aktywności, rozmachu i wyobraźni. Kontrast między pokoleniami jest jak przepaść... Podmiot liryczny wzywa do rewolucji, w której młodość wygra z odrażającą starością. Problematyka „Ody do młodości” (podsumowanie) Jak widzisz na podstawie streszczenia, analizy i interpretacji „Ody do młodości”, utwór porusza takie zagadnienia jak: spór międzypokoleniowy, krytyka skostniałego oświecenia (mijającej epoki), potęga młodości, potrzeba wspólnej aktywności, konieczność wzniesienia ponad ograniczenia dyktowane przez przeszłość, romantyczny entuzjazm pochwała autentyczności uczuć (serce ponad rozumem). Zobacz także: Środki stylistyczne: czym są, funkcje, przykłady Wykrzyknik: co to jest i jaką pełni funkcję? (PRZYKŁADY I ĆWICZENIA) Dziady cz. 2: trudny tekst z lektury
Sklepy cynamonowe – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Jednym z najbardziej oryginalnych utworów 20. międzywojennego jest zbiór opowiadań Bruno Schultza – Sklepy cynamonowe. Streszczenie tego dzieła pozwoli Ci uporządkować złożone opisy, w których jawa miesza się z rzeczywistością. Tytuł opowiadania wywodzi się z porównawczego określenia tytułowego sklepu, który w oczach autora miał kolor kory cynamonu.
„Sklepy cynamonowe” to powieść, która przedstawia świat widziany oczami dziecka, ale opisuje go w sposób poetycki. Wiele wskazuje na to, że są to wspomnienia z dzieciństwa opisane przez dorosłego, który mistrzowsko włada wyobraźnią i piórem. Przykładem jest opis zakupów zrobionych przez służącą Adelę (porównaną do bogini sadów, Pomony). Zwykłe owoce i mięso przedstawione są jak magiczne substancje z poetyckiej baśni. Dokładne poznanie problematyki i streszczenia „Sklepów cynamonowych" Schulza ułatwi ci pisanie rozprawek nawiązujących do takich motywów jak: szaleństwo, ptaki, magiczne miejsca, labirynt czy dzieciństwo. Spis treści: Sklepy cynamonowe – plan wydarzeń Sklepy cynamonowe – streszczenie szczegółowe Geneza utworu Sklepy cynamonowe Czas i miejsce akcji Sklepy cynamonowe – opis bohaterów Sklepy cynamonowe – plan wydarzeń Ukazanie miasteczka, okolic domu i mieszkania Józefa. Odwiedziny Józefa z matką u ciotki Agaty. Rozmowa chorego ojca Józefa z Bogiem. Zainteresowanie Jakuba (ojca Józefa) ptakami. Wypędzanie ptaków przez Jakuba i Adelę. Przyniesienie manekinów do jadalni przez szwaczki i zaczęcie prac. Wygłoszenie przez Jakuba traktatu o manekinach. Zabawy Józefa z psem Nemrodem. Nocne hulanki wujka Karola. Problemy Jakuba. Wizyta w teatrze. Powrót Józefa do domu po portfel. Nawiedziny sklepów cynamonowych. Wizyta Józefa w gimnazjum. Historia mapy miasta. Opis ulicy Krokodyli. Zniknięcie Jakuba. Walka Józefa z karakonami. Zmiana Józefa w jednego z karakonów (karaluch). Pożar i wichura w mieście. Ciągła praca w sklepie. Powrót ptaków zabijanych przez ludzi. Detronizacja Jakuba. Sklepy cynamonowe – streszczenie szczegółowe Sierpień Jest lato. Ojciec Józefa (Józef to dziecko w roli narratora) wyjeżdża do sanatorium. Zostawia syna z matką, starszym bratem i gosposią Adelą. Ich mieszkanie znajduje się na pierwszym piętrze kamienicy. W każdą sobotę Józef wychodzi z matką na spacery po rynku. Niedaleko znajduje się rumowisko. Mieszka tam Tłuja, chora psychicznie dziewczynka. Jej matką jest Maryśka. Narrator opisuje ją jako niską zżółkłą kobietę, która zarabia myjąc podłogi. W jednym z domów mieszka ciocia Agata. Często narzeka. Główną przyczyną jej zmartwień jest wuj Marek, niski i chudy. Józef spotka również córkę Agaty, Łucję oraz najstarszego syna, Emila. Czuje do niego ogromną sympatię. Chłopak pokazuje Józefowi talię kart z wizerunkami nagich ludzi. Nawiedzenie Józef z rodziną mieszkają w kamienicy na pierwszym piętrze. Budynek jest dla chłopca jak labirynt, przestrzeń pełna zagadek i tajemnic. Nigdy nie wiadomo, ile pokojów jest wynajętych. Wczesną zimą ojciec narratora (Jakub) zaczyna chorować. Większość czasu przesiaduje w domu, kontrolując księgi rachunkowe sklepu z tkaninami, która prowadzi jego żona. Mężczyzna jest pogrążony w świecie liczb, z czasem coraz bardziej traci kontakt z domownikami. Co wieczór rozmawia z Bogiem. Pewnego razu kłóci się z nim, co wywołuje zdziwienie jego bliskich. Od czasu sprzeczki ze Stwórcą, Jakub coraz mocniej podupada na zdrowiu. Staje się kruchy. Chwile, gdy zachowuje się radośnie lub normalnie, są wyjątkiem. Domownicy przyzwyczajają się do dziwactw starca, który czasem znika na kilka dni w zakamarkach domu, a później znienacka się pojawia. Ptaki Jakub w wolnych chwilach pali w piecach i majsterkuje przy karniszach. Korzysta z drabiny i chodzi na niej jak na szczudłach. Wkrótce okazuje się, że jego nową pasją stają się ptaki. Sprowadza jaja ptactwa różnych gatunków, by wykluwały się z nich pisklęta. Sam z czasem zaczyna przypominać ptaka. Całe stado ptaków lokuje na strychu. Pewnego dnia gosposia Adela załamana bałaganem i fetorem, otwiera okna i wypuszcza wszystkie ptaki. Jakub chce również wznieść się w powietrze. W późniejszych dniach wiele migrujących ptaków zatrzymuje się na dachu tej kamienicy. Manekiny Ptasia impreza jest ostatnim wydarzeniem, w czasie panującej nudy. Narrator z podziwem wspomina wyczyny ojca. Domownicy cieszą się z tego, co zrobiła gosposia Adela. Kolejne tygodnie mijają powoli. Któregoś dnia szwaczki Paulina i Polda przynoszą do mieszkania manekiny. Ojciec Józefa od razu dostrzega ich pracę. Od tego momentu zaczyna pojawiać się w towarzystwie panien. Przy okazji przygląda się i chwali ich ciała. Traktat o manekinach Ojciec Józefa jest zdania, że materia, ze względu na swoją plastyczność, kusi człowieka, by ten kształtował ją tak, jak uważa za stosowne. Jednocześnie mężczyzna sądzi, że człowiek nie ma ambicji, by dążyć do perfekcji. Ojciec tłumaczy, że ludzie formują z materii niepełne kształty, przystosowane tylko do jednej roli. Traktat o manekinach. Ciąg dalszy Następnego wieczoru ojciec Józefa znów podejmuje temat manekinów i materii. Mówi o wielkiej mocy, a zarazem przekleństwie, jakim jest zamknięcie w określonej formie. Gdy manekin przyjmuje rozgniewany wyraz twarzy, trwa on w złości bez końca. Traktat zostaje przerwany przez gosposię. Traktat o manekinach. Dokończenie Któregoś wieczoru po raz kolejny ojciec Józefa przystępuje do wyjaśniania swych przemyśleń. Podkreśla, że materia wykazuje pewne tendencje, przybiera określone wcześniej formy i dostosowuje się do nich. Największe bogactwo form można dostrzec w starych mieszkaniach, pełnych zapomnianych pokoi. Paulina i Polda nie mogą dłużej słuchać słów starego mężczyzny, proszą Adelę, by go uciszyła. Nemrod Cały sierpień Józef spędza na zabawie ze szczeniakiem, który niespodziewanie pojawił się w kuchni ich mieszkania. Zwierzak jest nieporadny i bezbronny. Wywołuje uśmiech u domowników. Piesek otrzymuje imię Nemrod i zaczyna zachowywać się zupełnie inaczej. Odgaduje, że to, co mu podsuwają, nie jest nowością, lecz czymś doskonale znanym. Pan Najdalszą częścią podwórza jest zaułek między komorą, wychodkiem, a tylną ścianą kurnika. Znajduje się tam ogródek. To przestrzeń dzika, wypełniona chwastami. Pewnego dnia, gdy narrator oddaje się polowaniu na motyle, dostrzega miejscowego włóczęgę. Jest przekonany, że mężczyzna cierpi, lecz ten, gdy widzi młodzieńca, śmieje się i ucieka. Pan Karol W sobotnie popołudnie wuj Karol udaje się z wizytą do letniska położonego o godzinę marszu od miasteczka. Jest tam jego żona z dziećmi. Wuj wraca późno. Śpi do południa, a potem przegląda rachunki. Z trudem odnajduje się w pustym mieszkaniu. Otwierając szuflady, czuje się jak złodziej. Po skończeniu pracy opuszcza dom. Sklepy cynamonowe W czasie zimy ojciec narratora zmienia się coraz bardziej. Jego zmysły wyostrzają się, a uwagę pochłaniają dziwne odgłosy. Matka Józefa zabiera męża na spacery, by wprowadzić do jego życia drobne zmiany. Pewnego dnia wybierają się do teatru. Gdy są na miejscu, ojciec uświadomia sobie, że nie zabrał portfela. Po pieniądze idzie Józef. Wędrówka do domu okazuje się dobrym czasem na wspomnienia o sklepach cynamonowych, w których można było kupić ciekawe rzeczy. Józef postanawia zmienić drogę i skręca w jedną z uliczek. W pewnym momencie uświadamia sobie, że znajduje się obok gmachu gimnazjum. Niewiele myśląc, decyduje się odwiedzić salę, w której profesor Arendt prowadził wieczorne lekcje rysunku. Trafia jednak do gmachu zajmowanego przez dyrektora. Po chwili wraca na ulicę. Idąc dalej, Józef dostrzega dorożki. Jedna z nich podjeżdża doń i woźnica pyta, czy chce z nim jechać. Józefa nie trzeba długo namawiać. Gdy powóz mija dorożkarzy, woźnica zostawia bohaterowi lejce, a sam dołącza do towarzyszy. Tym sposobem Józef przejmuje stery i rusza w drogę przez las. W pewnym momencie koń zamienia się w konika z drewna. Józef postanawia wrócić do miasta na piechotę. Ulica krokodyli Ojciec Józefa, Jakub przechowuje w jednej ze swoich szuflad mapę całego miasta. Na tym skrawku papieru wyróżnia się ulica Krokodyli, którą otacza pustka. Jak gdyby twórca mapy nie był pewien, czy w okolicy można znaleźć życie. Przestrzeń wokół ulicy Krokodyli jest przemysłowo-handlową częścią miasta. Jest pozbawiona barw. Mieszkańcy rzadko się tu zapuszczają. Ludzie, którzy żyli w okolicy ulicy Krokodyli, różnią się od ludzi mających domy w innych częściach miasta. Są niejako „wybrakowani”, podobnie jak to, co można znaleźć w tym regionie. Karakony Nadeszły szare dni, bez świąt, bez niedziel i ojca, którego już nie ma. Mieszkanie wynajmuje telefonistka. Z całego ptasiego gospodarstwa zostaje jedynie wypchany kondor. Józef czuje żal do matki. Zarzuca jej zbyt małą żałobę po ojcu i karakonach. Jakub w ostatnich miesiącach swojego życia pasjonował się owadami. Obserwując je, upodabniał się do nich, podobnie jak wówczas, gdy zajmował się ptakami. Wichura Na strychach dzieją się tajemnicze rzeczy. Butelki, naczynia i inne przedmioty zdają się ożywać. Nadchodzi trwająca trzy dni i trzy noce ciemność połączona z wichurą. Józef nie idzie do szkoły. Bohaterowie nie jedzą obiadu, gdyż ogień wypada z pieca na izbę. Pożar rozprzestrzenia się, przeraża matkę Józefa i Adelę, które pakują dobytek, by uratować go przed ogniem. Domownicy orientują się, że nie ma ojca. Domyślają się, że jest w sklepie i nie może wrócić przez wichurę. Jeden z subiektów wraz z bratem postanawia wyruszyć do Jakuba z jedzeniem. Przez wichurę nie mogą dotrzeć do sklepu. Z wizytą przychodzi ciotka Perazja. Zaradna i drobna kobieta oferuje pomoc Adeli w obowiązkach. Ciotka rozpala ogień, gospodyni nad płomieniem opala koguta. Ptak porusza się, po czym płonie. Zdenerwowana ciotka biega i klnie. Noc Wielkiego Sezonu Zbliża się pora Wielkiego Sezonu, czas, w którym ludzie odwiedzają sklepy. Nadciągają fale klientów. Jakub szuka subiektów. Mieli mu pomóc w obsługiwaniu gości, lecz wolą flirtować z Adelą. W pomieszczeniu pojawia się chmara wielobarwnych ptaków. Nie reagują na zaklęcia Jakuba. Ludzie zaczynają rzucać w nie kamieniami. Ptaki lądują na ziemi. Józef jest świadkiem smutnego powrotu ojca o świcie. W tym czasie Adela przygotuje kawę. Geneza utworu Sklepy cynamonowe Bruno Schulz długo tworzył wyłącznie do szuflady. Nie myślał o wydawaniu swych dzieł. Niesamowite, poetyckie historie zawarte w „Sklepach cynamonowych“ czytała jedynie garstka najbliższych przyjaciół. Pomysł na dzieło pojawił się podczas wymiany korespondencji autora z Dorotą Vogel. Opowiadania zostały opublikowane dzięki Zofii Nałkowskiej, która odkryła talent Schulza. Czas i miejsce akcji Świat w opowiadaniach Schulza jest niespotykany i rządzący się swoimi prawami. Nie znajdziemy tam typowych elementów tradycyjnej powieści. Rzeczywistość jest odrealniona, groteskowa, czasem formowana na kształt snu. Największe znaczenie mają refleksje i wspomnienia. Akcja utworu rozgrywa się w małym miasteczku Drohobycz (obecna Ukraina). Czas wydarzeń szacowany jest przed wybuchem I wojny światowej. Mowa jest też o wątkach historycznych i obyczajowych. Sklepy cynamonowe – opis bohaterów Józef – główny bohater utworu. Jednocześnie pełni funkcję narratora. Ogląda świat oczami dziecka, które obserwuje ojca. Józef dorasta w Drohobyczu. Widzi świat poprzez pryzmat fantazji. Gdy opowiada, to potrafi śnić na jawie. Chodząc ulicami miasteczka, oddala się w świat fantazji. Jakub – ojciec Józefa (narratora). Uległy wobec służącej Adeli. Wciąż się zmienia. Podczas rozmowy z Bogiem przypomina patriarchę. Gdy zajmuje się ptactwem – upodabnia się do ptaków, gdy pasjonują go karakony – zaczyna przypominać owada. Z czasem jest go coraz mniej. Próbuje wyzwolić się z przytłaczającej atmosfery panującej Drohobyczu. Ujawnia się jego lęk przed odczłowieczeniem, sprowadzeniem do roli manekina. Matka – jest przeciwieństwem ojca, którego ciężko zrozumieć. Uosobienie spokoju i harmonii świata. Według ojca, jest niedbałą kobietą. Adela – gospodyni w domu Józefa. Praktyczna, zmysłowa i bardzo kobieca. Dla Jakuba i Józefa stanowi symbol dominacji nad mężczyznami. Jest kobietą fascynującą, wprowadzającą nowy porządek. Agata – ciotka Józefa. Symbol kobiecej płodności, wzbudza sympatię narratora. Wuj Karol – ekscentryczny wdowiec. Paulina i Polda – dziewczęta, które zajmują się szyciem. Zobacz także: Granica – streszczenie, plan wydarzeń, problematyka Lalka – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów Jądro ciemności – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów, problematyka
Mit o Syzyfie – streszczenie, plan wydarzeń, charakterystyka bohatera
Mit o Syzyfie to jeden z przykładów ponadczasowej wartości starożytnej literatury greckiej. Przejmujący tragizm postaci był i jest inspiracją dla pisarzy i innych twórców. Streszczenie mitu o Syzyfie pozwoli ci przypomnieć sobie i uporządkować najważniejsze informacje na temat dziejów jednego z największych nieszczęśników w historii świata.
Mit o Syzyfie był między innymi inspiracją do powstania związku frazeologicznego „syzyfowa praca”, oznaczającego ciężkie starania, wysiłki, nieprzynoszące żadnych efektów. Mitologiczny motyw Syzyfa znajduje zastosowanie także w dziedzinie psychologii. Tak zwany syndrom Syzyfa pojawia się między innymi u sportowców, którzy mimo wciąż podejmowanych wysiłków nie osiągają lepszego wyniku w klasyfikacjach (choć teoretycznie powinni być coraz lepsi). Spis treści: Mit o Syzyfie – plan wydarzeń Mit o Syzyfie – streszczenie Interpretacja mitu o Syzyfie Motyw kary w micie o Syzyfie Charakterystyka Syzyfa Mit o Syzyfie – plan wydarzeń Syzyf władcą Koryntu. Udział Syzyfa w uczcie na Olimpie. Plotkowanie Syzyfa i gniew bogów. Podstęp Syzyfa: uwięzienie Tanatosa, boga śmierci. Wieczne życie na ziemi. Uwolnienie Tanatosa. Syzyfowa praca. Mit o Syzyfie – streszczenie Syzyf był człowiekiem popularnym i lubianym. Cieszył się również szacunkiem bogów. Często zapraszano go na uczty i uroczystości, które odbywały się na Olimpie, siedzibie bogów. Syzyf jadał tam pokarmy, które pozwalały mu utrzymać wiecznie młody wygląd. Miał jednak pewną słabość, którą była skłonność do plotkowania. Bogom niezbyt się to podobało, ale nie gniewali się na Syzyfa do czasu, gdy ten wyjawił tajemnicę Zeusa. Zagniewany Zeus postanowił ukarać Zeusa śmiercią. Przebiegły Syzyf nakazał żonie, by nie urządzała mu pogrzebu. W ten sposób chciał mieć powód, by wrócić na ziemię i dopilnować spraw związanych ze swym pochówkiem. Opuściwszy Hades, krainę zmarłych, Syzyf wcale nie zamierzał tam wracać. Ukrył się, a gdy Zeus posłał doń samego boga śmierci, Tanatosa — Syzyf uwięził go w lochach. W tej chwili z ziemi zniknęła śmierć, a ludzie zyskali nieśmiertelność. Bogowie nie mogli tego tak zostawić. Bóg Hermes uwolnił Tanatosa, który sprowadził Syzyfa do Tartaru, najbardziej mrocznej części Hadesu. Jak głosi mit, aż do dziś wtacza pod górę głaz, który na szczycie spada i Syzyf musi znów go wtaczać. Interpretacja mitu o Syzyfie Mit o Syzyfie jest mitem pesymistycznym — ukazuje bezsens życia i śmierci. Syzyf był królem Koryntu, który stracił tron i uznanie, gdy zdradził sekret Zeusa. Dwa razy udało mu się oszukać śmierć. Za trzecim razem nie był dość przebiegły i został ukarany. W opowieści ukazana jest mitologiczna wizja czasu. Praca Syzyfa jest nieskończona, czas jest czymś w rodzaju zamkniętego kręgu, symbolem uwięzienia człowieka w schematach, w błędnym kole. Syzyf stał się również symbolem francuskiego egzystencjalizmu. Ma świadomość braku celu swej pracy, lecz nie poddaje się i zaczyna wszystko wciąż od nowa. Człowiek, podobnie jak Syzyf, pomimo absurdu życia powinien szukać wartości w sobie i tym, co robi, i nie oddawać się mimo braku efektów. Motyw kary w micie o Syzyfie Ukarany przez bogów Syzyf ma wtaczać na szczyt góry ciężki głaz, lecz kamień stacza się za każdym razem gdy Syzyf zbliża się do szczytu. To właśnie stąd pochodzi związek frazeologiczny „syzyfowa praca” - praca, której nigdy nie da się skończyć, która nie przynosi rezultatów. Charakterystyka Syzyfa Syzyf był władcą Koryntu. Dobrze wypełniał swoje obowiązki. Państwo było bogate, ludowi żyło się dostatnio. Syzyfowi niczego nie brakowało do szczęścia, był jednym z tych, o których można powiedzieć, że urodzili się pod szczęśliwą gwiazdą. Miał zaszczyt często bywać na Olimpie. Niestety, zgubiło go zamiłowanie do rozsiewania plotek. Syzyf nie potrafił utrzymać w sekrecie żadnej powierzonej mu tajemnicy. Zaletami Syzyfa była odwaga i kreatywność. Dzięki sprytowi podkradał z Olimpu nektar i ambrozję. Potrafił przechytrzyć nawet Tanatosa, władcę śmierci. Przyczynił się w ten sposób całej ludzkości (wraz z uwięzieniem Tanatosa śmierć przestała istnieć). Odsunął w ten sposób od ludzi to, czego bali się najbardziej, czyli śmierć i choroby. Zobacz także: Pisownia „nie” z różnymi częściami mowy – zasady plus dyktando sprawdzające Rzeczownik: co to jest, jak się odmienia, na jakie pytania odpowiada [przykłady] Powtórka z lektur na egzamin ósmoklasisty: najważniejsze utwory, bohaterowie, zagadnienia
„Świtezianka”: streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Przedstawiamy streszczenie „Świtezianki”, które pozwoli odświeżyć podstawowe informacje przed ważnym sprawdzianem lub egzaminem. Przygotowaliśmy również plan wydarzeń i opisy bohaterów tej ballady Adama Mickiewicza. W naszym streszczeniu znajdziesz też wiadomości na temat genezy i narratora „Świtezianki”.
Ballada „Świtezianka” Adama Mickiewicza to utwór na wskroś baśniowy, więc autor nie podaje dokładnego miejsca i akcji wydarzeń. Wiemy jedynie, że opowieść zaczyna się latem, a kończy jesienią. I że każda ze scen ma miejsce w nocy. „Świtezianka” opowiada historię uczucia wystawionego na próbę. Na utwór można powołać się, pisząc rozprawkę na temat: miłości, zdrady oraz winy i kary. Spis treści: „Świtezianka” – plan wydarzeń „Świtezianka” – streszczenie Geneza utworu „Świtezianka” „Świtezianka” – opis bohaterów „Świtezianka”: plan wydarzeń Utwór jest balladą, której fabułę można przedstawić w następujących punktach: Spotkanie chłopaka i dziewczyny nad brzegiem Świtezi. Propozycja wspólnego życia złożona przez młodzieńca. Odrzucenie propozycji przez dziewczynę. Przysięga miłości zakochanego chłopaka. Ostrzeżenie przed skutkami złamania danego słowa. Odejście dziewczyny. Kuszenie młodzieńca przez nimfę. Złamanie obietnicy. Kara za złamanie obietnicy. Śmierć kochanków. „Świtezianka”: streszczenie Co noc nad brzegiem jeziora Świteź spotykają się chłopak i dziewczyna. On to przystojny strzelec. O niej wiemy jedynie, że jest płochliwa i niezwykle tajemnicza. Dziewczyna nie mówi o sobie właściwie nic, a po każdej schadzce znika jak kamfora. „Skąd przyszła? - darmo śledzić kto pragnie, Gdzie uszła? - nikt jej nie zbada. Jak mokry jaskier wschodzi na bagnie, Jak nocny ognik przepada.” Mimo że oboje nie znają się dobrze, wszystko wskazuje na to, że są w sobie zakochani. Pewnej nocy chłopak przysięga dziewczynie miłość i wierność aż po grób. Chce, by zamieszkała z nim w pobliskiej chatce, gdzie będzie dbał, by nigdy niczego im nie zabrakło (wymienia: owoce, mleko i mięso upolowanej zwierzyny). Dziewczyna nie ufa jego słowom. Wyjaśnia, że ojciec przestrzegał ją przed niestałością mężczyzn. Na pożegnanie prosi chłopaka o dotrzymanie obietnicy: „Dochowaj, strzelcze, to moja rada: Bo kto przysięgę naruszy, Ach biada jemu, za życia biada! I biada jego złej duszy.” Zrozpaczony strzelec błąka się po lesie w poszukiwaniu dziewczyny z marnym skutkiem. Rozczarowany idzie wzdłuż jeziora. Nagle zauważa piękną nimfę, która wynurza się z wody. Zachwycony jej urodą nie może przestać na nią patrzeć. Postać kusi go, by złamał przysięgę daną ukochanej, gdyż ta z pewnością nie traktuje jego uczuć poważnie. Strzelec opiera się, lecz po chwili rusza na środek jeziora ku pięknej nimfie. Tym samym łamie przysięgę złożoną dziewczynie. Zbliżając się do wynurzającej się z wody postaci, zauważa w niej dziewczynę, której przysięgał wierność. Dziewczyna powtarza słowa swej prośby o dochowanie obietnicy. Zgodnie z nimi zdrajcę czeka surowa kara. Chłopak znika pod wodą, a jego dusza zostaje zaklęta w rosnący nad brzegiem Świtezi modrzew. Od tamtego zdarzenia, dusze strzelca i dziewczyny snują się nad brzegiem jeziora. Geneza i gatunek utworu „Świtezianka” Po raz pierwszy „Świtezianka” ukazała się w tomie „Ballady i romanse” w 1822 roku. Rok publikacji „Ballad” to jedna z dat uważana za początek epoki romantyzmu w Polsce. Inspiracją do napisania dzieła mógł być pobyt Mickiewicza nad jeziorem Świteź u Michała Wereszczaka. Okolice te były nie tylko malownicze, ale i pełne legend, w które wciąż wierzyli tutejsi. Jeśli chodzi o gatunek, „Świtezianka” jest balladą romantyczną, która łączy cechy epiki, liryki i dramatu. O epickości świadczy np. fabuła utworu, o liryce — poetycki nastrój pełen tajemnic, elementy dramatu to dialogi. „Świtezianka”: opis bohaterów W utworze „Świtezianka” występują: chłopak – „piękny i młody” strzelec, zakochany, ale niegodny zaufania dziewczyna (która okazuje się też nimfą) – tajemnicza, czuła (daje chłopcu maliny), zasadnicza, pomna przestróg ojca, narrator — przyglądając się parze, ma pełny ogląd sytuacji, jest uważnym obserwatorem, lecz nie wnika w dalszy los bohaterów. Świtezianka: kim naprawdę była? Świtezianka – tytułowa bohaterka, mieszkanka jeziora Świteź, to młoda kobieta, wyjątkowej urody. Ma dobre serce i pragnie miłości, lecz nie jest naiwna. Na początku ballady poznajemy ją jako ukochaną strzelca. Gdy ten przysięga jej miłość, przybiera postać nimfy. Prowokując młodzieńca do zdrady i wymierzając mu karę, okazuje się bezwzględna i bezlitosna. Strzelec: zakochany bez pamięci czy szukający miłości? Strzelec – główny bohater, zakochany bez pamięci w Świteziance, pragnie, by spędziła z nim życie. Jest strzelcem w lesie, położonym nad jeziorem Świteź. Szczery i czuły wobec dziewczyny, chętnie składa jej przysięgę miłości. Niestety szybko łamie dane słowo. Ulega urokowi nimfy, którą okazuje się poznana wcześniej młoda dziewczyna (zgodnie z ludowymi wierzeniami, mało kto jest w stanie oprzeć się wodzącym na pokuszenie nimfom). Narrator: jaką rolę odgrywa w utworze? Narrator – to mieszkaniec okolicy jeziora Świteź. Przyznaje, że nie wie, kim jest ukochana strzelca. Relacjonuje miłość chłopaka i dziewczyny. Opisuje ich spotkania, pełni rolę obserwatora, ale wstrzymuje się od jakiejkolwiek oceny i nie wnika w uczucia bohaterów. Zobacz także: Zemsta - test ze znajomości lektury Pan Tadeusz - test sprawdzający Test ze znajomości Balladyny
Balladyna – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
„Balladyna” to baśniowa opowieść o zależnościach pomiędzy dobrem a złem, pełna motywów prosto z ludowych legend. Przypominamy, o czym opowiada uznawany za jeden z najpiękniejszych dramat Juliusza Słowackiego.
„Balladyna” Juliusza Słowackiego jest przykładem polskiego dramatu romantycznego. Utwór posiada luźną kompozycję i składa się z pięciu aktów. Spis treści: „Balladyna”: plan wydarzeń „Balladyna”: streszczenie krótkie „Balladyna”: streszczenie szczegółówe Geneza i gatunek utworu „Balladyna” „Balladyna”: opis bohaterów Porównanie Aliny i Balladyny „Balladyna”: plan wydarzeń Opowieść Pustelnika o utracie tronu. Porada Pustelnika dla Kirkora. Rozkaz Goplany. Przybycie Kirkora do domu Balladyny i Aliny. Rywalizacja sióstr – zbiory malin. Śmierć Aliny z ręki Balladyny. Krwawa plama na czole Balladyny. Ślub Balladyny z Kirkorem. Zamknięcie matki w wieży. Próby przejęcia władzy przez Balladynę. Śmierć Kirkora. Plany Balladyny wobec Kostryna. Śmierć Kostryna. Balladyna w roli sędziego. Śmierć Balladyny. „Balladyna”: streszczenie krótkie W ubogim domu mieszka Wdowa z dwiema córkami – Aliną i Balladyną. Pierwsza jest delikatna i łagodna, druga zaś żądna władzy, zaborcza, egoistyczna. Pewnego dnia za sprawą nimfy Goplany przybywa do nich książę Kirkor. Mężczyzna szuka żony i jest zauroczony obiema siostrami. O tym, czy żoną księcia zostanie Alina czy Balladyna, ma rozstrzygnąć „malinowy konkurs”. Wygra ta, która pierwsza uzbiera i przyniesie dzban malin. Balladyna widząc, że nie ma szans na wygraną z Aliną, zabija siostrę. Morderczyni wraca i okłamuje księcia Kirkora – twierdzi, że Alina uciekła z innym mężczyzną. Kłamstwo sprawia, że zostaje żoną księcia. Balladyna wstydzi się tego, skąd pochodzi, dlatego zamyka matkę w wieży. Ogarnięta żądzą władzy rozmyśla, jak pozbyć się męża i zasiąść na tronie. Kiedy Kirkor wyrusza na wojnę, jego zona rozkochuje w sobie von Kostryna. Namawia go, by przy jej pomocy zgładził Kirkora. Gdy książę Kirkor ginie, Balladyna morduje również Kostryna. W końcu realizuje swój plan i zasiada na tronie. Rządzi, wydając wyroki śmierci. Jeden dotyczy jej samej – Balladyna ginie rażona piorunem. Zobacz także: „Balladyna” – jak dobrze znasz dramat J. Słowackiego? [TEST] „Balladyna”: streszczenie szczegółowe Akt I Scena 1 Do Pustelnika przychodzi Kirkor. Prosi o radę w sprawie wyboru żony. Mędrzec doradza mu, by poślubił dziewczynę z ludu. Kirkor przy okazji dowiaduje się, że Pustelnik (a tak naprawdę król Popiel III), został podstępnie usunięty z tronu przez swego brata Popiela IV. Rządy obecnego króla są złe i przynoszą wiele nieszczęść. Kirkor podejmuje decyzję, że będzie prowadził walkę o tron dla Popiela III. Scena 2 Nimfa Goplana budzi się ze snu. Jest zakochana w Grabcu, lecz ten nie odwzajemnia jej uczuć, bo kocha Balladynę. Królowa planuje zemstę i wydaje rozkazy swym sługom. Chce, by Chochlik przeszkodził w spotkaniu kochanków, a Skierce każe doprowadzić Kirkora do chaty wdowy. Scena 3 Kirkor przybywa do chaty Wdowy i poznaje dwie siostry, Balladynę i Alinę. Ma mętlik w głowie, gdyż nie wie, którą wybrać. Wdowa proponuje, by poślubił tę, która pierwsza uzbiera dzban malin. Akt II Scena 1 Chochlik za poleceniem Goplany prowadzi Grabca po lesie, aż znużony mężczyzna w końcu zasypia. Nimfa wypytuje Skierkę o zdarzenia u Wdowy. Chochlika pyta o Balladynę i Grabca. Dowiaduje się o ich spotkaniu. Wpada we wściekłość i karze Chochlika za złe wykonanie zadania. Zamienia Grabca w wierzbę. Siostry idą zbierać maliny. Balladyna, która zebrała ich mało, zabija siostrę. Wszystko widzi zamieniony w wierzbę Grabiec. Zamordowaną Alinę znajduje Filon, który zakochuje się w niej i ją całuje. Balladyna zabiera maliny siostry, a Goplana sprawia, że na jej czole pojawia się czerwona plama. Scena 2 Kirkor i Wdowa czekają na dziewczyny. Pojawia się Balladyna, mówiąc, że jej siostra uciekła z jakimś mężczyzną. Kirkor poślubia Balladynę. Akt III Scena 1 Ktoś podpala chatę Wdowy. Ludzie dowiadują się, że Balladyna poślubiła Kirkora. Scena 2 Kirkor wyjeżdża na wojnę. Balladyna zrywa kontakty ze wszystkimi z dawnego otoczenia, nie wpuszcza do zamku Grabca oraz znajomych matki. Scena 3 Pustelnik radzi Kirkorowi, by ten wysłał żonie zapieczętowaną skrzynię i ostrzegł ją, że pod żadnym pozorem ma jej nie otwierać. Chce sprawdzić lojalność dziewczyny. Balladyna natomiast idzie do Pustelnika z prośbą, by usunął plamę na jej czole. On zgadza się, lecz stawia warunek: może to zrobić tylko Alina, którą Pustelnik może zbudzić z wiecznego snu. Przestraszona Balladyna nie godzi się na to i ucieka. Scena 4 Goplana jest wciąż zakochana w Grabcu. Aby zdobyć jego serce, zamienia go w króla dzwonków. Nakłada na jego głowę koronę Popiela III i przekazuje mu władzę nad przyrodą. Grabiec planuje, jak będą wyglądały jego rządy. Scena 5 Kostryn, podsłuchując rozmowę Pustelnika z Balladyną, poznaje jej tajemnicę. Do zamku przybywa posłaniec ze skrzynią. Kostryn podejrzewa, że wie on zabójstwie Aliny i rzuca się na posłańca z mieczem. Balladyna pomaga w zabójstwie i zadaje posłańcowi ciosy nożem. Akt IV Scena 1 Trwa uczta na zamku. Zmęczona i głodna Wdowa, matka Aliny i Balladyny, dostaje się na salę. Balladyna wstydzi się jej, nie przyznaje się do niej i każe wyrzucić matkę za bramę. Goniec informuje zgromadzonych o zwycięstwie Kirkora nad Popielem IV. Lud chce ogłosić go królem, lecz ten mówi, że zostanie nim właściciel korony Lecha. Balladynie ukazuje się duch Aliny. Przerażona tym mdleje. Scena 2 Kirkor informuje Pustelnika, że wyrusza do Gniezna, by znaleźć skradzioną koronę. Ten, kto z nią przybędzie, będzie uznany za złodzieja. Wdowa pojawia się u Pustelnika, żaląc się na swój los. Mężczyzna obiecuje jej, że gdy odzyska swój tron, ukarze jej córkę. Scena 3 Chochlik i Skierka rozmawiają o tym, co będą czynić. Scena 4 Balladyna zabija Grabca, gdyż to on posiada koronę, ale w ciemnościach nie może jej znaleźć. Koronę odnajduje Kostryn, który również chce zdobyć władzę. Balladyna nakazuje zabić Pustelnika. Akt V Scena 1 Goplana opuszcza krainę, którą włada. Jest przerażona skutkami swych czarów. Scena 2 Kirkor przygotowuje żołnierzy do walki. Wysyła posłańców do Pustelnika, który, jak się okazuje, powiesił się przed swoją chatą. Scena 3 Balladyna i Kostryn podjęli się walki przeciwko Kirkorowi. Przekupując połowę żołnierzy, wygrywają z nim bitwę. Kostryn zabija Kirkora. Balladyna chcąc również pozbyć się kochanka, kroi przyniesiony chleb zatrutym nożem. Mężczyzna zjada kawałek chleba. Scena 4 Kostryn umiera. Zgodnie z prawem i tradycją, królem zostanie ten, który odprawi sąd nad zbrodniarzami. Przed Balladyną stają oskarżyciele. Lekarz stwierdza, że Kostryna został otruty i domaga się wskazania winnego. Filon, który zakochał się w Alinie, wnosi o ukaranie mordercy dziewczyny. Przychodzi wdowa, która skarży się, że wyrodna córka wypędziła ją z zamku, co według prawa karane jest śmiercią. Wdowa chce opuścić zamek, lecz nie może wycofać skargi. Zostaje poddana torturom, podczas których ma wyjawić imię córki, ale umiera bez słowa. Balladyna trzykrotnie wydaje wyrok śmierci, w tym także na samą siebie. Ginie od porażenia piorunem. Geneza i gatunek utworu „Balladyna” „Balladyna” została napisana po powstaniu listopadowym, gdy we Francji kształtowała się polska emigracja. Tworzący w tym czasie artyści byli ogarnięci pesymistycznymi nastrojami, co uwidacznia się w ich ówczesnych dziełach. Na utwór Juliusza Słowackiego duży wpływ miały studia, podczas których pisarz zainteresował się pojęciem ironii romantycznej. Pierwsze pomysły napisania „Balladyny” pojawiły się prawdopodobnie na jesieni 1833 roku, utwór jednak powstał w grudniu 1834 roku. Wydano go dopiero w 1839 roku. „Balladyna” jest tragedią, przeznaczoną do wystawiania na scenie. Tekst główny uzupełnia tekst poboczny, czyli didaskalia. „Balladyna”: opis bohaterów Balladyna – siostra Aliny, córka ubogiej wieśniaczki. Lekkomyślna, żądna władzy, zepsuta, próżna, nieuczciwa. Gotowa, by wyrwać się z wiejskiego i ubogiego życia, nie docenia tego, co ma, chce więcej i więcej. Jest gotowa na wszystko. Aby zrealizować swój cel, nie cofa się przed zabiciem siostry, męża, rozkochuje w sobie kochanka i zamyka matkę w wieży. Balladyna uosabia zło. Alina – siostra Balladyny, młodsza córka wdowy. Prosta kobieta, skromna, ładna, łagodna, uosobienie niewinności i szlachetności. Troszczy się o matkę. Kocha siostrę, nie podejrzewa, jaki spotka ją los. Nie wywyższa się, nie myśli o bogactwie i władzy, pragnie miłości. Ginie z rąk Balladyny. W dramacie jest uosobieniem dobra. Wdowa – matka Aliny i Balladyny. Pierwsza córka opiekuje się matką, druga się jej wstydzi, a gdy zostaje królową, rozkazuje, by matka opuściła zamek. Wdowa jest zrozpaczona, że córka się jej wyrzekła. Kirkor – szlachetny rycerz, szuka żony, pragnie uczciwości i prostoty. Nie potrafi dostrzec, jakie ambicje wzbudził w swojej żonie. Goplana – nimfa wodna, królowa jeziora Gopło. Jest dobrą wróżką. Zakochana w Grabcu, który kocha Balladynę. By pozbyć się rywalki próbuje rozkochać Kirkora w Alinie. Jest mądra, troszczy się o swoje królestwo. Kostryn – łotr i oszust, z pochodzenia Niemiec. Na zamku Kirkora pełni funkcję dowódcy zamkowej straży. Spiskuje z Balladyną, by zdobyć władzę. Ginie z rąk Balladyny. Porównanie Aliny i Balladyny Balladyna i Alina to siostry, główne bohaterki dramatu Juliusza Słowackiego. Pochodzą z biednej rodziny, ich matką jest uboga wdowa. Na pierwszy rzut oka są różne. Balladyna jest postawną kobietą, o brązowych włosach i ciemnych oczach. Alina natomiast drobną blondynką, z jasnymi oczami i włosami splecionymi w warkocz. Balladyna uosabia zło. Jest wyrachowana, wstydzi się swojego pochodzenia, czuje, że chciałaby się znaleźć w innym miejscu. Cicha i zamknięta w sobie, nie może pogodzić się ze swoim losem. Nie podejmuje żadnych prac domowych, jest leniwa i egoistyczna. Wszystkie prace wykonują za nią Alina i matka. Balladyna nienawidzi swojej siostry, uważa ją za rywalkę, ale udaje, że jest jej kochaną siostrą. Alina jest przeciwieństwem Balladyny. To pogodna, wesoła i szczera dziewczyna. Kocha siostrę pomimo jej zachowania. Jest gotowa do poświęceń, wyręcza Balladynę w pracach domowych i na polu. Ma dobre serce. Zakochała się w Kirkorze, lecz jest w stanie bez wahania zrezygnować z mężczyzny i „podarować” go siostrze. Jest ufna, przez co nie spodziewa się, że zginie z rąk siostry. Balladynę i Alinę łączyły więzy krwi, ale różniło wiele. Różnice te doprowadziły do tragedii. Wszystko mogłoby wyglądać inaczej, gdyby Balladyna była lepszą osobą. Nie doceniała tego, co ma: rodziny, zdrowia, dachu nad głową. Zaślepiona żądzą lepszego życia uznała siostrę za przeszkodę na drodze do realizacji swoich planów. Los, jaki spotkał Alinę, był niesprawiedliwy. Zginęła z rąk siostry, którą szczerze kochała i dla której byłaby w stanie zrezygnować ze swojego szczęścia. Zobacz także: Lektury obowiązkowe na egzamin ósmoklasisty Quiz: egzamin ósmoklasisty z polskiego - powtórzenie wiadomości Powtórka z lektur na egzamin ósmoklasisty. Najważniejsze utwory, bohaterowie, zagadnienia
Katarynka – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Przedstawiamy streszczenie „Katarynki”, utworu uznawanego za najwybitniejszą nowelę Bolesława Prusa. I nic w tym dziwnego: choć powstała w 1881 roku, „Katarynka” w wielu kwestiach nie przestała dotykać wciąż aktualnych zagadnień.
Problematyka „Katarynki” to dramat niewidomej dziewczynki i wpływ, jaki wywiera dziecko na pana Tomasza. Dwoje bohaterów ukazanych zostało na zasadzie kontrastu – choć powinna ich dzielić przepaść nie do pokonania, losy obojga łączą się i oddziałują na siebie w nieoczekiwany sposób. Znajomość noweli Bolesława Prusa może okazać się pomocna podczas pisania rozprawek dotyczących takich motywów jak: dzieciństwo, bieda, kalectwo, empatia, muzyka, rola sztuki, kultura popularna kontra kultura wysoka, bezinteresowna pomoc, zmiana zachodząca w zachowaniu bohatera. Spis treści: „Katarynka” – plan wydarzeń „Katarynka” – streszczenie krótkie „Katarynka” – streszczenie szczegółowe Geneza i gatunek utworu „Katarynka” „Katarynka” – opisy bohaterów „Katarynka” – plan wydarzeń Utwór Bolesława Prusa da się streścić w kilku punktach: Przedstawienie postaci pana Tomasza. Nienawiść i pogarda mężczyzny do kataryniarzy. Obserwacja dziewczynki i odkrycie jej choroby. Pojawienie się kataryniarza na podwórzu. Wściekłość mężczyzny. Radość dziewczynki. Zmiana w podejściu pana Tomasza. Prośba pana Tomasza o wpuszczanie kataryniarza na podwórko. Pomoc i wsparcie dla dziecka. „Katarynka” – streszczenie krótkie Pan Tomasz był eleganckim, zamożnym kawalerem w podeszłym wieku, byłym mecenasem. Nienawidził kataryniarzy tak bardzo, że był gotów płacić stróżom, aby tylko nie wpuszczali ich na podwórko. Pewnego dnia do mieszkania naprzeciwko wprowadziły się ubogie szwaczki z ośmioletnią dziewczynką. Dziecko było smutne, bez energii, blade. Spędzało w oknie całe dnie. Pan Tomasz zorientował się, że dziewczynka jest niewidoma, gdy pewnego razu zobaczył, że patrzy prosto w słońce. W słońce, którego blask nie był w stanie jej oślepić. Któregoś dnia na podwórzu pojawił się kataryniarz. Wzburzony mecenas chciał go przegonić, lecz powstrzymał się na widok dziewczynki, rozradowanej dźwiękami katarynki. Ta poruszająca chwila zmieniła jego postawę. Odtąd prosił stróża, by codziennie wpuszczał kataryniarza, a sam rzucał grajkowi dziesięć złotych. Mimo że dobiegające dźwięki katarynki nie przestały go drażnić. Pan Tomasz postanowił też poszukać w swoim kalendarzu adresów najlepszych okulistów. Zobacz także: Test wiedzy ze znajomości lektury „Katarynka” „Katarynka” – streszczenie szczegółowe Pan Tomasz codziennie około południa spacerował ulicą Miodową. Od trzydziestu lat przemierzał tę samą trasę – od placu Krasickich do ulicy Senatorskiej. Był człowiekiem starszym, dobrze ubranym, życzliwym. Jako esteta lubił obserwować piękne kobiety. Mężczyzna dawniej pracował w sądzie jako mecenas. Miał dość bujne życie uczuciowe, ale żadnego związku z kobietą nie przypieczętował oświadczynami. Gdy poczuł, że już czas najwyższy się ożenić, kupił duże mieszkanie, urządzając je elegancko, czego jako znawca sztuki podjął się z przyjemnością. Niestety nie znalazł odpowiedniej kandydatki na żonę. Za to stworzył w swoim mieszkaniu galerię sztuk pięknych. Pogodził się z tym, że zostanie samotny. Z czasem zamknął praktykę adwokacką. Pan Tomasz był człowiekiem tolerancyjnym, lecz jednej rzeczy nienawidził najbardziej na świecie – były to katarynki. Kataryniarzy uważał za… rabusiów. Nawet płacił stróżowi dziesięć złotych na miesiąc, by ten nie wpuszczał kataryniarzy na podwórze. Dzięki temu mógł wieść spokojne życie. Wszystko uległo zmianie, gry do mieszkania naprzeciwko sprowadziły się kobiety z dzieckiem. Jedna z nich była matką. Obie zarabiały na życie szyciem. Okna ich mieszkania były ciągle otwarte, więc ciekawski pan Tomasz je obserwował. Szwaczki nieustannie pracowały, a w tym czasie dziewczynka siedziała przy oknie. Jej jedyną rozrywką było powolne ubieranie i rozbieranie lalki. Dziewczynka mało się poruszała. Pan Tomasz zachodził w głowę, dlaczego nie śpiewa i nie tańczy po pokoju lub podwórku jak jej rówieśniczki. Pewnego dnia, gdy słońce świeciło wyjątkowo mocno, pan Tomasz zauważył swą małą sąsiadkę siedzącą w oknie i patrzącą wprost na słońce. Słoneczny blask jednak nie oślepiał jej w żaden sposób. Wtedy zrozumiał, że jest niewidoma. Dziewczynka podobno straciła wzrok dwa lata temu w wyniku wysokiej gorączki. Od tego momentu poznawała świat, dotykając różnych przedmiotów, gdyż jej pamięć wzrokowa się zacierała. Trudno było jej odnaleźć się w nowym miejscu, dlatego nie wychodziła na dwór. Pan Tomasz zastanawiał się, jak jej pomóc. Któregoś razu, gdy analizował akta sprawy sądowej, jego uszu dobiegł dźwięk znienawidzonej katarynki. Zamierzał zwyzywać i przegonić kataryniarza, lecz coś go powstrzymało. Był to śmiech dziewczynki dobiegający z okna. Mała sąsiadka śpiewała, tańczyła, klaskała w dłonie. Aż płakała z radości. Kataryniarz zaczął śpiewać i tupać do rytmu, by sprawić jej jeszcze większą radość. Po chwili do gabinetu pana Tomasza wszedł lokaj z nowym stróżem, któremu robił awanturę za wpuszczenie kataryniarza. Lokaj spodziewał się, że mecenas wpadnie we wściekłość i ukarze stróża, lecz ten spytał go o imię. I oświadczył, że będzie płacił stróżowi dziesięć złotych miesięcznie za to, by codziennie wpuszczał kataryniarzy na podwórko. Lokaj i stróż uznali, że stary mecenas oszalał. Tymczasem pan Tomasz rzucił kataryniarzowi dziesięć złotych, a następnie wziął kalendarz w poszukiwaniu adresów najlepszych okulistów i zapisał je sobie na kartce. Odgłosy katarynki nigdy nie przestały go irytować, lecz wolał oddalić się od domu niż pozbawić dziewczynkę katarynkowych melodii. Wyrzucał sobie, że tak długo trwało, zanim zdecydował się jej pomóc. Geneza i gatunek utworu „Katarynka” „Katarynka” jest nowelą. Krótkim, jednowątkowym utworem pisanym prozą. Autor rozbudował fabułę o elementy retrospektywne (z przeszłości), co nadaje dziełu cechy szkicu powieściowego. Bolesław Prus niejednokrotnie podejmował w swej twórczości niełatwy los dzieci. W przypadku bohaterki „Katarynki” – dziecko odgrywa ogromną rolę w zmianie postawy głównego bohatera. „Katarynka”: opisy bohaterów Pan Tomasz – emerytowany mecenas, stary kawaler, miłośnik sztuki. Tolerancyjny, kulturalny, podziwia piękne kobiety. Nienawidzi dźwięku katarynek, bo, jak uważa, są dla niego zaprzeczeniem sztuki. Interesuje się losem ubogich sąsiadek szwaczek. Budzi się w nim potrzeba pomocy, gdy zauważa niewidomą dziewczynkę. Udowadnia swoją postawą, że jest dobrym człowiekiem i nie jest obojętny na cudzą krzywdę. Potrafi zmienić swoje przyzwyczajenia, by na twarzy dziewczynki pojawił się uśmiech. Niewidoma dziewczynka – ośmioletnia, z czarnymi włosami, twarz ma ładną, chociaż smutną. W wieku sześciu lat straciła wzrok na skutek gorączki. Jej dzieciństwo pozbawione jest radości. Nie wychodzi z domu, jedynie siedzi przy oknie, wpatrując się pustym wzrokiem w dal. Mieszka z mamą i jej koleżanką. Dziewczynka odzyskuje radość z życia przy dźwiękach katarynki, poniekąd dzięki panu Tomaszowi. Dzięki mężczyźnie dostaje też szansę na odzyskanie wzroku. Zobacz także: Lektury obowiązkowe na egzamin ósmoklasisty Nowe lektury szkolne — jakie zmiany zaszły w kanonie lektur? Co zrobić, żeby dziecko polubiło szkołę
Makbet – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
„Makbet” to niełatwa lektura, dlatego postaraliśmy się, by nasze streszczenie pomogło ci uporządkować najważniejsze wydarzenia i motywy. Opracowaliśmy również plan wydarzeń, opisy bohaterów i wybraliśmy cytaty, które mogą pomóc przy pisaniu rozprawki. Choć żadne streszczenie nie odda piękna języka i nastroju Szekspirowskiego „Makbeta”, wiemy, że dobre opracowanie bywa ostatnią deską ratunku dla maturzystów.
Napisany przez Williama Szekspira „Makbet” jest ponadczasową przestrogą dla wszystkich, którzy marzą o władzy i chcą dojść do niej za wszelką cenę. Przeplatające się w słynnym dramacie motywy cierpienia i szaleństwa ukazują nieuniknione tragiczne konsekwencje takich dążeń. Spis treści: „Makbet”: plan wydarzeń „Makbet: streszczenie krótkie „Makbet”: streszczenie szczegółowe z podziałem na sceny i akty Geneza i gatunek „Makbeta” „Makbet”: opis bohaterów „Makbet”: plan wydarzeń Zwycięstwo armii Dunkana (króla Szkocji) w bitwie pod Forres (w dużej mierze dzięki Makbetowi i jego przyjacielowi, Bankowi). Przepowiednia trzech czarownic (Makbet – królem Szkocji, Banko – ojcem królewskiego rodu) Przyjazd Dunkana do zamku Makbeta. Zamordowanie Dunkana podczas snu (Makbet – królobójcą podjudzanym przez żonę, lady Makbet). Obarczenie winą strażników królewskiej komnaty i żałoba. Obawa następców tronu o swoje życie. Plan zamordowania Banka i jego syna Fleanca – śmierć Banka, ucieczka Fleanca. Początki obłędu Makbeta. Druga przepowiednia trzech czarownic (mowa o ośmiu królach Szkocji i klęsce Makbeta, ruszającym się lesie Birnam i dziwnym rycerzu nienarodzonym z kobiety). Makbet zabójcą żony i dzieci lorda Makdufa oraz zdobywcą jego zamku. Plan przywrócenia Szkocji prawowitego władcy oraz bezpieczeństwa kraju (przy pomocy króla Anglii) Szaleństwo, a następnie samobójstwo Lady Makbet. Bitwa wojsk szkockich i angielskich pod zamkiem Dunzynan. Śmierć Makbeta z ręki Makdufa (zgodna z przepowiednią, Makduf nie został zrodzony z kobiety, bo przyszedł na świat przez cesarskie cięcie). Malkolm nowym władcą Szkocji. „Makbet”: streszczenie krótkie Po udanej bitwie dwóch dowódców wraca do domu. Jeden to Makbet, drugi to jego przyjaciel Banko. Na wrzosowisku przyjaciele spotykają trzy czarownice, które przepowiadają im przyszłość. Makbet słyszy od wiedźm, że zostanie władcą Szkocji. Treść przepowiedni, pycha oraz namowy żony popychają Makbeta do zamordowania dotychczasowego króla Szkocji Dunkana. Opętany żądzą władzy Makbet nie cofa się przed kolejnymi zbrodniami. Morduje żonę i dziecko lorda Makdufa. Z jego ręki ginie nawet przyjaciel, Banko. Wszystko to doprowadza Makbeta do szaleństwa. Psychicznego napięcia nie wytrzymuje również jego żona, Lady Makbet, która popełnia samobójstwo. Przepowiednie czarownic sprawdzają się co do joty – nawet te najbardziej nieprawdopodobne (ruszający się las oraz mężczyzna nienarodzony z kobiety, który miał zgładzić Makbeta). Makbet ginie ugodzony mieczem przez Makdufa (urodził się przez cesarskie cięcie). Na szkockim tronie ostatecznie zasiada Malkolm, syn zamordowanego przez Makbeta króla Dunkana. „Makbet": streszczenie szczegółowe z podziałem na sceny i akty Akt 1 Scena 1 Podczas szalejącej burzy trzy Czarownice rozmawiają na temat okoliczności spotkania z Makbetem. Ustalają, że dojdzie doń na stepie, jeszcze tego samego dnia, kiedy tylko skończy się bitwa. Rozmowę czarownic przerywa skrzek ropuchy. Scena 2 Przenosimy się do wojskowego obozu pod Forres, szkockim zamkiem królewskim. Poznajemy króla Dunkana, który wraz ze swą świtą spotyka rannego żołnierza. Malkolm (syn króla) prosi rannego, by opowiedział o szczegółach bitwy, w której uczestniczył. Ranny obrazowo wyjaśnia, że walka mogłaby się zakończyć klęską, gdyby nie Makbet. Waleczny, odważny, nie dający się przekupić wódz stłumił bunt w szeregach a potem stawił czoło armii Norwegów. Wszystko to ramię w ramię ze swym przyjacielem o imieniu Banko. Cierpiący z powodu ran i wyczerpany zdawaniem relacji żołnierz domaga się lekarza. Jego prośba zostaje natychmiast spełniona. Gdy zostaje przekazany w ręce medyków, na scenie pojawia się Rosse. On również ma do przekazania dobre wieści: oto pokonany przez Makbeta król Norwegów prosi o pokój. Scena III Na stepie szaleje burza. Znów widzimy trzy Czarownice. Chwilę rozmawiają o zemście na żonie majtka, która przegoniła jedną z wiedźm (gdy statek majtka wracał do portu, mężczyzna miał wypadek - stracił palec, który jest w posiadaniu Czarownicy). Nadchodzi czas spotkania z Makbetem, który pojawia się wraz z Bankiem. Makbet zwierza się przyjacielowi, że jeszcze nie przeżył dnia równie strasznego i cudownego jak ten ostatni. Banko nagle dostrzega trzy dziwne postacie (wysuszone, niby kobiety, ale z brodami). Napotkane osoby witają się z Makbetem. Pierwsza tytułuje go tanem (zarządcą) prowincji Glamis. Druga - tanem Kawdoru. Trzecia - przyszłym królem. Zdumiony Makbet nie jest w stanie nic powiedzieć. Głos zabiera Banko. Uważa, że słowa czarownic brzmią „rozkosznie”. Pyta, czy i dla niego Czarownice mają jakąś przepowiednię. Wiedźmy mianują go „mniejszym, a przecież większym od Makbeta” oraz „nie tak szczęśliwym, a przecież szczęśliwym”, a także tym, który spłodzi przyszłych królów, choć sam królem nie jest. Wtedy Makbet prosi o wyjaśnienia. Rozumie, dlaczego Czarownice zwracają sie do niego, używając tytułu tana Glamis, bo dotychczasowy zarządca tej prowincji nie żyje. Ale aktualny tan hrabstwa Kawdoru ma się dobrze... Makbet nie wspomina jednak o przepowiedni, zgodnie z którą ma zasiąść na tronie królewskim. Wkrótce okazuje się, że nie tylko pierwsza przepowiednia jest prawdziwa. Druga również się sprawdza. W umyśle Makbeta zaczyna kiełkować myśl o ziszczeniu się trzeciej przepowiedni... Aby tak się stało, Dunkan musi zginąć. Scena IV Makbet w pałacu Dunkana przyjmuje honory od samego króla. Podczas rozmowy dowiaduje się, że Dunkan chce, by na tronie zasiadł jego syn, Malkolm. Od tej pory Makbet uważa Malkolma za wroga, mimo łączącego ich pokrewieństwa, o którym dowiadujemy się właśnie w tej scenie. Makbet coraz mocniej pragnie, by przepowiednie Czarownic się spełniły. Nie daje tego po sobie poznać, oficjalnie wciąż zachowuje się jak wierny i oddany żołnierz króla Dunkana. Z rozmowy króla z Bankiem dowiadujemy się, że Dunkan właśnie w ten sposób postrzega Makbetaerza. Scena 5 Poznajemy Lady Makbet, żonę Makbeta. Z listu męża Lady Makbet dowiaduje się o jego spotkaniu z Czarownicami. Przepowiednie Wiedźm budzą w niej pragnienie, by „pomóc” przeznaczeniu. Lady Makbet szybko układa plan działania. Wie, że jej mąż jest człowiekiem honoru, co mogłoby przeszkodzić w nieuczciwym zdobyciu korony Szkocji... Na wieść o tym, że król Dunkan jeszcze tej nocy zamierza przenocować na ich zamku, Lady Makbet modli się o siłę i brak skrupułów. Mówi mężowi, że króla trzeba zabić, gdy ten będzie spał. Makbetem targają rozmaite emocje. Nie spodziewał się, że przepowiedziane przez Wiedźmy zmiany w jego życiu mogą nadejść tak szybko. Nie sądził też, że Lady Makbet jest w stanie dążyć do celu po trupach. Scena 6 Na zamku Makbeta w Inverness król zostaje przyjęty przez Lady Makbet z zachowaniem wszelkich pozorów gościnności. Scena 7 Makbet wraz z żoną ustalają szczegóły zbrodni. Wzajemnie dodają sobie pewności, że królobójstwo to jedyny sposób, by Makbet zasiadł na tronie jak najszybciej. Według Lady Makbet, pomysł z morderstwem króla to dowód, że kocha męża. Akt II Scena 1 Banko zauważa, że jego przyjaciel myśli o przepowiedni Czarownic. Przestrzega Makbeta, by nie robił nic, co byłoby niezgodne z wartościami, które wyznaje honorowy rycerz. Makbet doznaje pierwszych halucynacji – widzi sztylet, który znika, gdy tylko wyciąga rękę w jego kierunku. Makbet odczuwa żądzę władzy oraz strach i wątpliwości wobec planowanej zbrodni. Makbetowi ukazuje się Hekate, zwierzchniczka Czarownic i uosobienie zła. Wątpliwości znikają, Makbet czuje pewność, że należy zabić króla Dunkana. Scena 2 Makbet zabija króla sztyletami, które skradł strażnikom pilnującym królowskiej komnaty. Strażnicy śpią, wypiwszy miksturę Lady Makbet. Morderca nie jest w stanie pobrudzić ich krwią króla, robi to jego żona. Do ich uszu dobiegają dziwne odgłosy. Scena 3 Słuchać stukanie do bram. Lord Makduf (krewny króla) i Lenox (pan szkocki, wierny sługa króla) chcą dostać się na zamek. Makduf w sypialni Dunkana odkrywa, że król został zabity. Przed komnatą strażnicy zachowują się jak pijani, są we krwi, więc zostają uznani za zbrodniarzy. Żona Makbeta mdleje. Scena 4 Rozmowa Rossa (pana szkockiego, wiernego sługi króla) i Starca o dziwnych, niepokojących znakach poprzedzających śmierć króla. Synowie zabitego króla uciekają w obawie, że spotka ich ten sam los. Akt III Scena 1 W pałacowej sali, Banko kolejny raz martwi się, że myśl o przepowiedni Wiedź sprowadzi Makbeta na drogę zła. Słowa Banka niepokoją Makbeta, który obawia się, że przyjaciel podejrzewa go o królobójstwo. Makbet zleca zabicie Banka i jego syna (zgodnie z przepowiednią Banko miał być ojcem królów). Scena 2 W innej pałacowej komnacie Makbet rozmawia z żoną o tym, co zrobili. Prosi ją, by podczas wieczornej uczty była możliwie spokojna i pogodna. Mówi też, że: „Grzech sił dodaje dzieciom nieprawości”. To zapowiedź kolejnych zbrodni. Scena 3 Park przy bramie. Mordercy zabijają Banka, lecz jego synowi udaje się uciec. Scena 4 Uczta w pałacowej sali. Zabójcy informują Makbeta o śmierci Banka i ucieczce jego syna. Po powrocie do suto zastawionego stołu Makbet zachowuje się dziwnie. Żona próbuje przywrócić mu trzeźwość umysłu. Pyta, czy szaleństwo pozbawiło go męskości. Makbet próbuje pełnić honory gospodarza, ale widzi Ducha Banka. Lady Makbet tłumaczy zachowanie męża chorobą z dzieciństwa. Na uczcie nie pojawia się Makduf. Scena 5 Podczas szalejącej na stepie (według innych tłumaczeń: na wrzosowisku) burzy trzy Wiedźmy spotykają się z Hekate. Bogini ciemności jest wściekła, że czarownice bez niej doprowadziły Makbeta do zbrodni. Zapowiada, że „człowieczeństwo Makbeta pogrąży w przepaści”. Scena 6 Lenox rozmawia z lordem o śmierci króla i Banka. Makduf, który z powodu nieobecności na uczcie popadł w niełaskę Makbeta, wyrusza do Anglii. Chce prosić angielskiego króla o wsparcie wojskowe przeciw Makbetowi, królowi Szkocji. Akt IV Scena 1 Burza z piorunami. Do jaskini wchodzą trzy Wiedźmy. Po chwili w kotle przygotowują czarodziejską miksturę. Wypowiadają zaklęcia. W pewnym momencie pojawia się Makbet i pyta o swoją przyszłość jako króla. Czarownice czynią zadość jego prośbie. Ukazuje się głowa w hełmie – znak, że Makbet powinien obawiać się Makdufa. Następnie – zakrwawiona głowa przepowiada Makbetowi, że nie zabije go człowiek, który zrodził się z kobiecego łona. Kolejna zjawa to dziecko w koronie, trzymające w ręku gałązkę. Zapewnia, że Makbet może czuć się bezpieczny, póki las birnamski nie ruszy ku wzgórzu Dunzynańskiemu, by z nim walczyć. Wszystkie trzy przepowiednie uspokajają Makbeta. Pyta jeszcze tylko o zagrożenie ze strony potomków Banka (który miał być ojcem królów). W odpowiedzi ukazuje się ośmiu królów, każdy z nich jest podobny do zabitego przyjaciela. Posłaniec infomuje Makbeta, że Makduf wyruszył do Anglii. Król Makbet nie zamierza zwlekać z napaścią na jego zamek. Planuje zamordować żonę i dziecko Makdufa. Scena 2 Zamek Makdufa. Lady Makduf rozmawia z synkiem. Martwi się o męża, zastanawia się, dlaczego wyjechał i przychodzi jej do głowy jedynie jego zdrada. Dziecko, w przeciwieństwie do matki, wierzy w szlachetność ojca. Nagle pojawia się ktoś, kto chce ostrzec kobietę przed niebezpieczeństwem. Chwilę potem Lady Makduf widzi, jak jej syn jest przebijany sztyletem. Przerażona ucieka. Mordercy gonią ją i zabijają. Scena 3 Makduf i Malkolm rozmawiają w jednej z komnat na zamku króla angielskiego. Rozmawiają o tym, że rządy Makbeta to hańba dla Szkocji. Szlachetny Malkolm nie chce zasiąść na tronie królewskim (uważa, że jest na to zbyt chciwy, pozbawiony wiary i zbyt łatwo ulega pożądaniu cielesnemu). Makduf stara się go przekonać, że będzie dobrym władcą. Dołącza do nich Ross. Mówi o napaści na zamek Makdufa i o śmierci jego rodziny. Na wieść o okrucieństwie Makbeta Malkolm zmienia zdanie – chce zrobić wszystko, by pozbawić go tronu. Akt V Scena 1 Akcja dzieje się na zamku dunzynańskim. Lady Makbet popada w obłąkanie: majaczy, lunatykuje, boi się ciemności i chodzi wyłącznie ze świecą, wszędzie widzi krew i mówi tylko o tym. Plamy krwi są omamem. Lady Makbet na próżno próbuje zmyć je ze swych rąk. Lekarz i służba w zachowaniu królowej nie dopatrują się związku ze zbrodniami. Przypuszczają, że wie coś, co pozbawiło ją spokoju wewnętrznego. Uważają, że bardziej niż lekarza potrzebuje księdza. Scena 2 W okolicy zamku w Dunzynan zaczynają gromadzić się wojska. Bitwa wojsk szkockich z angielskimi ma odbyć się przy lesie w Birnam. Do przeciwników Makbeta dociera wieść, że król traci zmysły. Scena 3 Makbet powtarza przepowiednie usłyszane w jaskini. Wie od lekarza, że Lady Makbet ma chorą duszę. Mimo to stara się sprawiać wrażenie niepokonanego władcy. Scena 4 W lesie birnamskim Malkolm wydaje rozkaz żołnierzom, by każdy, trzymając w rękach gałąź, zbliżał się do zamku wroga. Wszystko po to, by zmylić przeciwnika. Zamaskowani gałęziami żołnierze - poruszając się lub zastygając w bezruchu, mają utrudnić wrogom rozpoznanie, jak liczną są armią. Scena 5 Lady Makbet umiera. Makbet wypowiada słynne słowa, że życie to nic nie znacząca opowieść idioty: Później jej trochę należało umrzeć; Na słowa takie czas jeszcze nie przyszedł. Jutro po jutrze i po jutrze jutro, Wolnym się krokiem od dnia do dnia czołga, Aż do ostatniej wszech czasów sylaby, A wszystkie wczoraj nasze przyświecały Głupcom na drodze do prochów mogiły. Zgaśnij, o zgaśnij świeco krótkotrwała! To życie tylko cieniem jest przelotnym, Nędznym aktorem, co przez swą godzinę Na scenie świata pawi się i puszy, I milknie potem; to opowiadana Z krzykiem i furią powieść przez idiotę, Nic nie znacząca. Na wieść, że las birnamski zbliża się do zamku, Makbet wie, że to koniec. Scena 6 Żołnierze pozbywają się gałęzi i stają do walki. Scena 7 Makbet wygrywa potyczkę z Młodym Siwardem. Wojska Malkolma jednak szybko zyskują przewagę nad armią Makbeta. Gdy Makbet staje do walki z Makdufem, ten wyznaje, że przyszedł na świat przez cesarskie cięcie (a zatem nie został zrodzony w sposób naturalny z ciała kobiety). Wtedy staje się jasne, kto pokona „szatana Szkocji”. Makbet złorzeczy mamiącym przepowiedniom: Niechaj nikt piekła szalbierstwom nie wierzy, Co nas dwuznaczną mową oszukuje, Naszemu uchu dotrzymując słowa, Naszej nadziei łamiąc je zdradliwie! Makbet ginie. Dowodem jest jego głowa zatknięta na włóczni Makdufa. Nowym królem Szkocji zostaje Malkolm. Geneza i gatunek „Makbeta” Bezpośrednią inspiracją do napisania tego dzieła była zmiana na tronie Anglii. Pisząc „Makbeta” Szekspir korzystał z dzieła Raphaela Holinsheda pod tytułem „Kroniki Anglii, Szkocji i Irlandii”, wydanego w 1577 roku. Pisarz zaczerpnął z tej historii szkielet i stworzył opowieść o mechanizmach władzy oraz ludzkich tragedii. Epoka, w której powstał „Makbet” to renesans. Rodzaj literacki to dramat. Gatunek: tragedia. Makbet określany jest też pojęciem „dramat szekspirowski”. Makbet – opis bohaterów Makbet – mąż Lady Makbet, kuzyn Dunkana, przyjaciel Banka. Przechodzi przemianę. Potrafi szybko podejmować decyzje. Ginie w pojedynku z Makdufem. Lady Makbet – żona Makbeta. Okrutna i zła. Jest bardziej opanowana od męża. Popada w obłęd i popełnia samobójstwo. Dunkan – król Szkocji, ojciec Malkolma. Sprawiedliwy i spokojny człowiek. Banko – najlepszy przyjaciel Makbeta. Dowodzi szkockim wojskiem. Uznawany za założyciela rodu Stuartów. Ginie przez Makbeta. Makduf – podejrzliwy wobec Makbeta. Troszczy się o przyszłość Szkocji. Mści się na Makbecie, gdyż ten każe zabić jego żonę i dziecko. Malkolm – starszy syn Dunkana. Jest pracowity i inteligentny. Rusza do Szkocji, odbierając władzę Makbetowi. Chce sprowadzić do ojczyzny poddanych, którzy uciekli przed prześladowaniami. Donalbein – młodszy syn Dunkana. Przeżywa śmierć ojca i udaje się do Irlandii. Fleance – syn Banka. Unika śmierci. Lady Makduf – zamordowana na żądanie Makbeta wraz ze swoim synem. Nie zdaje sobie sprawy z tego, co się wokół niej dzieje. Jest dobrą matką. Zobacz także: „Makbet”: test wiedzy z lektury [pytania i odpowiedzi] Lektury do liceum i technikum: pozycje obowiązkowe i uzupełniające Lektury z gwiazdką: książki, które trzeba przeczytać przed maturą
Stary człowiek i morze – streszczenie, plan wydarzeń, opis bohaterów
Z myślą o uczniach przygotowaliśmy streszczenie utworu „Stary człowiek i morze”, które pomoże w przypomnieniu sobie przebiegu wydarzeń w tym słynnym opowiadaniu. Dzieło Ernesta Hemingway’a to kopalnia motywów i cytatów, które można wykorzystać w rozprawkach na rozmaite tematy. To właśnie stąd pochodzą słynne słowa: „Człowieka można zniszczyć, ale nie pokonać”.
W opowiadaniu „Stary człowiek i morze” Ernest Hemingway porusza tak uniwersalne kwestie jak: walka, przyjaźń, starość i cierpienie. I mimo że od pierwszego wydania utworu minęło już ponad pół wieku, sposób, w jaki pisarz ukazuje te zagadnienia, przemawia wciąż do kolejnych pokoleń czytelników. Spis treści: „Stary człowiek i morze”: plan wydarzeń Streszczenie utworu „Stary człowiek i morze” Geneza utworu „Stary człowiek i morze” Gatunek utworu „Stary człowiek i morze” „Stary człowiek i morze”: opisy bohaterów „Stary człowiek i morze”: plan wydarzeń Przedstawienie postaci „starego człowieka”, rybaka Santiago. Przyjaźń starego rybaka z chłopcem o imieniu Manolin. Przygotowania rybaka do połowu. Wypłynięcie w morze. Połknięcie przynęty przez marlina. Walka z marlinem, zakończona zwycięstwem Santiago. Atak rekinów na zdobycz rybaka. Klęska Santiago – pożarcie przez rekiny złowionej ryby. Powrót do domu i rozpacz. Podziw turystów na widok szkieletu ryby i radość rybaka. Spotkanie Santiago z Manolinem – plany kolejnych wypraw. Streszczenie utworu „Stary człowiek i morze” Akcja opowiadania rozpoczyna się, gdy stary rybak o imieniu Santiago wraca na ląd po osiemdziesięciu czterech dniach spędzonych na morzu. Połów okazał się wielką porażką – nie udało mu się złowić ani jednej ryby. Santiago jest przygnębiony i powoli traci nadzieję. W wyprawach morskich rybakowi towarzyszył Manolin – chłopiec, który przynosił jedzenie i pomagał, jak tylko mógł. Rodzicom Manolina nie podoba się jego przyjaźń ze starym rybakiem, który w całej okolicy uchodzi za pechowca (ludzie nazywają go „salao” - pechowy). Pewnego dnia stary rybak postanowił, że wyruszy na głębsze wody (uważał, że na płyciźnie nie da rady nic złowić). Na początku ryby nie dawały się schwytać. Po pewnym czasie udało mu się jednak złowić tuńczyka, którego wykorzystał jako przynętę na większą zdobycz. Zarzuciwszy wędkę, Santiago poczuł szarpnięcie – wielka ryba połknęła przynętę razem z hakiem. Była tak silna, że ciągnęła łódź w głąb oceanu. Santiago jeszcze nie miał pojęcia, że to olbrzymi, czterometrowy marlin (gatunek ryby). Wiedział jednak, że mimo zmęczenia nie może się poddać. Nie teraz, kiedy olbrzym mógł stać się jednym z jego rybackich trofeów. Czuł też jak bardzo brakuje mu w tej chwili Manolina. Mimo olbrzymiego wysiłku podczas walki sam na sam z olbrzymem, odniósł sukces. Zmęczony, ale szczęśliwy starzec resztką sił przywiązał pokonanego przeciwnika do łodzi. Zapach krwi złowionego marlina zwabił rekiny. Santiago na próżno próbował bronić swej zdobyczy przed pożarciem. W walce z rekinami stracił jedyny harpun. Z marlina ocalał jedynie okazały szkielet wraz z głową ryby, cała reszta padła ofiarą rekinów. Santiago czuł się upokorzony. Wstydził się wracać na ląd. Wyruszając, bardzo chciał skończyć z przezwiskiem „salao”, a w drodze powrotnej czuł, że znów poniósł klęskę. Ale gdy dopłynął do brzegu, wszyscy patrzyli na niego z podziwem i szacunkiem. Każdy na widok szkieletu marlina był pod wrażeniem jego rozmiarów. Stary człowiek znów poczuł, że jest szczęśliwy. Wtedy podbiegł doń Manolin, który nie krył radości z osiągnięć przyjaciela. Chłopiec zapewnił Santiago, że bez względu na to, co powiedzą rodzice – chce uczyć się od niego sztuki rybołówstwa. Zobacz także: „Stary człowiek i morze” - test sprawdzający z lektury „Stary człowiek i morze“: cytaty Pamiętacie cytaty z opowiadania „Stary człowiek i morze”? Oto przykłady, które mogą przydać się podczas pisania wypracowania lub rozprawki. Szczęście jest czymś, co przychodzi pod wieloma postaciami, któż więc je może rozpoznać? *** Nikt nie powinien zostawać sam na starość, ale to nieuniknione. *** Teraz nie czas myśleć o tym, czego nie masz. Myśl, co potrafisz zrobić z tym co masz. *** Myśl tylko o tym, co należy. Miej w głowie to, co robisz. Nie wolno ci zrobić żadnego głupstwa. *** Był zbyt prosty, żeby się zastanawiać, kiedy osiągnął pokorę. Wiedział jednak, że ją osiągnął, wiedział też, że nie ma w tym nic haniebnego i że nie pociąga to za sobą utraty prawdziwej dumy. Geneza utworu „Stary człowiek i morze” Mówiąc o genezie utworu „Stary człowiek i morze” należy podkreślić znaczenie osobistych doświadczeń Ernesta Hemingway’a. Akcja opowiadania nie bez powodu toczy się na Kubie – właśnie tam autor brał udział w polowaniu na marliny. I właśnie tam, w 1951 roku, napisał „Starego człowieka i morze”, dzieło, za które dwa lata później otrzymał Nagrodę Nobla. Ciekawostką jest, że Hemingway jako fan baseballu, uczynił go ulubionym sportem Santiago i Manolina. Gatunek utworu „Stary człowiek i morze” „Stary człowiek i morze” to opowiadanie z dialogami, które ożywiają fabułę oraz opisami, dzięki którym wiemy, co dzieje się wokół bohaterów oraz w ich sercach i umysłach. Opowiadanie to gatunek literacki, który należy do rodzaju literackiego - epika. „Stary człowiek i morze”: opisy bohaterów W opowiadaniu „Stary człowiek i morze” występuje niewielu bohaterów. Poznajemy ich za pośrednictwem narracji trzecioosobowej. Narrator relacjonuje wydarzenia, często stosując mowę niezależną (np. przytaczając myśli Santiago). Santiago – to tytułowy „stary człowiek”, główny bohater, rybak. Traktuje swoją pracę jako sens życia. Czas spędzony na morzu odcisnął piętno na jego wyglądzie. Wystarczy wymienić brunatne plamy od słońca na twarzy, okaleczenia na rękach od wyciągania ryb. Mimo podeszłego wieku, Santiago ma radosne oczy. Manolin – to bohater drugoplanowy, młody chłopiec, pomagający Santiago. Darzy starego rybaka ogromnym szacunkiem, ponieważ to od niego uczy się rybołówstwa. Mimo młodego wieku odznacza się wyjątkową dojrzałością i odpowiedzialnością. Zobacz także: Lektury klasa 7 - lista lektur obowiązkowych i uzupełniających (nowa podstawa programowa) Przedmioty w 7 klasie: spis przedmiotów w roku szkolnym 2022/23 Przedmioty w szkole podstawowej: wykaz i wymiar godzin
Te książki zachwycą dzieci! Sprawdź najciekawsze nowości wydawnicze
O tym, że warto czytać, nie trzeba nikogo przekonywać. Kluczowe jest jednak pytanie – co czytać? Poniżej podpowiadamy kilka fascynujących książek, które rozbudzą w maluchu prawdziwą, czytelniczą pasję!
Wspólne czytanie buduje silną więź między maluchem a rodzicami. Gdy dziecko przytulone do mamy lub taty z zapartym tchem przeżywa przygody bohaterów, na długo zapamiętuje te chwile, tworząc z nich piękne wspomnienia z dzieciństwa. Warto również mieć na uwadze, że czytanie ma wiele zalet – rozwija wyobraźnię, poszerza zasób słów, uczy empatii, a także ćwiczy pamięć i koncentrację. Jeśli nie wyobrażacie sobie dnia bez książki, z pewnością spodobają wam poniższe nowości. View Ediplayer on the source website 5 książek, które zachwycą maluchy Pucio na wsi. Ćwiczenia rozumienia i mówienia dla dzieci Autor: Marta Galewska-Kustra Wiek: 3–6 Wybierzcie się na wieś z Puciem i Misią. Odwiedźcie gospodarstwo pana Henryka, stadninę pani Ewy oraz pracownię ceramiczną pani Moniki. Zobaczcie, jak się robi konfitury, i upieczcie wspaniały sękacz na festyn. Na pewno nie będziecie się nudzić! Siódma część przygód Pucia może służyć zarówno dzieciom młodszym, jak i starszym przedszkolakom. Jej celem jest sprawdzanie i rozwijanie umiejętności rozumienia mowy, wzbogacenie słownika dziecka o nazwy nowych obiektów i czynności oraz rozwinięcie umiejętności opowiadania. Miasto psów Autor: Nikola Kucharska Wiek: 0-6 Zapraszamy do Miasta Psów. Razem z przewodnikiem zwiedzimy Inszczekut Badań Psich, Szkołę im. Cziki Szczekacz, Muzeum Psów czy Fort Dog. Przespacerujemy się promenadą, obejrzymy spektakl w psim teatrze i odpoczniemy w parku. Poznamy słynnych mieszkańców, historię miasta czy niezwykłe wynalazki jak czochraczkę czy zapachomat. W Mieście Psów bardzo dużo się dzieje! Policja ściga rabusiów, pojawiają się kosmici, państwo Szczeklińscy świętują złoty jubileusz, Maksio Dalmatyńczyk obchodzi urodziny, a to nie wszystko! Poza tym roztargnieni turyści wciąż coś gubią i trzeba pomagać im w szukaniu… Pełna humoru, fantastycznych historii i zaskakujących pomysłów książka o psach! Tatusiu, czy dziesięć to dużo? Autor: Sabine Bohlmann Wiek: 3–6 Mały Wilczek zadaje Tacie Wilkowi bardzo dużo pytań. Czy jestem szybki? Czy jestem głośny? Czy jestem silny? To tylko kilka z nich. Tata na wszystko ma odpowiedź, ale wcale nie taką prostą. Świat jest przecież skomplikowany. Tylko jedno jest proste. Niezależnie od tego, czy Wilczek jest szybki, głośny czy silny, tata kocha go równie mocno! Piękna opowieść o relacji dziecka i rodzica zilustrowana mistrzowsko przez Emilię Dziubak! Co się kryje w kwiatku? Fascynujące ciekawostki przyrodnicze Autor: Rachel Ignotofsky Wiek: 0–6 Kwiaty są wszędzie. Zachwycają różnorodnością kolorów i kształtów. Ale czy wiemy, co tak naprawdę się w nich kryje? I jak to możliwe, że wyrastają z malutkiego nasionka? W tej bogato ilustrowanej książce Rachel Ignotofsky tłumaczy, jak działa natura. Już dziś odkryj, co rośliny jedzą, dlaczego pachną i z jakimi zwierzętami są za pan brat. Zagadka czarnego psa. Detektywi z Tajemniczej 5 kontra duchy Autor: Marta Guzowska Wiek: 6–10 Pierwszy tom NOWEJ serii detektywistycznej o śledczych z Tajemniczej 5! Anka, Piotrek i Jaga mieli dotąd wiele niesamowitych przygód (szukali naszyjnika mumii, zaglądali do grobu wampira, a nawet tropili ducha Chopina). Ale teraz będą badać WYŁĄCZNIE zjawiska nadprzyrodzone. Ten pomysł podsuwa im Lidka, która uczy się w klasie dziennikarskiej i ma za zadanie napisać serię reportaży z miejsc, w których straszy. Cała czwórka pod opieką wujka Janka i w towarzystwie psa o imieniu Lucy udaje się do Zamku Ogrodzieniec. A to dlatego, że zamek podobno jest nawiedzony – pod postacią czarnego psa ukazuje się tam kasztelan Stanisław Warszycki. Ciekawe, czy Lucy się z nim zaprzyjaźni… „Detektywi z Tajemniczej 5” oraz „Detektywi z Tajemniczej 5 kontra duchy” zostali wymyśleni na wyraźne życzenie dzieci Marty Guzowskiej – dotąd autorki powieści kryminalnych dla dorosłych. Znakiem rozpoznawczym obu serii o śledztwach Anki i Piotrka są: przygodowa fabuła, elementy wiedzy o historii i historii sztuki, a także interaktywna forma, gdyż każdy tom wymaga od czytelnika logicznego myślenia i rozwiązywania zagadek.