Kakao dla dzieci – czy jest zdrowe, od kiedy podawać i jakie?
Naturalne kakao ma mnóstwo cennych składników odżywczych. Niestety, najszybsze w przygotowaniu kakao instant ma niewiele wspólnego z kakao naturalnym – choć jest smaczne, jest naprawdę niezdrowe. Sprawdź, jak przygotować odżywcze kakao dla dziecka i od kiedy może się ono znaleźć w jego diecie.
Nie ma nic lepszego niż rozgrzewające kakao, pite po długiej, zimowej wyprawie. Uwielbiają je dorośli, ale przede wszystkim uwielbiają je dzieci. Wiele rodziców zadaje sobie pytanie, od kiedy można podać dziecku kakao i w jakiej formie. Rozwiewamy wszelkie wątpliwości dotyczące kakao dla dzieci. Spis treści: Kakao dla niemowlaka? Od kiedy kakao dla dziecka? Czy kakao jest zdrowe dla dzieci? Czy kakao rozpuszczalne jest zdrowe? Jak zrobić dobre kakao? Jak przygotować kakao bez cukru? Kakao dla niemowlaka? Kakao nie jest produktem przeznaczonym dla niemowlaka. Po pierwsze, to silnie alergizujący składnik. Po drugie, mleko krowie może być podane dopiero po ukończeniu przez dziecko 12. miesiąca życia. Jeśli chcesz podać dziecku kakao, podaj je dopiero po ukończeniu przez nie roczku – najlepiej przygotowane na wodzie. Od kiedy kakao dla dziecka Kakao można podać dziecku najwcześniej po 12. miesiącu życia. Na początek podaj go niewielką ilość i bacznie obserwuj reakcję dziecka na nowy składnik. Pamiętaj, aby wybrać kakao wysokiej jakości i nie dodawać do niego cukru. Jeśli dziecko dobrze toleruje kakao, stopniowo możesz zwiększać jego ilość (maksymalnie na raz dziecko może wypić kubek tego napoju). Jeśli jednak pojawia się reakcja alergiczna, koniecznie zrezygnuj z podawania kakao i produktów go zawierających. Pamiętaj, by nie traktować kakao jako codziennego napoju, a raczej jako rodzaj podawanej od czasu do czasu przekąski. Czy kakao jest zdrowe dla dzieci? Tak, jest zdrowe. O ile jest dobrej jakości i przygotowane bez dodatku cukru. Kakao naturalne zawiera substancje o działaniu przeciwzapalnym i przeciwutleniającym (flawonole). Działają one także lekko rozrzedzająco na krew. Znajdująca się w kakao teobromina korzystnie wpływa na układ nerwowy – działa na niego lekko pobudzająco. Rozszerza też naczynia krwionośne, obniża ciśnienie krwi i przyspiesza pracę serca. W kakao naturalnym zawarte są również minerały: magnez, potas, cynk i wapń, które korzystnie wpływają na pracę mięśni. Czy kakao rozpuszczalne jest zdrowe? Kakao rozpuszczalne to nie jest naturalne kakao. Wystarczy przeczytać skład proszku naturalnego kakao i kakao instant. W tym drugim znajdują się substancje nieobecne w naturalnym kakao – emulgatory, sól, aromaty, węglan wapnia i magnezu, a także cukier i to często w dużej ilości. Wszystko to sprawia, że kakao rozpuszczalne w postaci proszku instant, choć jest smaczne, bo słodkie, wcale nie jest zdrową propozycją dla dzieci. Niektóre takie napoje aż w 75 proc. składają się z cukru, co oznacza, że jeśli do kubeczka wsypiesz 4 łyżeczki takiego proszku, 3 z nich to będzie cukier. Jedyną zaletą takiego napoju jest to, że jest łatwy w przygotowaniu. Producenci napojów kakaowych instant często wzbogacają swój produkt w witaminy, aby sprawić wrażenie, że ich napój jest zdrowy. Jednak przyswajanie tych witamin jest słabe, więc nie można usprawiedliwiać nimi podawania dziecku kakao instant. Zdecydowanie lepszym (i zdrowszym) pomysłem jest przygotowanie napoju kakaowego na bazie naturalnego kakao i miodu, cukru kokosowego czy syropu z agawy. Jak zrobić dobre kakao? Kup naturalne kakao – im ciemniejszy proszek, tym lepiej. Na jeden kubek będą potrzebne: szklanka mleka (można użyć napoju roślinnego lub wody) 2-3 łyżki kakao 1 płaska łyżka miodu, syropu daktylowego lub syropu z agawy ewentualnie: szczypta cynamonu lub kardamonu Przygotowanie: W garnuszku podgrzej mleko (wodę lub napój roślinny) z cukrem (albo miodem czy syropem). Podgrzewając mleko, mieszaj je, aby nie przywarło do dna. Zestaw garnek z ognia i odmierz pół kubka mleka. Wsyp kakao i dokładnie wymieszaj trzepaczką. Możesz też dodać przyprawy. Całość wlej ponownie do garnuszka i podgrzej, mieszając. Podawaj mocno ciepłe, ale nie gorące. Jak przygotować kakao bez cukru? Warto, aby od początku przyzwyczajać dziecko do naturalnego smaku kakao. Niestety, nie każdemu dziecku przypadnie ono do gustu. Jeżeli chcesz zaserwować dziecku słodkie kakao, podajemy przepis na kakao z użyciem naturalnego słodzika, czyli banana! Jak to zrobić? Wrzuć do blendera połamanego banana bez skóry, wlej szklankę mleka lub napoju roślinnego i wsyp łyżkę naturalnego kakao. Całość zblenduj, wlej do garnuszka i podgrzej do pożądanej temperatury, ciągle mieszając. Gotowe! Przeczytaj też: Zdrowe słodycze dla dzieci: jakie kupować i jak je zrobić w domu? Przepisy Czego nie może jeść roczne dziecko – produkty i potrawy niewskazane dla małych dzieci Naleśniki dla dzieci i niemowlaków: pyszne i zdrowe przepisy. Od kiedy je podawać?
Co najlepiej nawadnia organizm? Napoje pomagające uzupełnić wodę w organizmie
Zastanawiasz się, co najlepiej nawadnia organizm? Naukowcy mają to do siebie, że lubią sprawdzać takie rzeczy, natomiast ludzkość i jej przodkowie przetrwali, nawadniając się wodą. Kto ma rację: natura czy naukowcy?
Nawadnianie organizmu to ważna rzecz. Bez wody nie ma bowiem życia, o zdrowiu już nie wspominając. Teraz mamy jednak do wyboru mnóstwo różnych napojów. Powstaje więc pytanie, co najlepiej nawadnia organizm. Może jest to jednak woda, a może jakiś inny łatwo dostępny napój? Wyniki badań zaskakują. Spis treści: Czy woda nawadnia? Co nawadnia organizm? Co najlepiej nawadnia organizm – ranking Czy woda nawadnia? Oczywiście! Inaczej byśmy jako gatunek nie wyewoluowani, ani nie przetrwali. Woda nawadnia w stopniu wystarczającym do normalnego funkcjonowania i przetrwania. Przez większość czasu właśnie woda była jedynym dostępnym nam napojem. Później odkryliśmy, że możemy pić mleko zwierząt, wyciskać z owoców soki, robić napary, fermentować owoce i zboża, robić ekstrakty. To pozwoliło nam pić coś więcej niż tylko bezsmakową i bezbarwną wodę. I tak, te wszystkie napoje dostarczają organizmowi wodę, a wraz z nią i inne substancje, które jak się okazuje, mają wpływ na nawadnianie organizmu. Ale nie tylko napoje nawadniają. Co nawadnia organizm? Odpowiedź na to pytanie jest bardzo prosta: organizm nawadnia wszystko, co zawiera wodę. Nawadniają nie tylko napoje, ale również pokarmy, w szczególności te najbardziej soczyste (a w rzeczywistości najbardziej uwodnione). Organizm nawadniają: owoce warzywa zupy sosy mięso. Oczywiście im więcej wody zawiera żywność, tym lepiej nawadnia. To dlatego w uzupełnianiu wody w organizmie lepiej sprawdzą się soczyste owoce, np. cytrusowe, niż warzywa korzeniowe, np. marchewka. Logiczne też jest to, że napoje nawadniają lepiej niż pokarmy stałe. Czasami jednak pojawiają się sytuacje, gdy warto nawodnić się tak skutecznie, jak tylko to możliwe – tak bywa w przypadku odwodnienia organizmu przy wymiotach i biegunce, a także w czasie bardzo intensywnego wysiłku fizycznego lub upałów. Stąd pytanie, co najlepiej nawadnia organizm? Co najlepiej nawadnia organizm – ranking Choć woda pozwoliła nam przetrwać i nadal jest zalecana przez dietetyków jako podstawowe źródło płynów w diecie, to okazuje się, że są napoje, które lepiej nawadniają organizm niż woda. Czytając ten ranking, można się mocno zdziwić. Ranking najlepiej nawadniających napojów: Środki nawadniające stosowane przy biegunce (elektrolity) Mleko pełnotłuste Mleko odtłuszczone Sok pomarańczowy Cola Cola dietetyczna Zimna herbata Herbata Woda Woda gazowana Napoje dla sportowców Piwo Kawa. Aż 8 napojów nawadnia lepiej niż woda. Natomiast woda gazowana, napoje dla sportowców, piwo i kawa też nawadniają, ale gorzej od zwykłej niegazowanej wody. Ranking ten powstał na podstawie badań z 2015 roku opublikowanych na łamach The American Journal of Clinical Nutrition. Jak twierdzą naukowcy, niektóre składniki tych napojów sprawiają, że organizm po ich wypiciu zatrzymuje więcej wody niż po wypiciu zwykłej wody. Do tych składników należą: cukier, tłuszcz, białko oraz mikroelementy takie jak sód czy potas. Przeczytaj też: 3 przepisy na domowe izotoniki Odwodnienie u dziecka – jak je rozpoznać? Ile wody dziennie? – normy dla dzieci i dorosłych
Napoje orzeźwiające: pyszne i zdrowe domowe napoje na upały
Napoje orzeźwiające na lato można bez trudu przygotować samodzielnie w domu. Jeżeli takie napoje na upały będą z dodatkiem owoców lub w formie kolorowych koktajli – z chęcią sięgną po nie także najmłodsi. Sprawdź, jak zrobić taki napój na gorące dni.
W upalne dni należy szczególnie dbać o odpowiednie nawodnienie. Dotyczy to także dzieci. Większość gotowych napojów zawiera duże ilości cukru i różnego rodzaju ulepszaczy. Warto więc zrobić takie napoje orzeźwiające samemu. Mogą być one w postaci wody np. z dodatkiem mięty i owoców. Pragnienie pomoże ugasić też mrożona herbata i domowa lemoniada. Przedstawiamy 7 przepisów na orzeźwiające napoje. Napoje na upały – przepisy Przedstawiamy kilka prostych przepisów na domowe napoje na lato. Jeśli masz ochotę, możesz je dowolnie modyfikować, dodając swoje ulubione produkty lub wystrzegając się tych, których nie lubisz. Każdy napój po przygotowaniu wstaw do lodówki na kilka godzin, by nabrał odpowiedniej temperatury. Możesz też dodać do niego kostki lodu. Jeśli ty i twoje dziecko wolicie delikatniejsze smaki, sięgnijcie po nasze przepisy na wodę z cytryną oraz wodę z ogórkiem i cytryną, które także pozwolą wam się ochłodzić w upalny dzień! Domowe napoje na upały: Domowa lemoniada z granatem Domowa lemoniada z brzoskwiń Lemoniada z wodą gazowaną Lemoniada truskawkowa Herbata mrożona z brzoskwiniami Zielony sok orzeźwiający Koktajl cytrynowo-kokosowy Domowa lemoniada z granatem Składniki: ¼ arbuza, ½ granatu, 1 cytryna, ½ litra wody. Sposób przygotowania: Wyciśnij sok z cytryny. Granat przekrój na pół, wyjmij z niego nasiona i przełóż do oddzielnej miseczki. Do wody dodaj sok z cytryny i pozostałe składniki (poza miąższem z granatu). Całość zblenduj. Przelej lemoniadę do szklanek i dodaj nasiona granatu. Domowa lemoniada z brzoskwiń Składniki na sok: 3 duże brzoskwinie, 1 szklanka cukru, 2 łyżki wody. Składniki na lemoniadę: kilka łyżeczek soku z brzoskwiń, 2 cytryny, ½ litra wody, garść malin. Sposób przygotowania: Obierz brzoskwinie ze skórki, wydryluj i pokrój na mniejsze kawałki. Wrzuć do garnka wszystkie składniki i gotuj do momentu, aż owoce będą miękkie. Przelej sok przez sito. Gdy przygotujesz już sok z brzoskwiń, następnie wyciśnij sok z cytryn. Zblenduj wodę razem z sokiem z brzoskwiń i sokiem z cytryn. Przelej lemoniadę do szklanek i ozdób malinami. Lemoniada z wodą gazowaną Składniki: ½ litra wody gazowanej, 2 cytryny, ½ szklanki świeżych truskawek, 4 łyżki miodu. Sposób przygotowania: Wyciśnij sok z cytryn. Następnie dodaj sok i miód do wody. Całość blenduj, aż do momentu rozpuszczenia miodu. Przelej lemoniadę do szklanek i udekoruj pokrojonymi truskawkami. Lemoniada truskawkowa Składniki: 2 ½ szklanki truskawek, 2 cytryny, 4 łyżki cukru trzcinowego, ½ litra wody. Wyciśnij sok z cytryn. Zblenduj truskawki, cukier i pół szklanki wody (blenduj aż do uzyskania gładkiej konsystencji). Przygotowany mus przelej przez sitko, dolej pozostałą wodę i dodaj sok z cytryn. Całość zmiksuj. Przelej lemoniadę do szklanek i dodaj lód. Herbata mrożona z brzoskwiniami Składniki: 1 szklanka mocnej czarnej herbaty, 1 szklanka wody, 2 łyżki ksylitolu / erytrolu, 1 cytryna, 1 brzoskwinia. Na początku schłódź czarną herbatę z dodatkiem ksylitolu. Następnie wrzuć do dzbanka pokrojone brzoskwinie i kostki lodu. Połącz wodę, herbatę z ksylitolem oraz sok z jednej cytryny. Napój będzie najlepiej smakował, jeśli wcześniej wstawisz go na kilka godzin do lodówki. Zielony sok orzeźwiający Składniki: 2 porządne garście świeżego szpinaku, 2 dojrzałe owoce kiwi, 2 garście zielonych winogron. Sposób przygotowania: Dokładnie umyj szpinak i owoce, następnie przygotuj je do wyciśnięcia. Za pomocą wyciskarki – wyciśnij z nich sok. Z podanych ilości składników otrzymasz 1 porcję soku. Całość przelej do szklanki i wstaw do lodówki, by sok się schłodził. Koktajl cytrynowo-kokosowy Składniki: 1 cytryna, 200 ml wody kokosowej, 1 mała brzoskwinia, 2 łyżeczki miodu, 2 listki melisy. Wyciśnij sam sok z cytryny, usuwając miąższ i pestki. Następnie obierz brzoskwinię ze skóry. Sok z cytryny przelej do blendera, dodaj resztę składników i zmiksuj. Zobacz także: Napoje izotoniczne szkodzą dziecku: prawda czy mit? Ile soku, a ile wody - co powinny pić dzieci podczas upałów? Podajesz dziecku słodzone napoje? Fundujesz mu kłopoty w nauce i gorszą pamięć!
Co do picia dla niemowlaka – nowe wytyczne z 2021 roku
Co do picia dla niemowlaka zalecają specjaliści? Początkowo najlepsze jest mleko mamy lub dostosowana do wieku dziecka mieszanka mleczna – i jest to także przez pewien czas jedyny pokarm dziecka. Między 5 a 7 miesiącem życia należy rozszerzać dietę dziecka, co obejmuje też napoje. Do ukończenia roku powinna to być woda lub napoje mleczne.
Zastanawiasz się, co dawać do picia dla niemowlaka? Nasi eksperci wraz z Europejską Akademią Pediatrii radzą, aby niemowlętom aż do ukończenia 12 miesiąca życia, nie podawać żadnych napojów poza mlekiem mamy, mieszanką mleczną lub wodą. Nowe zalecenia dotyczące żywienia niemowląt wyraźnie mówią o tym, że trzeba redukować ilość tzw. wolnych cukrów w diecie niemowlęcia, co oznacza, że na cenzurowanym znalazły się soki, koktajle owocowe i słodzone napoje. Spis treści: Co do picia dla niemowlaka – zalecenia - Co do picia dla niemowlaka: woda - Mleko krowie, kozie i owcze w diecie niemowląt - Mleka smakowe i napoje roślinne dla niemowląt - Co do picia dla niemowląt: soki owocowe - Mleko modyfikowane dla młodszych dzieci (tzw. Junior) Czy niemowlę karmione piersią trzeba dopajać Jakie napoje są zakazane w diecie dzieci Co do picia dla niemowlaka – zalecenia Poniżej dokładnie omawiamy, co o różnych rodzajach napojów dla niemowląt mówią specjaliści, bo przecież wody też są różne rodzaje. Wymienimy też napoje, które są zdecydowanie odradzane jako picie dla niemowlaka. Co do picia dla niemowlaka: woda Od 6 miesiąca życia zapotrzebowanie niemowlęcia na wodę wynosi 0,8-1 litra na dobę. Ilość ta obejmuje wodę zawartą w napojach i pokarmach. Specjaliści są przekonani, że przyzwyczajanie starszego niemowlęcia do picia wody jest istotnym elementem zapobiegania nadwadze i otyłości u dzieci. Jednocześnie polecają dzieciom wodę źródlaną lub naturalną wodę mineralną niskosodową, niskozmineralizowaną ( Mleko krowie, kozie i owcze dla niemowląt Nie powinno być głównym napojem dla dzieci do pierwszego roku życia. Po pierwszych urodzinach dziecko może pić do 0,5 l mleka krowiego. Wynika to z faktu, że jest ono ubogie w żelazo, może nadmiernie obciążać organizm dziecka białkiem, a zbyt wcześnie wprowadzone może być przyczyną mikrokrwawień z układu pokarmowego niemowlęcia. Zawartość soli mineralnych, węglowodanów i tłuszczów w krowim mleku jest nieodpowiednia dla niemowląt i może nadmiernie obciążać nerki. Specjaliści nie zalecają podawania dzieciom mleka krowiego o zmniejszonej zawartości tłuszczu. Mleko pełnotłuste jest zdrowsze. Mleka kozie i owcze zawierają za duże stężenie soli mineralnych, a za mało kwasu foliowego i witamin. Dlatego nie mogą być głównym posiłkiem niemowląt do 12 miesiąca życia. Starszym dzieciom także nie są one polecane ze względu na ryzyko wystąpienia niedokrwistości i niedoboru witaminy B12. Można natomiast podawać modyfikowane mleko kozie, które zostało zarejestrowane w UE jako odpowiednie dla niemowląt. Mleka smakowe i napoje roślinne nie do picia dla niemowląt Mleko smakowe z cukrem czy aromatyzowane, np. czekoladowe, waniliowe, truskawkowe, jest nieodpowiednie dla dzieci poniżej 5 roku życia – twierdzą specjaliści, którzy opracowali najnowsze zalecenia dotyczące żywienia niemowląt i małych dzieci. Są zbyt słodkie, zwiększają ilość cukrów prostych w diecie dziecka i sprzyjają próchnicy oraz nadwadze. Napoje roślinne, zwane wcześniej mlekiem roślinnym, nie nadają się do podawania dzieciom w 1 roku życia, gdyż nie zaspokajają ich potrzeb odżywczych. Istnieją dowody na to, że nieodpowiednie wprowadzanie ich do diety małego dziecka może skutkować brakiem prawidłowego przyrostu masy ciała i wzrostu. Pojenie dziecka napojami roślinnymi niesie też ryzyko niedożywienia, niedokrwistości, krzywicy, zaburzeń elektrolitowych i kamicy nerkowej. Uwagi te nie dotyczą modyfikowanego mleka sojowego dla niemowląt. Nawet napoje roślinne wzbogacane w mikroelementy nie mogą zastąpić mleka matki czy modyfikowanego mleka krowiego w żywieniu niemowląt, gdyż przyswajalność mikroelementów z napojów roślinnych jest niska. Istnieje też ryzyko zanieczyszczenia takich napojów mykotoksynami, które są wysoce szkodliwe. Co do picia dla niemowląt: soki owocowe Sok owocowy to napój zawierający 100 proc, soku owocowego, w którym mogą być miazga owoców i komórki ich miąższu. Specjaliści nie zalecają podawania soków owocowych dzieciom poniżej 1 roku życia. Wyjątkiem są dzieci, które mają specjalne wskazania od lekarza. Podawanie soków niemowlęciu może zmniejszać ilość białka, żelaza i tłuszczów w diecie dziecka. Skutkuje też zwiększeniem w niej ilości cukrów prostych, co sprzyja próchnicy. Dzieciom powyżej 1 roku życia można podawać soki, ale powinny one być dodatkiem do posiłku lub przekąską. Należy też limitować ich ilość: dzieciom w wieku 1-3 lata można podawać do 120 ml soku dziennie dzieciom w wieku 4-6 lat można podawać do 180 ml soku dziennie starszym dzieciom i nastolatkom można podawać do 240 ml soku dziennie. Mleko modyfikowane dla młodszych dzieci (tzw. Junior) Nie ma konieczności podawania dzieciom po pierwszym roku życia mlek typu Junior. Z powodzeniem można zastępować je pełnotłustym mlekiem krowim (o ile dziecko nie ma alergii na białka mleka krowiego) lub mlekiem 2 procent tłuszczu. Niemowlęta karmione mieszankami mlecznymi, a nie mlekiem matki, powinny otrzymywać mieszanki dopasowane do wieku – do 6 miesiąca życia mieszankę oznaczoną cyfrą 1, a od 6 miesiąca życia mieszankę z cyfrą 2. Do kiedy mleko modyfikowane można podawać? Nie ma co do tego szczegółowych wytycznych. Czy dopajać niemowlę karmione piersią Niemowlęta pijące mleko mamy jako jedyny pokarm nie potrzebują dopajania innymi płynami. Od ok. 6 miesiąca życia, czyli wraz z rozszerzaniem diety, które powinno zacząć się między początkiem 5 i początkiem 7 miesiąca życia, można w diecie dziecka uwzględnić wodę, ale równie dobrze można nadal malucha poić mlekiem mamy aż do czasu, gdy dziecko skończy pierwszy rok życia. Ważne jest to, że w drugim roku życia dziecko nie powinno już pić z butelki ze smoczkiem ze względu na ryzyko rozwoju próchnicy butelkowej. Rozszerzanie diety trzeba więc połączyć z odzwyczajaniem malucha od butelki. Służą do tego celu specjalne kubki do nauki picia. W przypadku dzieci karmionych piersią można do nich nalewać kobiece mleko albo wodę. W drugim roku życia można nadal poić dziecko z piersi (mleko właściwie nie ma kontaktu z ząbkami malucha), ale jeśli idziesz do pracy i stosujesz odciąganie pokarmu, opiekun dziecka powinien go podawać już nie z butelki ze smoczkiem lecz z kubeczka. Jakie napoje są zakazane w diecie dzieci Pewnych napojów zdecydowanie nie należy podawać dzieciom w żadnym wieku. Zakazane napoje w diecie dziecka to: - napoje zawierające stewię, słodziki naturalne oraz słodziki intensywne (aspartam, sacharyna, acesulfam K) - słodzone napoje, wody smakowe, napoje gazowane, napoje dla sportowców, energetyzujące - napoje z dodatkiem kofeiny. Sprawdź też: Ile mleka do butelki niemowlęcia Niemowlę jest głodne po karmieniu piersią? Jak rozpoznać odwodnienie u dziecka
Herbata z cytryną jest szkodliwa? Zobacz kiedy!
Lubisz herbatę z cytryną? To bardzo dobrze! Ale trzeba ją odpowiednio zaparzyć.
Herbata zawiera minimalne ilości glinu, czyli aluminium - pierwiastek ten naturalnie przenika do jej liści z gleby, bo tam, gdzie rośnie, gleby są bardzo bogate w aluminium. Nadmiar glinu w ludzkim organizmie może być zaś szkodliwy – substancja ta odkłada się w tkankach, trwają badania nad tym, czy może przyczynić się do rozwoju Alzheimera. Jednak zagrożeniem nie jest sama herbata, tylko herbata z cytryną. Kiedy herbata z cytryną jest szkodliwa? Zastanów się, kiedy dodajesz do herbaty cytrynę. Już po zaparzeniu czy w trakcie parzenia, kiedy torebka z fusami (lub same fusy) wciąż jest jeszcze w kubku? Ten drugi sposób jest niewłaściwy, bo gdy razem z fusami w kubku moczy się cytryna, wytwarza się duża ilość cytrynianu glinu, którego nadmiar może być groźny za człowieka. W doświadczeniu, które przeprowadził dr Krzysztof Łabuzek, specjalista chorób wewnętrznych, farmakologii klinicznej i diabetologii, na antenie TVN, okazało się, że zawartość glinu w herbacie wygląda następująco:​ Aby uniknąć wytworzenia się dużej ilości cytrynianu glinu w herbacie, wystarczy dodać cytrynę już po zaparzeniu herbaty i wyjęciu z niej torebki lub fusów. Cytryna nie może po prostu mieć jakiegokolwiek kontaktu z herbacianymi fusami. Przepis na zdrową herbatę jest więc prosty: Torebkę (herbaciane liście) zalej wrzątkiem. Zaparz herbatę i wyjmij torebkę z herbatą (fusy). Dodaj cytrynę i ciesz się smakiem herbaty z cytryną. Gdy dodaje się cytrynę już po usunięciu fusów (czy też torebki z herbatą), napój nie ma już groźnych właściwości. Pamiętaj jednak, że małe dzieci nie powinny pić herbaty – ani czarnej, ani zielonej, ani żadnej innej. Źródło: zdrowie.tvn.pl Zobacz też: Czego nie powinny pić małe dzieci? [WIDEO] Wody smakowe nie dla dzieci – to pułapka marketingowa [WIDEO] Jan, Maria... – czyli 20 imion, które noszą geniusze
Skąd wziąć więcej mocy, gdy masz kryzys energetyczny
Energii najszybciej dodają słodycze, ale efekt trwa tylko parę chwil. Są jednak substancje, które działają znacznie dłużej. Masz je także w zasięgu ręki.
Napoje na rozgrzewkę, czyli co podawać niemowlęciu do picia
Co podać dziecku do picia, aby nie tylko zaspokoić jego pragnienie, ale też dodać energii i rozgrzać w mroźny zimowy dzień? Najlepiej kubek jakiegoś pysznego, parującego napoju. Zobacz, co, poza mlekiem, możesz podać małemu dziecku do picia.
Doskonałe na każdą pogodę jest oczywiście mleko mamy. Zachowuje stałą, idealną dla dziecka temperaturę. Poza tym, ssący malec szybko rozgrzeje się, tuląc się do nagiej piersi mamy. Jeśli karmisz mieszanką, zalej proszek ciepłą (nie gorącą!) wodą i ochłódź mleko do temperatury ciała (kiedy kapniesz na nadgarstek, nie powinnaś czuć ani ciepła, ani zimna). Ciepłe mleko rozgrzewa i rozluźnia mięśnie żołądka, dzięki czemu trawienie jest jeszcze efektywniejsze. Ale to niejedyny napój na mrozy. Sprawdź, jaki jeszcze możesz zaproponować swojemu dziecku. Kawa dla bobasa Oczywiście, tylko zbożowa! Kawa zbożowa jest bardzo zdrowa, ale podawaj ją dopiero w 2. roku życia. Choć nazwa tego napoju brzmi „dorośle”, w kawie zbożowej nie ma kofeiny. Jest wytwarzana z jęczmienia, żyta, cykorii, buraków cukrowych. Jest źródłem potasu, manganu, miedzi, żelaza, fosforu. Dodatkowo często wzbogaca się ją witaminami (C, E, z grupy B). Napój ten pozytywnie wpływa na wchłanianie wapnia, pobudza apetyt, reguluje wytwarzanie czerwonych krwinek, dzięki czemu pomaga zapobiegać anemii. Kawę zbożową można dodawać do mleka. Niestety dzieci często niespecjalnie przepadają za nią ze względu na specyficzny smak i zapach. Spróbuj wtedy dać malcowi np. kawę zbożową o smaku waniliowym. Kakao dla dziecka Kakao jest bogatym źródłem żelaza, potasu i magnezu wspomagającego funkcjonowanie układu nerwowego. Naukowcy odkryli w nim również sporo przeciwutleniaczy – związków, które m.in. zapobiegają nowotworom i chorobom serca oraz spowalniają procesy starzenia. To jednak propozycja dla dziecka, które skończyło roczek, ale nawet w tym wieku nie powinien dostawać go częściej niż 2–3 razy w tygodniu, bo pite w nadmiarze utrudnia wchłanianie wapnia. Uwaga! Kakao często uczula. Pamiętaj też, że kakao granulowane, słodzone, jest bardzo kaloryczne. Delikatne ziółka dla dziecka Herbatki z ziół aptecznych mają przede wszystkim właściwości lecznicze – kwiat bzu czarnego działa napotnie i przeciwgorączkowo, melisa rozgrzewa i uspokaja, a podbiał pomaga przy suchym kaszlu. Dlatego podawaj je z umiarem – jak lekarstwa. Uwaga! Herbatka z mięty działa wychładzająco na organizm. Herbatka na wzmocnienie dla dziecka Czarnej herbaty nie powinno pić ani niemowlę, ani nawet starsze dziecko. Zdrowe są herbatki z suszonych owoców, np. aronii, tarniny, głogu, dzikiej róży, jagód, jarzębiny, porzeczek, malin, skórek jabłka itp. Malinowa herbatka nie tylko rozgrzewa, ale jest także źródłem witamin, m.in. wzmacniającej witaminy C. Niektóre herbaty mają dodatek ziół i bywają dosładzane korzeniem lukrecji. Mogą to być herbatki w torebkach albo z granulatów przeznaczonych dla niemowląt. Czytaj też: Kuchnia na zdrowie
Herbatki z ziół i owoców są pyszne, zdrowe i pięknie pachną. W dodatku mogą pomóc przy różnych dolegliwościach. Koperkowa, rumiankowa, miętowa - czy wiesz, dlaczego są lepsze dla niemowlęcia niż czarna herbata?
Niemowlęta i maluszki nie powinny pić zwykłej, czarnej herbaty. Głównie ze względu na zawartość teiny, która pobudza podobnie jak kawa, może sprawić, że dziecko stanie się rozdrażnione i nie będzie mogło spać. W dodatku czarna herbata pogarsza wchłanianie żelaza, dlatego dziecko, które pije jej dużo, może mieć anemię. Bezpieczniejsze są herbatki z ziół i owoców. Z apteki oraz te wyprodukowane z myślą o najmłodszych. Wybór herbatek dla niemowląt jest duży Ziołowych i owocowych herbatek dla niemowląt est ich mnóstwo. Poza swojskimi, znanymi od lat (np. miętową czy lipową) są i mniej znane, jak np. herbatka z passiflory. Jest w czym wybierać. Wszystkie są pełne witamin (m.in. C, A, B1, B2) i soli mineralnych. Wszystkie świetnie gaszą pragnienie. A na co pomagają? • Na brzuszek Herbatka z kopru włoskiego. Pomaga przy bólach brzuszka, reguluje trawienie, likwiduje wzdęcia, pomaga przy kolce. Można ją podawać dzieciom od pierwszych dni życia. Herbatka rumiankowa. Działa rozkurczowo. Można ją podawać nawet noworodkom. Herbatka miętowa. Pobudza trawienie, działa przeciwskurczowo, łagodzi bóle brzuszka. Działa również przeciwzapalnie. Po szóstym miesiącu. • Na gorączkę Herbatka malinowa i lipowa. Działają napotnie, obniżają gorączkę, pomagają przy przeziębieniach. Od szóstego miesiąca. Herbatka z czarnego bzu. Takie herbatki warto podawać, jeśli dziecko ma niewysoką gorączkę (do 38°C). Pomagają również przy przeziębieniach, działają uspokajająco, regulują trawienie. Po szóstym miesiącu. Herbatka z dzikiej róży. Bogata w witaminę C, dlatego warto ją podawać przy przeziębieniach (i po chorobie). Działa wzmacniająco. Po czwartym miesiącu. Herbatka z jeżówki purpurowej. Mobilizuje układ odpornościowy, działa przeciwwirusowo, przeciwgrzybicznie i przeciwalergicznie. Od piątego, szóstego miesiąca życia. Herbatka rumiankowa. Działa rozkurczowo, przeciwzapalnie oraz przeciwbakteryjnie. Od pierwszych dni życia. • Na sen Herbatka z melisy. Działa uspokajająco, pomaga zasnąć, łagodzi kolkę. Po czwartym miesiącu. Herbatka z passiflory. Działa podobnie jak herbatka z melisy. Od piątego miesiąca. Jak parzyć ziołowe i owocowe herbatki dla dzieci? Herbatki ziołowe powinno się zaparzać około 10 minut. Najlepiej podawać je niesłodzone, ewentualnie tylko z odrobiną cukru lub glukozy. Dziecku powyżej roku można posłodzić je miodem. A co z gotowymi herbatkami dla niemowląt? Poza herbatkami do zaparzania dobre są te granulowane, przeznaczone dla niemowląt, oraz gotowe herbatki w butelkach. Mogą być jedno- lub wieloskładnikowe, bo z ziół i owoców tworzy się różne kompozycje (np. tymianek + koper + mięta + anyż). Warto podawać je niemowlętom, ale i nieco starszym maluszkom. Na ciepło, ale też na zimno. Zanim wybierzesz konkretną herbatkę dla dziecka, przeczytaj etykietę i sprawdź skład - lepiej , żeby nie było w nim cukru. Lepiej nie słodzić herbatek Zdarza się, że nawet całkiem małe dzieci mają ząbki zniszczone przez tzw. próchnicę butelkową. Dlatego lepiej nie słódź herbatek, a przynajmniej niezbyt mocno, i nigdy nie pozwalaj maluszkowi zasypiać z butelką słodkiego napoju. A przede wszystkim naucz maluszka pić z kubeczka! Czy to na pewno herbatka malinowa? Uważnie czytaj informacje na opakowaniach. Napis „Herbata z malin” może oznaczać zarówno herbatkę z suszonych owoców, jak i zwykłą, czarną herbatę z dodatkiem aromatu malinowego. Zobacz też: Ziołowe napary lepsze niż czarna herbat. Wywiad z zielarką Od kiedy normalna herbata dla dziecka? • Czarna. Ze względu na teinę lepiej nie podawać jej dzieciom do trzeciego roku życia. Starszym można, ale słabą i nie na co dzień. • Zielona. Ma mniej teiny niż czarna. Można ją podawać po pierwszym roku życia. • Biała. Również ma mniej teiny niż czarna i podobnie jak zieloną można ją podawać po pierwszym roku życia. • Czerwona (rooibos). Ma bardzo mało teiny i od niej można zacząć. Po pierwszym roku życia.
Maluszek nie zawsze daje się namówić na zjedzenie owoców i warzyw, chętnie za to napije się soczku. Czy jednak rzeczywiście to jest tak samo, jakby zjadł świeży owoc? Niestety, niekoniecznie.
Wszystko zależy od tego, co naprawdę znajduje się w butelce lub kartoniku. Sprawdziliśmy. Byłoby ideałem, gdyby maluch pił soki świeżo wyciśnięte z owoców i warzyw, bo znajduje się w nich najwięcej witamin. Jest tylko jedna rzecz ważna w przypadku małego dziecka: owoce i warzywa powinny pochodzić z ekologicznych upraw. Niestety, kupując w sklepie, nie masz takiej pewności. Podobnie jest w przypadku soków – też nie wiadomo, z jakich warzyw i owoców zostały zrobione (wyjątkiem są soczki dla niemowląt). Pamiętaj, że soki zawierają dużo cukru, nawet jeśli nie są dosładzane. Niemowlę w 6. miesiącu może wypić ok. 60 ml soku (a potem co miesiąc o 10 ml więcej); dziecko powyżej roku: 200 ml. Tylko którego? 100% SOK BOBOVITA Sok przecierowy jest dobrym źródłem błonnika, który zapobiega zaparciom oraz pomaga usuwać z organizmu szkodliwe substancje. Sok nie zawiera dodatku cukru, nie ma w nim też konserwantów, barwników. Można go przelać do kubeczka i podać dziecku lub pozwolić mu pić przez słomkę, co będzie dla niego wielką atrakcją. Picie przez słomkę stymuluje też mięśnie potrzebne przy nauce mowy. Dla niemowląt: Z badań Instytutu Matki i Dziecka wynika, że prawie połowa mam podaje dzieciom w wieku 4–12 miesięcy soki niespełniające norm żywności dla najmłodszych. Czyli tzw. soki dla dorosłych. To za wcześnie. Uwaga: niemowlęce soki są kontrolowane pod względem wartości odżywczych. Surowce użyte do ich sporządzenia pochodzą z upraw ekologicznych. Skład (w 100 ml): Kalorie: 54 kcal Cukry: 12,9 g Składniki dodane: witamina C POMARAŃCZA JUPIK To dość typowy napój owocowy składający się przede wszystkim z wody i cukru. Sok to jedynie 20% składu Jupiku. Niestety, w tym napoju jest też mnóstwo chemii (aromaty, stabilizatory, barwniki oraz konserwant: benzoesan sodu). Można go podawać tylko czasem (nie wcześniej niż w wieku przedszkolnym), a najlepiej wcale. Napoje: Niektóre zawierają 75% soku, inne 20%, ale są i takie, w których stanowi on tylko 3–5% składu, albo nie ma go wcale. W napojach mogą się też znajdować aromaty, barwniki naturalne i sztuczne, konserwanty oraz sztuczne substancje słodzące (nie powinno ich za to być w sokach i nektarach). Uwaga: często na opakowaniu najwyraźniejszą czcionką wybity jest napis: „100%” i dodane mniejszymi literkami „smaku”. Czasem nazwa, np. „pomarańczowy”, sugeruje, że to sok, a nie napój. Dlatego uważnie czytaj etykietę, również to, co zostało napisane mniejszymi literkami. Skład (w 100 ml): Kalorie: 41 kcal; cukry: 9 g Składniki dodane: aromat, żelazo, witaminy: C, B6, B12, kwas foliowy LEON HORTEX Warto zwrócić uwagę, że nie jest to sok, tylko napój. Producent informuje o tym na opakowaniu, tyle że małym druczkiem. Napój Leon w 75% składa się z zagęszczonego soku, a reszta to: woda, cukier, aromaty oraz składniki mineralne i witaminy, w które napój został wzbogacony. Jest ich rzeczywiście sporo, gdyż opakowanie soku (200 ml) pokrywa ok. 30% dziennego zapotrzebowania dziecka na żelazo i witaminy. Napój dostał pozytywną opinię Centrum Zdrowia Dziecka. Lepiej podawać go dopiero dzieciom w wieku przedszkolnym (czasami). Skład (w 100 ml) Kalorie: 41 kcal; cukry: 9 g Składniki dodane: witaminy C, B6, B12, kwas foliowy, żelazo, aromat Z owoców lub koncentratu - Najlepsze są soki produkowane bezpośrednio ze świeżych owoców, a nie z koncentratu. Niestety, takich soczków jest niewiele (np. jednodniowe lub te z certyfikatem eko). - Większość (zwykle również te dla niemowląt) są produkowane z koncentratu. Jak zostały zrobione? - Najpierw z owoców wyciska się sok, potem odparowuje wodę, oddziela miąższ i aromat. To właśnie jest koncentrat owocowy (robi się go w celu ułatwienia i obniżenia kosztów transportu). - Następnie dodaje się taką samą ilość wody, jaką wcześniej odparowano, oraz naturalny aromat, a do niektórych soków – także miąższ owoców. - Zawartość witamin w odtworzonym soku powinna być taka sama, jak w naturalnym, jednak różnica w smaku jest zwykle dość znaczna. - Wartościowsze są soki przecierowe niż klarowne (czyste), gdyż mają błonnik i więcej składników mineralnych. Uwaga: do soku może być dodawany cukier, co nie zawsze jest zaznaczone na opakowaniu. Jeśli zawartość cukru nie przekracza w litrze 15 g (czyli 3 czubatych łyżeczek), to producent wcale nie musi o tym informować.
Gdy maluch wyciąga rączkę po kubeczek warto, by było w nim to, co najzdrowiej ugasi pragnienie. Popijanie wody to najprostszy sposób, by dziecko było zdrowe i miało mnóstwo energii. Nie tylko podczas upałów.
O tym, że jest niezbędna do życia, napisano już chyba wystarczająco dużo. A mimo to często o niej zapominamy. Nie zaszkodzi więc powtórzyć, że woda krąży w naszych komórkach, tkankach, krwi i płynach ustrojowych. Pomaga rozprowadzać tlen i substancje odżywcze, reguluje ciepłotę ciała, ciśnienie krwi, napięcia tkanek. Bez niej nie jest możliwe trawienie, wypróżnianie i oczyszczanie organizmu z produktów przemiany materii i różnych substancji toksycznych. Tyle uzasadnienia. Czas na konkrety, czyli co i jak. Im młodsze dziecko, tym częściej musi pić Bo jego organizm zawiera więcej wody – nienarodzone dziecko ma jej 94 proc., niemowlę 70–75 proc. (dla porównania dorosły – 54–60 proc.) – i codziennie traci jej 1–1,5 litra (czyli około 10–15 proc. ciężaru ciała). Taką jej ilość trzeba uzupełniać, by nie zakłócić przemiany materii w organizmie i nie dopuścić do odwodnienia. Nie oznacza to jednak, że małe dziecko musi codziennie wypić aż litr czystej wody. Znaczną jej ilość dostaje wraz z mlekiem (a później także z innym jedzeniem), a trochę wytwarza sam organizm. Każdemu według potrzeb Jeśli nasz organizm potrzebuje wody, odczuwamy pragnienie, ale gdy chodzi o małe dziecko, nie zawsze można temu ufać. Zajęte zabawą może zapomnieć się upomnieć. Poza tym w pewnych sytuacjach organizm traci więcej wody w krótkim czasie. Dzieje się tak, gdy maluszek został ubrany zbyt grubo, na dworze panuje upał, w mieszkaniu jest duszno i gorąco, a także podczas podróży nieklimatyzowanym samochodem (i samolotem też) oraz podczas aktywnej zabawy. Podobnie jest podczas choroby, np. kiedy dziecko gorączkuje, wymiotuje, robi luźniejszą kupkę czy ma biegunkę, rzadziej siusia. Odwodniony maluch początkowo jest tylko osowiały, ale funkcjonowanie jego organizmu pogarsza się bardzo szybko. Dlatego trzeba regularnie podawać mu coś do picia, a gdy jest osłabiony i dużo śpi, należy go budzić. Mleko i sok nie zastąpią czystej wody Maluchowi na piersi wystarczy sam pokarm mamy, który zaspokaja i głód, i pragnienie, bo w 87 proc. składa się z wody (dlatego karmiąca mama sama powinna pić). Mleko modyfikowane przygotowywane według zaleceń producenta ma stały skład, ale w przeciwieństwie do mleka kobiecego nie zmienia się w upalne dni, by zaspokoić także pragnienie. Dlatego maluchy karmione sztucznie powinny dostawać wodę. Podobnie dzieci karmione piersią, które mają już dietę mieszaną. Odkąd do diety wprowadza się soki warzywne i owocowe oraz herbatki, można sądzić, że woda jest niepotrzebna. Przeciwnie. Zawierają one dużo mikroelementów i witamin, ale maluch nie powinien dostawać ich więcej niż 150 ml dziennie. A taka ilość nie zaspokoi zapotrzebowania organizmu na wodę. [CMS_PAGE_BREAK] Tylko najlepszej jakości Do końca pierwszego roku życia trzeba szczególnie starannie dobierać wodę dla dziecka, bo maluchy mają niedojrzały układ pokarmowy i nie wolno obciążać ich nerek. Można im podawać naturalne wody źródlane pochodzące z podziemnych ujęć (niczym nie uzdatniane ani niczym nie wzbogacane) albo naturalne wody mineralne – przetrwały w niezmienionym składzie przez wiele milionów lat, zawierają naturalne minerały i są krystalicznie czyste. Ale uwaga, dla niemowląt nadaje się wyłącznie woda niskozmineralizowana (do 500 mg rozpuszczalnych składników mineralnych na litr) i niskosodowa (poniżej 20 mg/l) – sprawdź na etykiecie skład. Taka woda musi mieć pozytywną opinię IMiD lub CZD oraz znak jakości HACAP. ABC podawania i przechowywania Zawsze przegotuj wodę – i wtedy gdy podajesz ją do picia, i wówczas gdy dodajesz ją do zup, kaszek czy innych potraw. Jednak nawet najlepsza woda może zostać zanieczyszczona przy nieprawidłowym lub zbyt długim przechowywaniu, np. gdy przetrzymujesz otwartą butelkę poza lodówką, zostawiasz wodę na słońcu lub w rozgrzanym samochodzie. Łatwo też o zanieczyszczenie wody śliną czy resztkami jedzenia. Dziecku trzeba podawać wodę o temperaturze pokojowej przelaną do butelki ze smoczkiem lub kubeczka. Najlepiej, gdy może popijać ją małymi łykami – zbyt duża ilość wody naraz zostanie szybko wydalona. Maluch, który umie już trzymać kubeczek, uczy się zdrowego nawyku – sięgania po wodę. Konsultacja: Edyta Gulińska, specjalista w dziedzinie żywienia, pracuje w SGGW w Warszawie.
Sok, oprócz wody, to najzdrowsze picie dla malca. Ale trzeba wiedzieć, jak go wybrać, gdy właśnie wprowadzasz go do diety dziecka karmionego mlekiem.
Zwracaj uwagę, jakie soki podajesz maluchowi. To ważne, szczególnie w pierwszym roku życia. Przygotowuj je w domu lub kupuj te przeznaczone dla niemowląt. To gwarancja, że w owocach i warzywach, z których są wyprodukowane, nie ma niekorzystnych dla dziecka substancji czy zanieczyszczeń. Kiedy podać soczek po raz pierwszy? Jeśli dziecko jest karmione piersią możesz podać sok w siódmym miesiącu, a gdy dostaje mleko modyfikowane – już w piątym. Zacznij od 1–3 łyżeczek i stopniowo zwiększaj ilość w kolejnych dniach i tygodniach. Jaki na początek? Dietetycy radzą, by najpierw podać dziecku sok jabłkowy lub marchewkowy. Możesz kupić gotowy sok przeznaczony dla niemowląt lub sama przygotować go w domu – to wcale nie jest trudne. Wystarczy opłukać, obrać, przelać wrzątkiem i zetrzeć na tarce umytą marchewkę lub jabłko, przełożyć na gęste sitko (można dodatkowo położyć na nim gazę) i wycisnąć do czystej filiżanki niewielką ilość soku. Nie dodawaj cukru! Wcześniej wyparz tarkę, sitko i filiżankę. Jeśli robisz sok w domu, postaraj się, by warzywa i owoce pochodziły z pewnego źródła, np. z własnego ogródka lub upraw ekologicznych. Kiedy nowe smaki soków? Od siódmego miesiąca dziecku karmionemu butelką możesz podawać soczki także z innych owoców: gruszek, porzeczek, malin, jagód. Malec może też pić soki przecierowe z brzoskwiń, moreli, dyni i bananów. Soki ze świeżych cytrusów, melonów i kiwi nadają się dla dzieci powyżej pierwszego roku życia. Soki przecierowe czy klarowne? Możesz podawać i jedne, i drugie. Przecierowe mają tę przewagę, że zawierają cenny błonnik pokarmowy i minerały. Klarowne są mniej gęste – niektóre dzieci chętniej je piją. Ile soku może pić dziecko? W pierwszym roku życia maluch nie powinien pić więcej niż 150 ml soku dziennie – to niepełna buteleczka lub około pół szklanki. Jego nadmiar nie jest wskazany – soczki nie powinny zastępować jedzenia. Duża ilość soku może spowodować, że dziecko straci apetyt na inne wartościowe posiłki. Jak podawać soczki? Niewielkie ilości możesz podawać łyżeczką. Potem z kubeczka z dzióbkiem lub ze zwykłego kubeczka. Choć to niełatwa nauka, jest opłacalna. Warto by dziecko od razu przyzwyczaiło się do picia soku nie z butelki. Jak przechowywać otwarty soczek? Tylko w lodówce, do 48 godzin. W tym czasie malec powinien go wypić. Gdy tak się nie stanie, wylej resztki – nie podawaj go dziecku, bo nie ma pewności, czy nie sfermentował. Kupując sok, zwróć uwagę na: - Wieczko. Sprawdź, czy jest wklęsłe. Jeśli ugina się pod palcem, to znak, że sok mógł być już otwierany lub po prostu zakrętka się rozszczelniła. - Datę przydatności. Zawsze ją kontroluj. Jeśli minęła, sok przeterminowany nie nadaje się do picia. - Wiek dziecka. Kupuj tylko soczki odpowiednie do wieku malucha. Pamiętaj, że na etykietach podawany jest jedynie wiek dziecka karmionego mlekiem modyfikowanym. - Składniki. Przeczytaj informację o składzie jakościowym soku. Nie może być w nim sztucznych dodatków. Przygotuj dla maluszka pyszny domowy soczek wg. naszego przepisu: Burak i jabłko (od 8. miesiąca) » Truskawka z marchewką (od 10. miesiąca) » Konsultacja: dr hab. Halina Weker, specjalista w dziedzinie żywienia, kieruje Zakładem Żywienia w Instytucie Matki i Dziecka w Warszawie.
Dzieci są dwa razy bardziej narażone na ryzyko odwodnienia niż dorośli. Jednak nie tylko ilość, ale i jakość podawanych maluchom płynów ma ogromne znaczenie.
Wszyscy eksperci są zgodni co do tego, że bez wody nie ma życia. Organizm nie jest w stanie funkcjonować bez wody, gdyż to właśnie ona dostarcza całemu organizmowi niezbędnych składników odżywczych, umożliwia termoregulację oraz usuwa zbędne produkty przemiany materii. Ludzki organizm w ok. 60 proc. składa się z wody, nic dziwnego zatem, że płyny odgrywają kluczową rolę w diecie człowieka. Jednak noworodki i niemowlęta są znacznie bardziej wyczulone na straty płynów niż dorośli, bowiem niemal 3/4 zawartości ich organizmów stanowi woda. Zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia mówią, że do 6. miesiąca życia niemowlętom wystarcza i najlepiej służy mleko mamy. Jeśli dzieci nie mogą być karmione naturalnie – zalecane jest mleko modyfikowane. W drugim półroczu życia dziecka jego mleczna dieta rozszerza się o pokarmy stałe. Dlatego ważne jest, by w diecie malucha pojawiło się więcej płynów. Zwłaszcza w zimie, gdy w pomieszczeniach panuje ciepłe i suche powietrze, oraz w czasie upałów, dzieci powinny więcej pić. Znaczne ilości wody niemowlęta wydalają także w przypadku gorączki lub biegunki - wówczas należy szczególnie dbać o to, by jakiekolwiek ubytki płynów były niezwłocznie uzupełniane. W przypadku dorosłych ważne jest regularne picie wody przez cały dzień, jeszcze przed pojawieniem się pragnienia - sygnału ostrzegającego przed odwodnieniem. To bardzo niebezpieczny stan organizmu, gdyż prowadzi do nieprzyjemnych dolegliwości, jak np. suchość w ustach, zmęczenie czy bóle głowy. Dopajanie noworodka lub niemowlęcia powinno odbywać się w porozumieniu z lekarzem. Koniecznie należy pamiętać o regularnym pojeniu małych dzieci. Płynami odpowiednimi są: woda, soczki owocowe czy też herbatki dla małych dzieci. Co prawda wraz z wiekiem dziecka rozszerza się wybór produktów i płynów, które dziecko może przyjmować, należy mu jednak podawać wyłącznie napoje dostosowane do jego potrzeb. Jeśli np. herbatki - to ziołowe lub łagodne herbatki owocowe, przeznaczone specjalnie dla niemowląt. Jeśli soki - to soki klarowne lub przecierowe stworzone specjalnie dla dzieci do 3. roku życia. Czasami podaje się dzieciom również świeże soki wyciskane w domu, należy się jednak wcześniej upewnić, iż składniki pochodzą z pewnego źródła, najlepiej z ekologicznych upraw, i są odpowiednie do wieku dziecka. Zdecydowanie należy wykluczyć lub jak najbardziej ograniczać w diecie napoje słodzone, różnego rodzaju nektary, napoje gazowane, barwione, zawierające konserwanty itp. Podstawowym napojem w diecie powinna zawsze być czysta woda, źródlana lub mineralna, którą starszym dzieciom można podawać prosto z butelki, lecz niemowlętom - wyłącznie po przegotowaniu.
Herbatki ziołowe są smaczne, pachną zachęcająco i doskonale gaszą pragnienie. Ale bywają również nieocenione, gdy trzeba poradzić sobie z codziennymi dolegliwościami.
Herbatki owocowe czy ziołowe mają mnóstwo zalet. Są naturalnym źródłem witamin C, A, B1, B2, soli mineralnych i mikroelementów. Jedne i drugie przyrządza się tak samo. Należy zalać je gorącą wodą i pozostawić pod przykryciem ok. 10 minut. Można je dosładzać – rocznemu maluchowi glukozą, a starszemu miodem (o ile dziecko nie jest alergikiem i skończyło dwa latka). Ale im mniej, tym lepiej. Chodzi tylko o to, by dziecko zaakceptowało ich smak. Herbatki nie powinny być podgrzewane. Dlatego rób je częściej, w małej ilości. Jeśli dziecko ich nie wypije w ciągu pół godziny, wylej je. NA BOLESNE ZĄBKOWANIE Rumiankowa. Działa przeciwzapalnie i przeciwbakteryjnie oraz rozluźniająco i rozkurczowo, czasem więc powoduje luźniejsze kupki. Koi podrażnienia. Dla kogo: może być podawana noworodkom. Pomoże, gdy maluch boleśnie ząbkuje, ma pleśniawki. Napój powinien mieć temperaturę pokojową lub być lekko schłodzony (dla dzieci powyżej 6 miesiący). Aloesowa. Działa aseptycznie i przeciwzapalnie. Zmniejsza obrzęk dziąseł. Dla kogo: dla maluszków powyżej roku jako środek łagodzący wyrzynanie się trzonowców i dla przyszłych mam, gdy zmiany hormonalne powodują rozpulchnienie dziąseł i ich krwawienia. Z szałwii. Działa łagodząco i przeciwzapalnie. Dla kogo: dla ząbkujących niemowląt (Salvia-fix, gotowe torebki do zaparzania). Można ją również stosować u starszych dzieci do płukania chorego gardła, np. przy anginie. NA PRZEZIĘBIENIE Z lipy i malin. Napar z lipy działa napotnie przy gorączce, grypie, zapaleniu gardła, przeziębieniach, zwłaszcza w połączeniu z kwiatem bzu czarnego lub rumiankiem. Uspokaja i reguluje trawienie. Dla kogo: dla dzieci od 6. miesiąca. Podawaj maluchowi dość ciepły napar, np. z dodatkiem soku z malin. Z malin i bzu czarnego. Środek napotny (obniża więc gorączkę) działa moczopędnie, pomagając organizmowi pozbyć się toksyn. Zawiera potężną dawkę witaminy C. Dla kogo: dla dzieci powyżej roku w pierwszych dniach infekcji (gdy temperatura nie przekracza 38,5°C). Polecany kobietom w ciąży i karmiącym przy przeziębieniach i jako alternatywa dla leków przeciwbólowych w przypadku migrenowych bólów głowy. Z babki lancetowatej. Jest bardzo skuteczna jako środek na katar. Powoduje obkurczanie śluzówki, ma również właściwości wykrztuśne i bakteriobójcze. Dla kogo: możesz ją podać niemowlęciu, które skończyło 3 miesiące (ok. 5 łyżeczek do 3 razy dziennie, nie dłużej niż trzy dni). Starsze dziecko może wypijać kubeczek naparu podzielony na trzy porcje. NA RELAKS I SEN Z melisy i passiflory. Oba ziółka uspokajają. Melisa wspomaga trawienie, łagodzi kolki, niepokój wywołany ząbkowaniem czy infekcją. Dwu-, trzylatkom pomaga uporać się z nocnymi lękami. Lekarze zalecają picie tych ziół kobietom w ciąży, gdy trapi je huśtawka nastroju lub gdy obawy związane z porodem nie pozwalają im się wyspać. Młode mamy dzięki melisie lepiej poradzą sobie z baby bluesem. Dla kogo: herbatkę z melisy lub passiflory można podawać już 5-miesięcznemu niemowlęciu. Maluszkowi wystarczy kilka łyżeczek ciepłego naparu (2 razy dziennie, najlepiej po południu i przed snem). Roczny malec może wypić kubek dziennie (w dwóch porcjach), przedszkolak dwukrotnie więcej. Kobiety w ciąży i karmiące nie powinny przekraczać 3 filiżanek dziennie. [CMS_PAGE_BREAK] BRZUSZKOWI Z ODSIECZĄ Z kopru włoskiego i anyżu. Reguluje trawienie, likwiduje wzdęcia i oraz bolesne kolki jelitowe. Dla kogo: rozcieńczony napar z kopru można podawać noworodkom. Zaleca się go mamom karmiącym piersią, bo pobudza laktację i poprzez pokarm dobrze wpływa na układ trawienny dziecka. Miętowa. Pobudza trawienie, działa przeciwskurczowo i wiatropędnie, zwiększa wydzielanie soku żołądkowego. Uspokaja i łagodzi ból, zabija bakterie, nawet te oporne na antybiotyki, posiadając do tego właściwości przeciwzapalne. Łagodnie obniża ciśnienie krwi, jeśli pije się regularnie 2–3 szklanki dziennie. Dla kogo: możesz podawać ją niemowlęciu po 6. miesiącu. Idealna dla przyszłej mamy, która ma podwyższone ciśnienie lub zgagę. Imbirowa. Rozprawia się z mdłościami i nudnościami. Dla kogo: mogą ją pić dzieci powyżej roku z chorobą lokomocyjną (dzień przed podróżą i godzinę przed nią). Gdy w ciąży poranne nudności uprzykrzają ci życie, pij imbirowy napar przed wstaniem z łóżka. Plasterek imbiru możesz dodawać do herbaty. PO CHOROBIE Z dzikiej róży. Pomaga w leczeniu chorób zakaźnych i przebiegających z gorączką, ale też działa wzmacniająco. Dla kogo: od 4. miesiąca życia. Najlepiej smakuje w połączniu z naparem z malin, bo jest wtedy mniej kwaśna. Kminkowa. Pobudza wydzielanie soków trawiennych, a więc poprawia apetyt u dziecka osłabionego leżeniem w łóżku i kilkudniową gorączką. Łagodzi też bóle brzuszka i zapobiega wzdęciom, co zdarza się po antybiotykoterapii. Dla kogo: dla maluchów od 4. miesiąca życia (początkowo kilka łyżeczek, pod koniec 1. roku – ok. 100 ml 2 razy dziennie). Polecana mamom karmiącym, gdy skuszą się na potrawę ciężkostrawną czy powodującą wzdęcia. Poza tym zwiększa laktację. Z jeżówki purpurowej. Mobilizuje układ odpornościowy. Posiada właściwości przeciwwirusowe, przeciwgrzybiczne, antyalergiczne. Dla kogo: od 5–6. miesiąca życia. Jeżówkową herbatkę pijemy, gdy łatwo „złapać” infekcję. Kuracja powinna trwać 2–3 tygodnie. Ciepłą podajemy 3 razy dziennie w pierwszym tygodniu, a potem 2 razy w ciągu dnia. W CIĄŻY Z liści malin. Uelastycznia szyjkę macicy. W II trymestrze ciąży warto pić napar raz dziennie, w III trymestrze jeden, dwa razy dziennie. Z głogu. Sięgnij po nią, gdy brzuch twardnieje, np. pod koniec męczącego dnia. Herbatka z głogu rozgrzewa i działa napotnie, sprawdzi się więc przy początkach infekcji. Najlepszej jakości Herbaciany i ziołowy susz nie jest odporny na działanie pleśni i grzybów. Aby nie szkodził zamiast pomagać, trzeba przestrzegać kilku zasad: - wykorzystuj zioła z suszu lub torebek kupowanych w aptekach i sklepach zielarskich – będziesz pewna, że nie zawierają metali ciężkich i pleśni; - uważnie czytaj informacje na opakowaniu. Napis „herbata malinowa” może oznaczać herbatę czarną z dodatkiem malinowego aromatu. A to nie to samo, co owocowy susz. Konsultacja: Andrzej Malinowski, pediatra, leczy dzieci od 32 lat, prowadzi prywatną praktykę w Łodzi.
Wypłukują wapń z kości, niszczą szkliwo ząbków, powodują otyłość i wcale nie gaszą pragnienia. Co zaproponować przedszkolakowi zamiast nich? Jest w czym wybierać!
Jeśli jest to cola lub pepsi, w składzie oprócz wody i dwutlenku węgla ma cukier (około pięciu łyżeczek w jednej szklance!), barwniki, aromaty i kwas ortofosforowy (regulator kwasowości – dzięki niemu napój długo się nie psuje, ale to on wypłukuje z kości wapń). W napojach udających soki, jak fanta, mirinda, hellena, prawdziwego soku jest nie więcej niż kilka procent (lub nie ma go wcale). Dlatego nie warto ich dawać dzieciom. Lepiej wybrać coś zdrowszego. Napój gazowany Dzieci uwielbiają kolorowe gazowane napoje. Maluchy cieszą się, jak coś im „buzuje” na języku. Takie picie ma jednak mnóstwo cukru, a oprócz niego składa się przede wszystkim z wody, barwników, aromatów (często sztucznych). Zero witamin! Dlatego warto proponować dziecku napoje bardziej wartościowe: 1. Maślanka Ma mniej tłuszczu niż mleko, dlatego to doskonały napój na upały. Dobrze gasi pragnienie. Ma przy tym sporo wapnia, białko, laktozę, witaminy i minerały oraz dobre bakterie wspomagające pracę przewodu pokarmowego. Maślankę możesz podawać przedszkolakowi samą albo z dodatkiem owoców. 2. Herbata owocowa Najlepsza jest z malin, dzikiej róży, jeżyn, bzu czarnego, porzeczek. Szybko gasi pragnienie, a poza tym zawiera wiele witamin, zwłaszcza witaminy C. Oczywiście podawaj dziecku herbatki owocowe, nie zaś czarne z owocowym aromatem (czytaj etykiety). 3. Sok owocowy Zawiera dużo witamin i składników mineralnych. Najzdrowszy jest ten wyciśnięty w domu. Jeśli kupujesz, lepiej wybieraj soki świeże, przygotowane bezpośrednio z owoców, a nie z wody i koncentratu. Przede wszystkim jednak zwróć uwagę, czy kupujesz rzeczywiście sok, czy napój owocowy (przeczytaj skład). Uwaga: soki są sycące i dość kaloryczne, nie podawaj przedszkolakowi więcej niż szklankę dziennie. 4. Kompot Co prawda ma nieco mniej witamin niż sok (spora część witaminy C oraz z grupy B ginie w czasie gotowania), za to naprawdę niepowtarzalny smak! Szczególnie jeśli przygotujesz go ze świeżych owoców i dodasz np. listek mięty lub melisy. Nie gotuj go długo i posłódź tylko odrobinę (najlepiej miodem, jeśli smyk nie jest na niego uczulony). Spróbuj też namówić dziecko do zjadania owoców z kompotu (zawierają sporo błonnika, który wspomaga pacę jelit). 5. Sok warzywny Superzdrowy – szczególnie polecany dla tych dzieci, które jedzą mało warzyw. Ma dużo błonnika. Bazą może być marchew (jest słodka) lub dynia. Mieszaj je z innymi warzywami (np. selerem, pomidorami) lub owocami (jabłkiem, truskawkami). Jeśli kupujesz sok, wybieraj robiony z myślą o małych dzieciach (np. Gerber, HiPP) – masz pewność, że warzywa są dobrej jakości. Bardzo smaczne są też tzw. soki jednodniowe (ich termin ważności to tak naprawdę trzy dni). Zalety: nie są dodatkowo słodzone. Niestety, warzywa, z których zostały zrobione, nie są tak dokładnie przebadane jak te w sokach dla niemowląt. Mogą w nich być azotany (pozostałości nawozów sztucznych). 6. Herbatka ziołowa Warto ją od czasu do czasu podawać, jeśli maluch nie jest alergikiem. Miętowa świetnie gasi pragnienie, pomaga przy bólach brzuszka, niestrawności, koperkowa łagodzi wzdęcia, lipowa leczy przeziębienia i lekkie gorączki, a z melisy – ma działanie uspokajające. 7. Woda Najszybciej gasi pragnienie, nie ma kalorii, dziecko może więc ją pić w takiej ilości, w jakiej chce. Najlepsza dla przedszkolaka jest woda średniozmineralizowana. 8. Zielona herbata Każda herbata zawiera teinę, czyli związek o działaniu pobudzającym. Jednak w trakcie długiego parzenia zielonej herbaty garbniki neutralizują działanie teiny i napar ma działanie uspokajające. Ciepła zielona herbata wspomaga trawienie, schłodzona zaś świetnie gasi pragnienie (zwłaszcza z dodatkiem plasterka cytryny). 9. Napój mleczno-owocowy Łatwo go zrobić w domu: wystarczą owoce (truskawki, maliny, porzeczki, brzoskwinie) oraz mleko, jogurt lub kefir. Zmieszaj owoce i mleko w proporcjach pół na pół (wtedy napój będzie słodki bez konieczności dodawania cukru). Ma mnóstwo wapnia, białka i witamin! Spragniony maluch może też pić zwykłe chłodne mleko. Konsultacja merytoryczna dr inż. Anna Stolarczyk Dietetyczka, członkini Polskiego Towarzystwa Nauk Żywieniowych