Zaciśnięte piąstki u niemowlaka: kiedy niemowlę otworzy dłonie?
Zaciśnięte piąstki u niemowlaka w pierwszym miesiącu życia są normą. Odpowiada za to jeden z odruchów, z którymi dziecko się rodzi. Z upływem czasu mechanizm ten słabnie, a w końcu zanika. Jednak zanim ustąpi, dziecko powinno już umieć rozluźnić dłoń.
Zaciśnięte piąstki u niemowlaka w wieku noworodkowym to normalny widok. Dłonie dziecka pozostają zamknięte zarówno wtedy, gdy noworodek czuwa, jak i wtedy, gdy śpi. Muszą minąć tygodnie, aby dłonie niemowlęcia zaczęły się otwierać, a całe miesiące, aby dziecko swobodnie mogło kontrolować ich otwieranie i zamykanie. Spis treści: Dlaczego niemowlę zaciska piąstki? Kiedy dziecko powinno przestać zaciskać piąstki Zaciśnięte piąstki u niemowlaka: ćwiczenia Dlaczego niemowlę zaciska piąstki? Dziecko rodzi się z odruchem chwytnym. To jeden z odruchów noworodkowych, który odpowiada za to, niemowlę zaciska piąstki. Chwyt wywołany odruchem może być na tyle silny, że noworodek potrafi utrzymać swój ciężar ciała, wisząc przez chwilę na rękach (nie należy jednak sprawdzać tego odruchy samemu w domu). Nawet śpiący noworodek ma zaciśnięte dłonie, a kciuk przywiedziony i schowany wewnątrz piąstki. To absolutnie normalne, a wręcz pożądane zjawisko. Kiedy dziecko powinno przestać zaciskać piąstki Odruch chwytny najwyraźniej widoczny jest przez pierwsze sześć tygodni życia. Do końca szóstego miesiąca prawie całkowicie zanika. Nie znaczy to jednak, że przez pierwsze pół roku życia niemowlę nie umie otworzyć dłoni – w drugim miesiącu dziecko już często przestaje zaciskać piąstki. Z lekarzem należy się skontaktować, gdy: po upływie trzeciego miesiąca maluch trzyma kciuk w dłoni i często ma mocno zaciśnięte piąstki, w siódmym miesiącu podpiera się na piąstkach, a nie na otwartych dłoniach, w trzecim kwartale nie przejawia reakcji obronnej kończyn górnych (kiedy dziecko leży na brzuchu, wsuń ręce pod jego ciało i unieś je, zachowując poziomą pozycję dziecka – powinno wtedy wyciągnąć obie rączki symetrycznie przed siebie). Zaciśnięte piąstki u niemowlaka: ćwiczenia Nie zawsze zaciśnięte piątki u niemowlaka po 3. miesiącu życia świadczą o zaburzeniach napięcia mięśniowego. Czasami maluszek zacisk piąstki, gdy źle się czuje, płacze, a uspokojenie go powoduje rozluźnienie rączek. Aby pomóc dziecku otwierać piąstki można zastosować kilka technik. Jedną z nich jest właściwa pielęgnacja niemowlęcia, polegająca między innymi na tym, aby nauczyć się, jak podnosić niemowlę w najlepszy dla niego sposób. Wszystkie codzienne czynności wykonywane przy dziecku można robić tak, aby wspomagać jego rozwój lub go spowalniać. Najprostszym ćwiczeniem na stymulację otwierania dłoni niemowlęcia jest głaskanie grzbietowej strony rączek. Kolejnym – głaskanie rączkami dziecka jego kolan, twarzy i stóp. Aby nie stymulować nadmiernie odruchu chwytnego, nie należy niemowlętom, które go jeszcze wykazują, wkładać do rączek zabawek, np. grzechotek. Przeczytaj też: Kalendarz rozwoju niemowlaka w 1. roku życia Kalendarz rozwoju dziecka 2. miesiąc życia dziecka – co potrafi niemowlę
8 odruchów noworodka – na czym polegają? I kiedy znikną?
Odruchy noworodka pozwalają stwierdzić, czy dziecko dobrze radzi sobie poza łonem matki. Badanie odruchów to jedno z podstawowych badań noworodka tuż po porodzie. Wykonuje je lekarz jeszcze w szpitalu.
Odruchy noworodkowe to zestaw reakcji nowo narodzonego dziecka na badanie, które wykonuje lekarz. Choć czasami trudno dziś wytłumaczyć ich pierwotną funkcję, wiadomo jedno: brak odruchów może świadczyć o poważnych problemach układu nerwowego. Odruchy pozwalają lekarzowi stwierdzić, czy dziecko dobrze radzi sobie poza łonem matki – bo układ nerwowy noworodka musi w krótkim czasie przystosować się do nowych warunków, jakie otaczają nowo narodzone dziecko. Badanie odruchów noworodka to, obok skali Apgar, jedno z podstawowych badań tuż po narodzinach. Spis treści: Odruch Rootinga: noworodek szuka piersi mamy Odruch ssania u noworodka Noworodkowy odruch Babińskiego Odruch Moro – gdy dziecko się przestraszy Noworodkowy odruch chwytania Odruch chodu automatycznego Noworodkowy odruch szermierza Odruch Galanta – ułatwia poród 1. Odruch Rootinga: noworodek szuka piersi mamy Połaskocz dziecko delikatnie palcem w policzek, a już za chwileczkę zwróci głowę w stronę ręki i otworzy szeroko buzię. To odruch, który pozwala dziecku odszukać brodawkę podczas karmienia piersią. Dzięki temu dziecko nabywa najważniejszą umiejętność w swoim życiu: umiejętność jedzenia. Odruch zanika między trzecim a czwartym miesiącem życia dziecka. Potem, jeszcze przez kilka miesięcy, można zaobserwować tę reakcję podczas snu dziecka. 2. Odruch ssania u noworodka Jeśli dotkniesz wargi dziecka swoim palcem, noworodek zacznie go mocno ssać. Nawet najedzony, np. podczas trzymania do odbijania po karmieniu, może wtulić się w twoją szyję i odruchowo zacząć ssać. Odruchowe ssanie jest zauważalne mniej więcej do 4. miesiąca życia – potem dziecko ssie już tylko wtedy, kiedy ma na to ochotę. 3. Noworodkowy odruch Babińskiego Dotknij lub połaskocz delikatnie stopę niemowlęcia i zobacz, co się stanie. Palce (zamiast jak u dorosłego, zgiąć się do dołu) naprężą się i wyprostują (paluch unosi się do góry), zaś stopa wykrzywia się do środka. Noworodkowy odruch Babińskiego może utrzymywać się nawet do 3. roku życia, choć u większości maluchów zanika ok. 18. miesiąca życia. Wystąpienie odruchu Babińskiego u osoby starszego dziecka lub osoby dorosłej świadczy o nieprawidłowościach w funkcjonowaniu układu nerwowego. 4. Odruch Moro – gdy dziecko się przestraszy Gdy zaświecisz ostre światło w pokoju lub głośno klaśniesz w dłonie, noworodek gwałtownie się poruszy w charakterystyczny sposób: wygnie plecy w łuk, odchyli główkę do tyłu, energicznie wyprostuje nóżki i ręce, rozłoży dłonie. Ruch ten przypomina obejmowanie niewidzialnego niedźwiedzia. Drugą fazą odruchu Moro jest szybkie przyciągnięcie przedramion do tułowia, objęcie się rękoma i zaciśnięcie piąstek. Odruch zanika między czwartym a szóstym miesiącem życia dziecka. 5. Noworodkowy odruch chwytania Jeśli dotkniesz opuszką palca wnętrza dłoni niemowlaka, w tej samej chwili jego piąstka zaciśnie się wokół twojego palca. Uścisk dziecka jest na tyle silny, że można nawet unieść noworodka do góry. Nie rób tego jednak nigdy sama, aby nie spowodować niebezpiecznego wypadku. Odruch może utrzymać się nawet do 6. miesiąca życia. 6. Odruch chodu automatycznego Gdy lekarz, trzymając noworodka pod paszkami, delikatnie stawia go na płaskiej powierzchni, on zaczyna maszerować. Ten odruch najczęściej pojawia się w 4. dobie po narodzinach i utrzymuje się przez dwa miesiące. Jeśli chcesz zobaczyć ten cud, poproś lekarza o pokazanie, ale nie próbuj sama utrzymywać dziecka w pionie, bo jest to bardzo niekorzystne dla jego kręgosłupa. Odruch ten nazywany jest też odruchem kroczenia. 7. Noworodkowy odruch szermierza Nazywa się go także odruchem toniczno-szyjnym lub odruchem ATOS. Jak go wywołać? Odwróć ostrożnie główkę leżącego na pleckach niemowlęcia w jedną ze stron. Noga i rączka z tej strony, w którą patrzy dziecko, rozprostują się, zaś druga nóżka i rączka zegną się. Z góry może to wyglądać jak postawa szermierza, stąd obiegowa nazwa tej reakcji. Odruch może być widoczny od dnia urodzin, ale potrafi też pojawić się dopiero kilka tygodni później. Utrzymuje się do 6. miesiąca życia. 8. Odruch Galanta – pomaga w czasie porodu Odruch ten polega na tym, że noworodek położony na brzuchu i dotykany w okolice kręgosłupa zgina biodra, unosząc pośladki. Reakcja ta powstaje już w 20. tygodniu ciąży, a w czasie porodu naturalnego pomaga dziecku przedostać się przez kanał rodny. Odruch galanta zanika do 9. tygodnia życia, ale raczej nie wcześniej niż w 3. tygodniu życia. Odruchy noworodka mogą czasem być nieco słabsze, kiedy dziecko jest zmęczone lub osłabione. Jeśli jednak jakiś odruch nie pojawia się w ogóle, niezwłocznie trzeba o tym powiedzieć lekarzowi. Zobacz też: Kalendarz rozwoju dziecka Do kiedy dziecko jest noworodkiem Noworodek – pierwsze dni w domu
Występowanie odruchu Moro tuż po narodzinach to objaw zdrowia noworodka. Odruch Moro jest wrodzoną reakcją dziecka na zagrożenie. Zobacz, w jakich sytuacjach występuje i kiedy powinien zaniknąć.
Odruch Moro, określany też jako „odruch obejmowania”, występuje u noworodka i jest fizjologiczną reakcją na nagły i silny bodziec. Dla nowo narodzonego dziecka silnym bodźcem mogą być na przykład naturalne odgłosy pojawiające się w domu. Reakcja noworodka wynika z tego, że środowisko, w jakim przebywał w brzuchu matki, bardzo różni się od otoczenia, w którym znajduje się po narodzinach. Odruch Moro utrzymuje się przez pierwsze tygodnie życia dziecka. Później powinien zaniknąć. Czasem można obserwować go dłużej. Wyjaśniamy, jaką rolę pełni odruch Moro, jak wygląda i co zrobić, kiedy w porę nie wygaśnie. Spis treści: Odruch Moro – co to? Odruch Moro – jak wygląda Odruch Moro – kiedy zanika? Jak wygasić odruch Moro u noworodka? Odruch Moro – o czym świadczy? Odruch Moro – czym jest? Odruch Moro to wrodzona i bezwarunkowa reakcja dziecka na nagły hałas, zapalenie ostrego światła, wzrost lub obniżenie temperatury lub gwałtowną zmianę położenia ciała (np. gdy potrząśniesz łóżeczkiem, w którym leży dziecko). Dziecko może zareagować odruchem Moro, gdy czuje, że nie jest dostatecznie mocno trzymane podczas podnoszenia lub noszenia (lub gdy podnosisz je za szybko). Odruch Moro u noworodka jest instynktowną reakcją na zagrożenie. Wiąże się z dojrzewaniem ośrodkowego układu nerwowego. Odruch Moro ułatwia dziecku zaczerpnięcie pierwszego haustu powietrza, a także wpływa na przygotowanie do utrzymywania główki w pozycji siedzącej. Brak odruchu Moro u dzieci urodzonych w terminie może świadczyć o uszkodzeniu neuronów ruchowych lub innych uszkodzeniach mózgu i ośrodkowego układu nerwowego. Konieczna jest wtedy wizyta u specjalisty. Odruch Moro występuje także, gdy noworodek śpi. Pojawienie się odruchu Moro podczas snu może oznaczać, że dziecko spało w niewygodnej pozycji i potrzebuje ułożyć się w bardziej komfortowy sposób lub dotarł do niego głośny dźwięk. Odruch Moro u noworodka podczas snu może nawet spowodować obudzenie się dziecka. Nawet jeśli odruch ten wygląda jakby dziecko czymś mocno się przestraszyło, zachowaj spokój. To naturalna reakcja, która oznacza, że dziecko rozwija się prawidłowo. U wcześniaków odruch Moro może nie wystąpić na początku lub jest na tyle słaby, że trudno go zaobserwować. Nie powinno to jednak stać się powodem do obaw. Odruch Moro – jak wygląda? Odruch Moro pozwala noworodkowi stopniowo prostować ciało po miesiącach spędzonych w pozycji embrionalnej. Odruch przebiega w dwóch fazach: pierwsza faza odruchu Moro – dziecko wygina plecy w łuk, odchyla główkę do tyłu, energicznie prostuje nogi i ręce i rozkłada dłonie. Robi to w reakcji na hałas, światło lub zmianę położenia ciała (np. potrząśnięcie kocykiem, na którym leży) druga faza odruchu Moro – dziecko zaciska piąstki, szybko przyciąga ręce do tułowia, jakby próbowało się objąć. Odruch Moro może być mniej lub bardziej gwałtowny. Bardzo często pojawia się również jako niespodziewana reakcja dziecka - nie zawsze zdajemy sobie sprawę z występowania i siły bodźca, który wywołał odruch. Uwaga. Odruch Moro to nie to samo co wzdryganie dziecka podczas zasypiania lub snu. View Ediplayer on the source website Odruch Moro – kiedy zanika? Odruch Moro zaczyna kształtować się pomiędzy 9 a 12 tygodniem życia płodowego i rozwija przez cały okres ciąży. Pod koniec ciąży można zaobserwować go na USG. Powinien zaniknąć między 2 a 4 miesiącem życia dziecka. Jeżeli odruch Moro nie zanika po 6 miesiącu, u dziecka będą utrzymywały się przesadne reakcje na zaskoczenie, które mogą powodować stałą nadwrażliwość na niektóre bodźce. Nagły hałas, światło, ruch lub zmiana pozycji czy równowagi mogą wywołać odruch Moro w niespodziewanych momentach. Dziecko będzie cały czas w stanie gotowości, co może niekorzystnie odbić się na jego układzie nerwowym. Jeśli odruch Moro występuje u twojej pociechy po ukończeniu 6. miesiąca życia - skonsultuj to z lekarzem pediatrą. Jak wygasić odruch Moro u noworodka? Jeżeli odruch Moro nie wygasł, może to oznaczać, że środowisko działa na dziecko niesprzyjająco. Aby wygasić odruch Moro można spróbować zmienić warunki, w których przebywa niemowlę, np. wygasić zbyt mocne światło, zadbać, by nie było wahań temperatury w pomieszczeniu, w którym przebywa dziecko. Warto pamiętać, że nie chodzi o to, by odseparować dziecko od bodźców, które występują naturalnie. „Chodzenie na paluszkach" wokół niemowlęcia przez 24 godziny na dobę i przesadna troska o to, czy warunki panujące w otoczeniu są optymalne - nie sprawią, że odruch Moro zaniknie szybciej. Dłuższe utrzymywanie się odruchu Moro może wskazywać również na zaburzenia na tle neurologicznym. Należy zgłosić się do pediatry lub neurologa dziecięcego. Niepokojącym symptomem jest także jednostronny odruch Moro u noworodka – wtedy również należy zgłosić się z dzieckiem do specjalisty. Odruch Moro – o czym świadczy? Odruch Moro jest jednym z wielu odruchów, z jakimi rodzi się dziecko. Jego występowanie bada lekarz tuż po narodzinach maleństwa. To jeden z wielu testów – jest nim także np. ocena stanu noworodka wg skali Apgar – i badań, jakie przechodzi dziecko jeszcze w szpitalu. Nie wpadaj w panikę, gdy twój maluszek nagle "podskoczy" lub gwałtownie "wyrzuci" rączki przed siebie. O ile odruch Moro nie występuje po 6. miesiącu życia dziecka - nie ma powodów do niepokoju. Występowanie odruchu u noworodka jest dowodem na to, że jego układ nerwowy prawidłowo funkcjonuje. Tuż po porodzie u noworodków pojawia się także odruch Babińskiego, czyli reakcja na dotykanie podeszew stóp. Dziecko w odpowiedzi na dotyk prostuje się i rozsuwa paluszki wachlarzowato. To również, podobnie jak odruch Moro, bezwarunkowa reakcją u noworodka, świadczącą o prawidłowym rozwoju jego układu nerwowego. Zobacz na filmie, jak wygląda odruch Moro: View oEmbed on the source website Zobacz także: Kąpiel noworodka: kiedy powinna się odbyć i jak ma wyglądać pierwsza kąpiel? Pielęgnacja noworodka: kąpiel, higiena, pielęgnacja pępka i skóry. Co nadaje się do codziennej pielęgnacji? ​Kosmetyki dla noworodka – najlepsze kosmetyki od pierwszego dnia życia (Lista)
Odruch Babińskiego u noworodka: co to jest i o czym świadczy? Kiedy zanika?
Odruch Babińskiego jest charakterystyczny dla noworodka i choć nie świadczy o żadnych nieprawidłowościach, to jego przyczyny nie są do końca jasne. Warto wiedzieć, jak wygląda odruch Babińskiego i kiedy zanika, by w razie wątpliwości zapytać o poradę lekarza neurologa.
Odruch Babińskiego można zaobserwować podczas badania stópek noworodka. Tuż po porodzie lekarz ocenia w ten sposób prawidłowość działania układu nerwowego dziecka. Wyjaśniamy, o czym świadczy odruch Babińskiego u noworodka, kiedy zanika i czy może występować u dorosłych. Co to jest odruch Babińskiego? Odruch Babińskiego to reakcja na dotykanie podeszew stóp. Jeśli połaskocze się noworodka w spód stopy lub przesunie palcem po jej zewnętrznej krawędzi od pięty do paluszków, dziecko wyprostuje i rozsunie paluszki wachlarzowato (dorosły przeciwnie – zwinie palce – mowa wtedy o odruchu podeszwowym). To jeden z bezwarunkowych odruchów noworodka, który świadczy o prawidłowym rozwoju układu nerwowego. Przyczyny występowania odruchu Babińskiego nie są znane. Być może ma on związek z tym, że połączenia nerwowe między mózgiem a stopami u malutkich dzieci nie są jeszcze w pełni wykształcone. Odruch Babińskiego odkrył i opisał francuski neurolog polskiego pochodzenia, Józef Babiński, na początku XX wieku. Kiedy zanika odruch Babińskiego? Odruch Babińskiego może utrzymywać się nawet do końca 2. roku życia dziecka – i nie oznacza to wcale żadnej nieprawidłowości. U niektórych niemowląt jednak odruch Babińskiego zanika już w 7. miesiącu. Jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości związane z reakcjami dziecka, zapytaj o radę lekarza, bo właściwa interpretacja odruchu Babińskiego nie jest prosta. O czym świadczy długo utrzymujący się odruch Babińskiego? W miarę dojrzewania układu nerwowego odruch Babińskiego zostaje zastąpiony przez tzw. odruch podeszwowy, tzn. że reakcją na drażnienie podeszwy stopy jest instynktowne zwijanie się palców, a nie ich rozkładanie. Jeśli zatem odruch Babińskiego utrzymuje się u dziecka w trzecim roku życia (lub później), konieczna jest konsultacja pediatry i skierowanie do neurologa. Odruch Babińskiego u starszych dzieci może świadczyć o nieprawidłowościach w rozwoju, a nawet o problemach neurologicznych. Odruch Babińskiego u dorosłych uważany jest za patologiczny. I choć się go nie leczy (bo na co dzień nie utrudnia życia), to jest on podstawą do diagnostyki układu nerwowego. Odruch Babińskiego może być objawem choroby, zdarza się też po udarze. Zobacz na filmie, jak wygląda odruch Babińskiego u noworodka: View oEmbed on the source website Zobacz też: <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/niemowle/noworodek/odruch-moro-wstrzasy-ciala-u-noworodka-1404-r1/">Odruch Moro: czym jest i kiedy zniknie? <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/niemowle/rozwoj/kiedy-isc-z-dzieckiem-do-neurologa-wyjasnia-dr-marek-bachanski-23496-r1/">Kiedy iść z dzieckiem do neurologa? Kamienie milowe w rozwoju niemowlęcia
Niesamowita reakcja noworodka na głos taty usłyszany tuż po porodzie
Tak wygląda podziękowanie za miłość rodzica okazywaną tuż od poczęcia. Wzruszający obrazek!
Mówienie do dziecka, gdy jest ono jeszcze w brzuchu, naprawdę ma sens! Przekonał się o tym pewien brazylijski tata, który przez całą ciążę czule mówił do brzuszka, a tuż po narodzinach córka odwdzięczyła mu się za to w cudowny sposób. Jej reakcja została uwieczniona na fotografii, dlatego dumni rodzice, Tarsila i Flavio Vilela, mogli się nią pochwalić całemu światu. Niezwykła reakcja noworodka na głos taty Flavio, młody ojciec z Rio de Janeiro, uwielbiał mówić do brzucha swojej partnerki, gdy ta była w ciąży z ich córką. Robił to bardzo często i najwyraźniej dziewczynka dobrze zapamiętała ten głos. Gdy tylko się urodziła i usłyszała go znowu, na jej twarzy pojawił się… szeroki uśmiech. Wyjątkowy moment udało się uwiecznić na zdjęciu. Szczęśliwi rodzice postanowili podzielić się nim na Instagramie. W tym celu założyli córce konto, a fotografia z narodzin była pierwszą, jaka się na nim pojawiła. Pod spodem znalazł się opis, który brzmiał: „Kiedy zobaczyłam moją rodzinę po raz pierwszy”. Rodzice nie kryli szczęścia, jakie ich spotkało Wzruszony tata udostępnił ten niezwykły obrazek również na swoim profilu. „Nie wiem, jak wytłumaczyć to, co wtedy czułem. Każdego dnia rozmawiałem z córką, gdy była jeszcze w łonie matki. Zawsze mówiłem jej, że ją kocham, że będę najlepszym ojcem na świecie! Kiedy się urodziła, to tak mi odpłaciła. Uśmiechem, dzięki któremu jestem bardziej niż szczęśliwy” – napisał. Mama Antonelli, bo tak rodzice nazwali dziewczynkę, również skomentowała niesamowitą reakcję córki tuż po narodzinach. „Prezent, który dostałam od mojego Pana…” – wyznała Tarsila. Antonella Vilela przyszła na świat 11 sierpnia. Od tego czasu na jej koncie na Instagramie pojawiło się już kilkadziesiąt zdjęć. Widać, że dziewczynka nadal jest bardzo pogodnym i radosnym dzieckiem. Też macie zdjęcia waszych dzieci z pierwszych chwil tuż po narodzinach? Jak wspominacie tamten czas? Pamiętacie pierwsze reakcje waszych maluszków? Dajcie znać w komentarzach! Źródło: deon.pl Zobacz też: Selfie z noworodkiem tuż po narodzinach Co czuje dziecko w trakcie porodu? To, czego słuchasz w ciąży, słyszy również dziecko!
Po co dziecko kopie w łonie matki? Ta odpowiedź cię zaskoczy
Każda ciężarna czeka na ten moment, gdy poczuje pierwsze ruchy dziecka. Ale zastanawiałaś się kiedyś, dlaczego maluszek właściwie to robi?
Ruchy dziecka na USG można zauważyć już 7-8 tygodni od chwili poczęcia. Na pierwsze ruchy, które będziesz mogła poczuć, musisz jednak poczekać aż do 20.-24. tygodnia. Choć mogłoby się wydawać, że malec trenuje ruchy, wzmacnia mięśnie i świetnie się bawi, to jednak jest to tylko część prawdy. Naukowcy postanowili sprawdzić, co się dzieje z mózgiem maluszka, gdy kopie podczas snu. Tak poznaje swoje ciało Wyniki badań sugerują, że ruchy w trzecim trymestrze ciąży pomagają stymulować te obszary mózgu, które odpowiadają za odbieranie informacji sensorycznych i rozwijają poczucie własnego ciała. To kolejny powód, by dbać o spokojny sen noworodka. Zdaniem naukowcom to odkrycie ma olbrzymie znacznie szczególnie dla sposobu opieki nad wcześniakami. Chodzi m.in. o minimalizację zaburzeń snu związanych z koniecznymi procedurami medycznymi. Nie należy także powstrzymywać tych ruchów u wcześniaków. Co więcej, takim dzieciom należy również zapewnić specjalne środowisko, by mogły czuć powierzchnie do kopania tak jak w łonie mamy. Dzięki temu będą miały szansę poznać swoje ciało i prawidłowo się rozwijać. Jak naukowcy doszli do tych wniosków? Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl Kalendarz ciąży Czytaj więcej Badania zostały przeprowadzone dzięki współpracy ekspertów z University College London (UCL) oraz z University College London Hospitals (UCLH). Specjaliści przeanalizowali fale mózgowe 19 noworodków. Szczególnie interesowała ich faza REM (faza snu, w której występują szybkie ruchy gałek ocznych). Okazało się, że gdy dzieci kopały lub ruszały rączkami podczas snu, aktywował się region ich mózgów połączony z korą czuciowo-somatyczną. Jest to obszar płatów ciemieniowych, który otrzymuje informacje sensoryczne z różnych części ciała. Jest on kluczowy, by płód mógł "mapować" swoje ciało i badać otoczenie. Co ciekawsze, rozmiar fal mózgowych był największy u wcześniaków urodzonych przed trzecim trymestrem. Gdy niemowlę kończyło kilka tygodni, fale przestawały być wyzwalane ruchem. Wiek obserwowanych dzieci liczono tak, jakby maluszki się jeszcze nie urodziły, np. dziecko, które urodziło się w 35 tygodniu, traktowano po 7 dniach tak, jakby miało 36 tygodni, a nie tydzień. Noworodki te miały więc od 31. do 42. tygodni. Źródło: indiablooms.com, indiablooms.com Zobacz także: Czy jesteś gotowa na zimę z noworodkiem? Quiz Jak dbać o dziecko zimą? Quiz Czy wiesz, jak pielęgnować noworodka? - TEST dla początkujących rodziców
Noworodek chodzi tuż po urodzeniu?! Widzieliście kiedyś coś takiego?
Dzieci zaczynają samodzielnie chodzić ok. 12. miesiąca życia. Ten noworodek miał zupełnie inne plany... Czy to na pewno bezpieczne?! Zobacz film!
Jak to możliwe, że noworodek na filmie chodzi? Tak naprawdę to, co widzimy, to nie pierwsze kroki dziecka, a odruch, który występuje u noworodków i niemowląt. Odruch chodu automatycznego Jeśli delikatnie chwycimy noworodka pod pachy i postawimy jego stópki na płaskiej powierzchni, maluszek zacznie przebierać nimi tak, jakby chciał iść do przodu. Ten odruch zanika ok. 2 miesiąca życia i nie ma nic wspólnego z chodzeniem – dzieci zwykle uczą się stawiać pierwsze kroki ok. 12. miesiąca życia. Zobacz także: Odruchy u noworodka i niemowlaka Czy takie zachowanie jest bezpieczne? Film, który zaraz zobaczycie, został nagrany w szpitalu w Brazylii. Pielęgniarka chciała wykąpać dziewczynkę, jednak ona miała inne plany. Odpychała się nóżkami i powoli stawiała swoje "pierwsze kroki". Chociaż dziewczynka wygląda uroczo i zabawnie, sprawdzanie odruchów dziecka powinno trwać chwilę. Pielęgniarka nie powinna trzymać małej w takiej pozycji przez tak długi czas – utrzymywanie noworodka w pozycji pionowej jest niezwykle niebezpieczne dla jego kręgosłupa! Zobaczcie film: View oEmbed on the source website Sprawdzałyście odruch chodzenia u swoich dzieci? Zobacz także: 5 niepokojących objawów przy nauce chodzenia Źródło: Facebook
Umie jeść, spać, ziewać i zabrudzić pieluszkę. Uważni rodzice wiedzą jednak, że na tym nie kończą się umiejętności noworodka.
1. Noworodek wędruje do piersi A przecież jeszcze tyle czasu musi upłynąć, nim naprawdę zacznie chodzić. Natura wyposażyła nowo narodzone dziecko w odruchy. Dzięki nim, a dokładniej odruchowi pełzania, położone na brzuszku 30–40 minut po porodzie samo próbuje zbliżyć się do piersi mamy. Co więcej, często starania te zostają uwieńczone sukcesem i maleństwo zaczyna ssać. Osiągnięcie celu wymaga czasu i wysiłku ze strony dziecka. Dla takich chwil warto jednak uzbroić się w cierpliwość. 2. Widzi twarze Noworodek większość czasu śpi, a gdy się obudzi, lubi patrzeć na osoby, które się nim zajmują. Ktoś ci mówił, że on nic nie widzi? Jak w to uwierzyć, jeśli tuż po narodzinach widzisz jego uważne spojrzenie. Wzrok nowo narodzonych dzieci jest dostosowany do ich potrzeb. W pierwszych dniach życia dziecko widzi przedmioty i osoby, które znajdują się ok. 30 cm od jego twarzy. Cała reszta to niewyraźne plamy. Ich prawdziwy kształt maleństwo zacznie odkrywać trochę później. Zobacz, co widzi noworodek, a co niemowlę. 3. Wodzi wzrokiem Wystarczy prosty eksperyment. Weź czerwone jabłko albo małą piłkę i pokaż ją dziecku z odległości ok. 30 cm. Poczekaj, aż skupi na niej wzrok. Wolno przesuń ją w bok. Zobaczysz, jak oczy dziecka za nią podążą. To mocny dowód dla wszystkich, którzy chcieliby upewnić się, że ich dziecko widzi. Także dla tych, którzy nadal w głębi ducha żywią przekonanie, że noworodek nie jest w stanie zbyt wiele zobaczyć. 4. Naśladuje mamę Noworodek lubi nawiązywać kontakt. Ponieważ nie umie jeszcze powiedzieć: „Mamo, spójrz na mnie”, jest szczęśliwy, gdy rodzice mu się przyglądają. Chętnie – choć mało kto go o to podejrzewa – naśladuje wyraz ich twarzy, np. otwiera buzię albo wystawia język, gdy mama robi to samo. Jeśli chcesz się o tym przekonać, wykorzystaj chwilę, gdy dziecko nie jest głodne lub zmęczone, i spróbuj zachęcić je do naśladowania twoich min. Pamiętaj jednak, że maleństwo potrzebuje czasu, by ci się dobrze przyjrzeć. [CMS_PAGE_BREAK] 5. Noworodek chętnie się uczy Wykorzystuje na naukę chwile między drzemkami i karmieniem. Ma wtedy szeroko otwarte oczy i patrzy z uwagą, co dzieje się wokół. Głęboko oddycha, próbuje przysunąć się do przedmiotów i osób, które widzi i które mu się podobają. 6. Pamięta, co było wcześniej Po przyjściu na świat dziecko rozpoznaje głos mamy, chociaż wcześniej docierał on do niego zniekształcony przez powłoki brzuszne i wody płodowe. Być może zdziwi cię też fakt, że jeśli przez ostatnie miesiące ciąży często śpiewałaś jedną piosenkę, czytałaś na głos jakiś wiersz albo zapamiętale słuchałaś jednej płyty, twoje dziecko po przyjściu na świat będzie to pamiętać. 7. Kojarzy zapach Około 10. dnia życia trzy czwarte noworodków jest w stanie rozpoznać swoją mamę po zapachu. Dowiodły tego eksperymenty, podczas których obok dziecka układano chusteczki pachnące mlekiem mamy lub pokarmem obcej kobiety. Maleństwa zawsze zwracały główkę w odpowiednim kierunku. Ta umiejętność pozwala im znaleźć w ciemności drogę do piersi i daje pewność, kto trzyma je w ramionach. 8. Wycisza się Noworodek zwykle leży tak, jak go położyłaś. Ale gdy po karmieniu lub zabawie czuje się zmęczony, odwraca wzrok lub przekręca główkę w drugą stronę, wysyłając czytelny komunikat: „Mam dość, chcę odpocząć”. Mamie i tacie nie pozostaje nic innego, jak pójść w ślady dziecka. Wy też na pewno zasłużyliście na chwilę wytchnienia. Zobacz też: Noworodek nie chce spać 9. Umie się pocieszyć Choć zazwyczaj płacze, gdy jest mu chłodno, smutno, chce jeść lub oczekuje pomocy, w niektórych sytuacjach sam stara się radzić sobie ze stresem i się uspokoić. Wykorzystuje do tego wszystkie swoje zmysły, np. wkłada do buzi piąstkę lub palec, próbuje zasłuchać się w głos swojej mamy czy też skupia się na czymś, co właśnie znalazło się w polu jego widzenia. Konsultacja merytoryczna mgr Bożena Cieślak-Osik Specjalistka psycholożka kliniczna, położna i trenerka skali NBAS, pracuje w Zakładzie Psychologii Klinicznej Dzieci i Młodzieży Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego
Kiedy do neurologa? Porażenie mózgowe i inne problemy
Wcześniaki albo dzieci, które dostały mniej niż 7 punktów w skali Apgar, zwykle są kierowane do neurologa jeszcze w szpitalu. Porada specjalisty będzie potrzebna także w innych przypadkach.
Nie wszystkie zaskakujące zachowania dziecka można złożyć na karb jego „urody” albo fizjologicznej niedojrzałości układu nerwowego. Niektóre zachowania są oznaką problemów. Co zatem jest normą, a co już nie? Asymetryczne ułożenie dziecka To, że noworodek wygina się w lekkie C, nie powinno niepokoić. U dzieci poniżej 3. miesiąca życia takie objawy jak lekka asymetria w ułożeniu ciała albo układanie główki w jedną stronę, występują bardzo często. Aby się nie utrwaliły, przekładaj po prostu główkę dziecka raz na lewo, raz na prawo, zarówno gdy leży na brzuszku, jak i na pleckach. Jeśli jednak takie noworodkowe nawyki utrzymają się dłużej i np. 4-miesięczny maluch nadal będzie wyginał się w jedną stroną albo gdy półroczne dziecko wciąż będzie sięgało po zabawki tylko jedną rączką, może to świadczyć o tym, że w mózgu dziecka brakuje dostępu do instrukcji prawidłowych ruchów ciała. Na szczęście można je wypracować poprzez odpowiednią rehabilitację i pielęgnację. Niezanikanie odruchów Dziecko rodzi się z mimowolnymi odruchami, jednak niektóre z nich powinny zanikać już w 2. miesiącu życia, ustępując miejsca ruchom, którymi dziecko świadomie kieruje. Kalendarz zanikania odruchów jest taki sam u wszystkich dzieci: najpierw powinien zniknąć odruch chodu automatycznego, potem (około 4. miesiąca) odruch Moro i szukania sutka mamy, wreszcie pod koniec 1. roku życia – odruch chwytny palców stopy, kiedy chodzące dziecko stawia już stopę na podłożu. Jeśli odruchy utrzymują się dłużej niż zwykle lub gdy ich brak (odruch chwytny stopy dziecko powinno mieć od urodzenia), może to świadczyć o problemach z układem nerwowym. Sprawdź, jak rozwijają się wcześniaki Nieukojony płacz Masz wrażenie, że dziecko nie robi nic innego, tylko płacze? Powiedz o tym pediatrze. Choć nawet długotrwały płacz, jeśli występuje bez innych niepokojących objawów, nie jest powodem do zmartwienia, to jednak jeśli towarzyszą mu np. drżenie nóżek i rąk, prężenie się, zbyt krótki sen, wtedy istotnie przyda się konsultacja u specjalisty. Poznaj skuteczne sposoby na płacz dziecka Spokój ponad normę Zachowaj czujność także wtedy, kiedy niemowlę jest za spokojne: nie płacze, śpi prawie przez całą dobę, a kiedy już się obudzi, leży cicho i nie wygląda na to, aby chciało mu się jeść. Takie idealnie grzeczne dziecko może mieć niedosłuch albo kłopot ze zbyt niskim napięciem mięśni. Czytaj też: Jak może objawiać się padaczka u dziecka? [CMS_PAGE_BREAK] Objaw zachodzącego słońca Ten poetycko nazwany objaw polega na tym, że nad tęczówką u patrzącego na wprost dziecka, poniżej górnej powieki, widać rąbek białkówki (co przypomina zachód słońca). Taki objaw może być związany ze zwiększeniem ciśnienia wewnątrz głowy dziecka (choć może też występować u zdrowych dzieci). Jeśli lekarz zaobserwuje także inne niepokojące symptomy, zaleci USG przez ciemiączko, aby wykluczyć np. obecność mikrowylewów krwi do mózgu. Opóźniony rozwój Trzymiesięczne dziecko nadal nie podnosi główki, leżąc na brzuszku? Być może jest po prostu małym leniuszkiem, ale na wszelki wypadek sprawdź u lekarza, czy w grę nie wchodzi obniżenie napięcia mięśniowego. Chociaż każde dziecko rozwija się w swoim tempie, pamiętaj o widełkach czasowych niektórych dziecięcych osiągnięć. Podnoszenie główki (3. miesiąc), turlanie się z pleców na brzuch (6 miesięcy) czy siadanie (8. miesiąc) to etapy prawidłowego rozwoju. Ich opóźnienie może świadczyć o kłopotach neurologicznych. Co ważne – za wczesne osiągnięcie niektórych umiejętności też powinno zaniepokoić. Miesięczne dziecko, które leżąc na brzuszku, utrzymuje wysoko główkę, może mieć nadmierne napięcie mięśni karku i grzbietu. Podobnie jest z przewracaniem się z brzuszka na plecki – tę sztukę maluch powinien opanować dopiero około 7. miesiąca życia. Porażenie mózgowe Takiej diagnozy boją się chyba wszyscy rodzice, ale stawia się ją zaledwie u 2–3 dzieci na tysiąc. Porażenie spowodowane jest uszkodzeniem mózgu przed porodem, w jego trakcie lub tuż po nim. Objawy, które mogą świadczyć o problemach rozwojowych, to nie tylko nieprawidłowe reakcje ruchowe (np. asymetria ułożenia, prostowanie i krzyżowanie nóżek), ale też zaburzenia snu czy ssania. Na szczęście wcześnie postawiona diagnoza nieprawidłowych dla wieku zachowań i szybko podjęta rehabilitacja może odwrócić skutki okołoporodowego uszkodzenia układu nerwowego. Dzięki temu dziecko uzyskuje z czasem możliwość prawidłowego dalszego rozwoju. Konsultacja: dr n. med. Grażyna Banaszek, pediatra, neurolog, pracuje w Centrum Wspierania Rozwoju Dziecka ELPIS w Warszawie.
W chwili narodzin maleńkie dziecko ma pewne umiejętności, np. mruga, ssie, chwyta paluszkami, umie nawet stawiać kroczki. Świadczą one o tym, że mózg malucha pracuje prawidłowo.
Umiejętności te to tzw. odruchy noworodkowe – reakcje na różne bodźce zewnętrzne. Natura wyposażyła w nie dziecko, by mogło przeżyć poza łonem mamy, zaadaptować się w nowym otoczeniu i zdrowo się rozwijać. Część odruchów, z którymi maluch się rodzi, jest obecna tylko w pierwszych miesiącach życia, potem zanika. W ich miejsce, w miarę dojrzewania układu nerwowego, pojawiają się podobne, lecz już wyuczone zachowania. Inne odruchy, np. umiejętność oddychania, mrużenia oczu w reakcji na silne światło, pozostają z nami na całe życie. Po porodzie lekarz skontroluje, czy twoje dziecko reaguje na bodźce tak, jak powinno. Upewni się w ten sposób, czy układ nerwowy maluszka dobrze funkcjonuje. Odruch Moro Jak dziecko reaguje? Na głośny hałas lub nagłą zmianę pozycji (gdy je np. raptownie uniesiesz) rozpościera rączki i nóżki, napręża się, wygina plecki, a następnie zaciśnięte piąstki przyciąga do klatki piersiowej. Skąd się wziął odruch Moro? Pomagał odzyskać równowagę, a także, w razie zagrożenia, pozwalał mocno chwycić się mamy – prawdopodobnie odruch ten jest pozostałością po czasach prehistorycznych. Wtedy umiejętność szybkiego wtulenia się w mamę, która w chwili zagrożenia musiała salwować się ucieczką, mogła zadecydować o przeżyciu noworodka. Kiedy zaniknie odruch Moro? Słabnie stopniowo, zanika około czwartego miesiąca życia dziecka. Odruch kroczenia Jak dziecko reaguje? Podtrzymywane pod paszkami, podnosi, prostuje nóżki i porusza nimi na przemian – jak przy stawianiu kroczków. Skąd się wziął odruch kroczenia? W ten sposób, zdaniem niektórych naukowców, objawia się pierwotny instynkt chodzenia – jednak źródło tego odruchu nie jest do końca zbadane. Kiedy zaniknie odruch kroczenia? W drugim miesiącu. Powróci, jako nowo nabyta umiejętność, około dziesiątego miesiąca życia, kiedy niemowlę nauczy się samodzielnie stawiać pierwsze kroczki, przytrzymując się np. mebli. Odruch szukania i ssania Jak dziecko reaguje? Gdy maleństwo poczuje muśnięcie w policzek, odwraca główkę w kierunku tego bodźca, otwiera usta i jest gotowe do ssania. Kiedy w buzi poczuje pierś lub np. palec, zaczyna ssać. Potrafi skoordynować ssanie z połykaniem pokarmu. Skąd się wziął odruch szukania i ssania? To jeden z najważniejszych odruchów, umożliwiający naturalne zaspokojenie głodu – a więc przeżycie. Noworodek ma nieostry wzrok, ale jego zmysł dotyku jest bardzo dobrze rozwinięty. Dzięki niemu czuje dotykanie w policzek i traktuje to jako zapowiedź karmienia: odwraca więc główkę tam, gdzie znajduje się przypuszczalne źródło pożywienia. Kiedy zaniknie odruch szukania i ssania? Odruch szukania – około czwartego miesiąca. Umiejętność ssania utrzyma się aż do zakończenia karmienia piersią lub butelką (dorośli nie umieją tak ułożyć warg i języka jak ssące niemowlę). Odruch Babińskiego Jak dziecko reaguje? Rozprostowuje paluszki stóp i rozsuwa je wachlarzowato, gdy poczuje łaskotanie w podeszwę lub przesuwanie palcem po spodzie jego stopy od pięty do paluszków. Skąd się wziął odruch Babińskiego? Źródło i przyczyna występowania odruchu Babińskiego (nazwa pochodzi od nazwiska lekarza, który go zbadał i opisał) są nieznane. Być może ma on związek z tym, że połączenia nerwowe między mózgiem a stopami u maluchów nie są w pełni wykształcone. Kiedy zaniknie odruch Babińskiego? Zanim mały człowiek skończy drugi rok życia. Wtedy, podobnie jak starsze dzieci i dorośli, na łaskotanie w stópki maluszek zacznie reagować podkurczeniem paluszków i oczywiście radosnym śmiechem! Zobacz także: Wiemy, co widzi, słyszy i czuje noworodek! [CMS_PAGE_BREAK] Czy można samemu sprawdzić odruchy? Bądź ostrożna i zrezygnuj z badania odruchu chwytania. Dziecko może się wyślizgnąć! Niektóre odruchy zauważysz, nawet jeśli nie będziesz próbowała ich wywołać, np. odruch Moro, którym malutkie dziecko reaguje na hałas i zmiany pozycji. Reakcje szkraba mogą jednak zależeć od tego, czy jest najedzony, spokojny. Nie zawsze zachowa się tak, jak się spodziewasz. Czy wcześniaki mają takie same odruchy noworodkowe? Dzieci urodzone przedwcześnie mogą być pozbawione niektórych odruchów, dlatego że zabrakło czasu, by ich układ nerwowy i mózg mogły się wystarczająco rozwinąć. Wcześniaki mają też zwykle gorzej rozwinięte niektóre zmysły, np. słabiej widzą. Natomiast zmysł dotyku jest u nich silny – dlatego to ważne, by nawet przebywający w inkubatorze maluszek był często przytulany i głaskany. Dotyk to stymulacja dla mózgu, daje mu szansę lepiej się rozwijać. Jeżeli twoje dziecko narodzi się przed czasem, trzeba będzie dokładnie je obserwować i wszelkie wątpliwości konsultować z lekarzem. Jeśli neurolog stwierdzi jakieś nieprawidłowości, może zalecić rehabilitację i ćwiczenia. Co robić, gdy coś jest nie w porządku? Jeżeli podczas badania po porodzie w szpitalu okaże się, że noworodek nie prezentuje prawidłowych odruchów, powinnaś dostać skierowanie na specjalistyczne badanie w poradni neurologicznej. Brak właściwych reakcji na bodźce może bowiem świadczyć o nieprawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego maleństwa. W takiej sytuacji neurolog niekiedy decyduje, że dziecko ma być rehabilitowane.
Noworodek już kilka godzin po narodzinach jest w stanie mocno zacisnąć łapkę na twoim palcu, potrafi przebierać nogami.
Układ nerwowy noworodka jest tak przygotowany do pracy poza łonem matki, że najpierw działa odruchowo, a z czasem pozwala, by to dziecko świadomie mogło decydować, co chce robić, a czego nie. Badanie neurologiczne jego reakcji odruchowych jest więc bardzo ważne. Pojawianie się i zanikanie określonych odruchów w odpowiednim czasie sygnalizuje, że twój szkrab rozwija się prawidłowo, a jego mózg pomału zaczyna mieć pełną kontrolę nad ciałem. Wkrótce każdy ruch, gest i uśmiech twojego dzidziusia będzie świadomym działaniem. Noworodek kroczy po podłożu Pozwala mu na to odruch chodu automatycznego. Gdy lekarz przytrzyma dziecko tak, by jego stópki dotykały twardego podłoża, podniesie ono najpierw jedną nóżkę i wysunie ją przed siebie, potem drugą. Jakby próbowało chodzić! A gdy maluszka się poprowadzi (podtrzymując pod pachami), zacznie „maszerować”. Sama nie przeprowadzaj takiego doświadczenia (możesz uszkodzić maluszkowi kręgosłup!). Odruch automatycznego chodzenia najczęściej pojawia się około czwartej doby życia i nie ma nic wspólnego z właściwym chodzeniem. Zanika wcześnie, bo w czwartym, szóstym tygodniu życia, a najpóźniej w czwartym miesiącu. Noworodek boi się Jeśli klaśniesz, coś stuknie o podłogę, zadzwoni dzwonek do drzwi albo z zaskoczenia podniesiesz maluszka do góry, ten energicznie odrzuci i wyprostuje rączki, a po kilku sekundach skuli się, przywiedzie do tułowia rączki, jakby chciał się objąć. Taka reakcja jest całkowicie normalna – to odruch obejmowania. Po porodzie szkrab może reagować tak nawet na hałasy słyszane przez sen! Zanika około szóstego miesiąca życia dziecka. Jeśli nie, może to świadczyć o pewnych problemach neurologicznych. Noworodek ma odruch ssania Dzięki niemu noworodek zaspokaja głód i uspokaja się. Ten odruch wykształca się już w życiu płodowym (ok. 34. tygodnia ciąży). Bądź przygotowana na to, że przez pierwsze trzy miesiące maluch będzie ssać wszystko, co trafi do jego buzi – nie tylko pierś mamy, ale także smoczek, brzeg kołderki czy palec. Zrobi tak nawet wtedy, gdy nie będzie głodny. Jeśli dziecko ssie bardzo słabo, nieefektywnie, jak najszybciej odwiedź pediatrę. Zanika około 12. miesiąca, ale już od szóstego maluch ssie świadomie (tylko gdy jest głodny). Noworodek szuka piersi Kiedy delikatnie dotkniesz paluszkiem policzka maleństwa (tuż przy kąciku ust), odwróci głowę w stronę twej ręki, otworzy szeroko buzię i wysunie język. Ten odruch – szukania, ryjkowy – pomaga dziecku odszukać brodawkę piersiową podczas karmienia. Maluszek może słabiej zareagować na pocieranie policzka, gdy ma pełny brzuszek. Zanika stopniowo w trzecim lub czwartym miesiącu życia. Noworodek zadziera paluch Na łaskotanie zewnętrznej krawędzi stóp noworodek reaguje zupełnie inaczej niż dorosły. Nie kuli ich, ale raczej rozczapierza paluszki, a paluchy odgina ku górze. Taką reakcję maleństwa nazywa się odruchem Babińskiego. Zwykle ten odruch jest obecny już u noworodków! Jeśli dostrzeżesz go u kilkulatka, koniecznie powiedz o tym lekarzowi. Tylko on może ocenić, czy szkrab rozwija się w dobrym tempie i czy obecność tej reakcji odruchowej powinna cię niepokoić. Zanika stopniowo między szóstym a 24. miesiącem. [CMS_PAGE_BREAK] Noworodek odpycha nogami Jeśli położysz dziecko na brzuszku i dotkniesz jego stópki tak, by poczuło, że ma oparcie, wyprostuje ją, a za chwilę ponownie zegnie. Gdy to samo zrobisz z drugą stópką, dziecko zacznie pełzać przed siebie! Odruch pełzania jest oznaką zdrowia dziecka. Może też być przydatny, gdy weźmiesz malca na basen. Smyk będzie prawie pływał. Zanika około trzeciego miesiąca życia. Noworodek jest silny Oto odruch chwytny. Kiedy przyciśnie się palec do wewnętrznej strony dłoni dziecka, ono natychmiast ją zaciska. Chwyt bywa tak silny, że można nawet malca unieść. Nie rób tego nigdy bez asekuracji, bo gdy coś odwróci uwagę dziecka, może puścić twój palec. Z czasem ten odruch zanika po to, by malec nauczył się świadomie chwytać wybrane zabawki, otwierać i zamykać dłoń. Zanika w dłoniach ustępuje około trzeciego miesiąca życia dziecka. Noworodek skręca tułów Bez trudu rozpoznasz tę reakcję. Połóż dziecko na brzuszku. Palcem narysuj linię wzdłuż jego kręgosłupa, np. z prawej strony. Maleństwo od razu lekko skręci ciało w prawo. Jeśli ten odruch utrzymuje się u niego zbyt długo, może to świadczyć o tym, że dziecko jest zbyt wiotkie, czyli ma dość słabe napięcie mięśniowe. Z kolei jeżeli napięcie mięśniowe u szkraba jest zbyt duże, ten odruch może w ogóle nie występować. Zanika około szóstego miesiąca. Noworodek asymetrycznie się układa Odwróć ostrożnie główkę leżącego na pleckach noworodka na bok. Noga i rączka z tej strony, w którą patrzy dziecko, rozprostują się jak za pociągnięciem niewidzialnej nitki, zaś druga nóżka i rączka zegną się w stawach. Z góry może to wyglądać trochę jak postawa do fechtunku, dlatego obiegowo nazywa się tę reakcję odruchem szermierza. Fachowo natomiast mówi się o odruchu toniczno-szyjnym. Może on być widoczny już od dnia urodzin dziecka. Zaniepokojeni rodzice często mylnie biorą ten odruch za oznakę asymetrii ciała maleństwa. Zanika od trzeciego do szóstego miesiąca życia dziecka. Daj noworodkowi czas Jeśli twoje dziecko nie zareaguje w opisywany tu sposób, nie niepokój się. Czasem przeszkodą może być to, że maluch jest akurat głodny, zmęczony albo po prostu pora dnia jest dla niego nieodpowiednia na taki sprawdzian. Przełóż go więc na kiedy indziej, a najlepiej poczekaj, aż test odruchów zrobi lekarz pediatra lub neurolog. To wcale nie jest dobre dla maluszka, gdy zbyt często testuje się jego odruchy, bo to niepotrzebnie pobudza jego układ nerwowy. Warto też wiedzieć, że częste ich wywoływanie wcale nie przyspiesza rozwoju dziecka. Konsultacja: dr Katarzyna Nowicka, pediatra neonatolog.
Malutkie dzieci są takie zabawne. Raczkują do tyłu, zbierają z dywanu okruszki, ciągną za włosy... Sprawdź, dlaczego te niektóre, jakże dziwne zachowania, są tak ważne dla ich rozwoju!
Obserwowanie maleństwa w pierwszych miesiącach życia – jak próbuje poznawać świat, ćwiczy wkładanie rączek do buzi, jak bardzo zafascynowane jest tym, co je otacza, i jak wytrwale próbuje się przesunąć i dostać do zabawki – to jedna z najprzyjemniejszych i najbardziej niesamowitych rzeczy na świecie! Pewnie ci trudno w to uwierzyć, ale malutki człowiek prawie cały czas naprawdę ciężko „pracuje”, bo w doskonalenie nowych umiejętności wkłada większość swoich sił. I nawet najzabawniejsze jego zachowania są przejawem niezwykłej mądrości natury. Dzięki naszym wskazówkom sama spróbuj rozszyfrować, co właśnie ćwiczy twój malec... Wciska innym palec do oka Kiedy ktoś się nad malcem niziutko pochyli albo przybliży do niego swoją twarz, żeby sobie z nim „pogadać”, może się zdarzyć, że w odpowiedzi dziecko z wielkim zainteresowaniem i zaaferowaniem... włoży mu do oka swój paluszek! Jednak u małego odkrywcy taka reakcja jest jak najbardziej zrozumiała. Oko to przecież niezwykle ciekawy i wyrazisty obiekt, ruchliwy i szalenie przykuwający uwagę na tle jasnej twarzy. Jest barwna plama, więc trzeba ją zbadać... Kołysze się na czworakach Dziecku ułożonemu na brzuszku udaje się unieść klatkę piersiową oraz pupę i maluch już na czworakach odpycha się dłońmi. Tułów wędruje w tył i wraca do punktu wyjścia. Wygląda to jak kołysanie. Tak dziecko stopniowo zdobywa kontrolę nad swoim ciałem w różnych położeniach. Dzięki temu wkrótce zacznie raczkować, a potem – chodzić. Trąca, klepie zabawki Trzymiesięczne maleństwo wyciąga łapki i stara się trącić zabawkę, potem uderza w nią dłonią. Bardzo pragnie wszystko poznać, wszystkiego dotknąć! Kontrola dłoni u maleństwa jest nieprecyzyjna, dziecko nie wie, jak daleko powinno wyciągnąć rączkę, by trafić w cel. Łapiąc i uderzając, metodą prób i błędów uczy się oceniać dystans dzielący je od zabawki oraz ćwiczy koordynację wzrokowo-ruchową. Pełza w kółko, raczkuje w tył Większość dzieci w wieku 5–7 miesięcy umie w pozycji na brzuszku kręcić się wokół własnej osi. Zaczyna się od przypadku. Jeśli malcowi uda się odepchnąć jedną ręką i dostać do ułożonej z boku zabawki, to odkrywa, że nauczył się czegoś nowego. Teraz będzie to powtarzał, po czym... przejdzie do kręcenia się w drugą stronę. Będzie też próbował przesunąć się do przodu, co często może kończyć się... przesuwaniem do tyłu. Jednak dzięki tym próbom w pewnym momencie uda mu się dołączyć ruchy nóżkami i skoordynować je z ruchami ramionek. I w końcu, w efekcie tych śmiesznych prób... wyruszy na czworakach na podbój pokoiku! „Prycha” ustami Kilkumiesięczny brzdąc potrafi wydawać zabawne dźwięki za pomocą warg. Przypomina to prychanie czy nawet warkotanie. Ten nowy odgłos jest tak niesamowity, że dziecko wciąż go powtarza. W ten sposób nawiązuje kontakt z otoczeniem, zaczepia mamę i tatę, ale też samo ze sobą bawi się nową umiejętnością, wypróbowuje ją. Jest to szalenie ważny etap w rozwoju jamy ustnej. Przygotowuje do nauki mowy, nabierania jedzenia do ust i... żucia gęściejszych pokarmów. Także – do picia z kubeczka. Zbiera drobne paproszki Każdy okruszek jest dla szkraba czymś nowym i ciekawym. Maluszek najpierw umie łapać drobne przedmioty całą dłonią, potem próbuje podnieść je dwoma palcami. Podnosząc paproszki, nitki czy okruszki, nie tylko zaspokaja ciekawość, ale też doskonali chwyt kciukiem i palcem wskazującym lub środkowym. Wszystko wkłada do buzi Wkładanie paluszków czy zabawek do buzi przygotowuje wargi, język i podniebienie malca do radzenia sobie z pokarmami innymi niż mleko. „Trenuje” też buzię, szykując ją do trudnej sztuki, jaką jest mowa. Gmeranie w buzi to również przejaw naturalnej niemowlęcej ciekawości. Dotyk, obok słuchu, jest u dziecka najlepiej wykształconym zmysłem. A w buzi czucie jest najdoskonalsze. Ciągnie za włosy Gdy niemowlę poczuje coś pod rączką, w pierwszym odruchu szybko ją zaciska, a potem próbuje się do tego, co dotyka, podciągać. Właśnie z tego powodu może się zdarzyć, że maluszek, mocno chwyciwszy rączką twoje włosy, będzie się starał... na nich podciągnąć! W ten sposób będzie ćwiczył siłę i wytrzymałość.
Te pierwsze odruchy noworodka są niezwykle ważne. Przeczytaj dlaczego.
Tuż po urodzeniu pediatra sprawdza, czy dziecko urodziło się zdrowe i ocenia w dziesięciopunktowej skali Apgar. Ale zanim zostaniecie wypisani ze szpitala do domu, noworodka czeka jeszcze drugi sprawdzian. Lekarz oceni, czy ma ono odruchy, które są charakterystyczne dla tego wczesnego okresu życia. Po co noworodkowi odruchy Gdy delikatnie dotkniesz prawego policzka dziecka, odwróci główkę w tę stronę. Kiedy czegoś się przestraszy, wyprostuje rączki i nóżki. Robi to mimowolnie: takimi czynnościami nie steruje świadomość. Niektóre z odruchów są właściwie niepotrzebne. To tylko pozostałości po naszych przodkach – były im niezbędne do przeżycia (np. chwytność stóp). Ale są i takie, które pomagają dziecku przystosować się do nowego otoczenia. W momencie urodzenia układ nerwowy dziecka nie jest jeszcze w pełni rozwinięty. Gdy dzidziuś porusza rączką, nóżką czy główką, to najczęściej robi to automatycznie, bez udziału woli. Nie potrafi jeszcze świadomie ssać piersi, wyciągać rączki po zabawki, uśmiechnąć się czy unosić główki. Obecność odruchów świadczy o tym, że z mózgiem dziecka wszystko jest w porządku, pracuje tak, jak powinien. Kiedy odruchy u noworodka znikną Układ nerwowy dziecka stale się rozwija, dlatego z czasem odruchy przestaną już być mu potrzebne. Muszą zniknąć – właśnie po to, by dziecko mógło decydować, co chce robić, a czego nie: na przykład, że chce teraz wyciągnąć rączkę po zabawkę albo wstać. Odruchy powinny zanikać w określonym czasie i tak zwykle się dzieje. Ich dłuższe pozostanie może świadczyć np. o nieco wolniejszym rozwoju dziecka, zbyt silnym lub za słabym napięciu mięśniowym. Nie martw się jednak, tylko idź z malcem do pediatry. Jeżeli zauważy coś niepokojącego, wypisze skierowanie do neurologa. Noworodek lubi ssać Gdy włożysz dziecku palec do buzi, zacznie go ssać. Dzięki temu odruchowi, który wykształcił się już w życiu płodowym, noworodek potrafi zaspokoić głód. Ale uwaga: maleństwo ssie nie tylko wtedy, gdy jest głodne! To odruch, noworodek będzie więc ssać wszystko, co znajdzie się w jego buzi: smoczek, kołderkę, pieluszkę, a także... twój palec! Jeśli dziecko ma słaby odruch ssania, jak najszybciej idź z nim do neurologa, a także do logopedy (to konieczne do prawidłowego rozwoju mowy). Ten odruch zanika około trzeciego miesiąca. Potem dziecko ssie już tylko wtedy, gdy chce, bo np. jest głodne, zmęczone, czegoś się przestraszyło. Noworodek szuka piersi Gdy delikatnie dotkniesz prawego policzka maleństwa (palcem, brodawką piersiową), odwróci się w tę stronę. Ten odruch pomaga maluszkowi odnaleźć pierś. Odruch zanika w trzecim, czwartym miesiącu. Noworodek jest silny Gdy dotkniesz kciukiem wewnętrznej strony dłoni dziecka, ono natychmiast zaciśnie na niej swoją rączkę (nawet bardzo mocno!). Robi to jednak nieświadomie. Gdy coś odwróci jego uwagę, puści twój palec. Odruch zanika około szóstego miesiąca. To konieczne, by maluszek świadomie nauczył się chwytać zabawkę, otwierać i zamykać dłoń, a podczas raczkowania podpierał się na całej rączce, a nie na piąstce. [CMS_PAGE_BREAK] Noworodek umie pełznąć Jeśli położysz dziecko na brzuszku i dotkniesz jego stópki tak, by poczuło, że ma oparcie, wyprostuje ją, a drugą nóżkę zegnie. Gdy to samo zrobisz z drugą stópką, dziecko zacznie pełzać !Odruch zanika do końca trzeciego miesiąca. Noworodek ma łaskotki Jeśli dotkniesz palcem wewnętrznej części stópki dziecka, maluszek mocno zaciśnie swoje paluszki. Odruch wygasa między ósmym a dwunastym miesiącem życia, gdy dziecko zaczyna chodzić. Noworodek chodzi Gdy lekarz przytrzyma dziecko tak, by jego stópki dotykały podłoża, podniesie ono najpierw jedną nóżkę i wysunie ją przed siebie, potem drugą. Jakby próbował chodzić! A gdy się poprowadzi noworodka (mocno go podtrzymując), zacznie „maszerować”. Uwaga: sama nie przeprowadzaj takiego doświadczenia (możesz uszkodzić maluszkowi kręgosłup!). Odruch automatycznego chodzenia najczęściej pojawia się około czwartej doby życia i zanika do trzeciego miesiąca życia. Jeśli nie zaniknie, może to świadczyć o zbyt dużym napięciu mięśniowym. Noworodek broni się Połóż dziecko na brzuszku. Palcem narysuj linię wzdłuż kręgosłupa (np. z prawej strony). Dziecko lekko skręci ciało w prawo i podkurczy z tej strony nóżkę. Ten odruch (Galanta) zanika około czwartego miesiąca. Jeśli utrzymuje się zbyt długo, może świadczyć o tym, że dziecko jest nieco zbyt wiotkie, czyli ma dość słabe napięcie mięśniowe. Z kolei jeżeli napięcie mięśniowe jest zbyt duże, ten odruch może w ogóle nie występować. Noworodek boi się Jeśli głośno klaśniesz, coś spadnie ci na podłogę, nagle zadzwoni świdrujący dzwonek do drzwi albo szybko podniesiesz maluszka do góry, ten energicznie wyprostuje rączki i nóżki, a po kilku sekundach zaciśnie piąstki, zegnie rączki i nóżki, przyciągnie je do piersi. Robił to już w życiu płodowym, mniej więcej od około ósmego miesiąca. W ten sposób reaguje nawet na hałasy słyszalne przez sen! To tzw. odruch Moro. zanika do czwartego miesiąca. Jeśli nie, może to świadczyć o nadwrażliwości lub problemach neurologicznych. Noworodek jest ciekawy świata Kiedy zobaczy coś, co go bardzo interesuje z prawej strony, przekręci główkę. Zauważysz jednak, że natychmiast wyprostuje też prawą rączkę i nóżkę! Jakby pokazywał, że właśnie chce sięgnąć po ciekawą zabawkę, która z tej strony się znalazła. Z góry wygląda to, jakby przyjmował pozycję... szermierza. Stąd właśnie obiegowa nazwa tego odruchu: szermierza. Odruch Zanika do końca trzeciego miesiąca. konsultacja: dr Grażyna Banaszek, pediatra neurolog, Poradnia ELPIS
Niemowlę zaskakuje Cię swoim zachowaniem? Raczkuje do tyłu, zbiera z dywanu okruszki, ciągnie za włosy... dlaczego?
Obserwowanie maleństwa w pierwszych miesiącach życia – jak próbuje poznawać świat, z jakim zaangażowaniem ćwiczy wkładanie rączek do buzi, jak bardzo zafascynowane jest tym, co je otacza, i jak wytrwale próbuje się przesunąć i dostać do zabawki – to jedna z najprzyjemniejszych i najbardziej niesamowitych rzeczy na świecie! Wszystko wkłada do buzi Niemowlę robi tak z kilku powodów. Gmeranie paluszkami czy zabawką w ustach przygotowuje wargi, język i podniebienie do radzenia sobie z pokarmami innymi niż mleko. Wkładanie łapek do buzi jest też wstępnym, i niezbędnym, etapem nauki mówienia. „Trenuje” buzię, szykując ją w ten sposób do trudnej sztuki, jaką jest emisja dźwięków. Wkładanie przedmiotów do ust to także przejaw naturalnej niemowlęcej ciekawości. Dotyk, oprócz słuchu, jest u dziecka w pierwszym roku życia najlepiej wykształconym zmysłem. A w buzi czucie jest najdoskonalsze. „Paca” rączką Dwu-, trzymiesięczne maleństwo wyciąga łapki i stara się trącić zabawkę, a potem uderza w nią całą dłonią. Dlaczego? Bo tak bardzo pragnie wszystko poznać, wszystkiego dotknąć, wszystko samodzielnie sprawdzić! Wyciągnięcie ręki i próba dotknięcia dostrzeżonego przedmiotu wynika z chęci poznania otoczenia. Kontrola dłoni u kilkumiesięcznego maleństwa jest jeszcze nieprecyzyjna, dziecko nie wie, jak daleko powinno wyciągnąć rączkę, by trafić w upragniony cel. Uderzając i „pacając”, metodą prób i błędów, określa odległość. W ten sposób uczy się oceniać dystans dzielący je od zabawki oraz ćwiczy koordynację wzrokowo-ruchową. Zbiera drobne paproszki Każda drobinka jest czymś nowym i ciekawym, więc dziecko chce ją wziąć do ręki. Najpierw umie ujmować przedmioty całą dłonią, ale w miarę doskonalenia funkcji ręki próbuje podnieść je dwoma palcami. I w tym właśnie okresie fascynuje się małymi paproszkami, nitkami, okruszkami. Podnosząc je, nie tylko zaspokaja ciekawość, ale też doskonali chwyt między kciukiem i palcem wskazującym lub środkowym. Powtarza jedną czynność Odkrywszy nową umiejętność, dziecko zaczyna ćwiczyć ją bez wytchnienia. Potrafi zbudzić się w środku nocy, by zapamiętale próbować obrócić się na brzuszek czy doskonalić wstawanie i siadanie! Jest nową czynnością tak zafascynowane, że pragnie ją wciąż powtarzać – najpierw, żeby się jej nauczyć, a potem, żeby ją doskonalić. W końcu, dzięki ćwiczeniom, ma miejsce tzw. automatyzacja, czyli opanowanie nowej umiejętności w stopniu pozwalającym na włączenie jej w cały zespół aktywności, które dziecko już zna. I można przejść do nauki nowych rzeczy! Zapomina, czego się nauczyło? Gaworzący malec może np. przestać się odzywać, gdy zaangażuje się w naukę siadania. Doskonalenie nowej umiejętności wymaga odeń bowiem tak wielkiej koncentracji, że układ nerwowy niejako „odkłada na bok” inne, te wcześniej opanowane. Maleństwo nie zapomina ich, a jedynie rezygnuje z nich na pewien czas, by skupić wszystkie siły na ćwiczeniu kolejnej czynności. Dzięki temu może ją doskonalić z maksymalnym zaangażowaniem, co pozwala na lepsze i szybsze jej opanowanie. Ciągnie za włosy Gdy niemowlę poczuje coś pod rączką, w pierwszym odruchu szybko ją zaciska – dotyk bowiem to bodziec, a reakcją na niego – chwyt. Kolejnym mimowolnym mechanizmem u malutkiego dziecka jest próba podciągnięcia się. To właśnie z tego powodu może się zdarzyć, że maluszek, mocno chwyciwszy rączką Twoje włosy, będzie się starał podciągnąć na nich w górę! Wkłada innym palec do oka Kiedy ktoś się nad maleństwem pochyli czy przybliży doń swoją twarz, by z nim „pogadać”, może się zdarzyć, że w odpowiedzi dziecko z wielkim zainteresowaniem i zaaferowaniem włoży mu do oka swój paluszek! Taka reakcja jest jak najbardziej zrozumiała. Oko to przecież ciekawy i wyrazisty obiekt, ciemny i przykuwający uwagę na tle jasnej twarzy. Dlatego wzbudza u maleństwa duże zainteresowanie i chęć bliższego poznania. Jest barwna plama, więc trzeba ją zbadać... Zobacz też: Czy można rozpieścić niemowlę „Prycha” ustami Kilkumiesięczny brzdąc potrafi wydawać zabawne dźwięki, przypominające prychanie czy raczej warkotanie wargami. Ten nowy odgłos jest tak niesamowity, że dziecko wciąż go powtarza. W ten sposób nawiązuje kontakt z otoczeniem, zaczepia mamę i tatę, ale też samo ze sobą bawi się nowym dźwiękiem, wypróbowuje go. Jest to ważny etap w rozwoju jamy ustnej. Przygotowuje do nauki mowy, nabierania jedzenia do ust i żucia gęściejszych pokarmów, a także – do picia z kubeczka. Aby to się udało, dziecko musi m.in. opanować odpowiednią pracę i ułożenie warg, języka, żuchwy, policzków. Prychanie oraz inne zabawy buzią to ćwiczenia, które pozwolą niemowlęciu nauczyć się tego. Kołysze się na czworakach Czasem rodzice niepokoją się takim zachowaniem. Zupełnie niepotrzebnie, to naturalne! Jednym z mechanizmów w rozwoju fizycznym niemowlęcia jest ruch do tyłu (odpychanie od podłoża) – dziecko, ułożone na brzuszku, odpycha się na przedramionach, potem na łokciach, dłoniach. Wreszcie udaje mu się unieść klatkę piersiową oraz pupę i maluch na czworakach odpycha się dłońmi. Tułów wędruje w tył, po czym wraca do punktu wyjścia. Wygląda to jak kołysanie. Tak dziecko stopniowo zdobywa kontrolę nad swoim ciałem w różnych położeniach. Ćwiczy ruchy barków, miednicy i tułowia, rozwija koordynację pracy mięśni, doskonali utrzymywanie równowagi. Dzięki temu wkrótce będzie mogło zacząć raczkować, a potem – chodzić. Pełza w kółko, raczkuje w tył Większość pięcio-, siedmiomiesięcznych dzieci umie w pozycji na brzuszku kręcić się wokół własnej osi. Zaczyna się od przypadku. Jeśli malcowi uda się odepchnąć jedną ręką i dostać do ułożonej z boku zabawki, to odkrywa, że nauczył się czegoś nowego. Teraz będzie to powtarzał, po czym przejdzie do kręcenia się w drugą stronę. W tym samym mniej więcej okresie zacznie też prawdopodobnie podejmować próby przesunięcia się do przodu. Początkowo dziecko odpycha się rączkami, ale nie potrafi jeszcze włączyć do ruchu nóżek. W rezultacie, chociaż wcale tego nie chce, przemieszcza się do tyłu. Denerwuje się i złości, ale wytrwale próbuje dalej. Dzięki tym próbom w pewnym momencie udaje mu się dołączyć ruchy nóżkami i skoordynować je z naprzemiennym ruchem ramion. I w końcu rusza na czworakach do przodu! Zobacz też: Pytania o raczkowanie