Mamotoja.pl
type: channel
link: https://mamotoja.pl
date: 2026-05-25T19:09:06.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: 5 tekstów, które „złote dziecko” słyszy codziennie i gaśnie w ciszy. To plaga wśród polskich rodziców
items: Oto 3 zdania, które powtarza narcystyczna matka. Dla obcych to wzorowa mamusia
items: „Dlaczego mi nie powiedziałaś?”. Justyna Nagłowska o milczeniu między matką a córką
items: „Mój niemowlak to terrorysta! Na sekundę nie mogę go odłożyć, do nikogo na ręce nie pójdzie. Oszaleję!” [LIST DO REDAKCJI]
items: Efekt Pigmaliona, czyli samospełniające się proroctwo. Na czym polega, jak wpływa na wychowanie?
items: Kompleks Elektry: czym jest, objawy, kompleks Elektry w dorosłym życiu
items: Przed porodem mogą pojawić się różne uczucia. Bądź przygotowana!
items: Poznaj sekret udanego rodzicielstwa!
items: Czy kryzys w związku po narodzinach dziecka jest nieunikniony?
items: Wampiry są wśród nas! Emocjonalne
items: Karmienie piersią – co się zmienia pomiędzy pierwszym a kolejnym dzieckiem?
items: Dlaczego kobiety ciągle mówią?
items: Pomiędzy karierą a rodziną - znajdź czas tylko dla siebie
items: 5 metod wychowawczych, które nie działają
items: Czego uczy rozczarowanie
items: Wpływ reklamy na dziecko
items: Lekcja ekologii
items: Zabawy relaksacyjne
items: Chłopiec, który lubi lalki
items: 12 zalet macierzyństwa
items: Nowe odczucia w ciąży
items: Tajemnice dziecięcych rysunków
items: 6 niewychowawczych zachowań, które wywołują w nas wyrzuty sumienia
items: Kto najlepiej potrafi wspierać przyszłą mamę
items: Edukacja prenatalna

5 tekstów, które „złote dziecko” słyszy codziennie i gaśnie w ciszy. To plaga wśród polskich rodziców
type: item
date: 2026-05-25T19:08:45.000Z
creator: Hanna Szczesiak
subject: Wychowanie
subject: Małe dziecko
subject: psychologia
subject: rodzeństwo
subject: rodzice
subject: wychowanie
description: Dla wielu rodziców to po prostu komplementy. Niewinne zdania, które mają budować dziecko. Psychologowie zwracają jednak uwagę, że właśnie w taki sposób często rodzi się tzw. syndrom złotego dziecka – rola, która z zewnątrz wygląda jak wyróżnienie, ale w rzeczywistości potrafi być ogromnym ciężarem.
encoded: „Golden child syndrome”, czyli „syndrom złotego dziecka”, nie jest oficjalną diagnozą medyczną, ale opisem toksycznej dynamiki rodzinnej. Najczęściej pojawia się w domach, gdzie jedno dziecko jest stawiane ponad rodzeństwem, idealizowane albo traktowane jako powód do dumy rodziców. Co to właściwie jest syndrom złotego dziecka? „Złote dziecko” to zwykle dziecko: najbardziej chwalone, uznawane za „bezproblemowe”, stawiane za wzór rodzeństwu, nadmiernie obciążane oczekiwaniami, oceniane głównie przez pryzmat sukcesów. Rodzice często nawet nie zauważają, że tworzą taki układ. Chcą motywować, wspierać albo są dumni z osiągnięć dziecka. Problem pojawia się wtedy, gdy miłość zaczyna być odczuwana jako warunkowa. Dziecko szybko uczy się, że: musi być grzeczne, nie może zawodzić, powinno być najlepsze, ma spełniać cudze oczekiwania. Takie dzieci często dorastają z ogromnym lękiem przed porażką, perfekcjonizmem i problemami z własną tożsamością. Dodatkowo boją się popełniać błędy, tłumią emocje, nie umieją prosić o pomoc, czują, że muszą zasłużyć na miłość i akceptację oraz nie są wystarczające takie, jakie są naprawdę. W efekcie wiele z nich „gaśnie po cichu”. Na zewnątrz nadal są świetnymi uczniami, pomagają w domu i nie sprawiają problemów. W środku czują jednak ciągłe napięcie i strach, że kiedyś przestaną być „wystarczające”. 5 tekstów, które „złote dziecko” słyszy codziennie 1. „Ty zawsze dajesz radę” Brzmi wspierająco, ale dziecko słyszy: „Nie mogę mieć słabszego momentu”. Z czasem przestaje mówić o trudnościach i ukrywa emocje, żeby nie rozczarować rodziców. 2. „Na tobie mogę polegać bardziej niż na rodzeństwie” To jeden z najbardziej obciążających komunikatów. Dziecko zaczyna czuć odpowiedzialność nie tylko za siebie, ale też za emocje rodziców i atmosferę w domu. 3. „Nie spodziewałam się tego po tobie” Dla „złotego dziecka” nawet drobny błąd może brzmieć jak katastrofa. Tak buduje się lęk przed porażką i perfekcjonizm. 4. „Zobacz, jak świetnie sobie radzisz” Pochwał…

syndrom-zlotego-dziecka--a7ebcb5.jpg
width: 1600
height: 1200

Oto 3 zdania, które powtarza narcystyczna matka. Dla obcych to wzorowa mamusia
type: item
date: 2026-04-30T19:08:19.000Z
creator: Hanna Szczesiak
subject: Mama
subject: Rodzina
subject: matka
subject: psychologia
subject: rodzice
subject: wychowanie
description: Dla wielu dorosłych to nie odległe wspomnienie, ale wciąż żywa rana. Dorastanie z narcystyczną matką oznacza systematyczne podważanie emocji, ignorowanie potrzeb i uzależnianie miłości od spełniania oczekiwań.
encoded: Ten trudny temat narcyzmu u matki porusza dr Amanda Robins, australijska psycholożka i autorka poradników dla kobiet, specjalizująca się w pracy z osobami, które doświadczyły w przemocy emocjonalnej. A przecież tam, gdzie jest narcystyczna matka, jest też przemoc. Często niewidzialna. Czym jest narcyzm w relacji matka–dziecko? Narcyzm w rodzicielstwie oznacza przede wszystkim brak prawdziwej relacji. Matka skupiona na sobie nie widzi dziecka jako odrębnej istoty – widzi w nim raczej przedłużenie siebie. Dr Amanda Robins podkreśla, że takie dzieci nie otrzymują podstawowego wsparcia: nikt nie pomaga im nazwać emocji, zrozumieć ich ani bezpiecznie ich przeżywać. A przecież to fundament zdrowego rozwoju. Co kluczowe – dla otoczenia matka narcystyczna bardzo często uchodzi za wzór. Jest zadbana, zaangażowana, „ogarnięta”. Dba o to, jak rodzina wygląda w oczach innych. To jednak tylko pozory. Rodzina narcystycznej matki przypomina piękną pisankę, choć pod skorupką kryje się zbuk. 3 zdania, które zdradzają narcystyczną matkę 1. „Po tym wszystkim, co dla ciebie zrobiłam...” To zdanie jest narzędziem kontroli. Nie chodzi w nim o wdzięczność, ale o wzbudzenie poczucia winy. Miłość w takiej relacji jest warunkowa: dostajesz ją wtedy, gdy spełniasz oczekiwania. Jeśli próbujesz się sprzeciwić, pojawia się emocjonalny szantaż, czasem dystans. Dziecko uczy się, że jego potrzeby są mniej ważne niż potrzeby matki. Że powinno się podporządkować, „bo inaczej zrani mamę”. W dorosłym życiu często oznacza to trudność w odmawianiu, nadmierne poczucie odpowiedzialności za innych i wchodzenie w relacje, w których znów trzeba „zasługiwać” na miłość. 2. „Przesadzasz, nic się nie stało” To zdanie jest formą unieważniania emocji. Dziecko przychodzi z czymś ważnym – smutkiem, bólem, strachem – a słyszy, że jego reakcja jest „nieadekwatna”. Z czasem zaczyna wątpić w siebie. Skoro mama mówi, że „nic się nie stało”, to może rzeczywiście problem leży we mnie? Może jestem zbyt wrażliwa, zbyt emocjon…

narcystyczna-matka-z-dzieckiem-2f8842a.jpg
width: 1600
height: 1200

„Dlaczego mi nie powiedziałaś?”. Justyna Nagłowska o milczeniu między matką a córką
type: item
date: 2026-03-26T14:35:02.000Z
creator: Marta Kabulska
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: mama i córka
subject: psychologia
description: Kiedy mama w końcu przeczytała jej książkę, pojawiło się jedno pytanie: „dlaczego mi nie powiedziałaś?”. W tej rozmowie Justyna Nagłowska opowiada o milczeniu, które bierze się z miłości, i o schemacie, który powtarzamy z pokolenia na pokolenie, nawet jeśli bardzo chcemy zrobić to inaczej.
encoded: „Dlaczego mi nie powiedziałaś?” Justyna Nagłowska opowiada w tej rozmowie historię, która zaczyna się bardzo zwyczajnie – od książki, której jej mama długo nie była w stanie przeczytać. Nie dlatego, że nie chciała, tylko dlatego, że się bała. – Mówiła: boję się, że się rozpłaczę, że się rozpadnę – wspomina Justyna. Kiedy w końcu ją przeczytała, pojawiły się wyrzuty sumienia. I pytanie, które zna wiele matek: „Gdzie ja byłam? Dlaczego nie widziałam?”. Najbardziej poruszające w tej historii jest to, co wydarzyło się chwilę później. Justyna opowiada, że sama – jako dorosła kobieta – nie mówiła mamie o swoich trudnych momentach. – Nie chciałam jej martwić – wspomina. Dziś dokładnie to samo słyszy od swoich córek. Miłość, która czasem zamyka To jedno zdanie nagle odsłania coś więcej niż pojedynczą historię. Pokazuje schemat, który powtarza się w wielu domach. Matka chce wiedzieć wszystko – córka nie chce jej obciążać. I obie strony robią to z miłości. W tej rozmowie bardzo wyraźnie widać, jak bardzo skomplikowana potrafi być relacja matki i dziecka. Z jednej strony ogromna bliskość, z drugiej – milczenie w najtrudniejszych momentach. Bo czasem łatwiej jest udźwignąć coś samemu, niż zobaczyć smutek w oczach mamy. I to właśnie ten paradoks zostaje najmocniej: robimy coś, co oddala nas od siebie… właśnie dlatego, że jesteśmy sobie tak bliskie. Mówienie prawdy jako akt odwagi Justyna mówi też o czymś, co dziś brzmi zaskakująco: że szczerość wciąż jest czymś, co ludzie odbierają jako odwagę. – Najczęściej słyszę: „gratuluję odwagi” – mówi o reakcjach na swoją książkę. I dodaje, że to ją smuci, bo chciałaby żyć w świecie, w którym mówienie prawdy o sobie nie jest czymś wyjątkowym, tylko normalnym. Żyjemy jednak w rzeczywistości, w której wiele rzeczy jest filtrowanych, wygładzonych, dopasowanych do oczekiwań. I właśnie dlatego prawda – ta nieidealna, czasem niewygodna – staje się czymś rzadkim. „Przyjedź taka, jaka jesteś” W tej rozmowie jest też moment bardzo ważny – kiedy Ju…

Naglowska-o-milczeniu-miedzy-matka-i-corka-2ec03c5.jpg
width: 1600
height: 1200

„Mój niemowlak to terrorysta! Na sekundę nie mogę go odłożyć, do nikogo na ręce nie pójdzie. Oszaleję!” [LIST DO REDAKCJI]
type: item
date: 2022-08-03T08:37:36.000Z
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: list
subject: odpoczynek
subject: psychologia
subject: stres
subject: wychowanie dziecka
description: Moje nowo narodzone dziecko akceptuje tylko mnie, z każdą inną osobą wpada w histeryczny płacz. Mam tego dość, nie daję sobie z tym rady.
encoded: Cześć! Moje życie dla wielu z Was mogłoby się wydawać bajką. Pochodzę z dobrej rodziny, mam kochających rodziców, którzy od zawsze mnie wspierali i szanowali moje życiowe wybory. Właśnie dzięki nim skończyłam dobre studia, a od razu po studiach dostałam się na staż do dużej korporacji, gdzie pracuję do dziś. W pracy poznałam także mojego męża, Daniela. Jak w bajce Pracowaliśmy w tej samej firmie, ale w innych działach. Poznaliśmy się w… windzie. Któregoś dnia on uśmiechnął się do mnie, ja odpowiedziałam tym samym. Z biegiem czasu sytuacja zaczęła się powtarzać, niby „przypadkiem”. „Przypadkiem” zaczął robić sobie kawę obok mojego biurka, „przypadkiem” ja coraz częściej zaczęłam zaglądać do działu IT (chociaż mój komputer działał bez zarzutu). Od uśmiechu do uśmiechu, od kawy do kawy, zaczęliśmy ze sobą rozmawiać. Od tamtej chwili jesteśmy w nieustannym dialogu, chociaż minęło już ponad pięć lat. Jak można się domyślić, jesteśmy małżeństwem. Większość naszego związku poświęciliśmy na rozwój zawodowy i podróże. Po czterech latach wspólnego życia, po zrobieniu listy za i przeciw zdecydowaliśmy się na dziecko, Od początku naszego związku wiedzieliśmy, że chcemy mieć rodzinę, że to dla nas największa wartość. Przeanalizowaliśmy wszelkie aspekty – mieliśmy dobrą, stabilną, dobrze płatną pracę. Mogliśmy pozwolić sobie na dwa zagraniczne wyjazdy w roku. Kupiliśmy trzypokojowe mieszkanie (na kredyt, wiadomo). Oboje chcieliśmy mieć dziecko. Nic nas nie powstrzymywało. Rodzina 2+1 Po stosunkowo krótkim czasie udało mi się zajść w ciążę. Nigdy nie zapomnę tego wybuchu euforii na wieść o tym, że zostaniemy rodzicami. Ciąża była zaplanowana, wyczekiwana i bardzo chciana. Oboje z mężem byliśmy bardzo zaangażowani w przygotowania do narodzin dziecka. Chcieliśmy być świadomymi rodzicami, więc nieustannie dokształcaliśmy się w tym temacie. Wiedzieliśmy, że może być ciężko. Że niewyspanie się w końcu da się we znaki. Że życie nigdy nie będzie już takie samo. Mimo to byliśmy dobrej myś…

imgFvIPje-256b6d3.jpg
width: 3000
height: 2000

Efekt Pigmaliona, czyli samospełniające się proroctwo. Na czym polega, jak wpływa na wychowanie?
type: item
date: 2021-08-31T09:15:54.000Z
creator: Joanna Biegaj
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: dziecko
subject: psychologia
description: Poprzez efekt Pigmaliona możesz sprawić, że twoje dziecko złapie wiatr w żagle i osiągnie życiowy sukces. Sprawdź, jak mądrze wykorzystać to samospełniające się proroctwo w wychowaniu swojej pociechy.
encoded: Efekt Pigmaliona dowodzi, że nasze przekonania mogą mieć moc sprawczą. Zjawisko to znajduje potwierdzenie zarówno w szkole, rodzinie, jak i grupie rówieśniczej. Efekt Pigmaliona – czym jest? ​Efekt Pigmaliona, czyli samospełniające się proroctwo, jest terminem psychologicznym, polegającym na urzeczywistnianiu się oczekiwań jednych osób wobec innych. Dotyczy zarówno pojedynczych osób, jak i grup oraz zdarzeń. Ludzie często zachowują się w taki sposób, w jaki się od nich oczekuje. Jeżeli ktoś oczekuje od dziecka sukcesu – wkłada ono więcej energii w jego osiągnięcie. Gdy ktoś uważa swoje dziecko za zdolne, ono wierzy, że sobie ze wszystkim poradzi. Proces ten zachodzi zazwyczaj nieświadomie. Nazwa zjawiska odwołuje się do postaci z antycznej Grecji, króla Cypru Pigmaliona, który pewnego dnia wyrzeźbił posąg pięknej kobiety i nazwał go Galateą. Rzeźbiarz zakochał się w kobiecej figurze i modlił się do Afrodyty (bogini miłości), by ożywiła posąg. Afrodyta spełniła jego prośby, a zakochany Pigmalion mógł ożenić się z Galateą. Efekt Pigmaliona został zidentyfikowany po raz pierwszy przez socjologa Roberta Mertona pod koniec lat 40. ubiegłego stulecia. Naukowiec zaprezentował zjawisko samospełniającego się proroctwa w sferach takich jak ekonomia i przemysł. Za sprawą amerykańskiego psychologa niemieckiego pochodzenia Roberta Rosenthala zjawisko zaczęto odnosić również do relacji międzyludzkich. Stało się tak, gdy Rosenthal opisał je w swojej książce „Pigmalion w klasie: Oczekiwania nauczyciela i rozwój intelektualny ucznia”. Z tego względu efekt Pigmaliona znany jest także jako efekt Rosenthala. Efekt Pigmaliona i Rosenthala W latach 60. XX wieku Robert Rosenthal wraz z Lenore Jacobson przeprowadził słynny eksperyment, który dotyczył wpływu przekonań innych osób na nasze zachowanie. Badacz wykonał szereg testów na inteligencję wśród uczniów, którzy rozpoczynali naukę w szkole podstawowej w West Coast. Po zakończeniu testów wskazał nauczycielom uczniów, którzy uzyskali najw…

sw52Ty-119608-85c5084.jpg
width: 1200
height: 800

Kompleks Elektry: czym jest, objawy, kompleks Elektry w dorosłym życiu
type: item
date: 2021-08-10T11:20:00.000Z
creator: Joanna Biegaj
subject: Mama
subject: Rodzina
subject: córka
subject: psychologia
subject: tata
description: Kompleks Elektry nie jest zwykłą miłością córki do ojca. To stan fascynacji ojcem, podczas którego matka traktowana jest przez dziecko jak rywalka. Kompleks Elektry jest zjawiskiem analogicznym do kompleksu Edypa, z tą różnicą, że dotyczy dziewczynek.
encoded: Nazwa kompleks Elektry wywodzi się z mitologii greckiej. Jeden z mitów opowiada o Elektrze, córce Agamemnona i Klitajmestry, która nakłaniała swojego brata do zabicia matki w odwecie za zamordowanie ojca rodzeństwa. Zdaniem Carla Gustava Junga, twórcy psychologii analitycznej, opowieść ta symbolizowała ogromne przywiązanie, a także miłość o charakterze erotycznym do ojca. Tym samym, zdaniem Junga, Elektra odczuwała wrogość i niechęć do matki. Kompleks Elektry – psychologia Carla Gustav Jung wprowadził w 1912 roku do psychologii pojęcie „kompleks Elektry”. Termin ten opisuje zaburzenie, które występuje u małych dziewczynek i może pojawiać się także u dorosłych kobiet. Polega ono na odczuwaniu przez córkę miłości erotycznej do własnego ojca oraz niechęci do matki. Wzajemne relacje ojca z matką wzbudzają zazdrość w córce, która oczekuje, że miłość ojca skierowana będzie jedynie w jej stronę. Taki stan nie wyklucza jednak miłości do matki – córka kocha matkę i stara się ją naśladować. Z drugiej jednak strony postrzega ją jako rywalkę w walce o uwagę mężczyzny, którym jest ojciec. Kompleks Elektry – objawy Kompleks Elektry pojawia się zazwyczaj między 3. a 6. rokiem życia. U kilkuletniej dziewczynki budzi się wtedy uśpiona seksualność, która skierowana jest w stronę ojca. Objawy kompleksu Elektry w dzieciństwie: fascynacja ojcem o zabarwieniu erotycznym, ogromne przywiązanie do ojca, zabieganie o uwagę ojca, zazdrość o matkę, wrogość do matki (jako rywalki), niegrzeczne zachowanie. C. G. Jung twierdził, że to naturalna postawa na tym etapie życia dziecka, wręcz niezbędna podczas kształtowania się psychoseksualnej postawy dziewczynki. Kompleks Elektry w dorosłym życiu Kompleks Elektry może jednak nie minąć w dzieciństwie, a przekształcić się w zaburzenie psychoseksulane i występować w życiu dorosłej kobiety. W normalnej sytuacji dziewczynka „przegrywa” z matką, a swoje zainteresowanie zaczyna kierować w stronę rówieśników. Jeżeli jednak tak się nie stanie – nadal kieruje …

ecntMd-119143-027bab9.jpg
width: 1200
height: 800

Przed porodem mogą pojawić się różne uczucia. Bądź przygotowana!
type: item
date: 2020-09-02T15:07:00.000Z
subject: Ciąża
subject: W ciąży
subject: Wygląd i samopoczucie
subject: emocje w ciąży
subject: poród bez strachu
subject: przed porodem
subject: przygotowanie do porodu
subject: psychologia
subject: strach
subject: strach przed porodem
description: Mieszanka strachu, niecierpliwości i radosnego oczekiwania za każdym razem ma inne proporcje. Pamiętaj, że masz prawo odczuwać wszystkie te emocje przed porodem!
encoded: Każda kobieta w inny sposób przeżywa swoją ciążę i poród. Ba, często zupełnie inaczej przebiegają kolejne ciąże u jednej kobiety. To, co ciężarna czuje przed porodem, bywa mieszanką spokoju, strachu, niecierpliwości i radosnego oczekiwania. Najważniejsze tuż przed narodzinami dziecka jest ukojenie lęków, które mogą narazić przyszłą mamę na zbędny stres. Świetne samopoczucie tuż przed porodem Pomimo tego, że termin porodu masz wyznaczony za cztery dni, być może nadal czujesz się świetnie, pracujesz zawodowo i załatwiasz mnóstwo spraw, jeżdżąc samochodem po mieście, a energia wprost cię rozpiera. Czasem tylko z niepokojem zerkasz na kalendarz i stwierdzasz, że wyznaczona data narodzin nieuchronnie się zbliża. A przecież ty nie zdążysz! Nie podpisałaś umowy z ważnym klientem, nie wynegocjowałaś porozumienia z kontrahentem, nie złożyłaś do druku zamówionej broszury. W domu też jeszcze nie wszystko gotowe na przyjęcie maleństwa, które na razie informuje cię o swojej obecności przyjaznymi kopnięciami. Nie masz jeszcze łóżeczka i wózka, a wczoraj wymyśliłaś, że warto by jednak przemeblować pokój, w którym zamierzacie ulokować nowego członka rodziny... Na razie przemawiasz czule do maleństwa, by nie przychodziło na świat za wcześnie i pozwoliło mamie w spokoju dokończyć to, co zamierza. Pocieszasz się też, że przecież w ostateczności wyprawkę dla dziecka może kupić tata. A z przemeblowaniem też zapewne sobie poradzi. Uspokojona, z werwą przystępujesz do dalszej pracy. Tak upływają ostatnie dni ciąży u wielu kobiet. Ale równie dużo pań w tym okresie nie jest w najlepszej kondycji. Zniecierpliwienie. Kiedy wreszcie urodzę? Właśnie minął wyznaczony termin porodu... i nic. Nie odczuwasz żadnych skurczów, czujesz się równie dobrze jak kilka dni temu. Z coraz większą niecierpliwością oczekujesz na sygnały zwiastujące rozpoczęcie porodu. Stajesz się drażliwa i zdenerwowana. Obawiasz się o zdrowie dziecka. W takiej sytuacji najlepiej codziennie kontaktuj się z lekarzem, który uspok…

113218-ac34fd4.jpg
width: 1200
height: 800

Poznaj sekret udanego rodzicielstwa!
type: item
date: 2020-02-25T12:03:59.000Z
subject: Patronaty
subject: Rodzina
subject: książka
subject: psychologia
subject: rodzicielstwo
description: Już od 19 lutego 2020 na rynku dostępny jest nowy poradnik autorstwa znanej i kochanej przez rzesze kobiet psycholożki – Katarzyny Miller i Suzan Giżyńskiej.
encoded: Autorki poruszają tematy związane ze świadomym i odpowiedzialnym rodzicielstwem. Z książki Instrukcja obsługi dzieci dowiemy się jak nasze zachowania wobec dzieci i słowa jakie do nich kierujemy, wpłyną na dorosłe życie naszych pociech. W książce Instrukcja obsługi dzieci znajdziesz odpowiedzi na pytania: • Jak wychowywać mądrze dziecko? • Jak odnaleźć radość z rodzicielstwa? • W jaki sposób pogodzić potrzeby wszystkich członków rodziny – zarówno dorosłych, jak i dzieci? • Czego można wymagać od dziecka, czego wymagać się nie powinno? • Jak skutecznie komunikować się z dziećmi? Dla każdego, kto zmaga się z rodzicielskimi problemami lub chciałby rozwijać się roli rodzica, powstała Instrukcja obsługi dzieci. Podobnie jak poprzednie książki z serii Instrukcja obsługi..., tak i ta, została napisana w lekkiej formie rozmów pomiędzy autorkami. Suzan zadaje pytania, prowokuje, rzuca kamyk do ogródka. Katarzyna Miller z punktu widzenia psychologii i swojego doświadczenia psychoterapeutycznego odpowiada, podsuwając wiele historii, które pomagają zrozumieć problem i konieczność zastosowania konkretnych rozwiązań. Co tu dużo mówić – książka otworzy rodzicom oczy! Ponieważ z wielu wychowawczych błędów nawet nie zdajemy sobie sprawy. Omawiając efekt – niepożądane zachowanie dziecka – dojdziemy do jego przyczyny. Wartością dodaną świadomego rodzicielstwa jest samorozwój rodzica jako człowieka. Dowiemy się jak nasze własne dzieciństwo wpłynęło na to, jakimi jesteśmy rodzicami. Wiele swoich zachowań powtarzamy po własnych rodzicach, nie zdając sobie z tego sprawy. Dobra wiadomość jest taka, że to tylko nabyty schemat - można go rozmontować, a na jego miejscu zbudować zupełnie nowy. Tym samym wprowadzić nową jakość. Data premiery: 19.02.2020 r. Katarzyna Miller - Psycholożka, psychoterapeutka, filozofka z kilkudziesięcioletnią praktyką terapeutyczną w zakresie terapii indywidualnej, małżeńskiej i grupowej. Wykładowczyni na licznych warsztatach rozwojowych dla kobiet. Autorka i współ…

109868-7db82a5.jpg
width: 600
height: 300

Czy kryzys w związku po narodzinach dziecka jest nieunikniony?
type: item
date: 2016-07-29T08:51:18.000Z
creator: Dorota Kornacka
subject: Rodzina
subject: Związki i seks
subject: kryzys pierwszego dziecka
subject: kryzys w małżeństwie
subject: kryzys w związku
subject: małżeństwo
subject: pierwsze dziecko
subject: psychologia
subject: wywiad
description: Na to, jak będzie między nami, gdy pojawi się dziecko, pracujemy oboje już wcześniej – mówi Aldona Czajkowska, psycholog i psychoterapeuta oraz mama trojga dzieci. I radzi, jak się przygotować do tej ważnej zmiany, aby uniknąć kryzysu w związku.
encoded: Jak bardzo pojawienie się pierwszego dziecka zmienia dotychczasowe relacje w związku? Pojawienie się dziecka jest, oczywiście, bardzo dużą zmianą, do której para musi się przystosować. Przede wszystkim przestajemy być dziećmi, a stajemy się rodzicami. A już samo to może wywoływać w nas obawy. Wystarczy, że mamy negatywny obraz dorosłości wyniesiony np. z domu rodzinnego. Sama słyszałam, jak pewna babcia, składając wnuczce życzenia z okazji 18. urodzin, powiedziała: "to, co najlepsze się skończyło, teraz sam trud przed tobą." Poza tym narodziny dziecka powodują, że nie jesteśmy już "w dwójce", a "w trójce". Jak sobie z tym poradzimy, zależy od tego, jakie mamy doświadczenia bycia "w trójce". Znam dziewczynkę, która miała dwoje rodzeństwa. I w tej konfiguracji czuła się najlepiej. Dlatego często zapraszała do siebie dwie koleżanki. Dla niej bycie "w trójce" było czymś naturalnym. Ona będzie musiała w przyszłości nauczyć się być "w dwójce", a nie "w trójce". I odwrotnie – jeśli jedynak był przez lata w koalicji z jednym z rodziców przeciwko drugiemu, to nie umie być "w trójce". Pojawienie się dziecka powoduje, że uczucia, które temu towarzyszyły, w nas odżywają? Właśnie. Choć, oczywiście, zazwyczaj nie jesteśmy tego świadomi... Na szczęście, wielu z nas ma dobre doświadczenia z bycia "w trójce". A jeśli nie, czy to musi oznaczać kryzys w związku? Wbrew temu, co często słyszę, pojawienie się dziecka nie musi wcale oznaczać kryzysu. Przecież mnóstwo par na świecie przeżywa taką zmianę i duża część przeżywa ją w dobrostanie. To, czy pojawienie się dziecka będzie kryzysem, zależy od wielu czynników. Jednym z nich jest kontekst społeczny. Doskonałym przykładem na to, jak wpływa on na przeżywanie takiej zmiany, jest późne macierzyństwo. Dziś znacznie łatwiej jest mieć dziecko po 40 niż dwadzieścia lat temu. Takie macierzyństwo jest po prostu inaczej odbierane przez otoczenie i spotyka się z większą akceptacją społeczną. Drugim czynnikiem, od którego zależy, jak para poradzi …

imgLHxXkx-4394156.jpg
width: 1800
height: 1200

Wampiry są wśród nas! Emocjonalne
type: item
date: 2015-08-28T12:54:02.000Z
creator: sniemczyk
subject: Mama
subject: Rodzina
subject: psychologia
subject: relacje w rodzinie
description: Nie wbiją się w szyję i nie wyssą krwi, ale bezbłędnie wiedzą, co zrobić, żeby zatruć ci życie.
encoded: Wampiry emocjonalne (inaczej: wampiry energetyczne) to ludzie, którzy wysysają z ciebie radość życia i niszczą poczucie wartości. Którzy będą tobą manipulować i mącić ci w głowie. I jednocześnie będą powtarzać, jak bardzo cię cenią i lubią. To specjaliści w destrukcji – i najgorsze jest to, że jest ich mnóstwo. Wydaje ci się, że nie znasz nikogo takiego? Typ: „Ja cię tylko chcę ostrzec” Przed moim drugim porodem bałam się sto razy bardziej niż przed pierwszym. Tamten zaczął się miesiąc za wcześnie, skończył nieoczekiwanie cesarką, w międzyczasie przeżyłam – razem z lekarzem – prawdziwy strach o życie dziecka. Kiedy zaszłam w drugą ciążę, jedyne o czym nie chciałam mówić ani myśleć to poród. I zdradziłam się z tym przed jedną koleżanką... – A mogę ci tylko opowiedzieć, jak rodziła taka jedna Ania/Basia?Krysia? To był hardkor! – od tamtej pory próbowała każdą rozmowę skierować na jeden temat. – Nie, nie, może pogadamy o tym, jak już urodzę?... – Ale tylko jedna rzecz – aż przebierała nóżkami, by się podzielić sensacją. – Nie, wiesz przecież, że się boję. – To słuchaj tylko tego... – Proszę, nie mów mi! – Próżnociągiem wyciągali!!! I pozamiatane. Ja po każdej rozmowie z nią czułam się gorzej, ale ona lepiej: równowaga w przyrodzie była zachowana. Dopóki nie przestałam się z nią umawiać dla mojego i jej dobra – bo istniało ryzyko, że któregoś dnia uduszę ją własnymi rękami. Ludzi, którzy karmią się naszym strachem, złością czy frustracją wcale nie jest mało – i nie ma na nich jednego sposobu. Jeśli to możliwe, warto po prostu ograniczyć z nimi kontakty, bo tak jak nie ma szans, że oni się zmienią, tak nie ma też, że my przestaniemy się nimi przejmować. Genialnie umieją wyczuwać słabe strony innych i uderzać w nie – oczywiście wszystko pod pozorem troski czy pomocy. Bo przecież, jeśli popatrzeć pod pewnym kątem, to opowiedzenie ciężarnej kobiecie o kilku skomplikowanych porodach jest dla niej pomocne... Czytaj także: Toksyczna przyjaciółka – czy warto tkwić w takiej rela…

img1NiY4s-ef9730b.jpg
width: 675
height: 368

Karmienie piersią – co się zmienia pomiędzy pierwszym a kolejnym dzieckiem?
type: item
date: 2015-08-05T13:05:53.000Z
creator: Monika Karbarczyk
subject: Karmienie
subject: Niemowlę
subject: karmienie piersią
subject: psychologia
description: Co się zmienia w naszym podejściu do karmienia piersią pomiędzy pierwszym dzieckiem, a kolejnymi? Czy nadal celebrujemy przystawianie dziecka do piersi, pilnujemy codziennego rytuału? Zobacz, co na ten temat napisała amerykańska psycholożka Samantha Rodman.
encoded: Znacie ten żart? Kiedy pierwsze dziecko połknie monetę, biegniesz z nim do lekarza. Kiedy drugie dziecko połknie monetę, zaglądasz do pieluchy. Natomiast trzeciemu potrącasz równowartość monety z kieszonkowego. Im więcej mamy dzieci, tym więcej mamy do ich wychowania dystansu. Podobnie jest – zdaniem amerykańskiej psycholog Samanthy Rodman – z karmieniem piersią. Zupełnie inaczej podchodzimy do tej czynności przy pierwszym dziecku, inaczej przy kolejnym. Nie wierzycie? Zobaczcie, jak ona to uzasadnia. Kiedy przystawiamy dziecko do piersi? Pierwsze dziecko: Starasz się karmić co 2-3 godziny – tak jak sugerują specjaliści od naturalnego karmienia. Przestrzegasz pór karmienia nie tylko w ciągu dnia, ale także i w nocy. Kolejne dziecko: przystawiamy dziecko do piersi, wtedy kiedy ono tego potrzebuje... albo kiedy chcemy poczytać sobie książkę, uciąć krótką drzemkę lub zrelaksować się. Karmienie piersią w miejscu publicznym Pierwsze dziecko: Kiedy przystawiasz dziecko, starasz się to robić w jakimś odosobnieniu lub zasłaniasz pierś (a tym samym i ssącego ją malucha) pieluszką. Czujesz się zakłopotana, i odczuwasz dyskomfort związany z tą sytuacją. Kolejne dziecko: Zdajesz sobie sprawę, jak niedorzeczne było twoje zachowanie przy pierwszym dziecku. Dlaczego masz się chować po kątach, ukrywać pod jakimiś pieluchami? Nie tracisz czasu na takie głupoty, przystawiasz dziecko do piersi i... po kłopocie. Jeśli ktoś się czuje zniesmaczony widokiem fragmentu piersi, to jego problem. Zobacz także: Czy zjesz obiad w toalecie? Zobacz piękne zdjęcie izraelskiej fotografki Karmienie piersią w nocy Pierwsze dziecko: Wyliczasz godziny karmienia ze szwajcarską precyzją, jednocześnie starasz się robić to w taki sposób, by nie wybudzić dziecka. W nocne karmienie maleństwa zaangażowana jesteś nie tylko ty, ale i twój partner. Kolejne dziecko: Dziecko przesypia noc bez karmienia? Rewelacja. Budzenie go to ostatnia rzecz, jakiej pragniesz. Starasz się, by ostatnie karmienie było jak najpóźnie…

imgAizYIx-a0e6031.jpg
width: 1200
height: 797

Dlaczego kobiety ciągle mówią?
type: item
date: 2015-02-26T13:41:40.000Z
creator: Aleksandra Sokalska
subject: Mama
subject: Rodzina
subject: psychologia
description: Powtarzają milion razy, robią mnóstwo uwag, opowiadają ze szczegółami... Kto? Kobiety! Po co tyle mówią? I czy na pewno faceci chcą, żeby przestały?
encoded: Kobiety każdego dnia wypowiadają około ośmiu tysięcy słów. A mężczyźni? Aż o połowę mniej! Dla dobra wszystkich... tak powinno zostać. Mówienie przynosi nam ulgę Po pracy wsiadłam do samochodu i zaczęłam jak zwykle relacjonować mężowi cały dzień. Takie tam: kto, co dzisiaj powiedział, jaką fajną torebkę miała koleżanka, że jutro muszę być wcześniej w biurze i dlaczego. Mąż przytakiwał, uśmiechał się, chrząkał, no generalnie był bardziej zajęty prowadzeniem auta niż konwersacji. Mnie to jednak nie przeszkadzało. Bo po pierwsze, nie zawsze mówię tylko po to, żeby ktoś w odpowiedzi snuł długie wywody „na temat". Czasem wystarczy mi tylko kiwnięcie głową czy stwierdzenie: „wiem", „rozumiem". Po drugie, po prostu lubię mówić. Jeśli nie mogę pogadać, to czuję się fatalnie. Słowa to dla mnie wentyl bezpieczeństwa. Po trzecie, rozmowa jest jak znak rozpoznawczy: mówię, więc nawiązuję kontakt, kontaktuję się czyli tworzę relację, a relacja to coś bardzo poważnego, bo rodzi więzi i uczucia. Czyli ktoś, do kogo mówię, powinien czuć się wyróżniony :) Bo to znaczy, że mi na nim zależy, że czuję do niego zaufanie, sympatię... A jeśli uparcie milczę? Biada temu, kto wywołał we mnie słowną niemoc! Sprawdź: Jesteś pewna siebie czy pełna niepokoju? – test Mówienie daje poczucie, że wszystko jest OK Gdyby tylko rozumiał to mój mąż. Tymczasem on raz moje gadanie traktuje jak cicho włączone radio (zwłaszcza, kiedy jedziemy samochodem), innym razem jak bzyczenie natrętnej muchy (szczególnie, gdy powtarzam piąty raz, żeby wreszcie pozmywał). Oczywiście często mnie słucha, ale muszę najpierw sprzątnąć z zasięgu jego wzroku wszystkie gazety i wyłączyć telewizor oraz komputer, a to niestety nie jest takie łatwe. Ostatnio nawet mu zarzuciłam, że „w ogóle ze sobą nie rozmawiamy". On tylko westchnął: „O Boże, znowu!". Wiem, wiem, że się powtarzam, ale to moje stwierdzenie to taki rodzaj trzymania ręki na pulsie. No bo lepiej teraz troszkę ponarzekać, zainicjować rozmowę, niż pewnego dnia obudzi…

imgmeqmaX-be89ba8.jpg
width: 1000
height: 800

Pomiędzy karierą a rodziną - znajdź czas tylko dla siebie
type: item
date: 2014-09-19T11:21:46.000Z
creator: agrinberg
subject: Mama
subject: Rodzina
subject: dziecko
subject: kariera
subject: mama
subject: psychologia
subject: rodzina
description: Coraz częściej obecne i przyszłe mamy chcą równocześnie realizować się w sferze zawodowej i w życiu rodzinnym. Jak spełniać się w obu sferach i mieć czas na wypoczynek? – opowiada Izabela Surmacz, doradca kariery i trener Biura Karier Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej.
encoded: Projekt macierzyństwo Współczesne mamy często stawiają sobie bardzo wysoko poprzeczkę. Są niezależne, zdeterminowane, chcą sprostać wielu wyzwaniom i oczekiwaniom wyznaczanym sobie i tym, które stawia przed nimi najbliższe otoczenie. Dynamiczne tempo życia, potrzeba szybkiego powrotu do pracy, pracowanie aż do „dnia porodu” to scenariusz, który łączy wiele kobiet. - Ten wielozadaniowy tryb życia, powoduje że mamy nie mają czasu na to, aby spokojnie przygotować się do nowej roli. – uważa Izabela Surmacz. - Prosto z pracy jadą na salę porodową, a potem przechodzą do realizacji kolejnego „zadania” albo „projektu”, który nazywa się macierzyństwo. Nie są same. Wspiera je promowany w telewizji model fitness-mamy i biznes-mamy, która miesiąc po porodzie jest w świetnej kondycji, a dwa miesiące później już wraca do pracy. Przepracowana mama Współczesne mamy często odczuwają wewnętrzny konflikt pomiędzy swoimi priorytetami związanymi z karierą i rodziną. Coraz bardziej propagowany trend rodzicielstwa bliskości zwraca jednak uwagę wielu rodzin na potrzebę i wartość poddania się naturalnemu rytmowi życia, kiedy etap oczekiwania i narodzin, a następnie bycia z dzieckiem, wychowywania, nie jest postrzegany jako „zadanie do wykonania" czy też jako hamulec rozwoju zawodowego. - Coraz bardziej dochodzi do świadomości zapracowanych mam, jak ważny jest też ich własny wypoczynek i znalezienie w natłoku codziennych zajęć czasu na relaks – uważa trener Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej. Na pełnym baku zajedziesz dalej, czyli naucz się odpoczywać… - Samochód bez paliwa, bez energii w którymś momencie po prostu się zatrzymuje - uważa Izabela Surmacz. - Podobnie dzieje się gdy człowiek w odpowiednim momencie nie zauważy, że jest przeciążony obowiązkami, zadaniami i planami. Dlatego tak ważne jest aby w codziennym zagonieniu i gąszczu załatwiania wielu mniej i bardziej ważnych spraw znaleźć czas na wypoczynek. Codzienna regeneracja i dbanie o swoje dobre samopoczucie jest o wiele prosts…

imgvx14FH-8fbefeb.jpg
width: 900
height: 600

5 metod wychowawczych, które nie działają
type: item
date: 2013-02-06T21:49:37.000Z
creator: Aleksandra Sokalska
subject: Małe dziecko
subject: Przedszkolak
subject: Wychowanie
subject: błędy wychowawcze
subject: metody wychowawcze
subject: psychologia
subject: psychologia rozwojowa
subject: wychowanie dziecka
description: Jest wiele metod wychowawczych, które nie dość, że nie przynoszą rezultatu, to jeszcze mogą dziecku zaszkodzić. Sprawdź, jakich zachowań powinnaś się wystrzegać.

imgygB8UY-7333404.jpg
width: 500
height: 357

Czego uczy rozczarowanie
type: item
date: 2013-01-21T13:16:00.000Z
creator: Katarzyna Imiołek
subject: Małe dziecko
subject: Przedszkolak
subject: Wychowanie
subject: bunt dziecka
subject: psychologia
subject: trudne emocje
subject: wychowanie dziecka
description: Twoje dziecko jest wściekłe, bo nie udało mu się dostać tego, czego bardzo chciało? Dzięki tej niemiłej sytuacji może się wiele nauczyć! Szczególnie gdy pokażesz dziecku, jak sobie sprawnie z rozczarowaniem poradzić i tak silnie tej sytuacji nie przeżywać...
encoded: Czasami chodzi o rezygnację z wyjścia na plac zabaw z powodu deszczu, innym razem o brak ulubionych ciasteczek czekoladowych w sklepie... Tak, dziecko spotyka w życiu wiele zawodów. Jednak, choćbyśmy bardzo chcieli, wielu z nich nie jesteśmy w stanie mu oszczędzić. I dobrze! Jeżeli dzieci już teraz nauczą się radzić sobie z rozczarowaniami, będą to umiały i w przyszłości. Chroniąc dziecko przed nimi, pozbawiasz je możliwości nauki ważnych umiejętności. Nie oznacza to jednak oczywiście, że masz w tych najtrudniejszych sytuacjach zostawiać dziecko samo. Jak nauczyć swoje dziecko, że mimo zawodu, wściekłości czy smutku poprosi o wsparcie, pozostanie optymistą i nie będzie się bać tego, co może przynieść życie? Na początku zastanów się, jak twój kilkulatek zwykle reaguje na drobne (i nie tylko) rozczarowania, i zakwalifikuj go do jednej z trzech głównych grup: 1. Tykająca bomba zegarowa Dziecko wybucha płaczem, gdy zabraknie w domu jego ulubionego soczku czy płatków? Albo rzuca się na ziemię i wali w nią piąstkami, gdy inny brzdąc weźmie jego zabawkę? Jeżeli twój kilkulatek przeżywa drobiazgi jak wielkie nieszczęścia i rozpamiętuje rozczarowania całymi godzinami, zacznij jego edukację panowania nad emocjami od podstaw. Wytłumacz, że są rzeczy, które można zmienić, oraz takie, na które nie mamy wpływu. Przedszkolak może po prostu nie wiedzieć, że czasami rozwiązanie problemu jest poza jego zasięgiem i nawet największa awantura tego nie zmieni. Zmniejszysz jego stres, mówiąc: „Widzę, że jesteś zdenerwowany”. Gdy dziecko się trochę uspokoi, poszukajcie razem realnych rozwiązań problemu. Prowadzaj dziecko na różne zajęcia dla przedszkolaków, aż znajdzie takie, które dadzą mu wyjątkowo dużo frajdy i uczynią w czymś prawdziwym mistrzem. Gdy dziecko wie, że jest w czymś dobre, to nawet po porażce w innej dziedzinie będzie miało poczucie, że nie wszystko, co robi, jest do kitu. I zamiast „jestem beznadziejny” pomyśli: „trudno, następnym razem mi się uda”. Nie karaj dziecka za o…

imgIPfwCh-e3b3c22.jpg
width: 640
height: 960

Wpływ reklamy na dziecko
type: item
date: 2012-03-09T13:39:50.000Z
subject: Małe dziecko
subject: Przedszkolak
subject: Wychowanie
subject: przedszkolak
subject: psychologia
subject: reklama
subject: telewizja
description: Psychologowie alarmują – niektóre reklamy wpływają na sklepowe wybory dzieci, ale też budzą w nich łakomstwo, chęć posiadania, agresję, a nawet pobudzenie erotyczne.
encoded: Zbadano, że w Polsce dzieci oglądają telewizję średnio ponad trzydzieści godzin tygodniowo. Na reklamy przypadają w takim wypadku co najmniej trzy godziny. Bo dzieci bardzo chętnie je oglądają, zarówno przed i po obejrzanym programie. Co więcej, z badań przeprowadzonych przez Katedrę Pedagogiki Uniwersytetu Warszawskiego wynika, że dzieci w wieku przedszkolnym lubią je i akceptują niemal jednogłośnie. I 80%. z nich domaga się kupowania im przedmiotów w nich promowanych. Dzieci są wobec wpływu reklamy bezbronne. Warto być tego świadomym i nauczyć dziecko, jak nie ulegać fikcji świata z promocji. Dziecko wszystko kupi Dorosły wie, że reklama, np. w radiu czy telewizji, to tylko głośny i kolorowy spektakl. Jednak dla małego dziecka to nic innego jak kolejny, szalenie atrakcyjny film – dynamiczny, radosny i przyciągający uwagę wpadającą w ucho muzyką. Poza tym, zdecydowanie głośniejszy niż inne programy. Jeszcze kilka lat upłynie, zanim przedszkolak zrozumie, że informacje w nim zawarte są wybiórcze, niepełne lub nawet przekłamane. Będzie wiedział, jak różnicować reklamy z punktu widzenia tego, co reklamują, dla kogo produkt jest przeznaczony, co mu się w reklamie podoba, a co nie itp. Zobacz: Czy twoje dziecko ma bujną wyobraźnię? – test Parówki z misiem Puchatkiem, ciastka ze Scooby’m Świat reklamy docenia fakt, że dzieci mają ogromny wpływ na decyzje zakupowe rodziców. A że w dodatku jest ich w Polsce ok. pięciu milionów, przekłada się to dodatkowo na ogromne pieniądze. Dlatego właśnie spece od sprzedaży tak silnie uderzają do naszych dzieci. A to nie jest dla nich dobre. Jakie główne zagrożenia widać w bombardowaniu dzieci reklamami? Psycholog prof. dr hab. Maria Braun-Gałkowska podaje takie prawidłowości: Reklama lansuje (często kiepskie) wzorce – dziecko naśladuje osoby widziane w spocie i ich sposób ubierania, przejmuje język reklam. Reklama propaguje postawę konsumpcyjną – dziecko buduje w sobie przekonanie, że celem życia jest posiadanie, a o wartości człowieka…

imgB0UNWB-90bc4a7.jpg
width: 640
height: 878

Lekcja ekologii
type: item
date: 2011-04-07T11:13:11.000Z
subject: Edukacja
subject: Małe dziecko
subject: Przedszkolak
subject: ekologia
subject: ogród
subject: psychologia
description: Wspólne zabawy w ogrodnictwo to tylko jeden z aspektów ekologicznego wychowania dziecka. Ten przyjemniejszy.
encoded: 20% światowej populacji zużywa 80% ziemskich zasobów naturalnych. Na świecie wydaje się 12 razy więcej razy na zbrojenia niż na pomoc dla krajów rozwijających się. 5 000 ludzi dziennie umiera z powodu zanieczyszczenia wody pitnej. 1 miliard osób nie ma dostępu do bezpiecznej wody pitnej. Prawie miliard ludzi chodzi głodnych." - dane pochodzą z filmu "Home S.O.S. Ziemia" w reż. Luca Bessona. Warto mając powyższe na uwadze potraktować sprawy ekologii naszej planety w sposób o wiele poważniejszy. Obcując z dzieckiem na łonie natury czy to przy pielęgnacji wybranych przez dziecko roślin ogrodowych, czy domowych, czy podczas przebywania na łące, w lesie, na spacerze w parku, opowiadaj mu o mieszkańcach naszej planety. Pokazuj mrówki, motyle, żuczki, wiewiórki, koty, psy i opowiadaj na ich temat. Naucz dostrzegać różnorodność gatunków i ras. Ucz dzieci, że każde stworzenie ma prawo do życia, do życia w sposób humanitarny. Pokazuj analogie świata zwierząt do świata ludzi. Wiedząc jak skonstruowane są społeczności zwierząt dziecko szybciej zrozumie funkcjonowanie społeczeństw ludzkich, szybciej w przyszłości będzie się integrować z grupami rówieśniczymi. Oglądaj z dzieckiem filmy przyrodnicze o zwierzętach i roślinach, to zdecydowanie lepsze niż włączanie dziecku przypadkowych programów telewizyjnych w których co 5 minut pojawia się nowa bajka. Wspólne podglądanie przyrody będzie dla Was fascynującą przygodą. Najpierw możecie obejrzeć program na dany temat, a potem szukać w naturalnym środowisku tego co obejrzeliście na filmie. Możecie nawet pobawić się w przyrodników-detektywów na tropie nowych roślin i zwierząt. Potem wasze odkrycia warto uwiecznić czy to na filmie czy na fotografii. Po powrocie do domu możesz z dzieckiem narysować to co wspólnie odkryliście. I dla Ciebie i dla Twojego dziecka będzie to świetna zabawa, dająca Wam obojgu dużo radości, ale przede wszystkim zbliżająca Was do siebie. [CMS_PAGE_BREAK] Jeśli nie wiesz od czego zacząć, zacznij od czegoś najprost…

img9VJPuB-2e4d920.jpg
width: 961
height: 640

Zabawy relaksacyjne
type: item
date: 2011-04-04T13:51:49.000Z
subject: Edukacja
subject: Małe dziecko
subject: Przedszkolak
subject: ekologia
subject: ogród
subject: psychologia
description: Codziennie możemy obserwować zachowania świadczące o nie szanowaniu przyrody – deptanie trawnika, obrywanie gałązek, zanieczyszczanie kominami, spalinami.
encoded: Nie skupiamy się jednak na tym jak można żyć w zgodzie z przyrodą. O ile przyjemniejsza jest nauka na łonie natury, czy w takim środowisku nie lepiej uczyć dzieci? Gdy chcemy nauczyć dziecko rozróżniania liści np. dębu od kasztana nie otwierajmy książki czy Internetu, wybierzmy się do parku i odszukajmy tych drzew. Często narzekamy, że nasze dzieci są nadpobudliwe, nadruchliwe, nie możemy nad nimi w domu zapanować. Gdy za oknem widać słoneczny dzień i odpowiednią temperaturę weźmy maty i zabierzmy dzieci do ogrodu (jeśli nie masz to do parku – choćby to oznaczało pół godziny jazdy autobusem). Wybierzmy zaciszne miejsce i wykonajmy relaksacje. Oto kilka przykładów. Bajka relaksacyjna „Wiosenny liść” Połóż się na plecach na kocu obok dziecka, rozluźnijcie się, zamknijcie oczy, wyobraźcie sobie, że jesteście pięknym „Wiosennym liściem”, który leży na miękkim mchu. Leżysz i czekasz, aż, zawieje wiatr, on zaprosi ciebie w piękną podróż. Jesteś spokojny nic ci nie zagraża. Teraz odczuwasz jak delikatnie wiatr unosi cię do góry, bardzo delikatnie, poddajesz się temu unoszeniu, unosisz się tak wysoko jak sobie życzysz. Sam wybierasz sobie kierunek podróży, tam gdzie chcesz, możesz obserwować sobie to, czego pragniesz, skieruj swój lot w wybrane przez ciebie miejsce i tam pozostań. Wiatr zaczyna mocniej wiać. Czas udać się w drogę powrotną. Wróć na mięciutki mech, otwórz oczy, znów jesteś dzieckiem, usiądź wygodnie. Opowiadanie „Misie w lesie” Teraz będziemy się bawić w misia. To bardzo przyjemna zabawa. Kto potrafi stać się naprawdę misiem i robić wszystko i to co on robi, ten będzie potem taki wesoły i zadowolony. „Mały , maleńki , puszysty miś z miękkimi włoskami i czarnym noskiem mieszkał z mamusią i tatusiem i jeszcze z mniejszym od siebie braciszkiem w wielkim ciemnym lesie. Wszyscy pracowali całe lato nad przygotowaniem domku na zimę i nad zgromadzeniem zapasów na zimę. Bo jak śnieg spadnie to żadnego owocu, listka, a nawet korzonka do zjedzenia się nie znajdzie. Dziś…

imgXnjSJq-6bd7cec.jpg
width: 961
height: 640

Chłopiec, który lubi lalki
type: item
date: 2011-04-01T09:35:55.000Z
subject: Małe dziecko
subject: Wychowanie
subject: psychologia
subject: wychowanie dziecka
description: To, że synek chętniej bawi się dziewczęcymi zabawkami niż autkami, wzbudza niekiedy niepokój rodziców. A całkiem niepotrzebnie.
encoded: W swoim życiu dzieci przechodzą różne etapy. To, że dziś twój syn przebiera lalki, a na spacer najchętniej wybrałby się z wózkiem dla lalek nie znaczy, że coś z nim nie tak. Małgorzata Ohme: Witam, w czym mogę Pani pomóc? Pani Natalia: Nie wiem, czy to jest coś, czym powinnam się martwić, ale… Nasz czteroletni syn Filip chce bawić się tylko lalkami, a nawet ubierać się w sukienki. Może to normalne w jego wieku? Nie wiem, czy nie jest to zaburzenie… Małgorzata Ohme: Zabawa lalkami jeszcze o niczym nie świadczy. A na czym miałoby polegać to zaburzenie, o którym Pani wspomina? Pani Natalia: No, nie wiem… Coś z homoseksualizmem albo jakiś transseksualizm? Obawiam się, że to może być dziedziczne. Brat mojej mamy jest homoseksualistą, więc może Filip też będzie… Małgorzata Ohme: Ale przecież homoseksualizm nie jest zaburzeniem. Jest orientacją seksualną, tak samo normalną jak heteroseksualność. Pani Natalia: No tak, ale ja się boję, że Filip będzie właśnie homoseksualny. I nieważne już, czy jest to orientacja, czy zaburzenie. Małgorzata Ohme: Ale co budzi w Pani największy niepokój, gdy Pani o tym myśli? Pani Natalia: Że Filip będzie miał nieszczęśliwe życie, nie będzie miał rodziny, dzieci, że inni będą się z niego śmiać. Boję się o niego. Małgorzata Ohme: Boi się też Pani tego, co powiedzą inni, prawda? [CMS_PAGE_BREAK] Pani Natalia: Tak, właśnie, wstydziłabym się tego… Małgorzata Ohme: I być może w tym tkwi największy problem. Pani obawy związane są właśnie ze stereotypowym postrzeganiem gejów jako sfeminizowanych, nieszczęśliwych mężczyzn. Przekonania te są jednak fałszywe. Geje, tak samo jak mężczyźni heteroseksualni, bywają bardzo różni i tak samo mogą mieć udane i szczęśliwe życie. Jako mama Filipa powinna Pani dać mu wsparcie niezależnie od tego, kogo będzie kochał. Jeśli okaże mu Pani bezwarunkową miłość w każdym temacie, czy dotyczy orientacji seksualnej, czy zdrowia, czy innych obszarów życia, wyposaży go Pani w coś niezbędnego, czyli pewność siebie i poczucie …

imgRIBrrR-2e2a3fb.jpg
width: 964
height: 640

12 zalet macierzyństwa
type: item
date: 2010-05-25T12:34:22.000Z
subject: Mama
subject: Rodzina
subject: macierzyństwo
subject: psychologia
description: Macierzyństwo to cudowna sprawa, bo dziecko zawsze kocha nas bezwarunkowo i bezgranicznie. Jednak powodów, dla których warto być mamusią, jest o wiele, wiele więcej!
encoded: Dzięki dziecku życie nabiera wspaniałych barw – zgodnie orzekły nasze redakcyjne mamy. A co sądzą o tym psychologowie, czy podzielają opinię mamuś z naszego grona? Zdecydowanie tak! Oto ich argumenty. W ciąży czujesz się niczym księżniczka Wiadomo, oczekując maleństwa, jesteś na specjalnych prawach. Mąż, jeśli zechcesz, poda ci śniadanie do łóżka, posprząta, zrobi zakupy, a teściowa z czułością, o jaką nigdy jej nie podejrzewałaś, ugotuje na obiad to, co najbardziej lubisz. Dlaczego? Przyszłej mamie niczego się nie odmawia! Dużo mniej stresujesz się w pracy Szef raczej nie dołoży ci obowiązków, widząc twój rosnący brzuszek. W końcu każdy wie, że w ciąży kobieta musi się oszczędzać. W firmie szykują się wypowiedzenia? Jeszcze w czasie urlopu macierzyńskiego możesz spać spokojnie, bo jesteś prawnie chroniona przed zwolnieniem z pracy. Najzwyczajniej w świecie młodniejesz! To zasługa hormonów ciążowych, które potrafią działać istne cuda jeszcze przez kilka miesięcy po porodzie. Dzięki nim twoja skóra wygładza się i nabiera blasku, rysy twarzy wydają się o wiele łagodniejsze, a paznokcie mocniejsze i bardziej lśniące niż kiedykolwiek. Także twoje włosy stają się gęstsze, bo podwyższony poziom estrogenów w organizmie spowalnia normalny cykl ich wypadania. Trudno w to uwierzyć, ale twoja fryzura może zyskać nawet 20 procent objętości! Przeżywasz cudowne chwile wzruszenia Maluszek jest już na świecie? Widząc pierwszy uśmiech szkraba, pierwszy ząbek, pierwszy samodzielny krok, nie tylko pękasz z dumy. Czujesz, jak zalewa cię fala wprost nieopisanego szczęścia! Skąd ta euforyczna reakcja? Powoduje ją twoja wielka miłość do dziecka, w którym zachwyca cię dosłownie wszystko. Tego wspaniałego uczucia naprawdę nie da się porównać z niczym innym. Przestałaś przejmować się drobiazgami Bałagan w zlewie? Przegapiony serial? Nieposłane łóżko? Po prostu machasz na to ręką (choć przecież jeszcze nie tak dawno byłby to problem). Jednak teraz dla ciebie liczy się tylko twój szkrab, który…

imgwl8jgF-790e407.jpg
width: 853
height: 640

Nowe odczucia w ciąży
type: item
date: 2010-04-22T09:53:54.000Z
subject: Ciąża
subject: W ciąży
subject: Wygląd i samopoczucie
subject: ciąża
subject: psychologia
description: Nikt nie jest w stanie przewidzieć, co będziesz odczuwała w ciągu nadchodzących miesięcy, gdyż każda kobieta inaczej przechodzi okres ciąży. Jednak pewne odczucia i zachowania są typowe dla przyszłych matek.
encoded: Zależnie od okoliczności te odczucia i zachowania mogą się bardziej lub mniej uzewnętrzniać, np. Większa wrażliwość Prawdopodobnie będzie to pierwszy objaw tego, że obudziły się w Tobie nowe hormony. Może się zdarzyć, że będziesz bardziej wrażliwa na to, co dzieje się w Twoim otoczeniu, że będziesz spontaniczniej reagowała, łatwiej Cię będzie doprowadzić do śmiechu lub płaczu, że silniej będziesz przeżywała radość, zdziwienie, strach... Wszystkie te odczucia są jak najbardziej normalne, logiczne i zrozumiałe, tylko musisz pozwolić sobie na ich wyrażenie. Spełnienie Być może początkowo trudno Ci będzie uwierzyć w to, że jesteś w ciąży. Będziesz codziennie oglądała się w lustrze, sprawdzając, czy "już coś widać" albo czy już powiększyły Ci się piersi. Pewnego jednak dnia spojrzysz sobie w oczy, głęboko odetchniesz, uśmiechniesz się i pomyślisz: "Będę mamą!". Więzi Jeśli Twoje relacje z rodzicami, a zwłaszcza z matką, do tej pory nie były zbyt bliskie, może się okazać, że właśnie ciąża zbliży Was do siebie. Niewykluczone też, że jeśli jedno z Twoich rodziców już nie żyje, nastąpi w Tobie swego rodzaju pogodzenie się z losem (wiele dzieci "wini" swoich rodziców o to, że umierając, opuścili je). Lęki Mówi się, że strach jest uczuciem silnie związanym z wyobraźnią, gdyż "cierpi się" z powodu sytuacji, która jeszcze nie zaistniała. W ciągu tych dziewięciu miesięcy Twoja wyobraźnia i wynikające z niej lęki nieraz spłatają Ci figla. Na początku, gdy się dowiesz, że jesteś w ciąży, może Cię ogarnąć wiele wątpliwości. Zaraz potem pojawią się różnorakie obawy: przed porodem i bólem (i wszystkim, co się z tym wiąże), o Twoje umiejętności i matczyną odpowiedzialność ("czy będę umiała?", "czy zrobię to dobrze?" albo "co zrobię, jeśli...?"), o stan zdrowia dziecka, jak zmieni się Twoje życie po porodzie, jak to wpłynie na Twoje stosunki z partnerem, czy odzyskasz figurę... Dodatkowo, Twoje lęki w różnych sytuacjach mogą się mnożyć, np. wtedy, gdy oczekujesz więcej niż jednego dziec…

imgQBxwWz-dca1211.jpg
width: 640
height: 877

Tajemnice dziecięcych rysunków
type: item
date: 2010-04-12T11:27:07.000Z
creator: bturska
subject: Małe dziecko
subject: Przedszkolak
subject: Wychowanie
subject: psychologia
subject: rozwój dziecka
subject: rysunki
description: Co można wyczytać z dziecięcych rysunków? Rąbka tajemnicy uchyla psycholog Maria Ligęza, która zajmuje się interpretowaniem i analizą rysunków dziecięcych.
encoded: Poprzez swoje rysunki (czyli przez to, CO i JAK rysuje) dziecko wyraża swe emocje, mówi o własnych przeżyciach, ukazuje swój stosunek do siebie i do najbliższych, prezentuje swoją wiedzę o świecie. Przyglądając się jego pracom, można się naprawdę wiele o tym wszystkim dowiedzieć. Czy powinniśmy obserwować rysunki dzieci? W książkach, pismach, w internecie można znaleźć testy rysunkowe (np. Postaci Ludzkiej, Drzewa, Rodziny) wykorzystywane przez psychologów. Wydają się proste: daj dziecku kartkę i kredki, a poznasz jego emocje („No tak, ciemna kredka – jest smutne”) lub to, co dzieje się w domu („Smyk pominął tatę, to znaczy, że go nie kocha?”). – To nie tak! – ostrzega dr Ligęza. – Interpretacja rysunków wymaga doświadczenia i wiedzy. Bawiąc się w psychologa, można wyciągnąć błędne wnioski (np. uznać, że maluch ma zaburzenia rozwojowe), a nawet skrzywdzić kogoś z jego otoczenia (np. uznając, że dziecko jest ofiarą przemocy). Czy w takim razie nie warto samemu przyglądać się rysunkom? Nie tylko warto, ale trzeba! I koniecznie też trzeba rozmawiać o nich z dzieckiem. Nie wolno tylko przypierać malca do muru („Dlaczego to narysowałeś? No powiedz!”). Jeśli powtarza się w nich coś niepokojącego, lepiej pokazać je psychologowi. Co powinno niepokoić rodziców w rysunkach dzieci? Niechęć do rysowania. Może mieć wiele przyczyn (od niedelikatnych uwag dorosłych typu: „To ma być pies?”, po różnego rodzaju kłopoty z motoryką rączki). Dziecka nie wolno zmuszać, ale warto je zachęcać (świetnie działa towarzystwo mamy, która rysuje razem ze smykiem). Wiele trzy-, czterolatków niechętnie rysuje, bo wolą biegać, skakać i trudno im skupić się nad kartką papieru. Z czasem jednak przekonują się do tego zajęcia. Może to właśnie wasz przypadek? Opóźnienie w stosunku do rówieśników. Problem może wynikać z braku wprawy (dziecko nie ma okazji, by ćwiczyć), ale może być też sygnałem problemów z napięciem mięśniowym lub zwiastunem dysleksji. Postaraj się stwarzać dziecku jak najwięcej okazji d…

imgjglEuB-d105f4d.jpg
width: 533
height: 800

6 niewychowawczych zachowań, które wywołują w nas wyrzuty sumienia
type: item
date: 2009-10-08T11:39:58.000Z
creator: bturska
subject: Małe dziecko
subject: Przedszkolak
subject: Wychowanie
subject: dieta dziecka
subject: gry komputerowe
subject: psychologia
subject: psychologia dziecka
subject: smoczek
subject: wychowanie dziecka
subject: żłobek
description: Pozwalasz dziecku spać w waszej sypialni? Godzisz się na smoczek, telewizję i słodkie śniadania? Zanim zjedzą cię wyrzuty sumienia, sprawdź, co na to eksperci.
encoded: 1. Pozwalam trzyletniemu synkowi grać w gry komputerowe przez mniej więcej godzinę dziennie Twoje wytłumaczenie: Mały świetnie się bawi, a ja mam trochę czasu, by zająć się domem. Co na to ekspert? Moim zdaniem trzylatek w ogóle nie powinien korzystać jeszcze z komputera. A jeśli już to robi, na pewno nie powinien siedzieć przed nim tak długo. Sześćdziesiąt minut siedzenia na pupie to bardzo dużo czasu. U dzieci w tym wieku intensywnie rozwija się mózg, powstają w nim nowe szlaki. Ale te szlaki tworzą się na bazie ruchów całego ciała, a nie tylko ruchów ręki trzymającej myszkę. W dodatku jeśli gra jest emocjonująca, dziecko spina całe ciało. Co ma zrobić z tym napięciem, jak się od niego uwolnić, skoro się niemal nie porusza? Proponujemy 23 pomysły na wspólne zabawy ruchowe! 2. Zgadzam się na to, by moja dwuletnia córka nadal ssała smoczek Twoje wytłumaczenie: Daję go jej, żeby nie ssała paluszka. Co na to ekspert? Jeśli już dziecko musi coś ssać, lepiej, żeby był to smoczek niż paluszek czy cokolwiek innego, np. róg poduszki – mówi dr n. med. Barbara Warych, ortodonta. Trzeba jednak zwrócić uwagę na kształt „pocieszyciela”: powinien mieć końcówkę z wysklepioną górną częścią (ta wypukłość wpasowuje się w wysklepienie podniebienia) i skośną część dolną. Taki smoczek pozwala dziecku wysuwać żuchwę do przodu. Z korzystającym ze smoczka dwulatkiem warto się wybrać do ortodonty po specjalną płytkę przedsionkową dla małych dzieci (mogą z niej korzystać maluszki od mniej więcej drugiego roku życia) – mięciutką, z kółeczkiem i wałkami bocznymi do nagryzania. Taka płytka pozwoli dziecku bezboleśnie odzwyczaić się od smoczka i zapobiegnie wadzie zgryzu. Warto też uważnie przyjrzeć się dziecku. Zdarza się, że przywiązuje się do smoczka nie dlatego, że lubi ssać, ale dlatego, że smoczek pomaga mu rozładować napięcie (dziecko sięga po niego, by się uspokoić). 3. Pozwalam dzieciom jeść codziennie słodkie płatki na śniadanie Twoje wytłumaczenie: To jedyna rzecz, jaką chcą rano jeś…

imgI9mrFK-07db3d9.jpg
width: 724
height: 483

Kto najlepiej potrafi wspierać przyszłą mamę
type: item
date: 2009-01-22T09:55:17.000Z
subject: Ciąża
subject: W ciąży
subject: Wygląd i samopoczucie
subject: ciąża
subject: obawy
subject: psychologia
description: Nie dla wszystkich kobiet ciąża to jeden z najlepszych okresów w życiu. Czasem pojawia się tyle pytań i wątpliwości, że ciężko sobie samej z tym poradzić. Do kogo zwrócić się wówczas o pomoc?
encoded: Spodziewam się pierwszego dziecka. Wciąż słyszę, że ciąża to jeden z najlepszych okresów w życiu kobiety, ale jakoś nie dla mnie. Martwię się, czy dostatecznie dobrze się odżywiam, a tym samym dbam o zdrowie mojego nienarodzonego dziecka. Niepokoi mnie, jak się ono rozwija, no i coraz bardziej boję się porodu. Z drugiej strony wiem, że nie powinnam się zadręczać, bo stres źle wpływa na moje maleństwo. Nie chcę obarczać męża swoimi przeżyciami, ale czasem czuję się z tym zupełnie sama. Czy tak musi być? Roksana ze Świdnicy Choć widzę, że stara się Pani być jak najbardziej samodzielna i radzić sobie bez pomocy innych, niekiedy warto poprosić kogoś o wsparcie. Jest ono szczególnie potrzebne zwłaszcza w tak ważnym momencie życia, jakim jest oczekiwanie na dziecko. Często wystarczy spokojna szczera rozmowa z partnerem lub inną bliską osobą. Rola wsparcia ze strony najbliższych doczekała się nawet badań psychologicznych przeprowadzonych w wielu krajach. Potwierdzają one to, co kobiety wiedzą intuicyjnie – że jest bardzo ważne dla prawidłowego przebiegu ciąży. Ustalono na przykład, że przyszłe mamy, które są wspierane przez najbliższych, rzadziej mają powikłania ciąży, problemy zdrowotne, mniejsze jest również u nich ryzyko przedwczesnego porodu. Wyniki badań wskazują też, że niepokój i gorszy nastrój są mniejsze, gdy przyszła mama może liczyć na taką ilość wsparcia, jakiej oczekuje. Pod jego wpływem łatwiej podejmować działania korzystne dla zdrowia i zarzucić te szkodliwe. Kobiety wspierane przez najbliższych cześciej na czas ciąży przestawały palić papierosy czy pić napoje alkoholowe. A także częściej i bardziej regularnie chodziły na badania lekarskie. Kontakty z położną lub lekarzem miały też w konsekwencji dobry wpływ na wybór zdrowej diety i właściwą aktywność fizyczną. Co więcej kobiety wspierane podczas ciąży przez swych partnerów i inne bliskie osoby miały po porodzie lepszy nastrój niż te, które go nie dostawały. Ważne jednak, by przyszła mama była zadowolona z …

imgaMWXyn-7297eb9.jpg
width: 600
height: 451

Edukacja prenatalna
type: item
date: 2008-09-11T13:31:57.000Z
subject: Ciąża
subject: W ciąży
subject: Wygląd i samopoczucie
subject: ciąża
subject: psychologia
description: Czy wiesz, że możesz zacząć "pracować" ze swoim dzieckiem, zanim ono przyjdzie na świat? Jak? Tworząc wokół niego czystą atmosferę spokoju, uprzejmości i wyrozumiałości.
encoded: Zastanawiałaś się kiedyś, dlaczego wszyscy lubimy się huśtać? Kilka lat temu opublikowano badania dr. Thomasa Verny'ego ("Tajemne życie dziecka przed narodzinami"), które przywołując wspomnienia z życia płodowego w łonie matki, opisują ten czas jako czas pływania. Począwszy od szóstego miesiąca ciąży (a prawdopodobnie i wcześniej), dziecko jest już istotą "myślącą", czującą, doświadczającą, pamiętającą i reagującą: na swoje otoczenie i na to, co się wokół niego dzieje. Bodźce intelektualne i emocjonalne Mniej więcej dwadzieścia lat temu zaczęto się zastanawiać, czy jest możliwe "uczenie" dziecka przed narodzinami, rozumiejąc pod słowem "uczenie" dostarczanie mu - za pośrednictwem - takich bodźców intelektualnych i emocjonalnych, które zapewnią mu właściwy rozwój osobowy, uczynią zeń istotę zdrowszą i szlachetniejszą ze społecznego punktu widzenia. Metoda ta może Ci się wydać dość banalna, bo przecież większość matek pragnie dla swoich dzieci tego, co najlepsze i często o nich myśli. Gdybyś jednak próbowała systematycznie wykonywać to ćwiczenie, przekonałabyś się wkrótce, że... to naprawdę działa! Innymi słowy, możesz zacząć pracę "pracować" ze swoim dzieckiem, zanim zaczną to robić inni, w szpitalu, szkole czy w środowisku społecznym. Owe "bodźce" nie ograniczają się jedynie do nieustannego myślenia o twoim dziecku, ale również do myślenia o innych ludziach, choćby tych, z którymi się stykasz na co dzień. Twoje zewnętrzne środowisko jest przecież także środowiskiem twojego dziecka. Można zresztą ten problem przedstawić dosadnie, choćby z punktu widzenia zdrowia: da się np. wykazać ścisły związek pomiędzy matkami-palaczkami a dziećmi z nadpobudliwością ruchową, podatnością na wszechobecne dziś alergie czy niewyjaśnionymi stanami nerwowości. Idealne dziecko Jak wiadomo, nie ma dziś żadnych przeszkód, by - wykorzystując zdobycze genetyki - "zaprogramować" idealne dziecko: wystarczy przeprowadzić ostrą selekcję dawców nasienia. Natomiast nie można zamówić on-line dzieck…

imgJn9OtT-28a4df4.jpg
width: 640
height: 960