Czy w ciąży można jeść tuńczyka? Znamy zdanie ekspertów
Słyszałam, że kobiety w ciąży nie powinny jeść tuńczyka, a szczególnie tego z puszki. Czy to prawda, że ta ryba może zaszkodzić mającemu się urodzić dziecku?
Tuńczyk, podobnie jak i inne tłuste ryby morskie, jest polecany w diecie z powodu zawartości kwasów omega-3. Ale pojawiają się również informacje, że jego mięso może zawierać różne zanieczyszczenia i z tego powodu ciężarne powinny go unikać. Pytamy o to dietetyka i zaglądamy do poradnika na temat żywienia ciężarnych, wydanego przez Instytut Matki i Dziecka w Warszawie (IMiD). Czy w ciąży można jeść tuńczyka? Tuńczyk, poza zaletami, do których należy zawartość kwasów omega-3, ma również zdolność koncentracji różnych niekorzystnych związków – wyjaśnia Karolina Madej, specjalista żywienia człowieka z firmy Maczfit. Jednym z tych związków jest rtęć, która może zakłócać funkcjonowanie mózgu i układu nerwowego. I to właśnie jest najbardziej niebezpieczne dla kobiet w ciąży i dzieci. Szczególnie odradzane jest jedzenie dużych drapieżnych gatunków, które gromadzą najwięcej zanieczyszczeń. Należy do nich np. tuńczyk błekitnopłetwy czy bigeye. Co z tuńczykiem z puszki? Zdaniem naszego eksperta, do puszek trafia zwykle tuńczyk bonito. Gromadzi on znacznie mniej zanieczyszczeń z racji swoich mniejszych rozmiarów. Niewielka porcja takiej ryby, zjedzona raz na jakiś czas, nie stanowi zagrożenia. Definicją trucizny jest bowiem dawka spożytej substancji w odniesieniu do masy ciała człowieka. Karolina Madej podkreśla jednak, że w czasie ciąży warto sięgać po różnorodne źródła białka i <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/dieta-dla-kobiet-w-ciazy-kwasy-omega-3-17525-r1/">kwasów omega-3, aby jak najbardziej zminimalizować ryzyko narażenia siebie i dziecka na podobne zanieczyszczenia. Nie tylko tuńczyk na cenzurowanym – jakich ryb nie wolno jeść w ciąży? W „<a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="http://www.imid.med.pl/images/poradnik-zywienia-dla-kobiet-w-ciazy.pdf" rel="NOFOLLOW">Poradniku żywienia kobiet w ciąży", wydanym przez Instytut Matki i Dziecka w Warszawie, czytamy że, Europejski Urząd do spraw Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) w 2004 roku wydał zalecenie niespożywania przez kobiety ciężarne gatunków ryb szczególnie zanieczyszczonych rtęcią. Najwięcej tego szkodliwego pierwiastka zawiera mięso ryb drapieżnych i tych, które długo żyją. Oprócz tuńczyka zalicza się do nich również marlin, miecznik i rekin. Przestrzegając przed rtęcią w rybach, autorzy poradnika przypominają, że spośród ryb często jedzonych w Polsce najbardziej zanieczyszczone rtęcią są: ryba maślana, okoń, węgorz, płoć, dorsz. Natomiast najmniej rtęci mają: śledź, mintaj i łosoś (głównie norweski). Podsumowując: ryby są dobrym źródłem omega-3, a szczególnie bardzo potrzebnego DHA. Przyszła mama powinna je jeść. Najlepiej, aby na jej talerzu znalazła się raz w tygodniu nieduża porcja (ok. 100 g), ale tylko tych gatunków <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/zdrowie/ryby-w-diecie-kobiety-w-ciazy-ktore-gatunki-mozna-jesc-a-ktore-sa-wzbronione-26552-r1/">ryb, które można jeść w ciąży. Zobacz też: <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/losos-wedzony-w-ciazy-czy-i-ile-wolno-go-jesc-33468-r1/">Łosoś wędzony w ciąży – czy i ile wolno go jeść <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/makrela-w-ciazy-czy-ciezarne-moga-jesc-makrele-33558-r1/">Makrela w ciąży – czy ciężarne mogą jeść makrelę wędzoną lub z puszki <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/sledzie-w-ciazy-27647-r1/">W occie czy w oleju – jakie śledzie jeść w ciąży?
Ryby w ciąży – jakie można jeść: wędzone, surowe, w puszce? [LISTA GATUNKÓW]
Ryby to bardzo ważny element diety w ciąży. Ale ryba rybie nierówna. Niektóre można jeść bez obaw, z innych trzeba koniecznie zrezygnować. O ile łosoś i makrela to tłuste ryby polecane ciężarnym (ale z pewnymi wyjątkami), o tyle tuńczyk i miecznik mogą być zanieczyszczone rtęcią i nie są wskazane do jedzenia przez przyszłe mamy. W ciąży nie wolno jeść niektórych ryb wędzonych i z puszki. Bezwzględnie należy także unikać surowych ryb. Oto krótki przewodnik dotyczący ryb w diecie ciężarnej.
Jedzenie ryb w czasie ciąży jest ważne dla zdrowia kobiety i jej dziecka. Nie należy z nich rezygnować. Ale teoria, że kobieta w ciąży może jeść wszystkie ryby pod każdą postacią, to mit! Najzdrowsze są tłuste ryby morskie, najlepiej – upieczone lub ugotowane na parze. W ciąży świetnie sprawdzi się łosoś, pstrąg i makrela (z pewnymi wyjątkami), ale tuńczyk i miecznik mogą zawierać szkodliwą rtęć. Jeśli spodziewasz się dziecka, w twojej diecie nie powinny też znaleźć się ryby surowe i niektóre ryby wędzone. Spis treści: Ryby w ciąży – dlaczego warto je jeść? Jakie ryby jeść w ciąży? Jakich ryb nie jeść w ciąży? Wędzone ryby w ciąży Surowe ryby w ciąży Ryby w puszce w ciąży Ryby w ciąży: dlaczego warto je jeść? Ryby to produkty o bardzo dużej wartości odżywczej, bogate w składniki kluczowe dla rozwoju dziecka w trakcie ciąży, takie jak witamina D, jod i kwas DHA. Poza tym ryby, zwłaszcza morskie, zawierają witaminy z grupy B i prowitaminę A. Szczególnie cennym składnikiem mięsa ryb jest <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/przed-ciaza/starania-o-dziecko/dlaczego-kwas-dha-jest-tak-wazny-w-rozwoju-dziecka-25052-r1/">kwas DHA, należący do grupy kwasów tłuszczowych omega-3. Jest on niezbędny w czasie ciąży. Jakie zapewnia korzyści? gwarantuje prawidłowy rozwój mózgu i siatkówki oka dziecka, zmniejsza prawdopodobieństwo wystąpienia porodu przedwczesnego, zmniejsza ryzyko urodzenia dziecka z niską masą urodzeniową. Dzieci matek, które w czasie ciąży dostarczały odpowiednią dawkę kwasu omega-3, mają mniejsze ryzyko rozwoju: porażenia mózgowego, ADHD, autyzmu, dysleksji. Badania pokazują także, że dzieci te lepiej wypadają w testach na inteligencję. Odpowiednia dawka kwasu DHA zmniejsza ryzyko chorób narządu wzroku i przyczynia się do poprawy ostrości widzenia u dzieci. Zmniejsza też występowanie reakcji alergicznych u maluchów. Zawarta w rybach witamina D ma istotny wpływ na prawidłowy przebieg ciąży, a także rozwój płodu i zdrowie narodzonego dziecka. Kobiety z dużymi niedoborami witaminy D są narażone na wystąpienie: cukrzycy ciążowej, stanu przedrzucawkowego, bakteryjnego zapalenia pochwy, depresji poporodowej. Deficyt witaminy D może oznaczać konieczność cesarskiego cięcia i powodować komplikacje związane z utrzymaniem procesów rozwojowych płodu. Ryby morskie są też bardzo dobrym i naturalnym źródłem jodu, który ma ogromny wpływ na prawidłowy rozwój układu nerwowego u rozwijającego się dziecka. Niedobór jodu w ciąży może prowadzić do: problemów z utrzymaniem ciąży, niedoczynności tarczycy u dziecka, zaburzeń neurologicznych u noworodka, upośledzenia umysłowego dziecka, rozwoju ADHD. Zdaniem specjalistów korzyści wynikające z jedzenia ryb w ciąży przewyższają ryzyko związane z ewentualną obecnością w nich toksycznych substancji. Dlatego, o ile nie masz stwierdzonej alergii na ryby, w ciąży możesz jeść ryby dwa razy w tygodniu. Porcja powinna mieć około 100 gram. Musisz jednak wybierać odpowiednie gatunki, a z niektórych ryb zrezygnować na czas ciąży. Jak przyrządzać ryby w ciąży? Najzdrowiej jeść ryby pieczone w piecu (w folii lub naczyniu żaroodpornym) lub gotowane na parze (tracą najmniej wartości odżywczych). Unikaj ryb smażonych, szczególnie w głębokim tłuszczu. Solone płaty śledzia jedz tylko dla smaku, bo zawarta w nich sól zatrzymuje wodę w organizmie i może powodować ciążowe obrzęki. Jakie ryby jeść w ciąży? Kobietom w ciąży szczególnie poleca się jedzenie ryb pochodzących z otwartych mórz i oceanów. Obowiązuje odwrotna zasada niż w przypadku mięsa (powinno być chude) – w ciąży należy jeść tłuste ryby, ponieważ zawierają więcej witaminy D, nienasyconych kwasów tłuszczowych oraz jodu. Tłuste ryby morskie, które można jeść w ciąży 2 razy w tygodniu po 100 g: makrela (poza makrelą królewską) śledzie sardynki okoń morski turbot świeży tuńczyk łosoś atlantycki dziko żyjący (do 100 g, ale tylko raz w tygodniu) Ryby, których jedzenia w ciąży nie trzeba ograniczać to: dorsz bałtycki, dorsz czarny, gładzica, łupacz, flądra, morszczuk, mintaj. Z ryb słodkowodnych bezpieczne są: leszcze, pstrągi i karpie. Zobacz też: <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/makrela-w-ciazy-czy-ciezarne-moga-jesc-makrele-33558-r1/">Makrela w ciąży - czy można ją jeść? Jakich ryb nie jeść w ciąży? Trudno przecenić korzyści płynące ze spożywania ryb w ciąży, ale warto pamiętać, że ze względu na miejsce ich życia (skażone wody) pewne gatunki ryb mogą bardziej zaszkodzić niż pomóc. Zanieczyszczenia wód morskich toksycznymi substancjami, takimi jak rtęć, ołów i dioksyny, powodują, że związki te mogą kumulować się w mięsie ryb. W ciąży odradza się spożywanie dużych, drapieżnych ryb, które odżywiają się małymi rybami i skorupiakami, i w ten sposób kumulują zanieczyszczenia. Nie poleca się też jedzenia ryb słodkowodnych pochodzących z zanieczyszczonych akwenów. Gatunki ryb morskich, które nie są polecane w ciąży: marlin rekin miecznik halibut ryba maślana makrela królewska. Ryby słodkowodne zakazane w ciąży to: szczupak, sum, węgorz. Kupuj ryby w sprawdzonych źródłach i zawsze przyglądaj się produktom. Łosoś ze sztucznej hodowli to ten o najbardziej intensywnym kolorze. Im bardziej szary, tym lepiej. Nie kupuj dużych ryb, które w większej ilości mogą zawierać szkodliwe substancje. To zasady obowiązujące nie tylko w ciąży! Czy można jeść ryby wędzone w ciąży? Ryby wędzone na zimno są niewskazane w okresie ciąży i to niezależnie od ich gatunku. Jedząc je, można zakazić się chorobotwórczymi drobnoustrojami lub pasożytami. Ryby z gatunków dozwolonych w ciąży, wędzone na gorąco lub na zimno, a potem poddane obróbce termicznej, są produktami bezpiecznymi. Wysoka temperatura likwiduje zagrożenie dla zdrowia związane z ich jedzeniem. Warto pamiętać, że ryby wędzone mogą zawierać dużą ilość soli, mogącą powodować nadciśnienie, szczególnie niebezpieczne podczas ciąży i porodu. Czy można jeść surowe ryby w ciąży? W ciąży nie możesz jeść surowych ryb, z których przyrządza się np. sushi. Mięso ryb często bywa zakażone groźnymi bakteriami lub pasożytami, które mogą być niebezpieczne dla ciężarnej i dziecka. Surowe ryby i owoce morza, np. surowy łosoś, mogą zawierać bakterie z gatunku Listeria monocytogenes, które powodują listeriozę. W ciąży bywa ona przyczyną: poronienia, porodu martwego dziecka, listeriozy wrodzonej u dziecka. Z jedzeniem sushi czy tatara z łososia zaczekaj do porodu, chyba że skusisz się na sushi wegetariańskie. W ciąży uważaj także na owoce morza: ostrygi mogą zawierać groźne bakterie lub pasożyty (np. tasiemca), w skorupiakach zaś najczęściej wykrywa się zarazki takie jak Salmonella i Campylobacter. Ze względu na duże wartości odżywcze owoców morza w ciąży możesz czasem po nie sięgnąć, ale pod warunkiem, że są dobrze ugotowane. Czy można jeść ryby z puszki w ciąży? Jeśli chodzi o puszkowane ryby, to w ich przypadku nie ma zagrożenia związanego z zakażeniem bakteriami czy pasożytami, gdyż zawartość puszek poddawana jest działaniu wysokiej temperatury. Wątpliwości może natomiast budzić inny problem. Do puszkowanej żywności przenika szkodliwy dla zdrowia związek bisfenol A (BPA). Ma on budowę podobną do żeńskich hormonów płciowych. Wykazano, że podczas ciąży powoduje zmiany w wydzielaniu hormonów tarczycy u matki i noworodków, a to z kolei rzutuje na rozwój dziecka w brzuchu. Dlatego, choć jedzenie puszkowanych ryb nie jest w ciąży zakazane, warto na wszelki wypadek je ograniczyć. Zobacz też: <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/losos-wedzony-w-ciazy-czy-i-ile-wolno-go-jesc-33468-r1/">Ł<a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/dieta-w-ciazy-dieta-na-kazdy-trymestr-ciazy-4979-r1/">osoś wędzony <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/losos-wedzony-w-ciazy-czy-i-ile-wolno-go-jesc-33468-r1/">w ciąży – jeść czy nie? <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/sledzie-w-ciazy-27647-r1/">Śledzie w ciąży – jakie są zalecenia specjalistów? Tycie w ciąży – ile powinnaś przytyć i od czego to zależy?
Makrela w ciąży – czy ciężarne mogą jeść makrelę wędzoną lub z puszki?
Makrela to tłusta ryba morska, która zawiera cenne kwasy omega-3. Wydaje się więc cennym składnikiem diety ciężarnych. Tymczasem jedzenie makreli w ciąży lepiej ograniczyć do dwóch porcji w tygodniu, a makreli królewskiej lepiej w ogóle unikać.
Makrela to ryba, która dość szybko się psuje, dlatego świeżą trzeba przyrządzić i zjeść jeszcze tego samego dnia. Stąd najbardziej popularna jest makrela wędzona lub z puszki – w takiej postaci znacznie dłużej nadaje się do spożycia. Makrela zawiera cenne składniki: mnóstwo kwasów omega-3, witaminę D, magnez i fosfor. Niestety, w jej mięsie mogą też kumulować się szkodliwe dla płodu metale ciężkie, zwłaszcza rtęć. Jedzenie ryb w czasie ciąży generalnie jest polecane, ale nie wszystkie ryby powinny trafiać na talerz ciężarnej. Sprawdź, czy makrela jest bezpiecznym składnikiem diety przyszłej mamy i czy jej jedzenie nie stanowi ryzyka dla mającego się urodzić dziecka. Czy w ciąży można jeść makrelę? Istnieje kilka gatunków makreli, które można spotkać w sprzedaży – makrela atlantycka, hiszpańska, pacyficzna oraz największa spośród nich – makrela królewska. Dla ciężarnych to rozróżnienie ma bardzo duże znaczenie: mniejsze makrele można jeść w ciąży do 2 razy w tygodniu makreli królewskiej ciężarna nie powinna jeść wcale i to niezależnie od sposobu przygotowania ryby. Makrela wędzona w ciąży Jeśli zastanawiasz się, czy w ciąży można jeść makrelę wędzoną, odpowiedź brzmi – to zależy. Mniejsze gatunki makreli wędzonej na gorąco można jeść do dwóch razy w tygodniu. Ale ryb wędzonych na zimno lepiej unikać – w ten sposób można zakazić się pasożytami lub chorobotwórczymi drobnoustrojami. Wędzenie na gorąco znacząco ogranicza to ryzyko. W przypadku makreli królewskiej sposób wędzenia nie ma znaczenia dla ciężarnych, gdyż nie powinny jeść jej wcale. Uwaga! Makrela wędzona na zimno, a poddana później obróbce w wysokiej temperaturze jest bezpieczna dla kobiety w ciąży (nie dotyczy to makreli królewskiej). Makrela, także wędzona, należy do tłustych ryb morskich, które są szczególnie podatne na skażenie rtęcia, dioksynami oraz innymi substancjami chemicznymi. Ponieważ jednak makrela (poza królewską) jest niewielką rybą, kumuluje toksyczne związki w mniejszym stopniu niż większe ryby takie jak łosoś czy miecznik (łosoś wędzony w ciąży jest dozwolony, ale z poważnymi ograniczeniami). Najzdrowsza jest makrela wędzona najmniejsza – atlantycka, a najmniej zdrowa – królewska. Makrela z puszki w ciąży Puszkowane ryby są poddawane pasteryzacji, czyli działaniu wysokiej temperatury, która eliminuje pasożyty i bakterie. Wydawać by się więc mogło, że to najbezpieczniejsza postać makreli dla ciężarnych. I faktycznie, makrelę z puszki można jeść w ciąży, ale nadal lepiej ograniczyć się do 2 porcji tygodniowo. Warto także sprawdzać, jaki gatunek makreli znajduje się w puszce. Ograniczenie w spożywaniu ryb w puszce wynika nie tylko z faktu, że ich mięso może zawierać metale ciężkie. Do puszkowanej żywności z opakowania może przenikać również związek BPA, który imituje działanie żeńskich hormonów. Substancja ta może niekorzystnie wpływać na rozwój dziecka. Bibliografia: NHS. Should pregnant and breastfeeding women avoid some types of fish? 2018. NHS. Foods to avoid in pregnancy. 2017. Zobacz także: Śledzie w ciąży – czy można je jeść? Czego nie jeść w ciąży – lista zakazanych produktów Pasta z makreli – przepis
Łosoś wędzony w ciąży – czy i ile wolno go jeść?
Jedzenie łososia wędzonego w czasie ciąży może stanowić zagrożenie dla płodu. Ale nie dotyczy to każdego łososia. Najważniejsze jest źródło, z jakiego pochodzi ryba, a także sposób jej przygotowania. Sprawdź, jakiego łososia wędzonego można jeść w ciąży, a jakiego należy unikać.
Utarło się, że ryby są zdrowe. Niestety obecnie nie wszystkie ryby, nawet morskie, są w pełni bezpieczne dla ciężarnych. Pewne zastrzeżenia dotyczą również jedzenia w czasie ciąży wędzonego łososia. Chodzi nie tylko o zawartość metali ciężkich w mięsie tej ryby, ale równie o obecność bakterii groźnych dla zdrowia. Spis treści: Czy w ciąży można jeść wędzonego łososia? Łosoś wędzony na gorąco w ciąży Łosoś wędzony na zimno w ciąży Jakich potraw z wędzonym łososiem unikać w ciąży? Jakie ryby można jeść w ciąży? Czy w ciąży można jeść łososia wędzonego? W idealnych warunkach odpowiedź brzmiałaby: tak. Jednak niestety nie żyjemy już w świecie idealnym, czyli niezanieczyszczonym. Wiele morskich ryb, które uznawano do niedawna za najzdrowsze, może stanowić zagrożenie dla płodu. Wszystko dlatego, że poza cennymi składnikami (np. kwasy omega) zawierają też skażenia chemiczne i biologiczne. Najgorszej jakości są ryby hodowlane, ale nawet te dziko żyjące mogą zawierać szkodliwe substancje. Ogólne zalecenia dotyczące jedzenia wędzonego łososia w czasie ciąży są następujące: ciężarne mogą jeść łososia wędzonego na ciepło. Nie powinny za to jadać łososia wędzonego na zimno. Jednak nawet w przypadku łososia wędzonego na ciepło, w czasie ciąży należy ograniczyć jego spożycie do maksimum 100 g na tydzień. Takie ograniczenie dotyczy także łososia dziko żyjącego. Surowego łososia (taki może być w sushi) ciężarne jeść nie powinny niezależnie od tego, skąd pochodzi. Nawet łososie hodowane w klatkach na pełnym morzu mogą nie być w pełni bezpieczne dla ciężarnych – stwierdzono, że często są skażone nie tylko rtęcią czy ołowiem, ale również dioksynami i antybiotykami. Jedzenie skażonego łososia może szkodzić płodowi. Badania przeprowadzone w Norwegii i Wielkiej Brytanii wykazały, że spożywanie przez ciężarną mięsa hodowlanego łososia może sprawić, że dziecko po narodzinach będzie miało mniejszą masę ciała, będzie mniejsze, a jego kondycja fizyczna gorsza. Wzrasta też ryzyko powstania wad rozwojowych oraz uszkodzeń mózgu. Uwaga! Wędzony łosoś zawiera dużo soli, dlatego nie jest wskazany u kobiet, które mają podwyższone ciśnienie krwi. Łosoś wędzony na gorąco w ciąży To najbezpieczniejsza forma wędzonego łososia, zwłaszcza jeśli pochodzi z połowów, a nie z hodowli. W ciąży można jeść łososia: świeżo wędzonego, mrożonego lub puszkowanego. Wędzenie na gorąco oznacza, że mięso poddawane jest dość wysokiej temperaturze (ponad 70 stopni C), co pozwala na zlikwidowanie pasożytów i części chorobotwórczych drobnoustrojów. Puszkowany wędzony łosoś jest teoretycznie najbezpieczniejszy, gdyż w procesie puszkowania stosuje się pasteryzację, która likwiduje bakterie. Niestety proces ten nie likwiduje szkodliwych substancji, dlatego bardzo ważne jest, skąd ryba pochodzi. No i jest jeszcze jedna kwestia: do puszkowanej żywności przenika szkodliwy dla zdrowia związek – bisfenol A (BPA), który także może niekorzystnie wpływać na rozwój płodu. Łosoś wędzony na zimno w ciąży Łosoś wędzony na zimno to ten, którego najczęściej można znaleźć w sklepowych lodówkach. Jeśli żył dziko, a przed wędzeniem na zimno był mrożony, uznawany jest za produkt dość bezpieczny dla ciężarnych. Problem w tym, że obowiązek mrożenia przed wędzeniem na zimno nie obowiązuje wszędzie – np. w USA. Mrożenie jest natomiast obowiązkowe w Wielkiej Brytanii. Nie na wszystkich opakowaniach znajduje się informacja o tym, czy wędzony na zimno łosoś był wcześniej mrożony. Jeśli brak jest takiego potwierdzenia, lepiej ryby nie jeść w ciąży, gdyż istnieje ryzyko zakażenia pasożytami. Wyjątek stanowi łosoś wędzony na zimno, który później został poddany gotowaniu lub pieczeniu – takiego łososia mogą jeść ciężarne – ale przypominamy – do 100 g tygodniowo i najlepiej, gdy ryba pochodziła z połowów. Jakich potraw z wędzonym łososiem unikać w ciąży? Ze względu na to, że nigdy nie wiadomo, czy łosoś wykorzystany w potrawie był wędzony na gorąco oraz skąd pochodzi, lepiej w ciąży unikać: bajgli z łososiem i serkiem śmietankowym jajek po benedyktyńsku „royale” gotowych blinów lub tostów z łososiem sałatek, kanapek i wrapów z łososiem (i często z twarogiem) pizzy, do której łososia dodaje się na późnym etapie pieczenia łososia w sushi lub jako sashimi. Najbezpieczniejszy dla ciężarnych jest łosoś przygotowany samodzielnie w domu. Trzeba tylko znaleźć rybę, która nie pochodzi z hodowli. Pamiętaj, napis „łosoś norweski” na opakowaniu nie gwarantuje, że to łosoś dziko żyjący! Szukaj wyraźnej informacji o tym, że ryba nie pochodzi z hodowli. Jakie ryby można jeść w ciąży? Najzdrowsze dla ciężarnych ryby to te pochodzące z połowów i niewielkie. Im mniejsza ryba, tym mniejsze jej skażenie metalami ciężkimi. Dlatego ciężarnym wolno jeść poddane termicznej obróbce: łososie śledzie sardynki dorsze mintaje. W artykule Jakie ryby jeść w ciąży znajdziesz więcej informacji na temat znaczenia ryb w diecie ciężarnych i bezpieczeństwa jedzenia ryb w ciąży. Zobacz także: Śledzie w ciąży – jeść czy nie? Łosoś prosto z pieca – przepis Dieta w ciąży – co i ile jeść?
Owoce morza w ciąży: czy można jeść bez ryzyka?
Zastanawiasz się, czy w ciąży można jeść owoce morza? Można, ale tylko pod warunkiem, że nie są surowe i nie należą do gatunku zakazanych dla ciężarnych, kobiet karmiących piersią i małych dzieci. Sprawdź, które owoce morza można jeść w ciąży i w jakiej postaci.
Owoce morza to bardzo szerokie pojęcie. Należą do niego przede wszystkim jadalne gatunki zwierząt, ale przecież owocami morza są też morskie rośliny (glony, wodorosty, algi)! Te ostatnie można jeść w ciąży bez obaw, oczywiście po odpowiedniej obróbce termicznej. Natomiast jeśli chodzi o jedzenie ryb, krewetek czy przegrzebków w czasie ciąży sprawa nie jest już taka oczywista. Czy w ciąży można jeść owoce morza? Owoce morza nie zawierają niczego, czego by nie można było znaleźć w innych produktach spożywczych (wartościowe białko, witaminy z grupy B, jod, wapń, selen, fluor, kwasy tłuszczowe omega 3). Zatem jedzenie owoców morza podczas ciąży nie jest podyktowane koniecznością dostarczenia organizmowi składników odżywczych – jest to wyłącznie kwestia smaku i przyjemności. Jeśli lubisz owoce morza i nie chcesz z nich rezygnować w ciąży, nie ma przeciwwskazań do włączenia ich do diety w ciąży. Co więcej, w 2019 roku opublikowano badania, z których wynika, że jedzenie ryb i owoców morza w ciąży korzystnie wpływa na rozwój układu nerwowego dziecka¹ i jego inteligencję². Dzieci matek, które będąc w ciąży, jadły owoce morza i ryby, uzyskiwały wyższe wyniku testów na inteligencję niż dzieci kobiet, które w ciążowej diecie nie zawarły tych pokarmów. Średnio IQ było wyższe o 7,7 punktu (od 5,9 do 9,5 punktów). Naukowcy odkryli także, że jedzenie owoców morza i ryb w ciąży zmniejsza ryzyko wystąpienia ADHD u dzieci. Korzyści te mają się pojawiać już przy wprowadzeniu jednej porcji (100 g) owoców morza lub ryb tygodniowo. Owoce morza dozwolone w ciąży W ciąży można jadać tylko owoce morza, które są dobrze przyrządzone, czyli poddane wysokiej temperaturze. Ciężarna może jeść: krewetki, przegrzebki, mule, ośmiornice, kalmary, małże, langusty. Na kwestię jedzenia owoców morza warto spojrzeć również pod nieco innym kątem. Wielu naukowców alarmuje, że trzebimy morza i oceany. Jeśli tempo połowów utrzyma się na obecnym poziomie, to już za naszego życia możemy poważnie zaburzyć ekosystem oceanów – wyłowimy z nich zbyt dużo ryb. Jeśli sprowadzasz na świat dziecko, zastanów się, w jakim świecie przyjdzie mu żyć. Jedząc wybrane produkty, także o tym decydujesz! Jedzenie ryb w ciąży Ryby to najbardziej oczywiste owoce morza. Warto sięgać tylko po ryby z otwartych łowisk lub kontrolowanych hodowli. Im mniejszy okaz ryby, tym mniejsze ryzyko, że zdążyła zakumulować w organizmie szkodliwe pierwiastki, np. rtęć. Ryby w ciąży można jeść tylko po poddaniu ich obróbce termicznej – można je piec, dusić, grillować, smażyć, gotować, także na parze. Nie wolno natomiast w ciąży jeść ryb surowych (sushi odpada!) i wędzonych. Te ostatnie zawierają mnóstwo soli, a surowe potrafią być skażone listeriozą (wędzenie może nie unieszkodliwić bakterii). Jeśli chodzi o pozostałe sposoby przyrządzania, to lepiej unikać smażenia ze względu na ciężkostrawność takich potraw. Ryby zakazane w ciąży Kupując ryby, które mają znaleźć się na talerzu ciężarnej, należy unikać: miecznika, tuńczyka, makreli królewskiej, szczupaka, pangi, tilapii, gardłosza atlantyckiego, rekina, płytecznika, węgorza amerykańskiego. Źródło: 1. 2019, Relationships between seafood consumption during pregnancy and childhood and neurocognitive development: Two systematic reviews 2. 2019, An abundance of seafood consumption studies presents new opportunities to evaluate effects on neurocognitive development Zobacz także: Ile można przytyć w ciąży? Co jeść w ciąży – 1 trymestr Kofeina w ciąży – ile można pić kawy?
Czego nie jeść w ciąży? Ranking zakazanych produktów się wydłuża
Lista produktów, których nie można jeść w ciąży, wcale nie jest bardzo długa. Sprawdź, czego należy unikać, gdy spodziewasz się dziecka, aby niepotrzebnie nie narażać się na kłopoty.
Zastanawiasz się, czego nie wolno jeść w ciąży? Takie pytanie warto zadać sobie, gdy tylko dowiesz się o swoim odmiennym stanie, a nawet wcześniej – na etapie planowania dziecka. To najlepszy moment, by przestawić się na prawidłowe odżywianie i uniknąć kłopotów, do których może doprowadzić zły jadłospis. Dbanie o zdrową dietę wcale nie jest trudne. Kobieta w ciąży nie może jeść potraw, które m. in. prowadzą do groźnych zatruć pokarmowych (wywołują je np. salmonella, listeria, toksoplazmoza). Łatwo ich unikniesz, jeśli zrezygnujesz z kilku surowych lub niedogotowanych produktów, zadbasz, aby te, które kupujesz, pochodziły z pewnego źródła i były dokładnie umyte przed przyrządzeniem posiłku. Oto szczegóły. Czego nie można jeść w ciąży – lista wątróbka sushi owoce morza sery pleśniowe surowe mięso surowe jaja ryby z puszki i wędzone złe tłuszcze 1. Wątróbka Choć uchodzi za zdrowe danie, w czasie ciąży znajduje się na czarnej liście. Ciężarne powinny jej unikać, podobnie jak przyrządzanych z niej pasztetów i kiełbas. Wątróbka jest bogatym źródłem witaminy A, której przyszłe mamy nie mogą dostarczać sobie w nadmiarze (może zaburzać rozwój dziecka). Polki nie mają niedoborów tej witaminy, a w ciąży często zażywają suplementy diety (jeśli w ich składzie znajduje się witamina A, ryzyko jej przedawkowania, gdy dodatkowo jemy wątróbkę, staje się realne). 2. Sushi W ciąży nie można jeść surowych ryb, z których przyrządza się sushi, ponieważ ich mięso często bywa zakażone groźnymi bakteriami lub pasożytami. Na szczęście giną one w wysokiej temperaturze, dlatego przyszłe mamy z powodzeniem mogą jadać ryby pieczone lub gotowane. Co więcej – jest to nawet wskazane, bo ryby są ważnym składnikiem ciążowej diety (są źródłem zdrowych kwasów tłuszczowych (NNKT), witaminy D i jodu). Pozostaje pytanie: jakie ryby jeść w ciąży i ile? Zdaniem ekspertów ciężarna powinna jadać dwa razy w tygodniu ok. 100 g tłustych ryb morskich. Specjaliści od żywienia uważają również, że korzyści, jakie niesie jedzenie ryb dla zdrowia mamy i dziecka, przewyższają ryzyko związane z ich skażeniem wynikającym ze środowiska, w jakim żyją. 3. Owoce morza Podobnie jak surowe ryby, owoce morza mogą zawierać groźne bakterie lub pasożyty, np. tasiemca. W skorupiakach najczęściej spotykanymi zarazkami jest Salmonella i Campylobacter. Ze względu na wartości odżywcze owoców morza w czasie ciąży można skusić się na nie bardzo rzadko i jedynie pod warunkiem, że są dobrze ugotowane. Dla miłośników sushi najlepszym rozwiązaniem jest sushi wegetariańskie. 4. Miękkie sery pleśniowe Sery pleśniowe (np. camembert, brie i sery z niebieską pleśnią) mogą zawierać listerię, czyli bakterię, która wywołuje chorobę nazywaną listeriozą. Jej skutkiem w ciąży może być nawet poronienie lub przedwczesny poród. Czy unikniemy ryzyka zarażenia się listerią, jeśli kupujemy ser pleśniowy z pasteryzowanego mleka? Pasteryzacja powoduje zabicie bakterii, ale ryzyko związane z jedzeniem <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/ser-plesniowy-w-ciazy-tak-czy-nie-wyjasnia-dietetyk-27434-r1/">sera pleśniowego w ciąży nadal istnieje. 5. Tatar i salami Przyszła mama nie może jeść potraw z surowego lub niedogotowanego mięsa, które bywa skażone pasożytami lub bakteriami wywołującymi poważne choroby. Jedząc tatara, carpaccio, szynkę parmeńską czy salami możesz zarazić się na przykład groźną toksoplazmozą (nie jest prawdą, że chorobę roznoszą tylko koty). Z tego powodu, jeśli jesteś w ciąży i masz ochotę na stek, przyrządzaj lub zamawiaj tylko dobrze wysmażony. 6. Potrawy zawierające surowe jaja Jedzenie dań, które zawierają surowe jaja (deserów – takich jak tiramisu, serników na zimno, creme brulee, sałatek zawierających domowy majonez) niesie <a href="http://Czy%20jada%20Pan%20ryby?%20Moda%20na%20jedzenie%20ryb%20nie%20jest%20niczym%20nowym.%20Kilkadziesi%C4%85t%20lat%20temu%20te%C5%BC%20mieli%C5%9Bmy%20z%20ni%C4%85%20czynienia.%20Ulegli%20jej%20moi%20rodzice%20i%20tak%20cz%C4%99sto%20podawali%20mi%20ryb%C4%99,%20%C5%BCe%20a%C5%BC%20mnie%20to%20zniech%C4%99ci%C5%82o%20do%20jej%20smaku.%20W%20tej%20chwili%20ceni%C4%99%20t%C5%82uste%20ryby%20morskie,%20natomiast%20ze%20s%C5%82odkowodnymi%20mam%20problem.%20Jedzenie%20ich%20nie%20jest%20dla%20mnie%20przyjemno%C5%9Bci%C4%85.">ryzyko zarażenia się salmonellą, groźną dla zdrowia bakterią która odpowiada za zatrucia pokarmowe. W ciąży unikaj również kupowania jaj, jeśli nie masz pewności, że zostały przebadane i były przechowywane w odpowiednich warunkach. 7. Ryby z puszki i wędzone Ryby wędzone zawierają dużo soli, a podczas wędzenia mogą wytwarzać się wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne, które są rakotwórcze. Uważać należy również na wędzone makrele, które bywają przyczyną zatruć pokarmowych, które mają swoją oddzielną nazwę – skombrotoksizm (zatrucie jest reakcją na duży poziom histaminy w wędzonej rybie). Z kolei ryby z puszki są ciężkostrawne, a niektóre, szczególnie tuńczyk, mogą zawierać dużo rtęci. Co w zamian? Najlepiej jeść ryby gotowane i pieczone. 8. Złe tłuszcze Unikaj utwardzonych tłuszczów roślinnych (twardych margaryn oraz produktów, w których mogą występować – gotowych ciast, ciastek, kremów), niektórych rodzajów masła orzechowego, olejów przechowywanych w przezroczystych butelkach stojących w świetle (mogą zawierać nadmiar wolnych rodników). Nie kupuj również produktów z obniżoną do zera zawartością tłuszczu – nie są zdrowe, choćby dlatego, że niektóre witaminy bez tłuszczu nie zostaną przyswojone przez organizm. Wybieraj za to olej rzepakowy, lniany, oliwę z oliwek i jedz masło. Czytaj też: Co trzeba jeść w ciąży - rady słynnego ginekologa Co jest dozwolone, a co zabronione w ciąży? Czy można pić czystek w ciąży?
Śledzie w ciąży – czy można je jeść? Sprawdzamy zalecenia
Ciężarna powinna jeść tłuste ryby morskie, ale czy mogą to być też śledzie? Zajadam się nimi od zawsze. Jeśli wolno jeść je w ciąży, to w jakiej ilości i jak przyrządzone?
Śledzie to ryby morskie – a dokładnie tłuste ryby morskie. A te – jak wiadomo – są bardzo ważnym składnikiem zdrowej diety. Sprawdzamy, czy w ciąży można jeść je bez obaw? Czy w ciąży można jeść śledzie? – Śledzie są cennym <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/dieta-dla-kobiet-w-ciazy-kwasy-omega-3-17525-r1/">źródłem kwasów omega-3, białka, witamin rozpuszczalnych w tłuszczach i z grupy B. Można zaliczyć je do ryb o małej zawartości rtęci. W czasie ciąży nie warto rezygnować z jedzenia śledzi. Należy tylko dbać o dobre źródło ryb, np. kupować je w sprawdzonym sklepie rybnym – potwierdza Karolina Madej, specjalista żywienia człowieka i dietetyki z firmy Maczfit. Śledzie marynowane, w occie czy w oleju? – Najczęściej można dostać śledzie w oleju z dużą ilością soli, cukru i konserwantów, czyli tego, co warto wykluczyć ze zdrowej diety. Natomiast śledzie w śmietanie, w occie (zalewie octowej) mogą być ciężkostrawne. Dużo zdrowsze, także dla kobiety w ciąży, są śledzie w solance. Sól dobrze konserwuje i redukuje ryzyko zakażenia listerią (przypominamy –<a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/przebieg-ciazy/jakie-sa-objawy-listerii-w-ciazy-25508-r1/"> listerioza w ciąży zagraża zdrowiu płodu). Rybę należy dobrze wypłukać, aby pozbyć się nadmiaru soli. Ciężarna może też kupić świeże śledzie i upiec je z warzywami – tłumaczy Karolina Madej. Zapamiętaj: Podczas ciąży warto jeść śledzie. Należą one do ryb o niskiej zawartości rtęci i wysokiej zawartości kwasów tłuszczowych omega-3. Autorzy „<a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="http://www.imid.med.pl/images/poradnik-zywienia-dla-kobiet-w-ciazy.pdf" rel="NOFOLLOW">Poradnika żywienia kobiet w ciąży”, wydanego przez Instytut Matki i Dziecka zaliczają śledzie do ryb, które są najbogatszym źródeł kwasów tłuszczowych omega-3, obok łososia i sardynek. Jedzenie śledzi w czasie ciąży i innych ryb oraz produktów bogatych w omega-3 jest ważne dla rozwoju mózgu i siatkówki oka płodu, zapobiegania przedwczesnemu porodowi i urodzeniu dziecka o zbyt niskiej masie ciała. Ile śledzi może zjeść ciężarna? Mimo zalet, jakie mają śledzie, kobieta w ciąży nie powinna się nimi objadać bez ograniczeń. Dwie porcje tygodniowo tłustej ryby morskiej zupełnie wystarczą. Najlepiej zastąpić nią danie mięsne. Choć śledzie nie zawierają dużo rtęci, w wodach morskich znajdują się też inne zanieczyszczenia, takie jak dioksyny czy polichlorowane bifenyle (PCB). One również mogą kumulować się w rybach. Śledzie z Bałtyku – dozwolone czy nie? Ze względu na obecność dioksyn i PCB szwedzka Agencja ds. Żywności zaleca ograniczenie jedzenia śledzi bałtyckich. Kobiety, które planują potomstwo, a także dzieci, powinny zjadać zaledwie 2–3 śledzie bałtyckie w ciągu roku. Na ryzyko związane z jedzeniem ryb pochodzących z Bałtyku zwraca też uwagę pediatra prof. Kamil Hozyasz, w wywiadzie udzielonym Mamotoja.pl (<a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/niemowle/dieta/jakie-ryby-mozna-podawac-dziecku-24941-r1/">Dobre jajko lepsze niż ryba, zwłaszcza ta z Bałtyku). Doniesienia dotyczące skażenia ryb mogą niepokoić, ale eksperci uspokajają: jedzenie ryb (w dozwolonej ilości i z odpowiedniego źródła) jest bezpieczne i przewyższa ryzyko związane z ich skażeniem. Ale nawet jeśli mamy dostęp do ryb z pewnego źródła, nie powinniśmy z nimi przesadzać. Są badania, które wskazują na związek między <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/dieta-w-ciazy/ryby-w-ciazy-i-nadwaga-u-dziecka-19233-r1/">jedzeniem tłustych ryb w ciąży a nadwagą dziecka. Umiar – jak zwykle – wskazany we wszystkim. Podsumowując: Podczas ciąży warto jeść ryby (m.in. śledzie) dwa razy w tygodniu. Jedna porcja ryby powinna wynosić ok. 100 g. Wybieraj śledzie w solance (po opłukaniu) lub świeże (piecz je z warzywami). Unikaj śledzi wędzonych (produkty wędzone nie są polecane ciężarnym). Śledzie w oleju mogą zawierać dużo soli, cukru i konserwantów. Śledzie w śmietanie i occie są ciężkostrawne. Zobacz też: <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/zdrowie/tunczyk-w-ciazy-czy-mozna-go-jesc-opinia-ekspertow-27159-r1/">Czy w ciąży można jeść tuńczyka? <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/zdrowie/ryby-w-diecie-kobiety-w-ciazy-ktore-gatunki-mozna-jesc-a-ktore-sa-wzbronione-26552-r1/">Ryby podczas ciąży – ogólne zasady <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/ciaza/zdrowie/jedzenie-ryb-w-ciazy-zmniejsza-ryzyko-alergii-u-dziecka-15106-r1/">Jedzenie ryb w ciąży zmniejsza ryzyko alergii
Superfood daje supersiłę na zimowe ciążowe miesiące
Pod nazwą superfood nie muszą kryć się egzotyczne produkty prosto ze sklepu ze zdrową żywnością. Superjedzenie może być bardzo zwyczajne.
Martwisz się, że twoja dieta jest mało oryginalna, że powinnaś jeść niezwykłe produkty, aby lepiej troszczyć się o siebie i dziecko. To nieprawda. Można czuć się świetnie, przygotowując dania ze składników, które dobrze znasz. Wiele z nich zasługuje na modną nazwę „superfood”, bo to nic innego, tylko naturalne produkty bogate w cenne witaminy i minerały. Które z nich warto jeść w ciąży? Kasza jaglana Coraz bardziej ceniony rodzaj kaszy ze względu na obecny w niej krzem – zapewnia zdrowy wygląd paznokci, skóry, włosów, utrzymuje elastyczność naczyń krwionośnych. Ma dużo witamin z grupy B, lecytynę, magnez, wapń, fosfor, potas, żelazo. Przyrządzony z niej kleik to jedna z naturalnych metod leczenie infekcji w ciąży, poleca się go jako lekarstwo na kaszel (łagodzi go i zmniejsza ilość śluzu). Płatki owsiane Najzdrowsze z płatków zbożowych, a owsianka to jedno z najlepszych dań na śniadanie. Zawiera białko i potrzebne w ciąży żelazo, kwas foliowy, magnez, potas i cynk. Jeśli uczula cię mleko krowie, z płatków przyrządzisz mleko owsiane (mocz je przez noc w wodzie, gotuj 20 minut i przecedź). Polecamy: Owsianka na śniadanie - przepis Siemię lniane Nasiona lnu zawierają cenne kwasy omega-3, obfitują w witaminę E i regulujący trawienie błonnik (w ciąży jest szczególnie potrzebny). Możesz pić napar z siemienia, ale nasiona lnu są najsmaczniejsze lekko podprażone z odrobiną soli i roztarte w moździerzu. Brokuły Zawierają kwas foliowy, który zapobiega anemii, wadom cewy nerwowej, wpływa na wagę dziecka i chroni przed przedwczesnym porodem. Jego niedobory mogą objawiać się nadpobudliwością i kłopotami z zasypianiem. Kiszona kapusta Zawiera – podobnie jak niektóre jogurty – probiotyki, czyli dobre bakterie, które m.in. wzmacniają odporność i ułatwiają trawienie, pomagając leczyć uciążliwe dla przyszłej mamy zaparcia. Pstrąg Ryby są doskonałym źródłem białka o wysokiej wartości odżywczej i zdrowych tłuszczów, których organizm nie potrafi sam wytwarzać. Zapewniają one prawidłowy rozwój mózgu dziecka (dieta bogata w omega-3 może wpływać na inteligencję), siatkówki oka i układu nerwowego. Oprócz ryb morskich warto jeść słodkowodnego pstrąga (żyje w czystej wodzie). Kobiecie w ciąży zaleca się dwie porcje ryby w tygodniu po ok. 100 g. Żurawina Pomaga chronić się przed infekcjami dróg moczowych. Jedna szklanka soku z żurawiny dziennie sprawia, że bakterie nie będą przylegać do ścian pęcherza moczowego. Sprawdź: Co jest dozwolone, a co niedozwolone w ciąży?
Nie ma produktu, który zawierałby wszystkie niezbędne składniki odżywcze, a tych jest około 60! Dlatego w ciążowej diecie postaw na jakość i urozmaicenie. Oto lista najważniejszych produktów.
Dbanie o dietę w ciąży to jeden z najmniej skomplikowanych sposobów zatroszczenia się o dobrą formę i mamy, i mającego się urodzić dziecka. Oto 10 produktów, które dostarczą ci potrzebnych składników odżywczych, ale i dużo przyjemności z ich jedzenia. 1. Migdały Jedna ze zdrowych przegryzek, na które możesz „połasić” się w ciąży. Kilka tych orzechów pomoże ci wygrać z wilczym apetytem. Migdały zawierają nie tylko magnez, ale także wapń. 2. Ryba, najlepiej z grilla Jedynym źródłem dobroczynnych kwasów omega-3 są ryby morskie, np. łosoś, makrela, śledź, halibut, dorsz i tuńczyk. Tego składnika nie znajdziesz w żadnych innych produktach, a jest ważny, bo odpowiada za prawidłowy rozwój oczu i mózgu dziecka. Zmniejsza też u ciebie stężenie triglicerydów we krwi oraz jej krzepliwość, co zapobiega tworzeniu się niebezpiecznych zakrzepów. Kwasy omega-3 zapobiegają też chorobie niedokrwiennej serca. Najzdrowiej dla ciebie będzie, gdy skusisz się na świeżą rybkę z grilla lub pieczoną w piecyku (w folii lub pod „pierzynką” ze śmietanowego sosu). Solone płaty śledzia kosztuj tylko dla smaku, bo zawarta w nich sól zatrzymuje wodę w organizmie i może powodować obrzęki (Jakie śledzie w ciąży – zobacz więcej informacji). Sprawdź 10 rzeczy zakazanych w ciąży. 3. Ciemna czekolada Magnez w niej zawarty zapobiega poronieniom, przedwczesnym porodom, poprawia pracę serca oraz działa przeciwobrzękowo i przeciwskurczowo. Ponieważ w czekoladzie są związki, które mogą utrudniać wchłanianie magnezu, nie może być ona jedynym jego źródłem. 4. Mleko i napoje fermentowane Dostarczają dużo wapnia, który jest głównym składnikiem kości, twoich i dziecka. Odpowiada też w dużej mierze za twoje samopoczucie. Niedobory wapnia mogą wywoływać bóle głowy i ciągłe uczucie zmęczenia. Jeśli lubisz mleko i nie szkodzi ci ono, możesz wypijać jedną, dwie szklanki dziennie. Ze względu na szybki przyrost wagi lepiej wybieraj to o mniejszej zawartości tłuszczu, np. 2 proc., ale nie „zerówkę”, bo odrobina tłuszczu jest konieczna do lepszego wchłaniania witamin. Sięgaj też po: maślanki, kefiry, jogurty naturalne (te owocowe często są dosładzane) oraz żółty ser. Czytaj też: Jak nie przytyć w ciąży? 5. Czerwona papryka Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl Dozwolone niedozwolone w ciąży Czytaj więcej Ma znacznie więcej witaminy C niż owoce cytrusowe, a także dużo beta-karotenu. Dzięki temu poprawia odporność i jednocześnie wygląd skóry przyszłej mamy. W Polsce można ją dostać przez cały rok i, w odróżnieniu od egzotycznych warzyw, które częściej uważa się za dobre źródło witaminy C, nie jest pryskana, aby lepiej przetrwała transport na długim dystansie. Kupując paprykę, warto jednak zwrócić uwagę na jej zapach. Nie wszyscy też dobrze ją tolerują. Czytaj też: Dobra wiadomość: Przyszłe mamy jedzcie czekoladę! [CMS_PAGE_BREAK] 6. Ciemne pieczywo Wielozbożowe ciemne bułeczki są mniej przetworzone technologicznie i nie mają polepszaczy. Chleb żytni razowy ma ok. 3–5 razy więcej składników mineralnych niż jasne pieczywo. Najlepiej wybieraj chleb z dodatkiem płatków owsianych, bo są doskonałe na problemy z trawieniem, które często dokuczają w ciąży. Zawierają także dużo kwasu foliowego, żelaza i witaminy B6. Pełnoziarniste pieczywo zapewni ci sporą dawkę energii, witamin, składników mineralnych oraz zdrowego błonnika. 7. Brokuły, bób, sałata W zielonych warzywach znajdziesz kwas foliowy, który jest niezbędny do prawidłowego rozwoju dziecka. Jego niedobór może prowadzić do przedwczesnego porodu. Nawet najlepsza dieta nie pokryje jednak w pełni zapotrzebowania na ten składnik. Prawdopodobnie lekarz i tak poleci ci przyjmowanie go dodatkowo w tabletkach. 10 kulinarnych pułapek ciężarnych. 8. Ciecierzyca W sklepach jest coraz więcej różnych jej rodzajów. Nasionami tej strączkowej rośliny można urozmaicić zupy, sałatki lub różnego typu sosy. Świetnie nadaje się też jako „wypełniacz” kotletów. Nawet ta ugotowana (po namoczeniu) z niewielką ilością soli ma wyrazisty i ciekawy smak. Zawiera białko, żelazo, cynk i pożyteczny kwas foliowy. Pasztet z cieciorki - sprawdź przepis. 9. Woda To idealny napój dla kobiet w ciąży, bo nawadnia, a nie dostarcza kalorii. Wspomaga też walkę z wieloma dolegliwościami, które dają o sobie znać w czasie 9 miesięcy. Wypijanie w ciągu całego dnia 2 litrów wody zapobiega zmęczeniu, zaparciom, nudnościom i apetytowi. 10. Odrobina oliwy lub oleju Codziennie jedz tłuszcze roślinne, ale nie za dużo. Wystarczy, że dodasz do sałatki jedną łyżkę stołową.
Te składniki diety są absolutnie niezbędne w ciąży
Podczas ciąży masz kilka miesięcy na to, aby dać swojemu dziecku świetny posag na dalsze lata. Sprawdź, czy wiesz, od czego zależy, jego zdrowie i wysokie IQ.
Każdy z pięciu posiłków, które jesz w ciągu dnia, pięciokrotnie zwiększa szansę na to, że urodzisz zdrowe i mądre dziecko. Nie znaczy to oczywiście, że za każdym razem, gdy zamiast czegoś wartościowego wybierzesz puste ka­lorie (słodycze i potrawy tłuste), natychmiast całkowicie zaprzepaszczasz tę szansę. Jednak trochę ją zmniejszasz... Przestrzeganie odpowiednio zbilansowanej diety w ciąży (regularne posiłki, potrawy bogate w składniki odżywcze, czyli witaminy i składniki mineralne) zwiększa prawdopodobieństwo urodzenia dziecka w terminie i z odpowiednią masą urodzeniową. To zaś bez wątpienia sprawi, że w przyszłości będzie mniej chorowało. Dobra dieta może też wpłynąć na rozwój mózgu płodu oraz ograniczyć ryzyko wystąpienia niektórych wad wrodzonych. Przedstawiamy najczęstsze pytania kobiet dotyczące żywienia w ciąży. Jakich składników szukać w pożywieniu? Dla prawidłowego rozwoju dziecka tak naprawdę najważniejsze jest, żeby niczego mu nie brakowało. Białka i węglowodany, witaminy i minerały – wszystkie te elementy diety są absolutnie niezbędne do prawidłowego, równomiernego rozwoju dziecka! Istnie­je jednak grupa składników, które przyczyniają się dodatkowo do szybkiego i sprawnego rozwoju mózgu nienarodzonego maluszka. To, słynne dzięki swojej niezwykłej wartości, niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT), a szczególnie kwas tłuszczowy z rodziny omega-3 DHA (kwas dokozaheksaenowy). Zyskał on sławę nie tylko jako antidotum na zbyt wysokie ciśnienie tętnicze i choroby serca, ale także jako główny budulec mózgu (oraz układu nerwowego) i siatkówki oka dziecka, ma też udowodnione działanie antynowotworowe. Co jeść, aby zapewnić dziecku omega-3? Przede wszystkim staraj się jeść jak najwięcej ryb. Brytyjski raport ALSPAC, przedstawiony przez naukowców z Uniwersytetu Harvarda, dowodzi, iż kobiety, które podczas ciąży jadły dużo ryb morskich (a także owoców morza), urodziły dzieci z wyższym wskaźnikiem inteligencji (o ponad 20 proc.!), mające lepszą pamięć i zdolność koncentracji niż te, które ograniczały ryby do 300–400 g tygodniowo. Dla ciebie dobre są: łosoś, śledź, sardynki, krewetki i makrele (czyli ryby morskie). Zdecydowanie unikaj: ryb surowych (a więc sushi), mięsa rekina, miecznika. Ogranicz również mocno jedzenie tuńczyka (do maksymalnie jednego posiłku z jego mięsem w tygodniu) – ryby te żyją bardzo długo, odławia się osobniki mające około trzydziestu lat, które zawierają najwięcej zgromadzonych związków szkodliwej rtęci czy metali ciężkich. Czytaj też: Jedzenie ryb w ciąży zmniejsza ryzyko alergii u dziecka Panga – czy warto ją jeść? [CMS_PAGE_BREAK] Gdzie jeszcze można znaleźć te dobre tłuszcze? Jest ich sporo w jajkach wzbogaconych w kwasy omega-3 (przeczytasz o tym na opakowaniu). Mniejsze ilości, ale wciąż dość dużo korzystnych tłuszczów znajdziesz w oleju lnianym, mięsie kurczaka, także w wątróbce (uwaga: wątróbka zawiera dużo witaminy A, a jej przedawkowanie podnosi ryzyko wad układu nerwowego płodu). Nie polecamy łykania DHA w tabletkach (np. oleju rybnego w kapsułkach), ponieważ nie ma dowodów na to, że można go bezpiecznie łykać w ciąży. A co z odpornością dziecka? Czy można o nią zadbać jeszcze w ciąży? Można. Przede wszystkim dostarczając sobie i dziecku jak najwięcej odpowiednich aminokwasów. Najlepsze znajdziesz w białkach jaj kur grzebiących, czyli nie tych z farm hodowlanych. Czy można je kupić w sklepie? Tak! Takie jajka powinny mieć stempel na skorupce z pierwszą cyfrą 0 lub 1 (cyfra 3 oznacza, że jajko pochodzi właśnie z kurzej fermy). Albo po prostu kupuj jajka wiejskie od zaprzyjaźnionej gospodyni. Zawierają one najwięcej aminokwasów budujących ciała odpornościowe malucha. Ogromne znaczenie mają też składniki mineralne, takie jak cynk, magnez, selen. Wzmacniają odporność tkanek na uszkodzenia, stymulują układ odpornościowy do obrony przed działaniem substancji toksycznych, które mogą dostać się do organizmu płodu. Magnez znajdziesz np. w pestkach dyni i słonecznika, ciemnym pieczywie, kaszy gryczanej, groszku, szpinaku. Źródłem cynku są: ryby, chude mięso, kasze, ciemny ryż, chleb pełnoziarnisty. Najwięcej selenu jest w jajkach i pełnoziarnistym pieczywie (sprawdź: Co jeść w ciąży, a czego lepiej unikać?) Czy jedząc owoce i warzywa w ciąży, wpływam na zdrowie dziecka? Tak. Duże znaczenie mają owoce i warzywa zawierające substancje, które zapobiegają powstawaniu szkodliwych produktów przemiany materii, tzw. wolnych rodników. Najwięcej znajdziesz ich w żółtych owocach (brzoskwinie, morele, jabłka, porzeczki) i zielonych warzywach (sałata, kapusta, seler, brokuły). Czy warto łykać tabletki z witaminami Na pewno nieraz zastanawiałaś się, czy łykanie preparatów z witaminami jest konieczne. Teoretycznie zdrowa kobieta w ciąży mogłaby w codziennej diecie dostarczyć sobie i dziecku wszystkich niezbędnych składników. Teoretycznie, bo w praktyce musiałaby nigdy nie jeść w biegu, zawsze czuć się dobrze (i nie wymiotować), by jeść tyle, ile powinna, mieć dostęp do ekologicznego, nieprzetworzonego pożywienia itd. Czytaj też: Niedobory witamin w ciąży Co i ile jeść w ciąży - plan na 9 miesięcy