Tak rujnujesz samoocenę dziecka. Oto 5 niewybaczalnych błędów
Pewnie każdy rodzic chciałby wychować dowartościowane i pewne siebie dziecko. To jednak ciężka praca, a błędy wychowawcze mogą skutecznie podkopać poczucie własnej wartości malucha i zniweczyć wszystkie nasze wysiłki. Tych pięciu rzeczy trzeba wystrzegać się jak ognia.
Na pewno chcesz wychować dziecko, które zna swoją wartość, potrafi mówić o swoich potrzebach, radzi sobie z porażkami i buduje zdrowe relacje z innymi. To jednak nie jest proste zadanie. Wychowanie dziecka z wysoką samooceną wymaga dużego zaangażowania, uważności i świadomości. To ciężka praca, która rozgrywa się każdego dnia — w codziennych rozmowach, gestach, reakcjach na sukcesy i porażki dziecka. Niestety, nawet mimo najlepszych intencji, łatwo popełnić błędy, które mogą skutecznie podkopać poczucie własnej wartości malucha i zniweczyć wszystkie nasze wysiłki. Warto poznać najczęstsze z nich i uważnie ich unikać. Tych pięciu rzeczy trzeba wystrzegać się jak ognia, bo każda z nich może zostawić trwały ślad w psychice dziecka. Niesłuchanie dziecka Dziecko, które czuje, że nie jest słuchane, zaczyna wierzyć, że jego uczucia, potrzeby i opinie są nieważne. Jeśli notorycznie przerywamy, ignorujemy jego wypowiedzi lub zbywamy krótkim „później”, „teraz nie mam czasu” — maluch uczy się, że nie warto mówić o sobie. To z kolei sprawia, że wycofuje się, zamyka w sobie i traci pewność siebie. Aktywne słuchanie — patrzenie w oczy, zadawanie pytań, potakiwanie — to sygnały, które mówią dziecku: „jesteś dla mnie ważny”, „chcę cię zrozumieć”. To jeden z fundamentów budowania zdrowej samooceny. Brak uważności ze strony dorosłego to nie tylko zlekceważenie chwili — to komunikat: „twoje sprawy nie są istotne”. Brak akceptacji Miłość warunkowa — wtedy, gdy dziecko czuje, że musi zasłużyć na uznanie i ciepło — jest jedną z najczęstszych przyczyn niskiej samooceny w dorosłym życiu. Gdy akceptujemy dziecko tylko wtedy, gdy spełnia nasze oczekiwania, gdy jest „grzeczne”, „posłuszne” i „osiąga sukcesy”, wysyłamy jasny sygnał: „to, jaki jesteś naprawdę, nie wystarcza”. Dziecko zaczyna więc grać rolę, dopasowywać się, rezygnować z siebie, by zasłużyć na miłość. Tymczasem zdrowa samoocena buduje się wtedy, gdy dziecko czuje się kochane bezwarunkowo — niezależnie od humoru, wyników w szkole czy zachowania. Nasza akceptacja nie powinna zależeć od tego, czy dziecko „się stara” — tylko od tego, że po prostu jest. Brak konsekwencji Dzieci potrzebują ram i zasad — to one dają im poczucie bezpieczeństwa i przewidywalności. Jeśli raz na coś pozwalamy, a innym razem za to samo karzemy, jeśli zmieniamy zdanie pod wpływem emocji, zmęczenia czy presji — wprowadzamy chaos. Maluch przestaje rozumieć, co jest dobre, a co złe. Zaczyna też wątpić w swoje kompetencje — skoro nie wie, jak ma się zachować, pojawia się lęk przed popełnianiem błędów. Brak jasnych granic nie daje wolności — wręcz przeciwnie, odbiera dziecku poczucie stabilności i osłabia jego pewność siebie. Konsekwencja nie oznacza sztywności — oznacza spójność i przewidywalność, które pomagają dziecku lepiej rozumieć świat i siebie. Dużo zakazów „Nie biegaj”, „nie dotykaj”, „nie ruszaj”, „nie przeszkadzaj” — jeśli zakazy dominują w relacji z dzieckiem, to prędzej czy później zacznie ono wierzyć, że wszystko, co robi, jest niewłaściwe. Zakazy są potrzebne, ale jeśli nie są uzasadnione i nie idą w parze z wyjaśnieniem, gaszą ciekawość i spontaniczność. Zamiast mówić „nie wolno”, warto powiedzieć „możesz, ale w inny sposób” albo „teraz nie, spróbujemy później”. Taki komunikat uczy dziecko szacunku do granic, ale nie niszczy jego wewnętrznej motywacji i poczucia sprawczości. Nadmiar zakazów prowadzi do uległości lub buntu — obie postawy są oznaką braku zdrowej samooceny. Brak szacunku Szacunek to nie tylko grzeczne słowa, to przede wszystkim traktowanie dziecka jak osoby — z emocjami, potrzebami, prawem do odmiennego zdania. Gdy krzyczymy, wyśmiewamy, porównujemy do innych lub karzemy za uczucia, dziecko uczy się, że nie zasługuje na szacunek. A skoro nie zasługuje, to być może nie jest nic warte? Każde takie doświadczenie zostawia ślad. Szacunek do dziecka to codzienne wybory — sposób, w jaki je dotykamy, mówimy do niego, reagujemy na trudne sytuacje. To fundament budowania pewności siebie i relacji opartych na wzajemnym zaufaniu. Zobacz też: To 3-literowe imię zwiększa szanse na życiowy sukces. W Mazowieckiem bije rekordy popularności Nie przegap: nawet 1530 zł na ucznia w roku szkolnym 2025/2026. Są 3 warunki Jej córeczka poszła na nocowankę i zniknęła bez śladu. Nowy serial Disneya to horror dla rodziców
Samoocena ucznia: co to jest, jak napisać, przykład
Umiejętność samooceny jest kluczowa w życiu każdego człowieka. Pozwala krytyczniej myśleć, wziąć większą odpowiedzialność za swoje działania, ale też motywuje do zmian. Sprawdź, co napisać w samoocenie ucznia.
Samoocena ucznia pozwala mu świadomie dostrzec swoje mocne i słabe strony, a w konsekwencji – umożliwia pracę nad nimi w przyszłości. Tłumaczymy, czym dokładnie jest samoocena ucznia oraz jakie informacje należy w niej zawrzeć. Co to jest samoocena ucznia? Samoocena ucznia jest jego subiektywną oceną, uwzględniającą zachowanie i osiągnięcia szkolne, świadomość swoich wad i zalet. Nauczyciele często nawiązują do samooceny uczniów, np. podczas wystawiania ocen z zachowania. Pozwala to lepiej poznać uczniów, a także ich sposób postrzegania siebie oraz własnej pracy. Samoocena ucznia zajmuje ważne miejsce w procesie nauczania – ćwiczenie tej umiejętności poprawia między innymi motywację uczniów. Dzięki niej uczeń może wykorzystać swoje możliwości i korygować swoje zachowanie. Na kształtowanie się samooceny ucznia wpływa wiele czynników. Są to między innymi: czynniki anatomiczno-społeczne, czynniki psychospołeczne (związane z doświadczeniami dziecka). Ważną rolę w kształtowaniu się samooceny ucznia mają opinie i oceny, jakie słyszy on o sobie, ale także odnoszone sukcesy i doznawane niepowodzenia. Co napisać w samoocenie ucznia? Samoocena musi zawierać elementy charakterystyki opisywanej osoby. Dodatkowo tekst powinien być prosty i zwięzły. Samoocena ucznia powinna zawierać następujące informacje: W jakim miejscu jestem aktualnie? Co chcę osiągnąć? Jakie są moje mocne strony? Jakie są moje słabe strony? Jakie są moje kompetencje? Czy jestem z siebie zadowolony? Co mogę poprawić/ zmienić? Samoocena ucznia dotycząca zachowania Podczas pisania samooceny z zachowania uczeń musi wziąć pod uwagę także akceptację społeczną – czy uczeń czuje się popularny wśród rówieśników, czy jest lubiany, a także to, jak zachowuje się w stosunku do nich. Samoocena z zachowania musi również uwzględniać wszelkie osiągnięcia szkolne oraz aktywność skierowaną na rozwój. Pytania, które mogą pomóc uczniowi w napisaniu samooceny z zachowania: Czy mam nieusprawiedliwione godziny? Ile mam spóźnień? Czy prace domowe i zadania długoterminowe oddaję na czas? Czy na lekcjach pracuję samodzielnie, np. bez podpowiedzi kolegów, korzystania z Internetu? Czy na sprawdzianach, kartkówkach lub zadaniach na lekcji pracuję również samodzielnie? Czy bez upomnień nauczyciela nadrabiam zaległe notatki z lekcji lub zadania domowe? Czy pracuję na miarę moich możliwości? Czy zgłaszam się do udziału w konkursach, czy robię zadania dodatkowe? Czy moje zachowanie na lekcjach jest właściwe i kulturalne? Czy organizowałem/łam pomoc koleżeńską dla osób, które jej potrzebowały? Jeśli tak, to jakiego typu i komu? W jaki sposób jestem aktywny/a na lekcjach? Czy przyczyniam się do tworzenia dobrej i życzliwej atmosfery w klasie? W jaki sposób? Czy w czasie zajęć w szkole i w domu dbam o porządek wokół swojego miejsca pracy? Czy jestem przygotowany/a do zajęć: mam potrzebne przybory, prowadzę zeszyty przedmiotowe i odrabiam prace domowe? Co uważam za swój największy sukces w kwestii zachowania w danym semestrze? Czy nie używałem/łam wulgarnego słownictwa i odnosiłem/łam się do kolegów i koleżanek oraz nauczycieli i pracowników szkoły w sposób kulturalny? Czy samodzielnie poszerzam swoją wiedzę w jakiejś dziedzinie? W jakiej? Samoocena ucznia – przykład Uważam, że zasługuję na ocenę bardzo dobrą z zachowania. Świadczy o tym całokształt mojej postawy, a także różnego rodzaju aktywności, w które angażowałam się podczas całego roku szkolnego. Zawsze przychodziłam przygotowana na zajęcia (o czym świadczą między innymi moje oceny z poszczególnych przedmiotów). Dodatkowo chętnie zgłaszałam się do odpowiedzi oraz brałam udział w dyskusjach podczas lekcji. Zawsze odrabiałam prace domowe, pomagałam w tym również moim kolegom i koleżankom, jeżeli sami sobie z nimi nie radzili. Zawsze reagowałam na niesprawiedliwość w szkole, alarmowałam również nauczycieli, jeśli zauważyłam jakieś niepokojące sytuacje, np. przejawy dręczenia innych uczniów. Jestem otwarta i towarzyska, pragnę się także doskonalić na kolejnych etapach nauki. Mam jednak świadomość swoich słabych stron: np. zbyt małe zaangażowanie w życie szkoły. Nie brałam również udziału w różnego rodzaju konkursach, nie należę do wolontariatu. Dlatego właśnie myślę, że zasługuję na ocenę bardzo dobrą z zachowania, a nie wzorową. Wierzę, że w przyszłości moje zachowanie będzie jeszcze lepsze. Zobacz także: Jak napisać życiorys do szkoły? Jak dobrze napisać recenzję? [UNIWERSALNY WZÓR] Jak napisać list: do kolegi i oficjalny [WZÓR]
Dzień Dobrej Oceny: co to jest i kiedy się obchodzi to święto?
Dzień Dobrej Oceny, choć nie jest oficjalnym świętem, obchodzony jest w wielu szkołach. W tym dniu nauczyciele stawiają wszystkim uczniom dobre, bardzo dobre, a nawet celujące oceny. Jednak to święto ma także szersze znaczenie. Czy wiesz jakie?
Koniec roku szkolnego to czas, kiedy uczniowie starają się uzyskać jak najlepsze oceny na świadectwie. Pomóc może im w tym Dzień Dobrej Oceny. To również święto mające na celu zwrócenie uwagi na to, że nie tylko jesteśmy oceniani przez innych, ale także sami oceniamy. Dzień Dobrej Oceny – co to jest? Dzień Dobrej Oceny to wyjątkowe święto każdego ucznia i uczennicy oraz wszystkich osób, które… podlegają ocenie. A, jako że oceniamy oraz jesteśmy oceniani, to jest to święto nas wszystkich. Zwyczajowo w szkole nauczyciele stawiają uczniom tylko dobre oceny, ale to również doskonała okazja, aby poruszyć tematy związane z porównywaniem się z innymi osobami, np. celebrytami czy influencerami, a także wpływem oceniania i wyrażania raniących opinii na nasze samopoczucie. Dzień Dobrej Oceny – kiedy się obchodzi? Dzień Dobrej Oceny należy do kategorii świąt nietypowych i obchodzimy go 3 czerwca. W 2022 roku wypada on w piątek. Dzień Dobrej Oceny – skąd wzięło się to święto? Początkowo święto to było związane tylko ze szkolnymi ocenami. W końcu czerwiec to wyjątkowo pracowity czas, kiedy to uczniowie starają się uzyskać jak najlepsze oceny na koniec roku szkolnego. Z czasem jednak Dzień Dobrej Oceny nabrał szerszego znaczenia i w tym dniu uczniowie oraz nauczyciele rozmawiają o ocenianiu innych osób, a także siebie samych. Bardzo często podejmowane są tematy dotyczące hejtu w sieci, samooceny oraz promujące różnorodność. Wszak, każda osoba jest inna, lecz wszyscy zasługują na szacunek, bez względu na wiek, płeć, wykształcenie, wygląd, kolor skóry czy wykonywany zawód. Zobacz także: Kiedy wakacje w 2022 roku – początek i zakończenie, jak planować letni wypoczynek? Kiedy wypada koniec roku szkolnego w 2022 roku? [TERMINY] Ocena z zachowania – jak jest oceniane zachowanie w szkole? Kryteria, skróty, odwołanie
Robiąc w ten sposób, niszczysz poczucie wartości swojego dziecka
Samoocena dziecka w dużej mierze zależy od naszych metod wychowawczych. Zdarza się, że rodzice nieświadomie niszczą poczucie wartości swoich dzieci. W konsekwencji prowadzi to do różnych zaburzeń i problemów osobowościowych.
Poczucie wartości ma bardzo istotny wpływ na rozwój dziecka. Na szczęście co raz więcej rodziców rozumie, że „klaps” nie jest metodą wychowawczą. Mimo to wciąż trudno im się wyzbyć niektórych słownych nawyków. Niektórym rodzicom zdarza się w chwili gniewu powiedzieć dziecku, że jest głupie albo leniwe. Nie wiedzą, że rujnują w ten sposób jego samoocenę – nawet jeśli robią to nieświadomie. Oto, w jaki sposób rodzice niszczą poczucie wartości swojego dziecka: 1. Denerwują się, gdy dziecko popełnia błędy Gdy rodzice krytykują dziecko za to, że popełniło jakiś błąd, potem może ono mieć problem z podejmowaniem nowych wyzwań. Należy nauczyć się traktować porażki jako narzędzie do nauki, aby dziecko miało pewność, że będzie umiało poradzić sobie z błędami, które popełni w przyszłości. W przeciwnym razie nasz maluch w dorosłym życiu nie będzie wiedział, jak radzić sobie z trudnymi zadaniami i będzie szedł na łatwiznę. 2. Porównują dziecko z rodzeństwem lub przyjaciółmi „Spójrz, jak twój brat świetnie gra w piłkę nożną”. „Wow, twoja siostra ma najlepsze oceny w klasie!” – każdemu z nas przynajmniej raz w życiu zdarzało się słyszeć podobne komentarze. Ta z pozoru niewinna uwaga może sprawić, że dziecko wmówi sobie, że jest gorsze od swoich rówieśników, co zmniejszy jego poczucie wartości. 3. Mówią im, że coś, czego nie mogą zrobić, jest łatwe Kiedy dzieci uczą się nowych rzeczy, na przykład czytania i pisania, często uspokajamy je, mówiąc: „Nie martw się, to takie proste”. Wówczas maluch – w którego umyśle już i tak toczy się walka o to, by pokonać trudności – przejmuje się, że nie jest w stanie zrobić czegoś, co powinno być łatwe. O wiele lepiej jest powiedzieć dziecku, że: „Nauka czytania jest trudna, to fakt, ale ja wiem, że możesz się tego nauczyć”. 4. Krytykują swój własny wygląd „Moja skóra jest obwisła, powinnam schudnąć” – kobiety <span class="hiddenGrammarError" onkeypress="ZDANIA_ZLOZONE---#---1---#---W tym zdaniu złożonym brakuje przecinka lub spójnika między jednym czasownikiem („patrząc”) a drugim („postrzegają”).---#------#---patrząc w lustro bardzo często postrzegają siebie negatywnie.---#---http://www.rjp.pan.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=1041:przecinek-przy-imiesowach-przysowkowych-&catid=44:porady-jzykowe&Itemid=58">patrząc w lustro, bardzo często postrzegają siebie negatywnie. Tymczasem, gdy rodzic krytykuje przy dziecku swój własny wygląd, ono także zaczyna postrzegać siebie przez pryzmat fizyczności. Zamiast tego, lepiej nauczyć malucha, że prawdziwa wartość człowieka bierze się z wnętrza. Niewykluczone, że już na tym etapie rozwoju dziecka uda się zaszczepić inne wzorce niż te lansowane przez reklamę i popkulturę. 5. Używają słów „dobra robota” Być może wydaje się to dziwne, że mówienie dziecku „dobra robota” może źle wpływać na jego samoocenę. Okazuje się jednak, że kiedy maluch słyszy to zbyt często, nabiera przekonania, że może zdobywać pochwały za niewielki wysiłek. W ostatecznym rozrachunku powoduje to, że dzieci uzależniają się od akceptacji innych. Nie są w stanie osiągnąć niczego bez pochwały i aprobaty. Lepiej zatem chwalić dzieci za konkretne osiągnięcia – za to, co rzeczywiście im się udało. <span class="hiddenGrammarError" onkeypress="ZDANIA_ZLOZONE---#---1---#---W tym zdaniu złożonym brakuje przecinka lub spójnika między jednym czasownikiem („Są”) a drugim („ma”).---#------#---Są nadopiekuńczy Nie ma nic złego w byciu troskliwym rodzicem,---#---http://www.rjp.pan.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=1041:przecinek-przy-imiesowach-przysowkowych-&catid=44:porady-jzykowe&Itemid=58">6. Są nadopiekuńczy <span class="hiddenGrammarError" onkeypress="ZDANIA_ZLOZONE---#---1---#---W tym zdaniu złożonym brakuje przecinka lub spójnika między jednym czasownikiem („Są”) a drugim („ma”).---#------#---Są nadopiekuńczy Nie ma nic złego w byciu troskliwym rodzicem,---#---http://www.rjp.pan.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=1041:przecinek-przy-imiesowach-przysowkowych-&catid=44:porady-jzykowe&Itemid=58">Nie ma nic złego w byciu troskliwym rodzicem, ale pilnowanie dzieci na każdym kroku to już przesada. Amerykanie mówią o takich rodzicach „helicopter parents”, bo krążą nad dziećmi jak śmigłowiec ratunkowy. Nadopiekuńczość rodziców powoduje, że dzieci wyrastają na emocjonalne kaleki. W dorosłym życiu nie są w stanie zrobić niczego samodzielnie. Aby tego uniknąć, lepiej pokazać dzieciom, że mogą brać za siebie odpowiedzialność. W ten sposób będą umiały radzić sobie z konsekwencjami swoich działań. Czy kiedykolwiek zdarzyło wam się zrobić którąś z powyższych rzeczy? Co sądzicie o tego rodzaju błędach wychowawczych? Piszcie w komentarzach. Źródło: theAsianparent.com Zobacz także: Jak wychować dziecko bez kompleksów na punkcie wyglądu? 7 sposobów na wychowanie rozpieszczonego dziecka 5 przykazań: tak wychowasz zdrowe i szczęśliwe dziecko [WIDEO]
„Skrzywdziłam mojego syna na całe życie” – mówi ta mama. Niestety, tak robi większość z nas!
Mówiąc tak o sobie, robimy krzywdę… naszym dzieciom. Mama tego chłopca zdała sobie z tego sprawę za późno.
„Jestem najgorszą matką na świecie…” — tak zaczyna swój wpis na FB Kristy, mama kilkuletniego chłopca. Co miała na myśli? Posłuchaj – jej wyznanie może zmienić twoje podejście do… siebie samej! Jestem za gruba i źle wyglądam! „Od kiedy pamiętam, zmagam się z negatywną samooceną – pisze Kristy. – Nawet kiedy byłam chuda jak szczapa, czułam się brzydka, choć dziś patrząc na stare zdjęcia, wiem, że wyglądałam pięknie! Dałabym wszystko, żeby mój syn nigdy nie myślał o sobie w taki negatywny sposób, tymczasem… No cóż, wczoraj stanął przed lustrem i po raz pierwszy powiedział: „Wyglądam ohydnie”. Zaprzeczyłam, a mój mąż powiedział: „Jesteś przystojny, bo przecież jesteś podobny do mnie”. Dodałam: „Do mnie też jesteś trochę podobny” – i na to usłyszałam od niego: „Ale przecież to właśnie ty ciągle powtarzasz, że jesteś brzydka, więc skoro jestem do ciebie podobny, to i ja jestem brzydki!” Kiedy to usłyszałam, pękło mi serce! Mój syn to żywy dowód na to, że nasze „niewinne” komentarze przed lustrem, kiełkują w głowach naszych dzieci! Nie róbmy im tego!” Kristy tłumaczy, że kiedy mówiła o sobie, że jest gruba i brzydka – jej syn zaczął… tak samo myśleć o własnym ciele. Skoro jest podobny do mamy to też jest gruby i brzydki. Kristy dodała, że właśnie przez to, co zrobiła swojemu synowi, uważa się za najgorszą mamę na świecie. Wydaje się, że komentarze na temat swojej urody, kiedy stoimy przed lustrem, są przecież niewinne. A jednak! Dzieci chłoną jak gąbka wszystko, co słyszą. Swoją samoocenę zaniżają przez błędy dorosłych. Przeczytaj cały post Kristy: Akceptuj się bardziej – dla dobra własnego dziecka Ile razy stoisz przed lustrem i myślisz tak jak Kristy: "Kilka lat temu nie było tu tej fałdy..." albo jeszcze gorzej: "Jak ja wyglądam! No masakra z tym wielkim brzuchem...". Ciężko jest zaakceptować siebie samą, kiedy ciało się zmienia (szczególnie po porodzie) i pogodzić się z upływającym czasem, ale to ciało tak naprawdę świadczy o naszej historii, o tym, co przechodzimy każdego dnia, o naszym macierzyństwie. Zawsze można nad nim popracować, ale najpierw trzeba nauczyć się je kochać. Akceptując siebie, uczymy nasze dzieci akceptować swoje słabości. Zgadzacie się z tym? Źródło: Breastfeedeing Mama Talk, cafemom.com
Jak wychować dziecko bez kompleksów na punkcie wyglądu?
Co zrobić, żeby twoje dziecko było pewne siebie, miało wysoką samoocenę i nie miało kompleksów na punkcie wyglądu? Przeczytaj!
We współczesnych czasach trudno jest uniknąć porównań i nie myśleć o swoim wyglądzie. Badania wykazały, że już 3-latkom zdarza się mówić o sobie, że są brzydkie, grube i muszą się odchudzać. Nic dziwnego, skoro zewsząd otacza je kult piękna dyktowanego przez media tradycyjne i społecznościowe, blogi i kulturę selfie. Deprecjonujące komentarze dziecko słyszy z ust rodziców, koleżanek i bohaterów programów telewizyjnych. Nie muszą być skierowane do dziecka, żeby nauczyło się mówić i myśleć źle o swoim ciele. Wystarczy, że będzie słyszało, jak mama mówi, że jest gruba i musi się odchudzać. Jak wychować dziecko bez kompleksów? Wzmocnisz poczucie własnej wartości w dziecku i jego samoocenę, jeśli: będziesz unikać krytykowania wyglądu swojego i innych ludzi w obecności dziecka przekażesz dziecku właściwe nawyki żywieniowe i będziesz wyrażać się pozytywnie o jedzeniu (a nie jako o źródle niechcianych kilogramów) będziesz uczyć dziecko otwartości na innych i tolerancji dla różnic między ludźmi nie będziesz omawiać wagi – swojej lub innych ludzi – przy dziecku będziesz podkreślać, jak szczególne i wyjątkowe jest twoje dziecko, podkreślając nie to, jak wygląda, ale to kim jest. Zobacz też: 5 ważnych zdań, które trzeba mówić dziecku Tego nigdy nie rób: 5 rzeczy niszczących samoocenę dziecka Jak wychować córkę, żeby akceptowała swoje ciało? 3 rady dla taty
Co robić, jeśli dziecko mówi o sobie, że jest brzydkie?
Twoje dziecko mówi, że jest brzydkie? Działaj! Zobacz, co zrobić, by mu pomóc i by wzmocnić jego samoocenę.
Może się zdarzyć, że usłyszysz, jak twoje dziecko mówi o sobie, że jest brzydkie. To przykre doświadczenie, przecież żadna mama nie chce, żeby jej dziecko tak o sobie myślało! Jak zareagować w takiej sytuacji? Co zrobić, kiedy dziecko mówi, że jest brzydkie? Jeśli twoje dziecko mówi o sobie, że jest brzydkie albo grube, powinnaś z nim porozmawiać spokojnie o tym, że ludzie wyglądają różnie, ale każdy jest wyjątkowy. Pokaż dziecku zdjęcia różnych ludzi – krewnych, kolegów, koleżanek i pokazuj jak różnią się między sobą – ktoś jest blondynem, a ktoś jest łysy, ktoś ma krótkie włosy, a ktoś długie, ktoś kręcone, a ktoś proste, jedna osoba nosi okulary, a inna aparat nazębny. Każda jest wyjątkowa. Postaraj się nie używać przy tym określenia, które usłyszałaś u dziecka. Pomocne będą też książki dla dzieci, które uczą tolerancji, np. "My ludzie" Elizy Piotrowskiej (wyd. Czarna Owieczka) lub "Elmer i Wilbur" Davida McKee (wyd. Papilon). Zobacz też: 5 ważnych zdań, które trzeba mówić dziecku Tego nigdy nie rób: 5 rzeczy niszczących samoocenę dziecka Jak wychować córkę, żeby akceptowała swoje ciało? 3 rady dla taty
Już 3-latki mają kompleksy i mówią o diecie! Jak temu zapobiec?
"Jestem gruba", "Jestem brzydki", "Muszę się odchudzać" - takie zdania można usłyszeć już od przedszkolaków. Co robić, żeby dziecko nie miało kompleksów na punkcie wyglądu?
Z badań przeprowadzonych w Wielkiej Brytanii wynika, że 1/3 nauczycieli przedszkolnych słyszała jak ich podopieczni mówią o sobie, że są za grubi. 10 proc. nauczycieli słyszało, że dziecko mówiło, że jest brzydkie, a ¾ opiekunów uważa, że dzieci coraz wcześniej mają kompleksy dotyczące swojego wyglądu. Dlaczego niska samoocena dotyczy już przedszkolaków? Dziecko kopiuje zachowania dorosłych Dziecko w wieku 2, 3 czy 4 lat nie myśli samo z siebie o ciele w kategoriach: grube, chude, ładne lub brzydkie. To nie jest coś, na co przedszkolak zwracałby uwagę, gdyby – niestety! – nie nauczył się tego od osób w swoim otoczeniu. Jeśli 3-letnia dziewczynka mówi, że jest brzydka, a 4-latek nazywa się grubasem, najprawdopodobniej słyszeli takie komunikaty u swoich rodziców, innych dzieci (które słyszały to u swoich opiekunów) itd. Niekoniecznie musiały to być zdania skierowane do dziecka! Żeby dziecko nauczyło się tak myśleć i mówić o sobie, wystarczy, że jego mama co jakiś czas wzdycha: "ale jestem gruba, muszę się odchudzać!" albo "nie, nie mogę zjeść ciastka, bo utyję". Tu wiele z nas może uderzyć się w piersi, prawda? Wspomniane badanie wykazało też, że prawie 20 proc. dzieci odmawia zjedzenia czegoś, żeby nie utyć. A - jak czytamy na portalu Netmums.com, który opisuje wyniki tego badania - anoreksja dotyczy najczęściej dziewczynek i młodych kobiet w wieku 10-20 lat, dlatego warto mieć się na baczności z tym, co mówimy przy dziecku już na poziomie przedszkola. Dlaczego małe dziecko ma kompleksy? Oprócz wzorców z najbliższego otoczenia, za źródło kompleksów u dzieci możemy uznać też telewizję, gry na komputer czy tablet, filmy animowane, a nawet czasopisma dla dzieci, gdzie promuje się szczupłe, piękne osoby, nierzadko seksualizując dzieci. W erze selfie, instagramu i kultury bazującej na folgowaniu własnej próżności, nasze dzieci będą zmuszone stawić czoła pytaniu: czy jestem wystarczająco ładny/-a? Byłoby dobrze, gdyby nastąpiło to dużo później niż w przedszkolu i żeby na tym etapie nasze dziecko było już świadomym własnej wartości i swoich mocnych stron młodym człowiekiem. Warto uważnie przyglądać się temu, co oglądają, a w starszym wieku także czytają, nasze dzieci, żeby uniknąć problemów. Warto rozmawiać o zdrowym stylu życia, budować pewność siebie u dziecka, poczucie własnej wartości i akceptację dla siebie i innych, bez względu na wygląd. Szczególną ostrożność musimy, jako rodzice, zachować w ocenianiu innych i w tym, jak dużą wagę do wyglądu sami przykładamy, dając temu wyraz, kiedy komentujemy wygląd swój i innych ludzi. Każda z nas, które musiała zmierzyć się z własnymi kompleksami, powinna szczególnie postarać się zaoszczędzić tego własnemu dziecku. Co jeszcze możemy zrobić? Przede wszystkim warto rozmawiać z dzieckiem, tłumacząc mu różne współczesne zjawiska. Wyjaśniać, że wiele zdjęć, które ogląda, poddanych jest obróbce graficznej i że ludzie często wcale nie wyglądają tak jak na zdjęciach w gazetach czy mediach społecznościowych. Powinniśmy unikać oglądania przy małych dzieciach programów o dietach czy różnego rodzaju produkcji typu reality show, w których dziecko może usłyszeć, jak bohaterowie wyrażają negatywne opinie na temat swojego ciała. Jeśli my nie nauczymy swoich dzieci mówić źle o sobie, jest szansa, że nie zaczną tego robić. Oczywiście pozostaje jeszcze mieć nadzieję, że nie nauczą się tego od rówieśników... Zobacz też: 5 ważnych zdań, które trzeba mówić dziecku Tego nigdy nie rób: 5 rzeczy niszczących samoocenę dziecka Jak wychować córkę, żeby akceptowała swoje ciało? 3 rady dla taty
Pamiętasz, jak, będąc małą dziewczynką, zakładałaś szpilki mamy i paradowałaś dumnie przed rodzicami? Teraz dokładnie to samo robi twoja kilkuletnia córeczka. Sprawdź, dlaczego małe dziewczynki uwielbiają się stroić i co z tego wynika.
Jeszcze do niedawna twoja córka bawiła się misiami i lalkami. Teraz coraz częściej przegląda się w lustrze, stroi miny i zakłada ciągle nowe sukienki. Uwielbia świecidełka, chce mieć nowy pierścionek, a ostatnio poprosiła cię o pomalowanie paznokci. Jak reagować na takie strojenie się i czy ulegać wszystkim prośbom córki? Identyfikacja z własną płcią Dwuletnie dziewczynki na początku patrzą w lustro po to, żeby zobaczyć, jak wyglądają i kim są. Rodząca się świadomość własnej osoby, a potem także własnej płci, skłania je do bliższego przyjrzenia się swojemu odbiciu. Tak samo zresztą postępują w tym wieku chłopcy. Od dziewczynek jednak w o wiele większym stopniu niż od chłopców oczekuje się atrakcyjności fizycznej. Nawet jeśli sama nie jesteś za sztywnym trzymaniem się ról przypisanych przez wieki do płci (np. chłopiec powinien być silny, a dziewczynka ładna i miła), to bardzo trudno uchronić przed nimi dziecko, bo nie żyje ono w próżni (chodzi do przedszkola, ogląda telewizję, obserwuje otoczenie). Czytaj też: Przedszkolne mody – ulegać im czy nie? Co jest ładne? Żyjemy w społeczeństwie, które ogromną wagę przykłada do wyglądu zewnętrznego. Dbamy o siebie, staramy się dobrze prezentować, zwracamy dużą uwagę na swoją urodę. Zgodnie z przysłowiem: „Jak nas widzą, tak nas piszą". A przecież w tym samym środowisku są „zanurzone" nasze córki. Jeśli dziewczynka widzi mamę malującą się co rano do pracy, w telewizji ogląda bajkę o pięknej królewnie, w której zakochał się książę, i bawi się ślicznymi długowłosymi lalkami w kolorowych strojach, to siłą rzeczy zaczyna zwracać uwagę na swoją urodę, bo chce ją skonfrontować z wyglądem innych ludzi. Szuka w ten sposób odpowiedzi i uczy się tego, kim jest, jak wygląda, czy jest podobna do mamy, czy może do księżniczki z baśni. Dowiaduje się także, co jest ładne, a czego społeczeństwo nie akceptuje (stąd młoda szczupła ciocia wzbudza w dziewczynce zachwyt, a siwa przygarbiona staruszka kojarzy się z postacią Baby Jagi i może nawet rodzić lęk). Chcę być jak mama Pierwszym wzorem dla swojej córki jesteś ty sama. Dzięki tobie dziewczynka uczy się różnych sposobów dbania o wygląd, dowiaduje się, że włoski muszą być uczesane, a ubrania – czyste i wyprasowane – powinny do siebie pasować. To właśnie mama jest dla córki najpiękniejszą istotą pod słońcem. Mała dziewczynka stara się we wszystkim mamę naśladować i pragnie wyglądać jak ona. Dlatego uwielbia przymierzać twoje ubrania i buty na wysokim obcasie. Czuje się wtedy tak piękna jak ty. Zobacz też: Czego uczy mama dziecko - rozważania z przymrużeniem oka na Dzień Matki Chcę decydować sama Do tej pory kupowałaś ubrania dla córki bez problemów. Teraz nagle to ona chce decydować, co założy. Najwyższa pora, by pożegnać czasy całkowitej dominacji nad dzieckiem. Zamiast denerwować się, że nie możesz dokonać wyboru sama, ciesz się samodzielnością córki. Przecież w ten sposób dziecko uczy się podejmowania decyzji i ponoszenia ich konsekwencji. Kształtuje także swój własny gust, na który oczywiście możesz w dalszym ciągu wpływać. Nie musisz bezkrytycznie zgadzać się na wszystko, co córeczka zechce kupić. Warto jednak w takich momentach nie zabraniać kategorycznie, tylko tłumaczyć, dlaczego coś ci się nie podoba. Istnieje wówczas szansa, że dziewczynka posłucha, bo poczuje się doceniona. Nie zbywasz jej przecież stwierdzeniem „ma tak być i już", ale próbujesz pokazać, co według ciebie jest ładne i dlaczego. Sprawdź: 4 proste rady, jak nauczyć dziecko samodzielności Jak nie wychować narcyza To nic, że córka często chce się malować i przymierzać coraz to nowe ciuszki. Na pewno przez to nie stanie się egoistką ani narcyzem. Co więcej: nie powinnaś jej takich zachowań zabraniać. Jeśli nie zaspokoi w naturalny sposób ciekawości na temat swojego wyglądu, może poczuć się gorsza i mniej pewna siebie. Jedynym rozsądnym wyjściem jest spokojne przeczekanie tego okresu przebieranek. Potraktuj go jak zabawę, w której ty sama możesz uczestniczyć jako stylistka. Osiągasz w ten sposób jeszcze jeden efekt: pokazujesz, co jest ładne i pobudzasz dziecka wyobraźnię. [CMS_PAGE_BREAK] Mądre pochwały Chwalisz córkę za to, jak ładnie posprzątała zabawki i jaki wspaniały namalowała obrazek. Dlaczego więc nie chwalić jej za urodę? Czy, milcząc o jej wyglądzie, chcesz powiedzieć, że nie ma on większego znaczenia? Może na początku twoja córka rzeczywiście będzie tak myślała. Ale w momencie konfrontacji ze światem, dowie się, że wygląd jest bardzo ważny w życiu. Tylko wtedy okaże się, że tak naprawdę nie wie, jak ma o sobie myśleć. Lepiej więc pozwól córce na poznanie jej własnych mocnych stron. Naucz, że piękno można kształtować, choćby poprzez zadbanie i podkreślanie atutów. Zwracaj uwagę, jakie piękne ma włosy, jak radośnie potrafi się uśmiechać i jak ślicznie wygląda w błękitnych ubrankach, które podkreślają jej kolor oczu. To wszystko pozwoli małej dziewczynce na samookreślenie, zrozumienie, kim jest, jakie ma zalety. Budowanie swojego mniemania tylko na informacjach „co potrafię, czego się nauczyłam", nie tworzy harmonijnego obrazu własnego „ja". Jest przecież jeszcze bardzo ważna sfera tego, „jak wyglądam". Dopiero biorąc pod uwagę wszystkie pozytywne cechy swojej osoby, dziewczynka poczuje, że jest kimś naprawdę wyjątkowym – kochanym, mądrym, pięknym. Po prostu kimś, kto zasługuje na szczęście. Czytaj też: Tego nigdy nie rób – 5 rzeczy niszczących samoocenę dziecka Czy kupować lalki Barbie? Jeśli nawet jesteś przeciwniczką kupowania lalek Barbie (lub jej tańszych odpowiedników), zastanów się, czy nie warto czasem ulec prośbom córeczki. Może uważasz to za kaprys, ale przecież kaprysy są po to, by im czasem ulegać. To stanowi o smaku życia. Oczywiście nie musisz wykupywać od razu całego sklepu. Wystarczy jedna lalka, której przecież twoja córka może sama zrobić dodatkowe ubranka. Czy pozwalać dziecku na makijaż? Twoja córka czasem może spróbować pomalować swoją buzię. Jednak ma to być forma okazjonalnej zabawy – dziecko nie może malować się na spacer czy do przedszkola. W sklepach pojawiły się ostatnio kosmetyki specjalnie dla dzieci. Czy można ich używać? Plusy: Są na pewno bezpieczniejsze od kosmetyków dla dorosłych. Zrobione na bazie wody są łatwo zmywalne wodą z mydłem. Wykonanie makijażu może być świetną zabawą w deszczowe dni. Minusy Choć atestowane, mogą powodować uczulenia (przecież czekolada też teoretycznie jest bezpieczna, a może wywołać alergię). Nie można pozostawić dziecka samego, bo aromatyczne zapachy mogą skusić i zachęcić do wypróbowania walorów smakowych. Malowanie może wejść dziewczynce w krew i trudno będzie ją przekonać, że nie powinna używać kosmetyków mamy. Czytaj też: Mamo, chcę być piękna/przystojny! Jak nie zepsuć dziecku urody
Tego nigdy nie rób - 5 rzeczy niszczących samoocenę dziecka
Sprawdź czego unikać, aby wychować dowartościowane, pewne siebie dziecko. Przeczytaj listę zakazów dla rodzica.
Czasem lepiej ugryźć się w język, niż powiedzieć w złości coś, co rani. Oto słowa, których dziecko nigdy nie powinno usłyszeć. Nigdy!
Raniące słowa rzucone dziecku w złości podczas kłótni nie tylko sprawią mu przykrość, ale także mogą zachwiać całym jego światem. Takie słowa mogą obniżać samoocenę dziecka i jego pewność siebie. Dziecko może zapamiętać je na całe życie. Oto zdania, których nigdy nie powinno usłyszeć. 1. „Nie chcę takiego dziecka" To emocjonalny szantaż. Takie słowa znaczą tyle co „Wycofam swoją miłość, jeśli nie będziesz robił tego, co chcę". Słysząc coś takiego dziecko nie może czuć się bezpiecznie. Chcąc utemperować dziecko, lepiej skupić się na własnych uczuciach i na tym, co robi (a nie, jakie jest) i powiedzieć np. „Denerwuję się, gdy tak głośno krzyczysz". Czytaj też: Tego nigdy nie rób – 5 rzeczy niszczących samoocenę dziecka 2. „Ty leniu, ty niezdaro" Dziecko nie ma dość siły i tak ugruntowanego poczucia własnej wartości, by przeciwstawić się takim etykietom. Rozumie je dosłownie i nie wyciąga z nich wniosków na temat konkretnych zdarzeń. Myśli „Jestem niezdarą", zamiast „Nie uważałem i przewróciłem szklankę". „Jestem leniem" zamiast „Nie odniosłem talerza". „Jestem głupi", zamiast „Nie przemyślałem tego, co chcę zrobić". Lepiej skupić się na konkrecie: „Szklanka się nie przewróci, jeśli postawisz ją z dala od krawędzi stołu". To skuteczniejsze i nikogo nie obraża. Czytaj też: Jak wyznaczać dziecku granice? 3. „Wpędzisz mnie do grobu!" A także „Przez ciebie boli mnie głowa", „Zobacz, jaki tatuś przez ciebie jest smutny" itd. Takie groźby i oskarżenia dziecko także może rozumieć dosłownie. Wzbudzają w nim poczucie winy. 4. „Zobacz, co przez ciebie zrobiłam!/do czego mnie doprowadziłeś!" To przerzucanie odpowiedzialności na dziecko. Bardzo dla niego niesprawiedliwe. 5. „Twoja siostra jest taka grzeczna/mądra/itd. A ty?" Tego typu porównania znaczą dla dziecka tyle co „Zobacz, on/ona jest od ciebie lepszy/a". Słysząc taki komunikat, dzieci nie dowiadują się niczego nowego o innych ani niczego się nie uczą. Jedynie tego, że są gorsze. Takie zdania niszczą relacje między rodzeństwem. Czytaj też: Rodzeństwo – oni mogą żyć zgodnie! 6. „No proszę, Ania posprzątała swój pokój. Co za święto!" Niby pochwała, a tak naprawdę kpina. Słysząc coś takiego, dziecko dochodzi do wniosku, że nie warto się starać, bo i tak nie usłyszy się na ten temat niczego dobrego. A przecież wystarczy powiedzieć po prostu „Wspaniale, że posprzątałaś swój pokój". Czytaj też: Jak sprawić, by dziecko cię słuchało? 12 sprawdzonych rad Konsultacja: Beata Płażewska, psycholog dziecięcy, Uniwersytet Wrocławski, mama Agatki i Pawła
Picie jednego lub dwojga rodziców to trudny i bolesny temat. Jak uchronić dziecko przed nałogiem alkoholowym rodzica?
W Polsce około miliona dzieci żyje w rodzinach z problemem alkoholowym. To tyle, ile mieszkańców ma Kraków! Ich życie z rodzicem-alkoholikiem to koszmar, którego skutki będą widoczne przez wiele lat. Zamiatanie tematu pod dywan to jedna z gorszych rzeczy, które można zrobić dla takiego dziecka. Niska samoocena dziecka Winą za nałóg rodziców dzieci obarczają samych siebie. Rozumują: "Jeśli bym lepiej się uczył, tata nie denerwowałby się i nie musiał pić" albo "Nie jestem grzeczny, więc mama sobie poszła". Każde upicie się rodzica traktują jako osobistą porażkę. Dlatego, podczas rozmów o alkoholizmie, warto podkreślać, że choroba alkoholika nie ma żadnego związku z zachowaniem ani dziecka, ani innych ludzi. Podczas rozmowy z dzieckiem o alkoholizmie partnera: zapewnij je, że ono nic nie może poradzić na to, że rodzic pije. przekonaj je, że nikt nie może brać odpowiedzialności za postępowanie dorosłego alkoholika. wyjaśnij, że alkoholizm jest podstępną chorobą, z której trudno się wyleczyć, że jest ona silniejsza od rodzica, nawet jeśli ten bardzo pragnie się z niej wyzwolić. uświadom też, że z podobnym problemem boryka się wiele rodzin – być może dzięki temu maluch nie będzie czuł wstydu związanego z pijącymi rodzicami. wyjaśnij, że cokolwiek by jego pijący rodzic mówił i robił, dziecko jest i tak dla niego, i dla ciebie najważniejsze. Takie słowa pomogą dziecku zyskać lepszą samoocenę. Rozmowy są bardzo ważne! Rozmowa rodzica z dzieckiem na temat alkoholizmu domownika wiąże się z poczuciem winy i wstydu u obojga rozmówców. Jednak niepodejmowanie tego tematu jest dużo gorszym wyjściem. Szczera i spokojna rozmowa jest najprostszym i najskuteczniejszym sposobem pomocy dziecku, alkoholizm oswojony poprzez słowa staje się dużo mniejszym problemem. Do czasu pierwszej otwartej rozmowy temat picia i upijania się domownika jest otaczany tajemnicą, która ciąży również dziecku. Sieć niedomówień i zaprzeczeń sprawia, że dziecko może obawiać się czegoś niewypowiedzianego, czego istnienie intuicyjnie przeczuwa. Rozmowa pozwoli nadać sprawom właściwy wymiar. Nie licz na to, że dziecko nie zauważa problemu albo że picie rodzica jemu nie przeszkadza! Już dwu-trzylatkowi możesz wyjaśnić, że chwiejne ruchy i huśtawki nastrojów rodzica spowodowane są jego chorobą. Czterolatkowi warto wyjaśnić, na czym polega alkoholizm i co jest jego przyczyną. Zapewniaj dziecko o miłości nie tylko swojej, ale również pijącego rodzica. Przekonuj malca, że nawet jeśli pijany tata lub nietrzeźwa mama głośno krzyczy i zachowuje się agresywnie, to owo zachowanie wypływa nie z prawdziwych uczuć, ale z wpływu alkoholu na mózg rodzica. Nie licz na to, że takie wytłumaczenie pomoże ukoić płacz przerażonego podczas rodzinnej awantury malca, ale być może zaradzi narodzinom jego nienawiści i wstrętu do pijącego rodzica. [CMS_PAGE_BREAK] Huśtawka uczuć Maluchem miotają przeciwstawne uczucia: z jednej strony kocha swojego tatę, z drugiej marzy o tym, żeby rodzic był zupełnie inny. Uwielbia zabawy z nim, ale gdy ten zachowuje się nieracjonalnie pod wpływem alkoholu – dziecko pragnie być gdzieś indziej. Obawia się o zdrowie rodzica, a jednocześnie marzy o tym, aby ten wyszedł z domu i nie wracał jak najdłużej. Zapewnij dziecko, że tego typu uczucia są jak najbardziej normalne. Pozwól mu na wyrażanie gniewu i złości. Przekonuj je, że cokolwiek będzie czuło, zawsze znajdzie u ciebie zrozumienie i miłość. Jak żyć z alkoholikiem? Życie w domu alkoholika to nieustanne zmiany, które dotykają również dziecko. Nieprzewidywalność zdarzeń i niepewność zaburzają dziecięcą pewność siebie i poczucie bezpieczeństwa. Postaraj się mimo alkoholizmu partnera/ki wprowadzać w miarę stały porządek dnia dziecka. Obiad lub kolacja o stałej porze i wieczorne rytuały pomogą przezwyciężyć lęk malca i jego brak pewności siebie. Staraj się w obecności maluszka unikać kłótni i rozmów o alkoholu z pijącym partnerem. Zazwyczaj tego typu potyczki słowne kończą się krzykami i wzajemnym oskarżaniem, a to jeszcze bardziej może zaburzyć i tak już wątłe poczucie bezpieczeństwa dziecka. Nie nakazuj dziecku, aby utrzymywało wstydliwą tajemnicę dotyczącą picia rodzica. Przestrzeganie zasady, zawartej w wierszyku: "Nie mów nikomu, co się dzieje w domu" nakłada na dziecko zbyt wielki obowiązek uczestniczenia w powszechnej zmowie milczenia. Bardzo pomocna będzie wizyta u dziecięcego psychologa, który doradzi, jak chronić dziecko przed szkodliwymi następstwami alkoholizmu rodzica. ZOBACZ TEŻ: Kłócicie się przy dziecku? Musicie to przeczytać!