Wniosek o urlop wychowawczy 2023 – wzór do druku i instrukcja wypełniania i składania
Wniosek o urlop wychowawczy należy złożyć u pracodawcy najpóźniej 21 dni przed planowanym początkiem urlopu. Podanie o urlop można napisać samemu lub skorzystać z naszego gotowego wzoru. Przygotowaliśmy też omówienie zasad wypełniania wniosku oraz informacje, jakie dokumenty będą potrzebne przy jego składaniu.
Każdy rodzic lub opiekun prawny dziecka do 6. roku życia ma prawo do wzięcia urlopu wychowawczego. Jego otrzymanie nie wymaga wielu formalności, wystarczy zawnioskować o jego udzielenie. Wniosek o urlop wychowawczy należy złożyć u pracodawcy. Jedyna trudność, która z tym się wiąże, to dostarczenie wniosku w odpowiednim terminie. Wniosek o urlop wychowawczy powinien trafić do firmy nie później niż 21 dni przed planowanym rozpoczęciem urlopu. Wyjaśniamy, jak wypełnić wniosek o urlop wychowawczy. Mamy też dla ciebie wzór gotowego wniosku do wydruku. Spis treści: Urlop wychowawczy – najważniejsze informacje Wniosek o urlop wychowawczy – wzór Jak wypełnić wniosek o urlop wychowawczy? Wniosek o urlop wychowawczy – kiedy złożyć? Dokumenty potrzebne do wniosku o urlop wychowawczy Wnioski dla rodziców na urlopie wychowawczym Urlop wychowawczy – najważniejsze informacje Z przepisów wynika, że urlop wychowawczy może trwać maksymalnie 36 miesięcy, czyli 3 lata. We wniosku możesz jednak ubiegać się jedynie o 35 miesięcy, ponieważ – zgodnie z prawem – jeden miesiąc musi wykorzystać drugi rodzic. Jeżeli tego nie zrobi, przysługujący mu czas urlopu przepadnie. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy dziecko jest pod opieką jednego rodzica, wtedy przysługuje mu urlop w pełnym wymiarze 36 miesięcy. Warto też pamiętać, czym urlop wychowawczy odróżnia się od innych urlopów dla rodziców: jest bezpłatny, nie wlicza się do stażu pracy. Co jeszcze cechuje urlop wychowawczy: można go podzielić i wykorzystać w 5 częściach, nie później jednak niż do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 lat, rodzice mogą jednocześnie korzystać z całego urlopu wychowawczego, jego czas trwania skraca się wtedy do 16 miesięcy dla każdego z nich, składki emerytalne i zdrowotne pracownika będącego na urlopie wychowawczym pokrywa ZUS, korzystający z urlopu rodzic ma prawo do opieki zdrowotnej. Wniosek o urlop wychowawczy – wzór Wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego możesz napisać samodzielnie lub skorzystać z naszego gotowego wzoru. Kliknij we wniosek o urlop wychowawczy, aby go wydrukować. Jak wypełnić wniosek o urlop wychowawczy We wniosku musisz podać dane personalne swoje jako rodzica oraz dziecka, a także kilka innych ważnych informacji: określenie czasu, na jaki urlop ma być udzielony; wyliczenie części urlopu wychowawczego, z których już skorzystałaś wraz z ojcem dziecka i podanie w jakim wymiarze – dotyczy to rodziców, którzy dzielą urlop na krótsze okresy. Uwaga! Do wniosku dołącz również oświadczenie drugiego rodzica o tym, że nie będzie korzystał z urlopu wychowawczego w tym samym czasie. Wniosek o urlop wychowawczy – kiedy złożyć? Według obecnie obowiązujących przepisów Kodeksu pracy wniosek o urlop wychowawczy należy dostarczyć pracodawcy: nie później niż 21 dni przed planowaną datą rozpoczęcia urlopu; jeżeli po złożeniu wniosku okaże się, że twoje plany urlopowe jednak się zmienią, masz możliwość skorygowania wcześniej wybranego terminu do 7 dni przed datą rozpoczęcia urlopu wychowawczego – musisz wówczas złożyć u pracodawcy pisemny wniosek o wycofanie wcześniejszego podania. Gdzie składać wniosek o urlop wychowawczy? Wniosek o urlop wychowawczy należy złożyć bezpośrednio u pracodawcy lub w dziale HR swojej firmy. Gdy pracodawca otrzyma od pracownika takie podanie – musi je uwzględnić i udzielić urlopu. Dokumenty potrzebne do wniosku o urlop wychowawczy? Jedynym dokumentem, który należy dołączyć do wniosku o urlop wychowawczy, jest oświadczenie drugiego rodzica o braku zamiaru korzystania z urlopu wychowawczego przez okres wskazany w twoim wniosku. Oświadczenie nie jest konieczne w przypadku: ograniczenia drugiemu rodzicowi władzy rodzicielskiej lub jej pozbawienia; ograniczenia opieki sprawowanej przez drugiego opiekuna dziecka lub zwolnienia go z niej; gdy zachodzą niedające się usunąć przeszkody do uzyskania takiego oświadczenia. Wnioski dla rodziców na urlopie wychowawczym Przygotowaliśmy również wzory wniosków, które mogą przydać się rodzicom korzystającym już z urlopu wychowawczego. Pozwolą one na jego przedłużenie, jeśli rodzic dzieli urlop wychowawczy na części, jeśli chce przerwać urlop lub z niego zrezygnować i wrócić do pracy. Wniosek o przedłużenie urlopu wychowawczego Przedłużenie urlopu wychowawczego jest możliwe, gdy u dziecka stwierdzono niepełnosprawność, która wymaga osobistej opieki pracownika. Wymiar takiego przedłużenia urlopu wychowawczego może wynosić do 36 miesięcy. Należy go wykorzystać nie później niż do ukończenia 18. roku życia przez dziecko. Wydrukuj WZÓR WNIOSKU O PRZEDŁUŻENIE URLOPU WYCHOWAWCZEGO. Wniosek o przerwanie urlopu wychowawczego – wzór Pracownik ma prawo do skrócenia urlopu wychowawczego, nie potrzebuje do tego zgody pracodawcy. Musi jedynie uprzedzić go o swojej decyzji najpóźniej na 30 dni przed terminem, w którym zamierza podjąć pracę. Pracodawca nie może odmówić dopuszczenia pracownika do pracy. Pracownik w takim wypadku musi złożyć do pracodawcy wniosek o przerwanie urlopu wychowawczego. Wydrukuj WNIOSEK O PRZERWANIE URLOPU WYCHOWAWCZEGO. Wniosek o rezygnację z urlopu wychowawczego Pracownik, nawet jeżeli już rozpocznie swój urlop wychowawczy – może z niego zrezygnować. Pracodawca musi zostać odpowiednio wcześniej powiadomiony – 30 dni przed terminem, w którym pracownik chce podjąć pracę. Do takiej rezygnacji może dojść w też każdym momencie, jeżeli pracodawca wyrazi na to zgodę. Wydrukuj WZÓR PODANIA O REZYGNACJĘ Z URLOPU WYCHOWAWCZEGO. Zobacz także: Wniosek o urlop ojcowski – wzór do druku Wniosek o opiekę nad dzieckiem [WZÓR] Wniosek o urlop rodzicielski – wzór do druku
Urlop po urodzeniu dziecka – przepisy na 2021 r.
Wyjaśniamy, jakie urlopy przysługują rodzicom po urodzeniu dziecka. Nasze zestawienie pomoże odnaleźć się w gąszczu przepisów! Podajemy aktualne informacje dotyczące wszystkich urlopów dla mamy i taty.
Wyjaśniamy, jakie urlopy przysługują po urodzeniu dziecka matce, a jakie ojcu. Opisujemy, które są obowiązkowe dla jednego z rodziców, a z których można korzystać wspólnie. Każda kobieta po urodzeniu dziecka musi wykorzystać urlop macierzyński. Natomiast przysługujące tacie urlopy: ojcowski i tacierzyński są dowolne, podobnie jak urlop rodzicielski. Opcjonalny jest również urlop wychowawczy. Aby ułatwić zrozumienie tych zawiłości, przygotowaliśmy zestawienie wszystkich urlopów dla rodziców. Sprawdź, jakie rozwiązanie sprawdzi się w twojej sytuacji. Spis treści: Urlop po urodzeniu dziecka - ile trwa macierzyński? Komu przysługuje urlop macierzyński? Urlop dla ojca po urodzeniu dziecka - urlop ojcowski Co to jest urlop rodzicielski i ile trwa? Kto może wziąć urlop rodzicielski? Urlop wychowawczy Urlop roczny po urodzeniu dziecka Urlop tacierzyński – urlop dla ojca po urodzeniu dziecka Urlop okolicznościowy Urlop po urodzeniu dziecka - ile trwa macierzyński? <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/urlop-macierzynski-urlop-dodatkowy-urlop-rodzicielski-14730-r1/">Urlop macierzyński jest obowiązkowy i płatny. W przypadku urodzenia jednego dziecka w 2021 roku (podobnie jak w latach poprzednich) trwa 20 tygodni. Jeśli urodzisz bliźniaki, przysługuje ci 31 tygodni podstawowego urlopu macierzyńskiego. W przypadku trojaczków urlop macierzyński wynosi 33 tygodnie, a na każde kolejne dziecko z ciąży mnogiej dostaniesz dodatkowe 2 tygodnie (35 tygodni przy czworaczkach, 37 przy pięcioraczkach). Komu przysługuje urlop macierzyński? Urlopu macierzyńskiego udziela się kobiecie, która ma wkrótce urodzić dziecko lub właśnie je urodziła. Po porodzie należy obowiązkowo wykorzystać 14 tygodni urlopu macierzyńskiego. Po tym czasie mama może wrócić do pracy, jeśli pozostałe 6 tygodni urlopu przejmie ojciec dziecka. Aby skorzystać z urlopu macierzyńskiego, tata dziecka musi być ubezpieczony i zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Z urlopu macierzyńskiego możesz skorzystać przed porodem – wtedy możesz wykorzystać maksymalnie 6 tygodni. Podczas urlopu macierzyńskiego będziesz otrzymywać <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/zasilek-macierzynski-2017-wysokosc-zasilku-macierzynskiego-21770-r1/">zasiłek macierzyński w wysokości 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku. Urlop dla ojca po urodzeniu dziecka - urlop ojcowski Urlop ojcowski to urlop dla taty dziecka, który wynosi 2 tygodnie. Tata może skorzystać z niego w ciągu 24 miesięcy od przyjścia dziecka na świat, wykorzystując go w całości lub dzieląc na dwie części – po pełnym tygodniu każda. Urlop ojcowski jest płatny – przysługujący w jego trakcie zasiłek wynosi 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku. Prawdo do urlopu ojcowskiego przysługuje tacie bez względu na stan cywilny lub sytuację zawodową matki dziecka (czytaj więcej o <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/urlop-ojcowski-2020-kto-moze-otrzymac-jakie-wynagrodzenie-wniosek-28251-r1/">urlopie ojcowskim). Co to jest urlop rodzicielski i ile trwa? <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/co-to-jest-urlop-rodzicielski-21762-r1/">Urlop rodzicielski to urlop, który można wykorzystać po urlopie macierzyńskim. Urlop rodzicielski jest płatny – 100 proc. za pierwsze 6 tyg. i 60 proc. za pozostałe. Urlop rodzicielski trwa w sumie 32 tygodnie, ale nie trzeba go wykorzystać w pełni. Rodzice, łącznie z urlopem macierzyńskim, mogą więc spędzić z dzieckiem 52 tygodnie. W przypadku ciąży mnogiej urlop rodzicielski trwa 34 tygodnie. Nie musisz brać urlopu rodzicielskiego od razu po urlopie macierzyńskim – masz na to czas od zakończenia urlopu macierzyńskiego do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 lat. Urlop rodzicielski w 2021 roku można pobrać jednorazowo lub w maksymalnie 4 częściach (nie krótszych niż 8 tygodni). Kto może wziąć urlop rodzicielski? Z urlopu rodzicielskiego mogą korzystać naprzemiennie (lub w tym samym czasie!) matka i ojciec dziecka, jeśli są zatrudnieni na podstawie umowy o pracę lub odprowadzają składki na ubezpieczenie chorobowe (w ramach działalności gospodarczej lub umowy zlecenia). To ważne, że urlop rodzicielski można wykorzystać na kilka sposobów – część może wziąć matka dziecka, a część ojciec, może wykorzystać go jeden z rodziców lub oboje mogą wziąć urlop rodzicielski w tym samym czasie (wtedy będzie trwać 16 tygodni) – w ten sposób możecie wybrać opcję, która najbardziej was satysfakcjonuje. Urlop wychowawczy <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/urlop-wychowawczy-2016-ile-trwa-komu-sie-nalezy-zmiany-w-przepisach-19167-r1/">Urlop wychowawczy jest bezpłatny i wynosi maksymalnie 36 miesięcy, a jeden miesiąc przysługuje wyłącznie drugiemu rodzicowi. Możesz pójść na wychowawczy do momentu ukończenia przez dziecko 6 lat (18 lat w przypadku dziecka niepełnosprawnego). <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/urlop-wychowawczy-wzor-wniosku-o-urlop-wychowawczy-12325-r1/">Wniosek o urlop wychowawczy mogą składać rodzice z co najmniej 6-miesięcznym stażem pracy. Można go podzielić na maksymalnie 5 części (nie muszą następować po sobie). Urlop roczny po urodzeniu dziecka Oficjalnie nie funkcjonuje pojęcie „rocznego urlopu po urodzeniu dziecka”. Kobieta, która urodziła dziecko, może skorzystać z urlopu macierzyńskiego, a także urlopu rodzicielskiego. Gdy połączy się te dwa rodzaje urlopów – czas ich trwania daje 52 tygodnie, czyli rok. Urlop tacierzyński – urlop dla ojca po urodzeniu dziecka Ojciec dziecka może skorzystać z <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/urlop-tacierzynski-2020-ile-dni-wolnych-zasady-wniosek-28244-r1/">„urlopu tacierzyńskiego”. To określenie potoczne, które odnosi się do niewykorzystanej przez matkę (pracownicę) części urlopu macierzyńskiego, którą decyduje się wykorzystać tata dziecka. Urlop okolicznościowy <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/urlop-okolicznosciowy-z-tytulu-urodzenia-dziecka-komu-przysluguje-22494-r1/">Urlop okolicznościowy to dwa dni wolne, które rodzic może wykorzystać w związku z narodzinami dziecka. Dostaje on normalne wynagrodzenie w pracy za te dni. Zazwyczaj to ojcowie korzystają z tego urlopu, ponieważ matka po porodzie ma prawo do urlopu macierzyńskiego. Pracownik może wykorzystać urlop okolicznościowy, np. aby załatwić formalności związane z narodzinami dziecka. Zobacz także: <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/aktualne-swiadczenia-na-dziecko-ile-pieniedzy-na-dziecko-24145-r1/">Ile pieniędzy na dziecko w 2021 roku? [ZASIŁKI, ULGI, ŚWIADCZENIA] <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/1000-zl-na-dziecko-czyli-kosiniakowe-swiadczenie-rodzinne-18939-r1/">Kosiniakowe - świadczenie rodzicielskie 1000 zł na dziecko przez rok. Dla kogo? <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/1000-zl-na-dziecko-czyli-kosiniakowe-swiadczenie-rodzinne-18939-r1/">​<a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/rodzina/prawo-i-finanse/500-plus-przepisy-wniosek-500-na-pierwsze-dziecko-zmiany-w-500-23544-r1/">500 plus: zasady przyznawania i wniosek w 2021 roku
Niedługo wracasz do pracy? Zainwestuj w siebie już teraz!
Powrót do pracy po urlopie wychowawczym jest dla wielu z nas nieunikniony. Zamiast myśleć o tym ze zgrozą i lękiem, już teraz możesz zrobić coś, by potem było łatwiej.
Do powrotu do pracy po urlopie wychowawczym musisz przygotować się nie tylko logistycznie (kto zaopiekuje się dzieckiem, czy opiekunka będzie przychodziła do domu, czy dziecko pójdzie do żłobka, kto będzie je tam odwoził, a kto odbierał – spraw do ustalenia jest mnóstwo), ale i psychicznie (jak ono zniesie rozłąkę ze mną, jak ja ją zniosę, czy dam sobie radę w pracy, czy nie zapomniałam już wszystkiego?). Jeśli łapie cię panika, że za tobą tyle miesięcy w domu – macierzyński, wychowawczy, a ty nic nie zrobiłaś, żeby lepiej przygotować się do powrotu na rynek pracy, nie katuj się takim myśleniem – zacznij działać! Urlop macierzyński – czas dla ciebie i dziecka Podczas urlopu macierzyńskiego jesteśmy naturalnie tak skupione na dziecku, że nie ma nic złego w tym, że na inne sprawy brakuje nam czasu i siły. Nie powinnyśmy tego od siebie oczekiwać: – Na macierzyńskim trudno mówić o rozwoju osobistym, oprócz odpoczynku i regeneracji – uważa Adriana Klos, psycholog. - Warto po prostu zadbać o swój odpoczynek. Jeśli ktoś może pójść z dzieckiem na spacer, nawet na pół godziny, a my w tym czasie się zdrzemniemy, to będzie dobrze. Ten okres to taki czas, żeby kobieta mogła myśleć o sobie, ale w sensie odpoczynku, dzielenia się pracą. Ważne, żeby mogła prosić o pomoc przyjaciółki, męża, rodzinę. Urlop wychowawczy – można się rozwijać Urlop wychowawczy to już inna sprawa, jest więcej czasu, lepiej się czujemy, dziecko jest starsze, można pomyśleć o tym, żeby zrobić coś dla swojego rozwoju zawodowego, jeśli mamy taką możliwość. Może to najlepszy moment, żeby zdobyć odkładane na przyszłość uprawnienia lub poprawić znajomość języka obcego? - Jeśli w tym czasie wszystko się dobrze układa i możemy sobie to dobrze ułożyć, żeby wygospodarować dla siebie trochę czasu, to warto o tym pomyśleć – uważa psycholog, przestrzega jednak, żeby nie mieć wygórowanych ambicji i nie porywać się na rzeczy, które mogą wymagać od nas zbyt wiele wysiłku i czasu. - Warto pomyśleć o swoim rozwoju w ramach wypoczynku i relaksu - podpowiada. - Ważne, żeby nie mówić sobie: "muszę za wszelką cenę coś zrobić, bo tracę czas", bo to jest czas wyjątkowy i ważny. Nie ma jednego uniwersalnego rozwiązania dla wszystkich. Każdy wybiera takie, które pasuje do jego sytuacji życiowej i rodzinnej – podkreśla psycholog. Zobacz też: Wniosek o urlop wychowawczy Wyjście do ludzi – to się przydaje! Jest sens w znalezieniu sobie takiej regularnej odskoczni od zajmowania się wyłącznie domem i dzieckiem i to nie tylko po to, żeby się rozwijać, ale też zwyczajnie po to, by złapać oddech. Ładniej się ubrać, wyjść do ludzi, porozmawiać z innymi dorosłymi – to coś, co wiele kobiet na urlopie wychowawczym bardzo sobie chwali. A skoro wracasz do pracy, warto, żebyś się do tego powrotu przygotowała wcześniej. Do zapisania się w tym czasie na kurs językowy zachęca inne mamy Kasia, która sama tak zrobiła podczas swojego urlopu wychowawczego: - Jak się nie używa języka, to się wszystko zapomina, a poza tym fajnie wyjść z domu na tę chwilę – mówi. – Zawsze mi to dobrze robiło, a poza tym miałam wrażenie, że dzięki temu jestem na bieżąco, robię coś dla siebie. No i fajnie było pogadać o czymś innym niż kupki i zupki, pośmiać się – wspomina ze śmiechem. Oprócz kursu językowego czy konwersacji, możesz też wykorzystać wolny czas w domu na czytanie blogów w języku, którego się uczysz, oglądanie filmów na YouTube itd. Powrót do pracy nie będzie taki straszny, zobaczysz! Konsultacja: Adriana Klos, psychoterapeutka z Ośrodka Rozwoju i Psychoterapii „Strefa Zmiany” w Warszawie Zobacz ofertę kursów językowych online w Szkole Języków Obcych Lincoln i zapisz się na lekcję pokazową online. Zobacz też: Postanowienie noworoczne dla (przyszłej) mamy: naucz się języka! 5 częstych obaw przed powrotem do pracy. Też je masz? Jak wychować małego poliglotę?
Urlop wychowawczy – to powinnaś wiedzieć
Sprawdź aktualne informacje i porady dotyczące urlopu wychowawczego.
Nasz ekspert wyjaśnia: komu przysługuje urlop wychowawczy, jak długo musisz być zatrudniona, zanim złożysz wniosek o urlop wychowawczy jak długo trwa urlop wychowawczy kiedy i u kogo złożyć wniosek o urlop wychowawczy. Te informacje z pewnością przydadzą się każdej mamie. Dowiedz się, czy przysługuje ci prawo do urlopu wychowawczego. Wydrukuj wniosek o urlop wychowawczy
Jakie urlopy przysługują rodzicom adopcyjnym po przysposobieniu dziecka?
Rodzicom adopcyjnym przysługują określone uprawnienia związane z rodzicielstwem podobnie jak w przypadku rodziców biologicznych. Komu i na jakich zasadach przysługuje urlop macierzyński, rodzicielski czy wychowawczy?
Urlop macierzyński rodzica adopcyjnego Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego przysługuje rodzicowi adopcyjnemu, czyli takiemu, który przyjął dziecko na wychowanie i wystąpił do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia tego dziecka lub też osobie, która przyjęła dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza, za wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej. Wymiar tego urlopu zależy od liczby przyjętych dzieci: w przypadku przyjęcia jednego dziecka – wynosi on 20 tygodni, w przypadku jednoczesnego przyjęcia dwojga dzieci – 31 tygodni, w przypadku jednoczesnego przyjęcia trojga dzieci – 33 tygodnie, w przypadku jednoczesnego przyjęcia czworga dzieci – 35 tygodni, w przypadku jednoczesnego przyjęcia pięciorga i więcej dzieci – 37 tygodni. Z urlopu macierzyńskiego może skorzystać zarówno mama i tata adopcyjni, jednakże adoptowane dziecko nie może mieć więcej niż 7 lat. Natomiast w przypadku dziecka, w stosunku do którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, urlop przysługuje nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10. roku życia. W przypadku gdy nie jest możliwe wykorzystanie urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze (np. dziecku brakuje kilka tygodni do ukończenia przez nie 7. roku życia lub 10. roku życia), rodzice mają prawo do 9 tygodni urlopu. Czytaj też: Urlopy dla rodziców Dobrowolny urlop dodatkowy Po wykorzystaniu urlopu na zasadach urlopu macierzyńskiego rodzice, którzy adoptowali dziecko, mają prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Jego wymiar również jest uzależniony od tego, ile dzieci przysposobiono. W przypadku adoptowania: jednego dziecka jest to 6 tygodni, większej liczby dzieci – 8 tygodni, dziecka w wieku do 7. roku życia lub 10. roku życia (jeżeli nie jest możliwe wykorzystanie urlopu w pełnym wymiarze) – 3 tygodnie. Z dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego może skorzystać zarówno mama i tata adopcyjni, mogą również podzielić się tym urlopem. Urlop ten udziela się na pisemny wniosek pracownika, składany w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu. Pracodawca ma obowiązek uwzględnić taki wniosek. Urlop udzielany jest jednorazowo albo w dwóch częściach przypadających bezpośrednio jedna po drugiej – w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności. Polecamy: Wniosek o urlop macierzyński [CMS_PAGE_BREAK] Urlop rodzicielski rodziców adopcyjnych Urlop rodzicielski dla rodziców adopcyjnych (podobnie jak w przypadku rodziców biologicznych) przysługuje bezpośrednio po wykorzystaniu dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Wymiar tego urlopu wynosi maksymalnie 26 tygodni. Udziela się go jednorazowo lub w trzech częściach. Ponadto każda z części nie może być krótsza od 8 tygodni i powinny przypadać jedna po drugiej, w wymiarze wielokrotności tygodnia. Z urlopu mogą korzystać jednocześnie oboje rodzice dziecka, ale należy pamiętać, że łączny wymiar urlopu obojga rodziców nie może przekraczać maksymalnego wymiaru, tj. 26 tygodni (np. jeśli rodzice adopcyjni decydują się w tym samym czasie przebywać na urlopie rodzicielskim, jego wymiar dla każdego z nich wynosi 13 tygodni). Urlop ojcowski po adopcji dziecka Ojcu przysposabiającego dziecko przysługują 2 tygodnie urlopu ojcowskiego w okresie do 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7. roku życia lub 10. roku życia (w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego). Czytaj też: Mężczyźni coraz częściej korzystają z urlopu ojcowskiego - zobacz film Urlop wychowawczy dla rodziców adopcyjnych Zasady udzielania urlopu wychowawczego dla rodziców adopcyjnych są takie same jak dla rodziców biologicznych. Zatem prawo do urlopu przysługuje rodzicom adopcyjnym zatrudnionym przez co najmniej 6 miesięcy (do tego okresu wlicza się również poprzednie okresy pracy). Wymiar urlopu to maksymalnie 36 miesięcy, z czego 1 miesiąc przeznaczony jest wyłącznie dla drugiego rodzica, np. mama przebywa na urlopie 35 miesięcy, a tata 1 miesiąc lub odwrotnie. Można go wykorzystać do ukończenia przez dziecko 5. roku życia (w przypadku dziecka niepełnosprawnego do 18. roku życia). Polecamy: Wniosek o urlop wychowawczy - wzór do druku Urlop wychowawczy udzielany jest na pisemny wniosek pracownika (w którym określić należy datę i zakończenie tego urlopu) i można go wykorzystać najwyżej w 5 częściach. Wniosek o urlop składa się u pracodawcy najpóźniej na 2 tygodnie przed rozpoczęciem okresu, w którym zamierza się korzystać z urlopu. Jeśli wniosek zostanie złożony po upływie tego terminu, pracodawca ma obowiązek udzielić urlopu wychowawczego nie później niż z dniem upływu dwóch tygodni od dnia złożenia przez pracownika wniosku. Rodzice adopcyjni dziecka mogą jednocześnie skorzystać z takiego urlopu przez okres nieprzekraczający 4 miesięcy. Zobacz też: Jak rozmawiać z dzieckiem o adopcji?
Czy można pracować na urlopie macierzyńskim, rodzicielskim lub wychowawczym?
Dowiedz się, czy i kiedy możesz podjąć pracę w czasie urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego czy wychowawczego. Czy pracodawca może nie wyrazić zgody na podjęcie pracy podczas sprawowania opieki nad dzieckiem?
Praca na podstawowym urlopie macierzyńskim Wymiar podstawowego urlopu macierzyńskiego w przypadku urodzenia jednego dziecka wynosi 20 tygodni. Czy w tym okresie można łączyć opiekę nad dzieckiem z pracą? Przepisy polskiego prawa pracy nie przewidują możliwości łączenia podstawowego urlopu macierzyńskiego z pracą. Ten typ urlopu stanowi wyjątek, gdyż dodatkowy urlop macierzyński, urlop rodzicielski i wychowawczy dopuszczają łączenie wykonywania pracy z opieką nad dzieckiem. Mimo iż Kodeks pracy nie przewiduje (ale równocześnie nie zakazuje) możliwości łączenia podstawowego urlopu macierzyńskiego z pracą, należy uznać, że pierwszy okres po urodzeniu dziecka przeznacza się na osobistą opiekę nad nim. W tym czasie matka powinna odpoczywać i wracać do pełni sił po porodzie oraz w szczególny sposób dbać o niemowlę. Wydaje się więc, że podjęcie pracy w okresie podstawowego urlopu macierzyńskiego byłoby sprzeczne z jego celem. Zobacz też: Wniosek o udzielenie urlopu macierzyńskiego Praca na dodatkowym urlopie macierzyńskim i na urlopie rodzicielskim Nieco większą swobodę w podejmowaniu pracy mają osoby przebywające na dodatkowym urlopie macierzyńskim i urlopie rodzicielskim. Ustawodawca wprowadzając nowy urlop – rodzicielski (od 17 czerwca 2013 r.), w kwestii łączenia go z pracą odniósł się do przepisów dotyczących dodatkowego urlopu macierzyńskiego. W obu przypadkach stosuje się zatem te same reguły. Dodatkowy urlop macierzyński trwa maksymalnie 6 tygodni w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie i przypada bezpośrednio po wykorzystaniu podstawowego urlopu macierzyńskiego. Aby pracownik mógł podjąć pracę w tym okresie u pracodawcy, który udzielił mu urlopu, musi spełnić dwa warunki: złożyć w terminie wniosek o dopuszczenie do wykonywania pracy w trakcie dodatkowego urlopu macierzyńskiego, wyrazić we wniosku chęć do wykonywania pracy maksymalnie w wymiarze ½ etatu. Zobacz też: Ile trwa urlop macierzyński Urlop rodzicielski trwa maksymalnie 26 tygodni, następuje bezpośrednio po dodatkowym urlopie macierzyńskim i okres ten również można łączyć z pracą, spełniając powyższe warunki. Dla przykładu osoba łącząca dodatkowy urlop macierzyński z pracą na 1/2 etatu może mieć zaplanowaną pracę w ten sposób: poniedziałek – wolne, wtorek – 8 godzin, środa – wolne, czwartek – 8 godzin, piątek – 4 godziny, weekend – wolne. Wymiar ½ etatu dotyczy całego wymiaru czasu pracy, a nie wymiaru dobowego czasu pracy. Stąd pracownica nie musi codziennie pracować po 4 godziny, a jej tydzień pracy może wyglądać jak na przykładzie. Na pozostałą część etatu pracodawca udziela jej dodatkowego urlopu macierzyńskiego bądź urlopu rodzicielskiego. Ważne! Pracownicy podejmujący pracę na dodatkowym urlopie macierzyńskim mogą pracować więcej niż 8 godzin na dobę, a tylko wówczas gdy wyrażą na to zgodę. Polecamy: Kolejna ciąża podczas urlopu wychowawczego – czy należy się zasiłek macierzyński? [CMS_PAGE_BREAK] Kiedy należy złożyć wniosek o dopuszczenie do wykonywania pracy? Co istotne, jeśli pracownik zamierza łączyć urlop z pracą, musi złożyć wniosek o dopuszczenie do wykonywania pracy w trakcie dodatkowego urlopu w terminie nie krótszym niż 14 dni przed planowanym rozpoczęciem wykonywania pracy. Drugim sposobem jest poinformowanie o tym pracodawcy już w treści wniosku o udzielenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego lub odpowiednio rodzicielskiego. Pracownik podaje we wniosku planowany wymiar czasu pracy oraz okres łączenia urlopu z wykonywaniem pracy. Gdy pracownik decyduje się na pracę na ½ etatu, urlopu udziela się na pozostałą część wymiaru czasu pracy, czyli również na ½ etatu. Pracodawca co do zasady powinien uwzględnić wniosek. Wyjątek stanowi sytuacja, kiedy organizacja pracy lub jej rodzaj nie pozwala na takie rozwiązanie. Wówczas obowiązkiem pracodawcy jest pisemne poinformowanie pracownika o przyczynie odmowy. Po upływie okresu łączenia urlopu z pracą (podanego przez pracownika we wniosku), rodzic wraca do opieki nad dzieckiem w ramach pełnego wymiaru urlopu rodzicielskiego. Istnieje także możliwość wcześniejszej rezygnacji z wykonywania pracy. Uznaje się, że przed upływem wskazanego okresu, powrót do pełnego urlopu rodzicielskiego możliwy jest tylko za zgodą pracodawcy. Ważne! Łączenie wykonywania pracy z korzystaniem z dodatkowego urlopu macierzyńskiego bądź urlopu rodzicielskiego wiąże się z proporcjonalnym obniżeniem wysokości zasiłku macierzyńskiego do wymiaru czasu pracy, w którym pracownik łączy korzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego z wykonywaniem pracy. Zobacz także: Jakie prawa ma kobieta przebywająca na urlopie wychowawczym? [CMS_PAGE_BREAK] Praca na urlopie wychowawczym Wymiar urlopu wychowawczego od 1 października 2013 r. wynosi 36 miesięcy i co najmniej 1 miesiąc musi być wykorzystany przez drugiego z rodziców. Rodzic nie może zrzec się tego miesiąca na rzecz drugiego z rodziców. Podczas tych 3 lat pracownik ma największą swobodę w kwestii podejmowania zatrudniania. Zapewne wynika to z faktu, iż jest to urlop bezpłatny. Ustawodawca daje więc rodzicom możliwość dorobienia. Pracownik może łączyć urlop wychowawczy z pracą zarobkową u dotychczasowego pracodawcy lub w innym zakładzie pracy, może również podjąć inną działalność, naukę czy szkolenia. Dotyczy to zarówno umowy o pracę, jak i zatrudnienia cywilnoprawnego. Jeśli jednak podjęcie się tych aktywności wyłącza możliwość sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, pracownik traci to uprawnienie. Co istotne, zatrudniając się u innego pracodawcy, pracownik nie musi informować o tym zdarzeniu ani prosić o zgodę dotychczasowego pracodawcy. Gdyby pracownik trwale zaprzestał sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem (co zostało ustalone przez pracodawcę), wzywa się pracownika do stawienia się do pracy w określonym terminie. Termin nie może wypadać później niż w ciągu 30 dni od dnia podjęcia takiej decyzji przez pracodawcę i nie wcześniej niż po upływie 3 dni od dnia wezwania. Jeśli pracownik nie stawi się na wezwanie do podjęcia pracy bez usprawiedliwienia, pracodawca może wyciągnąć konsekwencje w postaci natychmiastowego rozwiązania umowy o pracę. Podstawa prawna Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 1998 Nr 21, poz. 94 z późn. zm.) Zobacz też: Wniosek o urlop wychowawczy Mama na samozatrudnieniu – czy przysługuje jej urlop i zasiłek macierzyński?
Rodzic na wychowawczym. Na jakich zasadach ojcowie mogą skorzystać z urlopu wychowawczego?
Na jakich zasadach ojcowie mogą skorzystać z urlopu wychowawczego? Czy rodzic podczas opieki nad dzieckiem może podjąć dodatkową pracę? Zobacz porady prawne dotyczącego tego urlopu rodzicielskiego.
Te same zasady i przepisy regulują przebywanie na urlopie wychowawczym zarówno matek, jak i ojców (odpowiednio także opiekunów prawnych). Polecamy: Tacierzyński i ojcowski - ile urlopu dla taty? Kiedy rodzicowi przysługuje urlop wychowawczy? Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy (art. 186) każdy pracownik (o ile jest zatrudniony co najmniej 6 miesięcy – wliczając poprzednie okresy zatrudnienia) ma prawo do urlopu wychowawczego w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Może to być zarówno ojciec, jak i matka. Wymiar urlopu wychowawczego wynosi nie dłużej niż 36 miesięcy. Urlop jest udzielany na okres nie dłuższy niż do ukończenia przez dziecko 6. roku życia. Urlop wychowawczy może być wykorzystany najwyżej w 5 częściach. Czytaj też: Urlop wychowawczy 2015 - wszystko co powinnaś wiedzieć Jeżeli z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności dziecko wymaga osobistej opieki pracownika, niezależnie od zwykłego urlopu wychowawczego - może być udzielony dodatkowy urlop wychowawczy w wymiarze do 36 miesięcy, jednak na okres nie dłuższy niż do ukończenia przez dziecko 18. roku życia. Zatem rodzicom lub opiekunom dziecka niepełnosprawnego przysługują dwa rodzaje urlopów wychowawczych. Jeden (ten zwykły) powinni wykorzystać przed ukończeniem przez dziecko 6 lat, a do skorzystania z drugiego (dodatkowego) mają prawo aż do ukończenia przez dziecko lat 18. Każdemu z rodziców lub opiekunów dziecka przysługuje wyłączne prawo do jednego miesiąca urlopu wychowawczego z wymiaru urlopu określonego. Prawa tego nie można przenieść na drugiego z rodziców lub opiekunów dziecka. Czyli jeżeli matka korzysta co do zasady z całego urlopu wychowawczego, to ojcu przysługuje co najmniej 1 miesiąc, a matce nie więcej niż 35 miesięcy. Zobacz też: Urlop tacierzyński Kiedy jeden z rodziców może wykorzystać w pełni urlop wychowawczy? Rodzic dziecka ma prawo do urlopu wychowawczego w wymiarze do 36 miesięcy, tylko jeżeli: 1) drugi rodzic dziecka nie żyje, albo 2) drugiemu rodzicowi dziecka nie przysługuje władza rodzicielska, albo 3) drugi rodzic dziecka został pozbawiony władzy rodzicielskiej albo taka władza uległa ograniczeniu lub zawieszeniu. Rodzice lub opiekunowie dziecka mogą jednocześnie korzystać z urlopu wychowawczego przez okres nie dłuższy niż 4 miesięcy. Zobacz również: Aktywność zawodowa podczas urlopu wychowawczego [CMS_PAGE_BREAK] Wniosek o urlop wychowawczy - jak go prawidłowo przygotować? Urlopu wychowawczego udziela się na wniosek pracownika. Wniosek taki składa się pracodawcy w formie pisemnej nie później, niż na dwa tygodnie przed rozpoczęciem okresu, w którym zamierza się korzystać z tego urlopu. Jeżeli pracownik nie dotrzymał tego terminu – pracodawca powinien udzielić urlopu wychowawczego nie później niż z dniem upływu dwóch tygodni od dnia złożenia tego wniosku. Wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego zawierać powinien: 1) wskazanie daty rozpoczęcia i zakończenia urlopu wychowawczego; 2) wskazanie okresu urlopu wychowawczego, który dotychczas został wykorzystany na dane dziecko; 3) określenie liczby części urlopu wychowawczego, z których dotychczas skorzystano na dane dziecko. Polecamy: Wnioski dla rodziców - wzory do druku Do wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego dołączyć należy pisemne oświadczenie drugiego rodzica lub opiekuna dziecka o braku zamiaru korzystania z urlopu wychowawczego przez okres wskazany we wniosku. Oświadczenie drugiego rodzica (opiekuna) nie jest wymagane w razie: 1) ograniczenia drugiemu rodzicowi albo pozbawienia drugiego rodzica władzy rodzicielskiej; 2) ograniczenia albo zwolnienia z opieki drugiego opiekuna dziecka; 3) gdy zachodzą niedające się usunąć przeszkody do uzyskania takiego oświadczenia. W takich sytuacjach trzeba dołączyć do wniosku: 1) prawomocne orzeczenie sądu o ograniczeniu drugiemu rodzicowi władzy rodzicielskiej albo o pozbawieniu drugiego rodzica władzy rodzicielskiej lub 2) prawomocne orzeczenie sądu o ograniczeniu albo zwolnieniu z opieki drugiego opiekuna dziecka lub 3) dokumenty lub pisemne oświadczenie, potwierdzające, że zachodzą niedające się usunąć przeszkody do uzyskania pisemnego oświadczenia drugiego rodzica lub opiekuna dziecka o braku zamiaru korzystania z urlopu wychowawczego przez okres wskazany we wniosku. Jakie dokumenty należy załączyć do wniosku? Do wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego dołączyć trzeba ponadto: 1) pisemne oświadczenie drugiego rodzica lub opiekuna dziecka o okresie, w którym zamierza on korzystać z urlopu wychowawczego, jeżeli zamiarem rodziców lub opiekunów dziecka jest jednoczesne korzystanie z tego urlopu; 2) orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności dziecka, gdy chce się skorzystać z tego dodatkowego urlopu wychowawczego. Pracodawca ma obowiązek udzielić urlopu wychowawczego na okres wskazany we wniosku pracownika. Pracownik ma prawo wycofać wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego nie później niż na 7 dni przed rozpoczęciem tego urlopu, składając pracodawcy pisemne oświadczenie w tej sprawie. Polecamy: Wniosek o urlop wychowawczy - gotowy wzór do druku [CMS_PAGE_BREAK] Uprawnienia i obowiązki na urlopie wychowawczym Podstawowym uprawnieniem rodziców lub opiekunów przebywających urlopach wychowawczych jest trwałość stosunku pracy. Pracodawca nie może bowiem wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego do dnia zakończenia tego urlopu. Kiedy pracodawca może cię zwolnić z pracy na urlopie wychowawczym? Mimo wszystko rozwiązanie przez pracodawcę umowy w tym czasie jest dopuszczalne: - w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także - gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. W czasie urlopu wychowawczego pracownik może bez utraty swych uprawnień podjąć pracę zarobkową u dotychczasowego lub innego pracodawcy albo inną działalność, a także naukę lub szkolenie, jeżeli nie wyłącza to możliwości sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Zobacz: Aktywność zawodowa podczas urlopu wychowawczego Pracownik może zrezygnować z wziętego urlopu wychowawczego: 1) w każdym czasie – za zgodą pracodawcy; 2) po uprzednim zawiadomieniu pracodawcy – najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego podjęcia pracy. Pracodawca ma obowiązek dopuścić pracownika po zakończeniu urlopu wychowawczego do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom zawodowym, za wynagrodzeniem nie niższym od wynagrodzenia za pracę przysługującego pracownikowi w dniu podjęcia pracy na stanowisku zajmowanym przed tym urlopem. Polecamy: Jak wygląda mama na urlopie wychowawczym
Masz działalność gospodarczą? Co z urlopem i zasiłkiem macierzyńskim?
Na jakich zasadach kobiecie prowadzącej działalność gospodarczą przysługuje zasiłek chorobowy, urlop macierzyński i zasiłek macierzyński? Jakie musi spełnić warunki, by otrzymać te świadczenia? Czy podczas urlopu macierzyńskiego mama może prowadzić działalność gospodarczą?
Prowadzisz działalność gospodarczą i zastanawiasz się, czy należy ci się zasiłek chorobowy w ciąży, urlop macierzyński i zasiłek macierzyński? Zebraliśmy wszystkie informacje dotyczące zasad przydzielania świadczeń kobiecie w ciąży na samozatrudnieniu. Zasiłek chorobowy w ciąży a działalność gospodarczą Jeśli prowadzisz własną działalność gospodarczą masz prawo otrzymać zasiłek chorobowy, ale musi spełniać przy tym odpowiednie warunki. Aby na samozatrudnieniu otrzymać zasiłek chorobowy, nie wystarczy opłacenie jednej składki chorobowej. Musisz być ubezpieczona nieprzerwanie przez okres co najmniej 90 dni. Wówczas, po tym okresie, jeśli zachorujesz, nabywasz prawo do zasiłku chorobowego. Wyjątkiem jest sytuacja, jeśli wcześniej byłaś ubezpieczona z innego tytułu (np. na podstawie umowy o pracę) i postanowiłaś kontynuować ubezpieczenie w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Przerwa między poprzednim ubezpieczeniem a ubezpieczeniem z tytułu działalności gospodarczej, nie może być jednak dłuższa niż 30 dni. Pamiętaj, że maksymalny okres przebywania na zasiłku chorobowym w ciąży wynosi 270 dni. Wówczas wysokość zasiłku wynosi 100% podstawy wymiaru. Zasiłek macierzyński Kobietom prowadzącym własną firmę formalnie nie przysługuje urlop macierzyński oraz urlop rodzicielski, bowiem przypada on osobom zatrudnionym na podstawie stosunku pracy. Nie oznacza to jednak, że będziesz pozbawiona prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego. Zasiłek macierzyński otrzyma mama prowadząca własną działalność gospodarczą, która przed narodzinami dziecka lub przyjęcia dziecka w wieku do 7. roku życia na wychowanie (do 10. roku życia w przypadku dziecka, które ma odroczony obowiązek szkolny) opłacała składki na ubezpieczenie chorobowe, które w przypadku osób prowadzących działalność jest dobrowolne. Ważne! Nawet jeśli nie opłacasz składek, należy ci się gwarantowane 1000 zł miesięcznie do końca pierwszego roku życia dziecka! Maksymalny czas pobierania zasiłku macierzyńskiego wynosi 52 tygodnie i przysługuje za okresy odpowiadające okresom: urlopu macierzyńskiego, podstawowy urlop trwa 20 tygodni w przypadku urodzenia lub przyjęcia na wychowanie jednego dziecka (w przypadku urodzenia 2 dzieci przy jednym porodzie lub przyjętych na wychowanie – 31 tygodni, 3 dzieci – 33 tygodnie, 4 dzieci – 35 tygodni, 5 dzieci i więcej – 37 tygodni); urlop rodzicielski trwa 32 tygodnie w przypadku jednego dziecka i więcej w przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka. Zobacz także: Komu przysługuje urlop macierzyński i zasiłek macierzyński? [CMS_PAGE_BREAK] Ile wynosi zasiłek macierzyński? Zasiłek wynosi 100% podstawy wymiaru za okresy tzw. podstawowego urlopu macierzyńskiego i dodatkowego urlopu macierzyńskiego, a jeśli kobieta zdecyduje się także na wykorzystanie urlopu rodzicielskiego, wówczas za czas tego urlopu ZUS nalicza zasiłek w wysokości 60% podstawy wymiaru. Można również w ciągu 14 dni od urodzenia dziecka zadeklarować chęć skorzystania z obu urlopów (tj. macierzyńskiego i rodzicielskiego). Wtedy przez 52 tygodnie urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego otrzyma 80% kwoty zasiłku. Podstawą do wypłacenia danej kwoty zasiłku macierzyńskiego stanowi zadeklarowany miesięczny przychód osiągnięty przez mamę w okresie 12 miesięcy przed zaistnieniem prawa do zasiłku. Jeżeli mama na samozatrudnieniu odprowadza wyższą składkę na ubezpieczenie chorobowe, wówczas otrzyma większe świadczenie macierzyńskie. Ważne: Obecnie trwają w Sejmie prace nad zmianą sposobu obliczania wysokości zasiłku macierzyńskiego. By uzyskać zasiłek w pełnej wysokości, odpowiadającej podwyższonej składce, konieczne będzie więc opłacanie wyższych składek ubezpieczeniowych przez 12 miesięcy przed porodem (do tej pory wystarczyło opłacenie jednej najwyższej składki). Jakie dokumenty należy złożyć aby otrzymać zasiłek macierzyński? Mama prowadząca własną działalność gospodarczą powinna zgłosić się do ZUS wraz z dokumentami: wnioskiem o wypłacenie zasiłku, zaświadczeniem o przewidywanej dacie porodu lub przedstawić odpis aktu urodzenia dziecka, a także zaświadczeniem płatnika składek ZUS. Ponadto, jeśli mama chciałaby pobierać zasiłek macierzyński także w okresie dodatkowego urlopu macierzyńskiego oraz urlopu rodzicielskiego, powinna przed datą rozpoczęcia urlopów ponownie złożyć wyżej wymienione dokumenty. W przypadku ubiegania się o zasiłek macierzyński w okresie urlopu rodzicielskiego, należy złożyć dodatkowo oświadczenie, że drugi rodzic nie będzie korzystał z tego urlopu. Prowadzenie działalności podczas pobierania zasiłku macierzyńskiego Podczas pobierania zasiłku macierzyńskiego mama może równolegle prowadzić działalność gospodarczą bez utraty prawa do zasiłku. W praktyce oznacza to, że może na przykład wystawiać faktury, rachunki. W trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego nie musi opłacać składek na ubezpieczenia emerytalno-rentowe, jednakże składka zdrowotna nadal jest obowiązkowa. Polecamy: Samozatrudnienie a ciąża (ciekawa dyskusja na forum) [CMS_PAGE_BREAK] Urlop wychowawczy Urlop wychowawczy przysługuje matkom prowadzącym samodzielnie działalność gospodarczą. Muszą przy tym spełniać odpowiednie warunki: staż ubezpieczeniowy osoby prowadzącej działalność gospodarczą musi wynosić minimum 6 miesięcy – w tym wypadku budżet państwa opłaci składki emerytalne, rentowe i zdrowotne. W przypadku matek prowadzących własną działalność przez okres krótszy niż 6 miesięcy budżet państwa opłaci jedynie składkę emerytalną. Oznacza to, że osoba taka nie będzie objęta ubezpieczeniem rentownym ani zdrowotnym. matka, która chce sprawować osobistą opiekę nad dzieckiem musi zamknąć działalność lub zawiesić jej prowadzenie. Urlop wychowawczy ten może trwać do 3 lat, jednakże nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 5. roku życia (w przypadku dziecka niepełnosprawnego urlop wychowawczy może trwać do 6. roku życia, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 18. roku życia). Warto przeczytać: Zmiany w macierzyńskim dla bizneswoman w 2015 roku
Kolejna ciąża podczas urlopu wychowawczego – czy należy się zasiłek macierzyński?
Kolejna ciąża nie przerywa urlopu wychowawczego. Urodzenie dziecka w tym czasie uprawnia mamę do otrzymania zasiłku macierzyńskiego.
Ochrona podczas urlopu wychowawczego Urodzenie dziecka podczas urlopu wychowawczego nie przerywa go. Podczas ciąży oraz po urodzeniu dziecka, kobieta nadal przebywa na urlopie wychowawczym. Oznacza to, iż przysługuje jej wówczas ochrona przewidziana w Kodeksie pracy. Jak stanowi art. 1861 Kodeksu pracy pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego do dnia zakończenia tego urlopu. Rozwiązanie przez pracodawcę umowy w tym czasie jest niedopuszczalne. Wyjątkiem jest tu możliwość rozwiązania umowy o pracę w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. W uchwale z dnia 15 lutego 2006 r. Sąd Najwyższy stwierdził, iż przepisy art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. Nr 90, poz. 844 ze zm.) mogą stanowić podstawę rozwiązania stosunku pracy z pracownikiem w okresie urlopu wychowawczego także w sytuacjach, gdy nie zachodzą przesłanki przewidziane w art. 1861 § 1 zdaniu drugim Kodeksu pracy. Oznacza to, iż przesłanką uzasadniająca wypowiedzenie umowy o pracę może być również przeprowadzone przez pracodawcę zatrudniającego więcej niż 20 pracowników zwolnienie grupowe lub indywidualne z przyczyn niedotyczących pracowników. Polecamy: Wniosek o urlop wychowawczy – wzór do druku Zasiłek macierzyński podczas urlopu wychowawczego Urodzenie kolejnego dziecka w trakcie urlopu wychowawczego uprawnia mamę do otrzymania zasiłku macierzyńskiego. Zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko. Zasiłek macierzyński przysługuje przez okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego, okres dodatkowego urlopu macierzyńskiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, okres dodatkowego urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego oraz okres urlopu rodzicielskiego. W praktyce długość otrzymywania zasiłku macierzyńskiego uzależniona jest od tego czy urlop wychowawczy zakończy się po okresie odpowiadającym okresowi urlopu macierzyńskiego czy podczas tego okresu. Wydrukuj też: Wniosek o dodatkowy urlop macierzyński Podstawa prawna Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1502 z późn. zm.); Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 159). Warto wiedzieć: Czy urlop wychowawczy jest płatny?
Urlop macierzyński, ojcowski i rodzicielski 2017 - komu i na jak długo przysługuje?
Jesteś świeżo upieczoną mamą, tatą, planujesz zajść w ciążę lub wziąłeś dziecko na wychowanie - zobacz ile urlopu ci przysługuje!
Urlop macierzyński, rodzicielski i wychowawczy 2017 - dowiedz się, komu przysługują, jakie trzeba spełnić warunki, żeby dostać urlop wychowawczy w 2017 roku i jakie urlopy przysługują ojcu dziecka. Wyjaśniamy, ile trwa każdy z urlopów dla rodziców i kto może z nich skorzystać oraz do kiedy trzeba wykorzystać urlop rodzicielski i wychowawczy. Urlop macierzyński 2017 - komu przysługuje? Narzędzia dla rodziców mamotoja.pl Kalendarz rozwoju niemowlaka Czytaj więcej Urlop macierzyński w 2017 roku jest obowiązkowy i płatny. Przysługuje pracującej kobiecie, która ma wkrótce urodzić dziecko lub właśnie je urodziła, a także kobiecie, która adoptowała lub przyjęła na wychowanie w ramach rodziny zastępczej (poza zawodowymi rodzinami zastępczymi) dziecko do lat 7. Podczas urlopu macierzyńskiego kobieta otrzymuje zasiłek macierzyński w wysokości 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku. Kobiety niepracujące, studentki oraz zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych w pierwszym roku życia dziecka otrzymują 1000 zł miesięcznie. Urlop macierzyński możesz wziąć nawet już 6 tygodni przed porodem, a dalszą jego część – po narodzinach dziecka. Obowiązkowo musisz wykorzystać przynajmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego (pozostałe 6 tygodni musi wtedy wykorzystać ojciec dziecka). Zasiłek macierzyński przysługuje nie tylko mamie zatrudnionej na umowę o pracę. Dostaniesz go również, jeśli pracujesz na umowę zlecenie lub prowadzisz działalność gospodarczą, ale pod warunkiem, że opłacasz składkę na ubezpieczenie chorobowe. Jeśli tego nie robisz, jesteś bezrobotna lub studiujesz, otrzymasz co miesiąc gwarantowane 1000 zł przez pierwszy rok życia dziecka. Ile trwa urlop macierzyński? W 2017 roku urlop macierzyński trwa: 20 tygodni (140 dni) - w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie, 31 tygodni (217 dni) - w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie, 33 tygodnie (231 dni) - w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie, 35 tygodni (245 dni) - w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie, 37 tygodni (259 dni) - w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie. Wzór urlopu macierzyńskiego do druku. Jakie dokumenty potrzebne do wypłaty zasiłku macierzyńskiego? zaświadczenie o przewidywanej dacie porodu - za okres przed porodem oraz skrócony odpis aktu urodzenia dziecka - za okres od dnia porodu. Urlop rodzicielski Jak sama nazwa wskazuje, urlop rodzicielski dotyczy obojga rodziców i przysługuje rodzicom w wymiarze 32 tygodni. Łącznie z urlopem macierzyńskim (20 tygodni), pozwala rodzicom na sprawowanie opieki nad nowonarodzonym dzieckiem aż przez 52 tygodnie. Rodzice mają więc obecnie do dyspozycji: 20-tygodniowy urlop macierzyński (w tym 14 tygodni po porodzie zarezerwowanych jest tylko dla matki); 2-tygodniowy urlop ojcowski; 32-tygodniowy urlop rodzicielski; Z urlopu rodzicielskiego na równych prawach mogą korzystać matka i ojciec dziecka. Mogą też przebywać na urlopie rodzicielskim w tym samym czasie - jego czas trwania skraca się wtedy do 16 tygodni. Urlop rodzicielski można wykorzystać w 4 częściach (minimum 8 tygodni każda) lub jednorazowo. Urlop wychowawczy Urlop wychowawczy będzie można wykorzystać do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 lat. Rodzice nie muszą całkowicie rezygnować z pracy w czasie urlopów. Mogą łączyć urlop rodzicielski z pracą na pół etatu u pracodawcy, który udziela urlopu, albo w trakcie urlopu macierzyńskiego (podstawowego i dodatkowego) oraz urlopu rodzicielskiego mogą pracować na umowę zlecenie, umowę o dzieło lub w ramach prowadzenia działalności gospodarczej. Czytaj też: Wniosek o urlop wychowawczy Urlopy dla rodziców - aktualne dane! Wniosek o urlop rodzicielski Urlop macierzyński 2018
Urlop wychowawczy 2017 – wszystko, co powinnaś wiedzieć
Od 2016 roku zmieniły się przepisy dotyczące urlopu wychowawczego. Sprawdź, czy masz aktualne informacje o urlopie w 2017 roku.
Urlop wychowawczy w 2017 roku przydzielany jest na tych samych zasadach, co w ubiegłym roku. Urlop wychowawczy 2017 można wykorzystać w 5 częściach i w sumie spędzić z dzieckiem 3 lata (36 miesięcy), pod warunkiem, że rodzice podzielą się między sobą urlopem wychowawczym. Dziecko musi spędzić z drugim z opiekunów przynajmniej jeden miesiąc z 36 przysługujących rodzicom w ramach urlopu wychowawczego w 2017 r. Dla kogo urlop wychowawczy w 2017 roku? Masz prawo wystąpić o urlop wychowawczy, czyli o bezpłatny urlop w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, gdy pracujesz co najmniej od sześciu miesięcy. Co ważne, do sześciomiesięcznego czasu zatrudnienia wliczasz też poprzednie okresy pracy. Możesz się wówczas starać o urlop wychowawczy w wymiarze do trzech lat (36 miesięcy, może być w 5 częściach), do wykorzystania do roku, w którym dziecko kończy 6 lat. Kiedy dziecko wymaga stałej opieki ze względu na zły stan zdrowia potwierdzony orzeczeniem o niepełnosprawności, przysługuje ci prawo do urlopu wychowawczego do trzech lat, ale nie trwający dłużej niż do ukończenia przez dziecko osiemnastego roku życia. Nie ma wtedy znaczenia, czy pracownik już wcześniej z takiego urlopu korzystał. Na każde dziecko przysługuje osobny urlop macierzyński i urlop wychowawczy, od 2016 roku nie ma już dodatkowego urlopu macierzyńskiego (czasowo jednak nie tracimy na tej zmianie). Nie ma ograniczeń, jeśli chodzi o łączny czas przebywania pracownika na urlopach wychowawczych udzielanych na kolejne dzieci. Od 2 stycznia 2016 roku mama i tata mogą jednocześnie korzystać z całego urlopu wychowawczego – do tej pory mogli zajmować się dzieckiem razem maksymalnie przez 4 miesiące. Zmienia to oczywiście czas trwania urlopu wychowawczego: jeśli opiekujemy się dzieckiem w tym samym czasie, urlop trwa 16 miesięcy. UWAGA: jeśli nie widzisz naszej galerii zakupowej, dodaj Mamotoja.pl do białej listy w Adblock. Jak starać się o urlop wychowawczy? Aby uzyskać urlop wychowawczy, musisz złożyć odpowiedni wniosek u swojego pracodawcy: we wniosku należy określić datę rozpoczęcia i zakończenia urlopu; jeśli pracownik wykorzystał już część urlopu, należy wskazać ten okres we wniosku, wniosek składa się u pracodawcy najpóźniej na 21 dni przed rozpoczęciem okresu, w którym zamierza się korzystać z urlopu, urlop wychowawczy może być wykorzystany najwyżej w pięciu częściach, rodzice lub opiekunowie dziecka spełniający warunki do korzystania z urlopu wychowawczego mogą korzystać z takiego urlopu jednocześnie, okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Co w urlopie wychowawczym zmieniło się od 2016 roku? Od 02.01.2016 r. weszły w życie następująca zmiany: Rodzicom przysługuje 36 miesięcy urlopu wychowawczego, ale pod warunkiem, że przynajmniej jeden miesiąc spędzi na wychowawczym drugi rodzic (przykładowo mama przebywa na urlopie 35 miesięcy, a tata 1 miesiąc lub odwrotnie). Wyjątkiem są sytuacje, gdy dziecko jest wychowywane przez jednego rodzica, bo drugi nie żyje lub np. został pozbawiony władzy rodzicielskiej. Urlop można dzielić i wykorzystać go w 5 częściach przed ukończeniem przez dziecko 6. roku życia. Rodzice lub opiekunowie mogą korzystać z urlopu wychowawczego jednocześnie przez cały okres urlopu wychowawczego. Zobacz też: Urlop macierzyński 2018 [CMS_PAGE_BREAK] Jestem na urlopie wychowawczym - i co dalej? Podczas urlopu wychowawczego pamiętaj, że twój pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę aż do dnia, w którym urlop się skończy. Rozwiązanie umowy w tym czasie jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji firmy, a także gdy zaistnieją przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika. W trakcie urlopu masz prawo podjąć pracę zarobkową na część etatu u dotychczasowego lub innego pracodawcy albo inną działalność, a także naukę lub szkolenie, jeżeli nie wyklucza to możliwości sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Po zakończeniu urlopu wychowawczego pracodawca ma obowiązek dopuścić cię do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub też na innym, odpowiadającym twoim kwalifikacjom zawodowym. Twoje wynagrodzenie nie może być niższe od tego, jakie otrzymywałaś w dniu podjęcia pracy na tym stanowisku przed urlopem. Pamiętaj, że gdyby w czasie trwania twojego urlopu pracodawca dowiedział się, iż zaprzestałaś sprawowania opieki nad dzieckiem, może wezwać cię do pracy w ustalonym przez siebie terminie, nie później jednak niż w ciągu 30 dni i nie wcześniej niż przed upływem trzech dni. W czasie urlopu wychowawczego pracownikowi nie przysługuje wynagrodzenie. Natomiast osoba korzystająca z urlopu wychowawczego ma prawo do zasiłku wychowawczego. Warunkiem jego uzyskania jest spełnienie kryterium dochodowego. Należy pamiętać, że funkcją zasiłku wychowawczego jest wsparcie socjalne rodziny, a nie wyrównanie utraconego dochodu. Chcę zrezygnować z urlopu wychowawczego Możesz zrezygnować z urlopu wychowawczego: w każdym czasie, za zgodą pracodawcy, po uprzednim zawiadomieniu pracodawcy, najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego podjęcia pracy, całkowicie, a także złożyć u pracodawcy wniosek o obniżenie wymiaru czasu pracy do wymiaru nie niższego niż połowa pełnego wymiaru w okresie, w którym mogłabyś korzystać z urlopu. Zobacz też: Czy urlop wychowawczy chroni cię przed zwolnieniem z pracy? Wydrukuj gotowy wniosek o urlop wychowawczy Wydrukuj wzór pozwu o alimenty
Wnioski o urlopy dla rodziców - do druku
Zanim pójdziesz na urlop - macierzyński, rodzicielski, wychowawczy czy ojcowski - musisz złożyć pisemny wniosek u swojego pracodawcy. Przygotowaliśmy gotowe wzory niezbędnych wniosków, które możesz pobrać i wydrukować.
Jeśli dopiero spodziewasz się dziecka, czeka cię najpierw urlop macierzyński, potem będziesz mogła skorzystać z dodatkowego urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego. To mnóstwo czasu dla ciebie i dziecka. Na jakich zasadach udzielane są urlopy dla obojga rodziców, kiedy trzeba złożyć wnioski, czy można zmienić decyzję i co z wynagrodzeniem za czas spędzony na urlopie? Te wszystkie ważne informacje znajdziesz w naszych krótkich poradnikach wraz z gotowymi wnioskami o urlopy do pobrania i wydrukowania.
Tacierzyński i ojcowski: urlopy dla młodych ojców
Młodemu tacie na razie przysługują trzy rodzaje urlopów po urodzeniu dziecka: tacierzyński, ojcowski i wychowawczy. Czym się różnią?
Urlop tacierzyński Urlop tacierzyński to po prostu część urlopu macierzyńskiego. Młoda mama po wykorzystaniu 14 tygodniu przysługującego jej urlopu macierzyńskiego może resztę „oddać” ojcu dziecka. Wynika z tego, że urlop tacierzyński może wynosić od 6 tygodni (w przypadku pierwszego dziecka) albo od 8 tygodni (w przypadku drugiego). Urlop tacierzyński należy się ojcu także wtedy, kiedy podczas urlopu macierzyńskiego mama niemowlęcia trafi do szpitala – w takim wypadku urlop tacierzyński może wynosić tyle dni, ile mama jest w szpitalu. Młodemu tacie przysługuje też prawo do tzw. dodatkowego urlopu macierzyńskiego, z którego nie skorzystała mama, ale w jego przypadku ten dodatkowy urlop będzie krótszy (dwa tygodnie zamiast sześciu, które przypadłyby mamie). Urlop ojcowski Urlop ojcowski przysługuje każdemu pracującemu na etat tacie i nie ma wpływu na długość urlopu wypoczynkowego. Urlop ojcowski wynosi dwa tygodnie. Tata musi wykorzystać go w ciągu 12 miesięcy od urodzenia dziecka. W praktyce często ojcowie decydują się na urlop ojcowski tuż po porodzie dziecka, dzięki czemu mogą spędzić najtrudniejszy okres razem z maluszkiem i jego mamą. Podczas urlopu ojcowskiego tata dostaje zasiłek macierzyński, wypłacany przez ZUS. Zasiłek oblicza się na podstawie średniej z ostatnich 12 miesięcy pensji taty. Co ważne, urlopu ojcowskiego nie można rozbijać na części. Urlop wychowawczy Podstawowy urlop wychowawczy wynosi łącznie 35 miesięcy, jest bezpłatny i może być wykorzystany zarówno przez mamę, jak i tatę. Oprócz tego każdemu z rodziców przysługuje jeszcze dodatkowo po jednym miesiącu urlopu, którego nie można „oddać”. Oznacza to, że np. cały urlop wychowawczy wynosi 37 miesięcy, przy czym jeden z rodziców może wykorzystać maksymalnie tylko 36 miesięcy. Jeżeli drugi z rodziców nie wykorzysta przysługującego mu miesiąca, ten niestety przepadnie. Co ciekawe, tata i mama dziecka mogą wziąć równocześnie urlop wychowawczy, nie może on jednak trwać dłużej niż cztery miesiące. Do tego mogą dzielić między siebie urlop wychowawczy (każdy z rodziców może z niego skorzystać pięć razy)). Urlop wychowawczy można rozpocząć w dowolnym momencie (niekoniecznie tuż po macierzyńskim czy ojcowskim), ale przysługuje on jedynie dopóki dziecko nie skończy czterech lat.
Poradnik prawny dla kobiet w ciąży i mam 2013/2014
Jesteś w ciąży, wkrótce rodzisz albo właśnie zostałaś mamą? Sprawdź swoje prawa - zmiany w prawie pracy dla kobiet w ciąży i po porodzie objaśnia prawnik.
Będąc świeżo upieczoną mamą z wykształceniem prawniczym, aktualnie „relaksującą się” na urlopie macierzyńskim, uznałam, że mogę zrobić coś jeszcze oprócz zmieniania pieluch. Stworzyłam bloga (www.prawniknamacierzynskim.pl), by za jego pośrednictwem pomagać innym mamom w przedzieraniu się przez gąszcz przepisów prawnych związanych z macierzyństwem, choć nie tylko. Opowiem o prawach, które przysługują ci jako pracownikowi w związku z nową sytuacją życiową, jaką jest ciąża i urodzenie dziecka. Zacznijmy od początku. Dwie kreski na teście Gratulacje! Idź do lekarza po zaświadczenie o ciąży i zanieś je pracodawcy. Pamiętaj, że pierwsza wizyta u lekarza musi przypadać przed upływem 10. tygodnia ciąży, a kolejne przynajmniej raz na trymestr. Udokumentowane wizyty lekarskie w karcie ciąży będą potem warunkiem koniecznym do wypłaty tzw. becikowego. Pracodawca musi wiedzieć, że jesteś w odmiennym stanie, bowiem od tej chwili będziesz objęta szczególną ochroną. Na czym polega ochrona przyszłej mamy? Ciężarnej nie można wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę. Nie będziesz jednak chroniona, gdy: Rażąco naruszyłaś swoje obowiązki i zwolnią cię dyscyplinarnie. Pracodawca ogłosi upadłość lub jest w likwidacji. Jesteś na umowie na czas próbny nie przekraczający jednego miesiąca. Pamiętaj, że gdy zawarłaś umowę na czas określony albo okres próbny przekraczający 1 miesiąc, przepisy chronią cię w mniejszym stopniu. Pracodawca może cię zwolnić, choć nie zawsze – jeśli koniec twojej umowy przypadałby po 3. miesiącu ciąży, to ulegnie ona automatycznemu przedłużeniu aż do dnia porodu. W praktyce oznacza to, że będziesz mieć prawo do zasiłku macierzyńskiego, mimo że twoja umowa o pracę już wygaśnie. Jeżeli w chwili wypowiedzenia umowy nie byłaś jeszcze w ciąży, ale byłaś w tym stanie, gdy umowa o pracę miałaby się formalnie zakończyć, wypowiedzenie jest nieważne, a pracodawca musi przyjąć się z powrotem do pracy. Ciężarnych ani karmiących nie wolno zatrudniać przy pracach szczególnie uciążliwych. Do takich prac należą m.in. prace związane z wysiłkiem fizycznym, w hałasie, pod ziemią i na wysokości. Jeśli tak się składa, że wykonujesz jedną z nich, pracodawca powinien zmienić twoje warunki pracy, aby wyeliminować zagrożenie. Jeżeli jest to niemożliwe, powinien zwolnić cię na czas niezbędny z obowiązku pracy. Pamiętaj, że za czas takiego zwolnienia przysługuje ci wynagrodzenie. Ciężarnej nie wolno zatrudniać w godzinach nadliczbowych ani delegować poza stałe miejsce pracy bez jej zgody. Jeśli pracujesz w porze nocnej, pracodawca powinien zmienić twój rozkład czasu pracy lub przenieść cię do innej pracy. Jeżeli w czasie ciąży zachorujesz, to będąc na zwolnieniu, otrzymasz zasiłek chorobowy w wysokości 100 proc. wynagrodzenia. Pracodawca powinien udzielić ci zwolnienia od pracy na zalecone przez lekarza badania lekarskie, jeżeli nie mogą być wykonane poza godzinami pracy. Za ten czas nieobecności także przysługuje wynagrodzenie. Poród i co dalej? Jeśli w ciąży tych przepisów było garść, to teraz wysypią się jak z worka. Urlop macierzyński 2013 Kiedy szczęśliwie zakończysz już okres ciąży i zostaniesz mamą, przysługuje ci urlop macierzyński, w czasie którego otrzymasz zasiłek macierzyński w wysokości 100 proc. pensji. Długość urlopu macierzyńskiego zależy od liczby urodzonych przy porodzie dzieci. Przy jednym przysługuje 20. tygodni, przy dwóch – 31. tygodni, trzech – 33. tygodni, czterech – 35. tygodni, pięciu i więcej – 37. tygodni. Co najmniej 2 tygodnie urlopu macierzyńskiego mogą przypadać przed przewidywaną datą porodu. Czytaj więcej: urlop macierzyński 2014 To jednak nie koniec czasu, który możesz przeznaczyć na opiekę nad dzieckiem. Po zakończeniu podstawowego urlopu macierzyńskiego, możesz złożyć do pracodawcy wniosek o udzielenie tzw. dodatkowego urlopu macierzyńskiego, w czasie którego także otrzymasz świadczenie w wysokości pensji. Na razie urlop dodatkowy może wynosić do 4 tygodni przy urodzeniu jednego dziecka, ale docelowo będzie wynosił 6 tygodni lub 8 przy urodzeniu więcej niż jednego dziecka. W czasie dodatkowego urlopu możesz podjąć u pracodawcy pracę na część etatu. Decyzja ta należy do ciebie, podobnie jak i decyzja, czy wykorzystasz cały urlop dodatkowy czy tylko część. Pamiętaj jednak, że dodatkowy urlop macierzyński jest udzielany jednorazowo, a zatem nie można wykorzystać połowy teraz, a drugiej połowy w przyszłym roku. Uwaga! W natłoku matczynych obowiązków, kiedy każdy dzień przypomina poprzedni, łatwo przegapić terminy. Pilnuj ich, bowiem wniosek o dodatkowy urlop powinnaś złożyć swemu pracodawcy najpóźniej na 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Od redakcji: Urlop macierzyński 2014 Urlopu macierzyńskiego nie można się zrzec, jest obowiązkowy. Masz jednak możliwość powrotu do pracy już po 14 tygodniach urlopu, jeśli pozostałą część wykorzysta tata dziecka. Oboje rodzice muszą złożyć pisemne wnioski – mama, że rezygnuje z reszty urlopu, a tata, że chce go przejąć. Jest też macierzyński urlop dodatkowy: może trwać do 6 tygodni, a le nie trzeba z niego nie skorzystać, tylko wrócić do pracy albo wziąć tylko część urlopu (nie mniej niż tydzień lub jego wielokrotność). Można przekazać go tacie dziecka lub podzielić na 2 części (np. po 3 tygodnie dla mamy i taty) lub połączyć go z pracą na nie więcej niż pół etatu. Gdy wykorzystasz podstawowy urlop macierzyński i dodatkowy (w pełnym wymiarze), masz prawo do 26 tygodni urlopu rodzicielskiego. Ten urlop też można skrócić, ale część, którą chcesz wykorzystać, nie może być krótsza niż tydzień lub jego wielokrotność. Urlopem rodzicielskim można się także podzielić z tatą dziecka: • połowę urlopu wykorzystujesz ty, drugą twój partner • tata ma dwie części urlopu, ty jedną lub odwrotnie • dzielicie się urlopem na zmianę (mama, tata, mama) • jednocześnie opiekujecie się dzieckiem – wtedy urlop rodzicielski trwa 13 tygodni. [CMS_PAGE_BREAK] Urlop wychowawczy Jeżeli zamierzasz poświęcić swojemu dziecku trochę więcej czasu i planujesz odłożyć powrót do pracy na później, złóż wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego. Urlop taki należy się, jeżeli przepracowałaś, jako pracownik, co najmniej 6 miesięcy w swoim życiu. Urlop może trwać do 3 lat, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 4. roku życia. Pamiętaj, że w przeciwieństwie do urlopu macierzyńskiego wychowawczy może być wykorzystany na raty. Czytaj więcej: urlop wychowawczy 2014 Jakie prawa przysługują na urlopie wychowawczym? Wprawdzie w trakcie tego urlopu nie otrzymasz już zasiłku macierzyńskiego, ale jego okres zalicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Aż do dnia zakończenia tego urlopu twój pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę. Wyjątkiem jest zwolnienie dyscyplinarne oraz ogłoszenie upadłości lub likwidacji pracodawcy. W czasie urlopu wychowawczego możesz sobie dorobić, pracując dorywczo u swojego lub innego pracodawcy, prowadzić działalność gospodarczą, a także podjąć naukę lub szkolenie. Warunkiem jest, aby te dodatkowe obowiązki nie przeszkodziły ci w sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Co robić, jeśli wnioskowałaś o udzielenie trzyletniego urlopu, a zmieniły ci się plany? Możesz z niego zrezygnować z dnia na dzień, o ile pracodawca się na to zgodzi. Jeżeli wiesz, że nie lubi takich niespodzianek, nie ryzykuj i poinformuj go o tym najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego powrotu, wówczas nie będzie miał wyjścia, jak zaakceptować twój szybszy powrót. Powrót do pracy Gdy wracasz do pracy zarówno bezpośrednio po macierzyńskim, jak i po wychowawczym, pracodawca ma obowiązek przyjąć cię na dotychczasowe stanowisko, a jeżeli nie jest to możliwe, na równorzędne, odpowiadające twoim kwalifikacjom i dotychczasowemu wynagrodzeniu. Przepisy w tym zakresie posiadają pewną lukę – wprawdzie pracodawca musi przyjąć matkę z powrotem do pracy, ale nie ma zakazu, aby nazajutrz umowę o pracę jej wypowiedział. Ochrona przed zwolnieniem Wyjątkiem jest sytuacja, w której matka nie wraca na pełen etat, tylko na jego część. Jeżeli wciąż nie wykorzystałaś urlopu wychowawczego, możesz złożyć pracodawcy propozycję, że wrócisz jedynie na część etatu. Jeśli będzie to co najmniej połowa etatu, nie będzie mógł odmówić, a – co najważniejsze – przez następne 12 miesięcy będziesz dodatkowo chroniona przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy. Rozwiązanie umowy w tym czasie jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy czy dyscyplinarki. Przerwa na karmienie Jeżeli karmisz piersią, masz prawo do dwóch półgodzinnych przerw w pracy. Mogą być wykorzystane łącznie. W wypadku większej liczby dzieci przerwy wynoszą po 45 minut każda. Becikowe Dotychczas becikowe przyznawano niezależnie od dochodów, teraz dostaną je rodziny, w których dochód na głowę nie przekracza 1922 zł. Wniosek o becikowe możesz złożyć w urzędzie miasta, gminy bądź w ośrodku pomocy społecznej (tam też dostaniesz formularz wniosku). Masz na to 12 miesięcy od dnia urodzenia dziecka. Czytaj więcej: becikowe 2013
Pracujesz i lada dzień zostaniesz mamą? Czeka cię urlop macierzyński i – jeśli zechcesz – urlop wychowawczy. Sprawdź, jak długo będziesz mogła zostać z dzieckiem w domu, ile dostaniesz pieniędzy i jakie prawa ci przysługują.
Urlop macierzyński Urlop macierzyński przysługuje mamie zatrudnionej na umowę o pracę, na umowę zlecenie lub prowadzącej działalność gospodarczą, ale pod jednym warunkiem – jeśli opłaca składkę na ubezpieczenie chorobowe. Podczas trwania urlopu macierzyńskiego kobieta dostaje 100 proc. wynagrodzenia. Urodziłaś jedno dziecko? Masz prawo do 20 tygodni urlopu macierzyńskiego. Urodziłaś więcej niż jednego maluszka? Będziesz mogła zostać w domu dłużej. Np. w przypadku bliźniąt należy ci się 31 tygodni, a czworaczków – aż 35 tygodni. 6 tygodni urlopu macierzyńskiego możesz wziąć jeszcze przed porodem, a kolejne – po narodzinach dziecka. Jest to urlop obowiązkowy. Wydrukuj wniosek o urlop macierzyński Pamiętaj, by powiadomić pracodawcę o narodzinach maluszka: akt urodzenia dziecka i zaświadczenie ze szpitala powinny trafić do kadr twojej firmy (może je tam zanieść ktoś inny, np. tata). Co najmniej dwa tygodnie urlopu możesz wykorzystać przed przewidywaną datą porodu, a więc jeśli jego przypuszczalny termin wyznaczono np. na koniec września, już w połowie miesiąca możesz nie przychodzić do pracy. Nie musisz wykorzystywać całego urlopu Jeśli chcesz, możesz wrócić do pracy po 14 tygodniach (ale nie wcześniej), przekazując pozostałe wolne tygodnie tacie dziecka (to jest tzw. urlop tacierzyński). O takim rozwiązaniu każde z was musi poinformować swojego pracodawcę z wyprzedzeniem, oczywiście na piśmie. Niestety, nie możecie korzystać z urlopu równocześnie. Dodatkowy urlop macierzyński Zarówno tobie, jak i tacie dziecka przysługuje również prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego. Możecie z niego skorzystać bezpośrednio po zakończeniu urlopu macierzyńskiego. Przysługuje ci 6 tygodni urlopu dodatkowego macierzyńskiego. Wydrukuj wniosek o dodatkowy urlop macierzyński Urlop rodzicielski – NOWOŚĆ Gdy skorzystasz z podstawowego i dodatkowego urlopu macierzyńskiego (w pełnym wymiarze), masz prawo do 26 tygodni urlopu rodzicielskiego. Ten urlop też można skrócić, ale część, którą chcesz wykorzystać, nie może być krótsza niż tydzień. Urlopem rodzicielskim można się także podzielić z tatą dziecka. Urlop wychowawczy Możesz zostać z dzieckiem nawet 3 lata Urlop wychowawczy można wykorzystać w dowolnym terminie, do ukończenia przez dziecko 5 lat. Może zostać podzielony na maks. 4 części. Taki urlop jest co prawda bezpłatny, ale ma swoje zalety: wlicza się go do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Wniosek musisz złożyć co najmniej dwa tygodnie przed datą jego rozpoczęcia. Z urlopu wychowawczego można wrócić do pracy wcześniej Jeśli pracodawca się zgodzi, możesz zrezygnować z urlopu z dnia na dzień. Możesz też po prostu powiadomić firmę o powrocie do pracy, ale wówczas powinnaś to zrobić z miesięcznym wyprzedzeniem. Wolno ci także skorzystać z urlopu na raty, ale najwyżej w czterech częściach i nie dłużej niż do czwartych urodzin malucha. Z urlopu wychowawczego możesz wrócić do pracy na część etatu (nie mniej niż połowę) W okresie, gdy przysługuje ci urlop wychowawczy, pracodawca nie może ci odmówić tego prawa. Jeśli jesteś zatrudniona na czas określony, urlop wygaśnie z dniem rozwiązania stosunku pracy. Urlop wychowawczy dla mam adopcyjnych Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego oraz urlop dodatkowy przysługuje ci także w wypadku, gdy nie urodziłaś dziecka, lecz przyjęłaś je na wychowanie i wystąpiłaś do sądu z wnioskiem o adopcję albo przyjęłaś je na wychowanie jako rodzina zastępcza (nie dotyczy to jednak rodzin zastępczych zawodowych niespokrewnionych z dzieckiem). Podobnie jak świeżo upieczonym mamom, przysługuje ci 20 tygodni (lub więcej, jeśli opiekujesz się więcej niż jednym dzieckiem) plus dwa tygodnie (lub więcej, jeśli dzieci jest więcej). Z urlopu możesz skorzystać, jeśli przyjęty przez ciebie malec nie ukończył siedmiu lat. Po czym poznać, że dziecko jest gotowe, by pójść do przedszkola? FILM View Ediplayer on the source website
Twoje prawa w ciąży i po porodzie - kiedy i o czym powinnaś pamiętać
Prawo gwarantuje wiele przywilejów kobiecie w ciąży. Niektóre dotyczą pracy, inne urlopów i finansów. Sprawdź, jakich dopełnić formalności, by z nich skorzystać.
Jeśli spodziewasz się dziecka, na pewno bardziej niż prawne przywileje pochłania cię teraz przygotowanie do porodu i nowych wyzwań, jakie niesie macierzyństwo. Dlatego przygotowaliśmy ściągę, w której opisujemy, jakie czekają cię formalności i kiedy powinnaś ich dopełnić. Pilnuj terminów, a bez problemu dostaniesz to, co prawo gwarantuje każdej kobiecie w ciąży i mamie. Jakie prawne przywileje ma kobieta w ciąży? Na początku ciąży powiedz o swoim stanie pracodawcy. Nie bój się tego kroku. Gdy przedstawisz zaświadczenie lekarskie o ciąży (nie może to być jednak tylko wynik badania USG) zostaniesz objęta szczególną ochroną, jaką prawo gwarantuje kobiecie w ciąży. Pracownica, która spodziewa się dziecka nie może wyjeżdżać w delegacje, pracować w nocy, w godzinach nadliczbowych lub tam, gdzie praca jest uciążliwa czy szkodliwa dla zdrowia. Jeśli tak wyglądają twoje obowiązki, pracodawca musi przenieść cię na inne stanowisko, a ty zachowasz swoją dotychczasową pensję. Jeśli taka zmiana okaże się niemożliwa, szef powinien zwolnić cię ze świadczenia pracy (za ten czas przysługuje ci wynagrodzenie). Gdy źle znosisz ciążę, masz prawo do 270 dni zwolnienia. W tym czasie przysługuje ci 100-proc. zasiłek chorobowy. W 24. tygodniu ciąży poproś swojego lekarza, by wydał ci zaświadczenie potwierdzające, że jesteś pod opieką medyczną. Taki dokument będzie ci potrzebny do uzyskania tzw. becikowego. w 34. tygodniu ciąży możesz rozpocząć urlop macierzyński. Masz prawo zrobić to sześć tygodni przed porodem, składając wniosek u swojego pracodawcy. Nie musisz jednak korzystać z tego przywileju. Jeśli zdecydujesz inaczej, urlop macierzyński zacznie się od dnia, w którym dziecko przyjdzie na świat. Przez całą ciążę systematycznie zgłaszaj się na wizyty u lekarza i wykonuj badania, na które ginekolog cię kieruje. Jeśli nie możesz umawiać się na nie po pracy lub przed nią, skorzystaj z prawnej możliwości i poświęć na to godziny, w których zwykle pracujesz. Zobacz też: Kalkulator urlopu macierzyńskiego Jakie prawne przywileje ma kobieta po porodzie? Gdy dziecko przyjdzie na świat, powiadom o tym fakcie swojego pracodawcę. Ojciec dziecka powinien dostarczyć do działu kadr twojej firmy akt urodzenia dziecka i zaświadczenie ze szpitala, które są potrzebne, abyś zyskała prawo do urlopu macierzyńskiego. Po tygodniu od porodu czas pomyśleć o becikowym (nie musisz się z tym spieszyć, bo wniosek o becikowe możesz złożyć w terminie 12 miesięcy od daty porodu). Przysługuje ono mamie (tacie lub opiekunowi prawnemu dziecka) w wysokości 1000 zł, jeśli w dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 1922 zł. Aby uzyskać becikowe, złóż wniosek w opiece społecznej lub urzędzie gminy i przedstaw zaświadczenie, że podczas ciąży byłaś pod opieką lekarską, skrócony akt urodzenia dziecka i ksero dowodu osobistego. Zobacz też: Jakie dokumenty do becikowego 2014 [CMS_PAGE_BREAK] Po 14 tygodniach od porodu możesz wrócić do pracy, jeśli z dzieckiem w domu zdecyduje się zostać jego tata. Możecie zamienić się i pozostałą część urlopu macierzyńskiego weźmie tata (ojcu pozostanie 6 tygodni). W takiej sytuacji na 7 dni przed upływem 14. tygodnia złóż u swojego pracodawcy wniosek o rezygnacji z części urlopu i zamiarze powrotu do pracy. Jednocześnie ojciec dziecka powinien pisemnie potwierdzić, że chce skorzystać z reszty urlopu. Po 4 miesiącach od porodu urlop macierzyński zbliża się do końca. Masz teraz prawo do dodatkowego płatnego urlopu macierzyńskiego (jest dobrowolny), który trwa sześć tygodni. jeśli się na niego decydujesz, powiadom pracodawcę, składając wniosek o urlop 7 dni przed jego rozpoczęciem. Po 6 miesiącach od porodu (dokładnie po 26 tygodniach), gdy skończy się dodatkowy urlop macierzyński, możesz rozpocząć urlop rodzicielski, który w pełnym wymiarze trwa kolejne 26 tygodni. Nie jest obowiązkowy. Masz możliwość wykorzystać jego część (nie mniej niż tydzień lub jego wielokrotność), przekazać go tacie dziecka lub podzielić na 2 części (np. po 3 tygodnie dla mamy i taty). Innym rozwiązaniem jest połączenie go z pracą na nie więcej niż pół etatu. Po urlopie rodzicielskim przysługuje ci jeszcze prawo do urlopu wychowawczego, który trwa do 36 miesięcy. Możesz wykorzystać go w dowolnym terminie, jednak nie później niż do czasu, gdy dziecko skończy pięć lat. Urlop wychowawczy jest bezpłatny. Istnieje możliwość podzielenia go na pięć części. W czasie trwania urlopu wychowawczego kobieta jest objęta ubezpieczeniem społecznym. Wniosek o urlop wychowawczy złóż na dwa tygodnie przed datą jego rozpoczęcia. Od tego momentu pracodawca nie może cię zwolnić, chyba że dyscyplinarnie albo gdy firma ogłasza upadłość lub zostanie postawiona w stan likwidacji. Jeśli wróciłaś do pracy i karmisz piersią możesz skorzystać z przerw w pracy (konieczne jest zaświadczenie lekarza). W ciągu dnia masz prawo do: - jednej przerwy półgodzinnej – gdy pracujesz krócej niż 6 godzin, - dwóch przerw po 30 minut każda – gdy pracujesz więcej niż 6 godzin, - dwóch przerw po 45 minut każda – gdy karmisz więcej niż jedno dziecko. Przerwy są płatne. Można je łączyć. Pracodawca nie może ci ich odmówić. Zobacz też: Kalkulator urlopu wychowawczego Inne prawne przywileje związane z opieką nad dzieckiem Gdy wychowujesz dziecko, przysługują ci: 2 dni płatne w ciągu roku na opiekę; zasiłek opiekuńczy - dostaniesz go, jeśli dziecko nie skończyło 8 lat, jest zdrowe, ale np. zamknięto żłobek i musisz się nim zająć lub ma ponad 8 lat, jest chore i wymaga opieki. Zasiłek przysługuje przez 60 dni w roku. Natomiast jeśli dziecko ukończyło już 14 lat, zachoruje i wymaga twojej opieki, będziesz go otrzymywać przez 14 dni.
Aktywność zawodowa podczas urlopu wychowawczego: co można, a czego nie
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika przebywającego na urlopie wychowawczym? Dowiedz się, jakie masz możliwości zarabiania podczas urlopu wychowawczego.
Pracownik ma prawo podjąć pracę, inną działalność, a także naukę i szkolenie podczas przebywania na urlopie wychowawczym. Zajęcia te nie mogą jednak wyłączać możliwości osobistej opieki nad dzieckiem. Przebywanie na urlopie wychowawczym nie zwalnia również z obowiązku zachowania lojalności wobec pracodawcy. Praca podczas urlopu wychowawczego Art. 1862 § 1 k.p. dopuszcza możliwość podjęcia pracy zarobkowej oraz innej działalności przez pracownika korzystającego z urlopu wychowawczego. W przypadku kobiety może to być na przykład praca polegająca na pomaganiu mężowi w prowadzeniu działalności gospodarczej. Aktywność taka nie może jednak kolidować z podstawowym celem korzystania z urlopu wychowawczego jakim jest sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem. W przypadku ustalenia, że pracownik trwale zaprzestał sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, pracodawca może wezwać pracownika do powrotu do pracy w terminie przez siebie ustalonym. Termin ten, zgodnie z 1862 § 2 k.p, musi się mieści w przedziale od czterech do trzydziestu dni od dnia wezwania. Stała praca jest bowiem jednoznaczna z trwałym zaprzestaniem sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Kiedy można zwolnić pracownika na urlopie wychowawczym? Pomimo generalnej ochrony stosunku pracy pracowników przebywających na urlopie wychowawczym, pracodawca może rozwiązać bez wypowiedzenia umowę o pracę z takim pracownikiem. Zwolnienie pracownika dopuszcza 1861 § 1 k.p. Rozwiązania umowy jest uzależnione od wystąpienia przynajmniej jednej z przesłanek określonych w art. 52 § 1 k.p. Są to: - ciężkie naruszenie przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych, - popełnienie przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku (jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem, lub zawiniona przez pracownika utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku). Tylko miesiąc na zwolnienie bez wypowiedzenia Możliwość rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia jest dodatkowo ograniczona w czasie. Pracodawca nie może rozwiązać umowy po upływie miesiąca od uzyskania wiedzy o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie. Zgodnie jednak z art. 100 § 2 k.p. pracownik ma między innymi obowiązek dbać o dobro zakładu pracy, chronić jego mienie oraz zachować w tajemnicy informacje, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę. Naruszeniem tego obowiązku będzie ujawnienie tajemnicy przedsiębiorstwa i wykorzystanie jej w działalności konkurencyjnej w sposób narażający pracodawcę na szkodę. Tajemnicą przedsiębiorstwa są np. informacje o dostawcach lub klientach i cenach im oferowanych. Przekazanie takich informacji podmiotom zewnętrznym, albo wykorzystanie we własnej działalności konkurencyjnej w stosunku do pracodawcy, może narazić pracodawcę na szkodę. Obowiązek zachowania tajemnicy dotyczy wszystkich osób zatrudnionych u danego pracodawcy. [CMS_PAGE_BREAK] Przykłady naruszenia obowiązku pracowniczego podczas urlopu wychowawczego Przepis dotyczący zachowania tajemnicy jako naruszenie obowiązku wskazuje każde działanie, które mogłoby narazić pracodawcę na szkodę. Rzeczywiste powstanie szkody nie jest zatem konieczne do ustalenia naruszenia obowiązku. Wystarczy sama możliwość powstania szkody po ujawnieniu informacji. Sąd Najwyższy w wyroku z 3 marca 2005 r. I PK 263/04 stwierdził, że „Prowadzenie działalności konkurencyjnej po odmowie zawarcia umowy o zakazie konkurencji oraz pomimo sprzeciwu pracodawcy jest świadomym naruszeniem przez pracownika obowiązku dbałości o dobro zakładu (art. 100 § 2 pkt 4 KP) i może stanowić uzasadnioną przyczynę rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 § 1 pkt 1 KP).” w przedstawionym stanie faktycznym: Jeśli założymy sytuację, w której kobieta, na stałe zatrudniona jest w piekarni, a podczas przebywania na urlopie wychowawczym pomaga w piekarni prowadzonej przez męża, znajdującej się w pobliżu głównego miejsca zatrudnienia i jednocześnie wykorzystuje kontakty z tego miejsca pracy, dopuszcza się rażącego naruszenia obowiązków pracowniczych. Pracownica podejmuje bowiem w konkurencyjnej do pracodawcy firmie jej męża. Zachowanie pracownicy polegające na wykorzystaniu informacji handlowych uzyskanych w związku z pracą, może być podstawą do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia nawet w sytuacji przebywania na urlopie wychowawczym. W przedstawionej powyżej sytuacji przeszkody nie stanowiłoby również to, że naruszanie obowiązków pracowniczych rozpoczęło się dawniej niż przed miesiącem. Określony w art. 52 § k.p. jednomiesięczny termin na rozwiązanie umowy, liczony od momentu uzyskania wiadomości o okolicznościach stanowiących podstawę do rozwiązania, w przypadku okoliczności trwających ciągle liczy się od zajścia ostatniego ze zdarzeń składających się na naruszenie (Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 1997-12-19, I PKN 443/97). Urlop wychowawczy i zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych Odrębnym problemem jest obowiązek zgłoszenia do ubezpieczenia osoby świadczącej pracę, która jednocześnie korzysta z urlopu wychowawczego udzielonego przez innego pracodawcę. Zgodnie z poglądem wielokrotnie prezentowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym w Uchwale Sądu Najwyższego - Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z 23 maja 2006 (III UZP 2/06) „Osoby, które w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego lub urlopu wychowawczego pozostają w stosunku pracy i równocześnie prowadzą pozarolniczą działalność podlegają ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu prowadzenia tej działalności (art. 6 ust. 1 pkt 5 w związku z art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, Dz.U. Nr 137, poz. 887 ze zm.).” Art. 6 ust. 1 pkt 5 stanowi, że ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym objęte są osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą oraz osoby z nimi współpracujące. Małżonek osoby prowadzącej działalność gospodarczą jest uznawany za osobę współpracującą, jeżeli pozostaje z przedsiębiorcą we wspólnym gospodarstwie domowym i współpracuje przy prowadzeniu działalności (art. 8 ust. 11. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). W przedstawionym stanie faktycznym pracownica pomagająca mężowi w prowadzeniu działalności gospodarczej powinna zostać zgłoszona do ubezpieczeń społecznych przez męża. Zobacz też: Podnieś kwalifikacje zawodowe podczas urlopu wychowawczego Jak szukać pracy po urlopie wychowawczym? 5 kroków do sukcesu Jak wygląda mama na wychowawczym?
Jestem tatą na wychowawczym. Niektóre dziewczyny nazywają mnie bohaterem. Niektórzy faceci patrzą na mnie jak na kosmitę. A co na to moje dzieci?
Panowie, przyznajcie szczerze: ile czasu spędzacie codziennie z własnymi pociechami? Godzinę, dwie, a może więcej? Jak często udaje wam się zdążyć na wieczorną kąpiel? Czy nawet jeśli jesteście w domu, zawsze kąpiecie swoje dziecko? Jeszcze przed narodzinami Kubusia zrobiłem rachunek sumienia i – niestety – nie wypadł on najlepiej. Okazało się, że w ciągu ostatnich dwóch lat kąpałem Agatkę mniej więcej co drugi wieczór – a robię to zawsze, gdy jestem w domu. Wniosek? Tylko połowę wieczorów w miesiącu spędziłem z malutką. Nie najlepszy wynik, prawda? Nie chodzi jednak tylko o kąpiele, ale przede wszystkim o to, by własnych dzieci nie oglądać wyłącznie w weekendy. Dlatego postanowiłem to zmienić i już za kilka tygodni przestaję... pracować! Wybieram się na długi urlop. Wychowawczy. Przed decyzją o urlopie wychowawczym taty Oczywiście, że decyzji nie podjąłem pochopnie. Zastanawiałem się nad tym pomysłem przez kilka miesięcy (!), wnikliwie rozważyłem wszystkie za i przeciw. Przeanalizowałem także rodzinne finanse, charakter mojej pracy i pracy mojej żony. Wziąłem pod uwagę posłanie dzieci do żłobka i wynajęcie opiekunki, gdybyśmy jednak oboje mieli pracować. Jaki wniosek? Uwierzcie mi, wybór nie był trudny. Moja żona zarabia więcej, choć spędza w pracy mniej czasu niż ja. No i nie wyobrażaliśmy sobie, że oddamy naszego kilkumiesięcznego maluszka do opiekunki ani tym bardziej do żłobka. Plusy urlopu wychowawczego taty Co zyskam, idąc na urlop wychowawczy? Na pewno mnóstwo bezcennego czasu spędzonego z brzdącami i szansę, by obserwować, jak dorastają. To jest czas, którego nikt nie cofnie. Moje dzieci tylko raz będą małe, a ja na zawodową pracę będę miał jeszcze caaaałe życie. Prawda, że reszta jest w sumie nieistotna? Przez ostatnie dwa lata, czyli po narodzinach Agatki, obserwowałem w domu, jak bardzo męczące i monotonne może być życie młodej mamy. Dziecko, dom, praca, dziecko, dom i tak w kółko. Widziałem, jak dla Małgosi opieka nad Agatką staje się uciążliwym i – muszę to przyznać – przykrym obowiązkiem. Zresztą wcale jej się nie dziwię. Dlatego mam nadzieję, że kiedy ja będę na urlopie wychowawczym, a moja żona przez większość dnia w pracy, na nowo zatęskni za naszymi dziećmi. I czas spędzony z nimi stanie się znów radością, a nie rutyną i przymusem. Urlop wychowawczy: rozterki taty To wszystko jednak są tylko moje wyobrażenia. Tak naprawdę nie mam zielonego pojęcia, jak się potoczy nasze rodzinne życie. I staram się odpowiedzieć na tysiące pytań. Czy sprawdzę się w nowej roli? Czy nasze dzieci zaakceptują, to, że ich mamy nie ma w domu, a przynajmniej nie tyle co kiedyś? Czy nie będę miał dość tej monotonii, tego, że każdy dzień będzie taki sam: pobudka, śniadanie, spacer, obiad, gry i zabawy, kolacja, kąpiel? Czy nagle nie zatęsknię za pracą i zawodowymi wyzwaniami? Mam nadzieję, że zrozumiecie, dlaczego nie mogę się doczekać tego urlopu. Chciałbym się wreszcie przekonać, jak to będzie, kiedy to ja, a nie moja ukochana żona, będę wychowywał nasze dzieci. Oczywiście część znajomych patrzy na mnie trochę tak, jakbym się urwał z choinki. Facet na wychowawczym? Pytają mnie, jak to sobie wyobrażam. I czy jestem świadomy tego, że po miesiącu prawdopodobnie zacznę marzyć/śnić/myśleć o ucieczce z domu? Tak najczęściej mówią moi koledzy. Natomiast koleżanki wręcz przeciwnie: gratulują decyzji, obiecują trzymać kciuki, a czasem nawet nazywają mnie bohaterem. – Bohaterem nazwiecie mnie za rok, jak wszystko pójdzie dobrze – odpowiadam im zwykle. I zaraz dodaję, że przecież takimi bohaterami jak ja są miliony kobiet i – zaledwie – garstka mężczyzn na całym świecie, którzy decydują się zostać w domu ze swoimi dziećmi. I naprawdę nie ma w tym nic nadzwyczajnego. Tata na co dzień Choć mam mnóstwo obaw, jestem pewien, że się uda. Że sprawdzę się w nowej roli i że wreszcie będę tatą na co dzień, a nie tylko od niedzieli. Ciągle pamiętam relacje Małgosi z czasów, kiedy intensywnie pracowałem i nie spędzałem zbyt wiele czasu w domu. Agatka dopytywała mamę, kiedy tata wreszcie wróci z pracy. Gdy dzwonił telefon, zawsze pytała, czy to tatuś. A kiedy ktoś pukał do drzwi, rzucała się w ich stronę i krzyczała "tatuś!". I wiem, jak bardzo była rozczarowana, gdy okazywało się, że to jednak ktoś inny. Zobacz też: 10 postanowień noworocznych taty Co tata robi lepiej od mamy 8 zabaw dla taty i małego dziecka
Będziesz sama wychowywać swoje dziecko, ale nie wiesz, co ci się w związku z tym należy, czy masz jakieś szczególne przywileje i na jaką pomoc możesz liczyć? Tutaj dowiesz się wszystkiego.
Samotne macierzyństwo: urlop macierzyński i wychowawczy Jako samotna matka masz prawo do urlopu macierzyńskiego i wychowawczego w normalnym wymiarze. W swoim zakładzie pracy powinnaś zgłosić chęć wykorzystania dwóch dni do opieki nad dzieckiem, które będziesz mogła wykorzystać w ciągu roku kalendarzowego (po upływie roku, niewykorzystane, przepadną). Samotna matka może również złożyć wniosek o zasiłek rodzinny, jeśli tylko jej zarobki kwalifikują ją do tego typu pomocy; musi przedstawić zaświadczenie o dochodach za zeszły rok z Urzędu Skarbowego. Jeśli twoje dochody są niskie, możesz wystąpić o przyznanie pomocy finansowej do ośrodka opieki społecznej, odpowiedniego do twojego miejsca zamieszkania. Masz prawo do ewentualnej opieki nad dzieckiem w czasie jego choroby. Zobacz też: Wniosek o urlop wychowawczy Refundacje kosztów na opiekę dla dziecka Samotna matka może też liczyć na tzw. refundacje kosztów na opiekę dla dziecka do momentu ukończenia przez nie siedmiu lat; uzyska refundacje: na okres do trzech miesięcy, jeżeli podjęła zatrudnienie lub inną pracę zarobkową na okres co najmniej sześciu miesięcy, na okres do sześciu miesięcy, jeżeli podjęła zatrudnienie lub inną pracę zarobkową na okres co najmniej 12 miesięcy. Refundacja nie może przekroczyć połowy kwoty zasiłku dla bezrobotnych. Nie przysługuje też w przypadku przekroczenia kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Wspólne rozliczanie samotnej matki z dzieckiem Samotna mama może rozliczać się z Urzędem Skarbowym wspólnie z dzieckiem; wspólne rozliczenie jest możliwe, jeżeli dziecko nie ma skończonych 25 lat i pobiera naukę w szkole wyższej, wystarczy jednak, aby dziecko tylko przez część roku spełniało warunek wiekowy. Pamiętaj, że wspólne rozliczanie może mieć miejsce, jeśli dziecko w danym roku podatkowym nie uzyskało żadnych dochodów (z wyjątkiem dochodów wolnych od podatku, renty rodzinnej oraz dochodów w wysokości, która nie powoduje obowiązku zapłaty podatku).[CMS_PAGE_BREAK] Dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka Dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje w wysokości 185 zł miesięcznie na dziecko, nie więcej jednak niż 370 zł na wszystkie dzieci. W przypadku dziecka z orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności dodatek wynosi 265 zł na dziecko, nie więcej jednak niż 530 zł na wszystkie dzieci. Wymienione kwoty świadczenia przysługują, jeśli przeciętny miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kryterium dochodowego uprawniającego do zasiłku rodzinnego. W przypadku, gdy dochód rodziny przekracza kwotę kryterium dochodowego uprawniające do zasiłku rodzinnego, dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka oblicza się zgodnie z tzw. mechanizmem "złotówka za złotówkę". Dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje samotnie wychowującym dziecko: matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z jego rodziców, ponieważ: drugi z rodziców dziecka nie żyje, ojciec dziecka jest nieznany. Alimenty dla samotnej matki Powinnaś wystąpić do Sądu Rodzinnego (właściwego do miejscu pobytu dziecka) o alimenty. Pozew o alimenty składa się w: sądzie rejonowym, wydziale rodzinnym i dla nieletnich, właściwym dla miejsca zamieszkania osoby uprawnionej do alimentów lub właściwym dla miejsca zamieszkania osoby pozwanej. Jako osoba dochodząca alimentów jesteś ustawowo zwolniona z kosztów sądowych. W pozwie należy przedstawić: wysokość dochodzonej kwoty, przyczyny uzasadniające złożenie pozwu (potrzeby uprawnionego do alimentów dziecka), możliwości zobowiązanego do alimentów (jego zawód, kwalifikacje, sytuację majątkową). W przypadku dochodzenia alimentów dla dwojga lub więcej osób uprawnionych trzeba dla każdej z osobna podać wysokość dochodzonej kwoty oraz jej potrzeby. Do pozwu muszą być dołączone: odpisy pozwu dla każdej strony biorącej udział w sprawie, odpisy aktów stanu cywilnego, odpisy poprzedniego wyroku lub umowy alimentacyjnej, ugody sądowej ustalającej alimenty, wszelkie możliwe dokumenty potwierdzające to, co napisałaś w pozwie, tzn. zaświadczenia dotyczące kosztów utrzymania i wychowania dziecka, jego edukacji, wykaz kosztów leczenia, odzieży, rekreacji, opłat za mieszkanie i telefon oraz zaświadczenia dotyczące stanu zdrowia, jeżeli ma on wpływ na zakres potrzeb i kosztów utrzymania, a także zaświadczenia dotyczące wysokości zarobków lub zadłużeń rodzica i członków rodziny, z którymi dziecko pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Pozew wraz z załącznikami składa się w biurze podawczym sądu, można go też przesłać pocztą. Sąd zawiadamia strony o terminie i miejscu rozprawy, doręcza pozwanemu odpis pozwu i zobowiązuje do złożenia zaświadczenia o wysokości dochodów. Pozwany może złożyć odpowiedź na pozew i ustosunkować się do twierdzeń pozwu, przedstawić dowody (dokumenty, dowody z zeznań wskazanych świadków) na potwierdzenie trafności swoich wywodów – odpis tego pisma sąd doręczy stronie powodowej. Zobacz też: Jak być samotną matką? Jak napisać pozew o alimenty? Wzór