Wychowanie bezstresowe: pomocne czy krzywdzące? Definicja, wady i zalety, skutki
Wychowanie bezstresowe wzbudza wiele kontrowersji. Jedni uważają, że wychowując dziecko bezstresowo, można dać mu dużo wolności i nauczyć niezależności. Drudzy – że to sposób na rozpieszczenie dziecka i pozwalanie mu na wszystko. Jakie są wady i zalety bezstresowego wychowania?
Chyba nie ma takiego rodzica, który od czasu do czasu nie poczułby lęku i nie zwątpił w swoje metody wychowawcze. Ale co innego samemu wątpić, a co innego przyjmować krytykę. Nie lubimy, gdy ktoś wytyka nam w tej dziedzinie błędy. Wiele emocji budzi wychowanie bezstresowe. Ktoś zarzuca ci pobłażliwość, proponuje większą dyscyplinę... Gdzie jest racja? Wychowanie bezstresowe: definicja Upraszczając, wychowanie bezstresowe to bezgraniczne tolerowanie tego, jak zachowuje się dziecko. Zwolennicy tej metody zakładają, że zabranianie mu czegoś, np. kupienia kolejnej zabawki (teoretycznie niepotrzebnej), czy nakazanie czegoś, by np. wcześnie chodziło spać, może dziecku zaszkodzić. Ich zdaniem zakazy i nakazy stresują oraz zakłócają dzieciństwo. O wychowaniu bezstresowym mówi się też jako o „wychowaniu bez granic” (czyli wychowaniu permisywnym). Dziecko może wszystko, a rodzice to akceptują. Rodzic nie każe dziecka i nie ma w stosunku do niego żadnych oczekiwań. Wychowanie bezstresowe: wady i zalety Niektórym rodzicom wydaje się, że tylko wychowując bezstresowo, dają swojemu dziecku swobodę i wolność. Uważają, że dyscyplina je ogranicza. Prawda jest jednak taka, że dziecko do prawidłowego rozwoju potrzebuje jednego i drugiego. Musi wiedzieć, że rodzic (ze względu na swój wiek i doświadczenie) wie, co jest dla niego najlepsze. Musi czuć, że obok niego jest ktoś, kto będzie umiał się nim zaopiekować. Z drugiej strony chce, by jego potrzeby były zauważane. Chce wyrażać swoje myśli i być wysłuchanym. Jak zwykle, kluczem do sukcesu jest więc złoty środek. Dobrze pojmowane bezstresowe wychowanie ma sporo zalet. Zalety bezstresowego wychowania otwartość śmiałość pewność siebie kreatywność zaradność spontaniczność Wady bezstresowego wychowania Wady bezstresowego wychowania będą zależeć od rodziców. Dziecko ma nieograniczone możliwości, więc może wyrosnąć na silnego człowieka, który zna swoją wartość. Przy bezstresowym wychowaniu łatwo jednak popełnić błędy wychowawcze, których skutki mogą być opłakane. Paradoksalnie, bezstresowe wychowanie może... stresować dziecko. Rodzicom wydaje się, że dziecko jest szczęśliwe, bo nie przeżywa. Ale tak bywa raczej tylko w domu. Problem może się pojawić, gdy kilkulatek zacznie chodzić do przedszkola, gdzie rządzą określone zasady, np. razem się bawimy, jemy, wychodzimy na spacer. Źródłem stresu dla dziecka może stać się np. zabawa z rówieśnikami, jeśli nie wie ono, że trzeba poczekać w kolejce do zjeżdżalni, że nie wolno wyrywać koledze autka. Dzieci lubią żyć w świecie, w którym obowiązują czytelne zasady (a przy wychowaniu bezstresowym o nie trudno). Teraz to, potem tamto, to wolno, a tego nie. Widać to już w pierwszych miesiącach życia. Gdy dziecko ma stały przewidywalny plan dnia – o tej samej porze wstaje, je, wychodzi na spacer, idzie spać – zwykle dobrze się rozwija i jest zadowolone. Wystarczy nadzwyczajne wydarzenie w rodzaju świąt czy urlopu, które wywraca dzień do góry nogami, by stało się marudne, podenerwowane, płaczliwe. Rodzicom łatwiej zapamiętać, że dziecko to nie mały dorosły, kiedy przygotowują dla niego niesoloną zupkę czy superzdrową kaszkę. Zapominają, że oprócz niedojrzałego układu pokarmowego ma ono też niedojrzały układ nerwowy, co oznacza, że nadmiar atrakcji może je męczyć i czasem stresować. Wychowanie bezstresowe – pomocne czy krzywdzące? Wychowanie bezstresowe daje dziecku dużo wolności. Jeśli rodzice mają odpowiednią wiedzę i umiejętności, nic złego nie powinno się stać. Problem pojawia się, gdy dziecko zostaje pozostawione same sobie. Kiedy rodzice nie określają jasno, co wolno, a czego nie, nie dają dziecku bezpieczeństwa. Dziecko ciągle spotyka się z czymś po raz pierwszy w życiu: pierwszy raz wychodzi na plac zabaw, do klubiku, by pobawić się z rówieśnikami, pierwszy raz zostaje zaproszone na urodziny, idzie do fryzjera czy nocuje poza domem. Wiedza, jak się w takich sytuacjach zachować, to element wychowania, który przekazują rodzice. Rolą mamy i taty jest mówienie, że nie można zabierać kolegom zabawek, które do nich należą, że na urodzinach babci składa się życzenia i dopiero je tort. Potem pozostaje jeszcze egzekwowanie tych zasad. Wielu rodziców uważa, że jeśli dziecku czegoś nie dadzą albo zabronią, to ono będzie cierpiało, a w przyszłości uzna, że miało traumatyczne dzieciństwo. Czasem takie postępowanie wynika z tego, że mama i tata byli wychowywani inaczej. Nie mieli zabawek, o jakich marzyli, nie mogli robić tego, na czym im zależało, więc robią wszystko, by ich dziecko miało lepiej. Ale wychowanie bezstresowe bywa też usprawiedliwieniem dla bezradności wobec dziecka. Gdy podczas wizyty u znajomych maluch przekopuje się przez zawartość szaf i szuflad, łatwiej powiedzieć, że jest taki ciekawy świata i pewnie wyrośnie z niego archeolog, niż oderwać się od picia kawy i czymś go zająć. Wychowanie bezstresowe: skutki Dziecko, które może samo o sobie decydować, czuje się opuszczone przez rodziców. Może mieć problemy w szkole i z rówieśnikami. Nie potrafi (bo nigdy nie zostało tego nauczone) ponosić konsekwencji swoich czynów. Jako dorosły może cierpieć na poczucie niższej wartości, mieć trudności w kontaktach z innymi ludźmi (nie potrafić dzielić się z innymi, być egoistyczne, uważać, że wszystko mu się należy). W dorosłym życiu dziecko, które było wychowane bezstresowe, często wpada w uzależnienia. Może czuć się niezrozumiane przez innych, a przez to bardzo samotne. Na co dzień może towarzyszyć mu ogromny lęk i poczucie niepewności. Z czasem może zacząć zachowywać się wobec innych agresywnie. Zrezygnowanie z ograniczeń, zakazów i nakazów naraża dziecko na stres, który może wpływać na całe jego życie. Jeśli nie wychowanie bezstresowe, to co? Wiemy już, że bezstresowe wychowanie może wyrządzić dziecku wiele szkód. Co więc powinniśmy zrobić, kiedy nasze nasza pociecha źle się zachowuje? Dobre efekty przynosi zrozumienie, dlaczego dziecko zachowuje się inaczej, niż oczekujemy (nudzi się, chce zwrócić na siebie uwagę), tłumaczenie, dlaczego nie można czegoś robić (gdy idziemy w gości, nic nie ruszamy bez pytania), pokazywanie, co jest dobre, a co złe (rzuciłeś autkiem i zepsuło się). Natomiast w chwili, gdy dziecko krzyczy i wierzga, (ono również ma prawo do złości), sprawdza się spokojne działanie – czekanie, aż się uspokoi, czasem przytulenie czy mocniejsze objęcie, aby nie zrobiło sobie krzywdy. Zamiast bezstresowego wychowania: literatura Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej nie tyle o bezstresowym wychowaniu, ile o budowaniu silnej więzi z dzieckiem – koniecznie sięgnij po te książki. Znajdziesz w nich nie tylko wiedzę praktyczną, ale i mnóstwo ćwiczeń. To świetny materiał do przemyślenia! „Dziecko z bliska: zbuduj z dzieckiem szczęśliwą relację” Agnieszka Stein „Fałszywe drogi wychowania” Stefan Ignacy Możdżeń „Nie z miłości: mądrzy rodzice – silne dzieci” Jesper Juul „Szczęśliwe dziecko, czyli jak uniknąć najczęstszych błędów wychowawczych” Aleksandra Piotrowska i Irena A. Stanisławska „Sztuka wychowania: jak nie zepsuć własnego dziecka? Od poczęcia do dorosłości” Bożena Kubiczek Konsultacja: dr Aleksandra Jasielska, psycholog, pracuje w Zakładzie Psychologii Ogólnej i Psychodiagnostyki w Instytucie Psychologii na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Zobacz też: Krzyczysz na dziecko? To zupełnie bez sensu! Co zrobić, by mniej krzyczeć na dziecko? Oto 5 najlepszych sposobów Jak radzić sobie z agresją u dzieci? Kiedy świadczy o zaburzeniu, a kiedy jest typowym objawem dorastania?
Weronika Rosati wychowuje córkę bezstresowo: „Wszyscy uważają, że dałam jej sobie wejść na głowę”
Weronika Rosati zdecydowała się przyjąć model wychowania bezstresowego. Młoda mama uważa, że dziewczynka jeszcze wiele nacierpi się w życiu. Mała Eli kaprysi jednak nawet w sytuacji, gdy jest niemodnie ubrana...
Weronika Rosati jest mamą trzyletniej Elizabeth. Aktorka zdradziła, w jaki sposób wychowuje swoją córkę. Weronika zdecydowanie stawia na wychowanie bezstresowe, ponieważ wychodzi z założenia, że „trzylatka jeszcze się w życiu nacierpi”. Wychowanie bezstresowe Aktorka opowiedziała, w jaki sposób wychowuje swoje dziecko: „Przede wszystkim wychowuję Elę bezstresowo. Wszyscy uważają, że dałam jej sobie wejść na głowę, ale ja myślę, że w życiu czeka ją jeszcze wiele trudnych momentów. Chcę, by miała cudowne dzieciństwo, pełne miłości i beztroski. Chcę jej dać poczucie, że jest kochana”. Wszędzie razem Weronika zabiera swoją córeczkę ze sobą prawie wszędzie. Wyjątkiem są jedynie plany zdjęciowe, które odbywają się bardzo wcześnie rano lub w nocy. „Moim zadaniem jest sprawić, by miała poczucie, że jest kochana ponad wszystko. Wiem, jak wielkie daje to poczucie własnej wartości” - powiedziała Weronika. Awantura o śpioszki Rok temu Weronika opowiadała, że mała Eli kłóci się i kaprysi, gdy jest niemodnie ubrana: „Ona jest bardzo kobieca, jest też elegantką. Potrafi się awanturować, że w śpioszkach wynoszę ją z domu, a jak ma na sobie sukienkę, to jest przeszczęśliwa. Czapkę zdziera z siebie z impetem, ale kapelusz jest ok”. Źródło: pudelek.pl Zobacz także: Modelka Chrissy Teigen straciła dziecko. Weronika Rosati: „Rozumiem twój ból” Weronika Rosati daje córce telefon dla świętego spokoju. Ale tak na ulicy? To nieodpowiedzialne! Wychowanie bezstresowe - Czy wychowywać bezstresowo?
Czy to prawda, że wnuki kocha się bardziej niż własne dzieci?
Często słyszy się, że dziadkowie bardziej kochają wnuki niż własne dzieci. To zastanawiające, że dziadkowie, którzy w młodości byli surowi dla swoich dzieci, dla wnuków są pobłażliwi i rozpieszczają je do granic możliwości. Z czego może wynikać tak inne podejście do pociech?
Dziadkowie na pewno inaczej podchodzą do opieki nad wnukami. Przyczyn jest zapewne wiele. Być może jedną z nich jest brak ciężaru odpowiedzialności za wychowywanie wnucząt lub refleksja nad przeszłością i zmiana stosunku do dzieci? W każdym przypadku odpowiedź jest na pewno inna. Jeśli jednak pobłażliwość dziadków nie wykracza poza ich kompetencje i nie kłóci się z zasadami wychowania przyjętymi przez rodziców, nie jest powodem do zmartwień – ot przywilej dziadków. Gorzej, jeśli dziadkowie „wiedzą lepiej” i nagminnie powtarzają zachowania nieakceptowane przez rodziców. To rodzi frustrację, nerwy i niepotrzebnie komplikuje relacje rodzinne. Najczęściej popełniane błędy dziadków Nie da się ukryć, że znajomość metod wychowawczych wśród rodziców jest coraz większa. Popularyzacja psychologii oraz liczne artykuły w mediach na temat właściwego wychowania dzieci przyczyniają się do świadomego kształtowania pociech. I o ile wiedza, w dużej mierze dzięki Internetowi, dociera do rodziców, o tyle rzadziej do dziadków. To powoduje, że dobrze znane im metody wychowawcze zaczynają powielać w przypadku wnuków. Co do nich należy? Wiara w zabobony – ludzie mają skłonność do wiary w przesądy. Dziadkowie w trosce o nowo narodzone dziecko często namawiają rodziców do przewiązywania wózka czerwoną wstążeczką, co ma je uchronić od nieprzychylności losu, albo przelewania jajka nad płaczącym dzieckiem, co ma ukoić jego nerwy i odpędzić złe moce. Nieracjonalne zachowania często irytują rodziców, co wydaje się uzasadnione. Złe nawyki żywieniowe – dziadkowie często z naddatkiem dogadzają wnukom i nie odmawiają im słodyczy, gazowanych napojów czy chipsów. O ile pozwolenie dzieciom od czasu do czasu na spożywanie niezdrowych przekąsek nie będzie miało tragicznych skutków, o tyle w przypadku nagminnego jedzenia śmieciowych produktów może skutkować otyłością, a nawet problemami z miażdżycą. Warto uświadamiać dziadków, jak bardzo przetworzone są to produkty i przekonywać do czytania etykiet. Kupowanie niepotrzebnych zabawek – pluszowe misie, lalki czy samochodziki to najczęściej wybierane przez dziadków upominki, które kupowane w przesadnych ilościach są zbędne i przewalają się z kąta w kąt. Może warto nakłonić dziadków do wybierania czytanek dla dzieci lub zabawek, które pomogą dziecku uczyć się poprzez zabawę? Błędne przekonania – jednym z poważniejszych błędów, jakie popełniają dziadkowie, jest przykazywanie dzieciom błędnego i ograniczonego przekonania o świecie. Brzmiące niewinnie zdania typu „lalkami bawią się tylko dziewczynki” czy „nie płacz przy kolegach, bo będą się z ciebie śmiali” jest w istocie przypisywaniem ról płciom i poprzez zawstydzanie wpędzaniem dziecka w poczucie winy. Warto, aby rodzice, którzy słyszą takie frazy, reagowali i tłumaczyli dziecku, że płacz nie jest oznaką słabości, lecz wrażliwości, a decyzja o tym, jaką zabawką chce się bawić, należy tylko i wyłącznie od jego upodobań. Warto dodać, że dziadkowie zwykle nie mają złych intencji, ich zachowanie jest podyktowanie stanem wiedzy, przekonaniami oraz utartym sposobem myślenia. Dobrym pomysłem jest tłumaczenie realnego znaczenia wypowiadanych przez nich słów i wpływu, jaki mają na wnuków, po to, aby nieświadomie nie wyrządzać najmłodszym krzywdy. A czy wasi rodzice lub teściowie ingerują w wychowanie wnucząt? Zobacz także: Parentyfikacja. Czym jest i jakie są jej konsekwencje? Kiedy pozwolić dziecku na samodzielność? Jak z maminsynka zrobić zucha?
Wyluzowanie czy brak wychowania? Maciej Zakościelny pozwala synom mazać po ścianach
Partnerka aktora, Paulina Wyka, pokazała zdjęcia, na których widać, jak chłopcy szaleli przy ścianach. Mali artyści działali z rozmachem!
Aktor Maciej Zakościelny i modelka Paulina Wyka są parą od 2014 roku. Przez długi czas starali się trzymać swoją relację w tajemnicy, jednak kiedy modelka zaszła w pierwszą ciążę, wyjawili prawdę o sobie. Obecnie są rodzicami dwóch synów, prawie 3,5-letniego Borysa i 1,5-rocznego chłopca, którego imienia nie zdradzili. Jak wychowują malców? Na pewno słowo „kreatywność” jest im o wiele bliższe niż „dyscyplina”. Świadczą o tym ostatnie zdjęcia, jakimi Paulina pochwaliła się w sieci. Maciej Zakościelny i Paulina Wyka pozwalają dzieciom na wiele Modelka pokazała ostatnio na swoim Instastory dość nietypowe zdjęcia synów. Widać na nich, jak chłopcy z zapałem zamalowują różnymi kolorami… ściany! Partnerka Macieja Zakościelnego nie zdaje się tym jednak przejmować i zamiast w pośpiechu zacząć ścierać mazgaje, postanowiła sfotografować dziecięcą twórczość i pochwalić się dziełem synów w internecie. Albo para przezornie pokryła ściany zmywalną farbą, albo ma bardzo dużo wyrozumiałości do swoich smyków. Maciej Zakościelny przyznał kiedyś na swoim profilu na Instagramie: „Ojcostwo bywa wyjątkowo piękne. Zazwyczaj jednak to czas bardzo intensywny i niełatwy. Szczególnie teraz gdy ta rola wymaga na nowo zdefiniowania. Pozdrawiam wszystkich ojców. Życzę Wam dużo spokoju, cierpliwości, akceptacji i miłości - naprawdę warto”. Patrząc na to, jak para reaguje na pomazane ściany, zdaje się, że właśnie te cechy są dla nich absolutnie kluczowe w rodzicielstwie. Kreatywne wychowanie czy… brak wychowania? Choć wielu takie luźne podejście do wychowania i duża doza wyrozumiałości na zachowanie dzieci bardzo się podoba, są i tacy, którzy uważają, że przyzwalanie na wszystko to zwyczajny brak wychowania. A jakie jest wasze zdanie na ten temat? Uważacie, że pozwalanie dzieciom na malowanie po ścianach uczy je kreatywności i wyrażania siebie, czy jest wyrazem braku dyscypliny i zasad? Jak wy byście zareagowali na podobne wyczyny waszych pociech? Stawianie na kreatywność jest ważne dla rozwoju dziecka. Wszelkie zabawy pobudzające wyobraźnię doskonale stymulują mózg i poszerzają horyzonty malca. Warto wygospodarować w domu kącik, w którym dziecko będzie mogło się twórczo wyżywać, kiedy tylko przyjdzie mu na to ochota. Aby stworzyć taki kącik, wystarczy pomalować choćby kawałek ściany specjalną farbą tablicową i kupić kolorowe kredy. Maluch będzie zachwycony! View Burdaffi on the source website Źródło: instagram Zobacz też: Anna Lewandowska ma dość bycia idealną mamą, żoną, przyjaciółką Agnieszka Kaczorowska wyjawiła, co sądzi o karmieniu piersią Szyc wkrótce zostanie ojcem! Pokazał piękne zdjęcie
Twoje dziecko wpada w złość, histerię, krzyczy, tupie, a ty czujesz, że jeszcze kilka sekund i zaczniesz robić to samo… lub dasz mu klapsa? Z badań Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę wynika, że niemal połowa dorosłych Polaków sądzi, że są sytuacje, w których można uderzyć dziecko za karę.
Większość nie uważa, że klaps jest skuteczną metodą wychowawczą, ale nie wie, co można zrobić zamiast. Nowa kampania Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę “Potrafię się zatrzymać” ma zachęcić rodziców do zatrzymania się, kiedy nerwy biorą górę i poszukiwania konstruktywnych sposobów na opanowanie swoich emocji w trudnych sytuacjach wychowawczych. Ciągle blisko połowa Polaków (48%) uważa, że za karę można uderzyć dziecko. 26% polskich rodziców przyznaje, że zdarzyło się im stosować kary cielesne. Są to przede wszystkim klapsy oraz bicie ręką. Pytani o powody, mówią o utracie panowania nad sobą (56%), zmęczeniu, poczuciu bezradności, braku wsparcia czy braku znajomości innych metod wychowawczych (36%). Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę od 27 lat podejmuje działania na rzecz eliminacji kar fizycznych wobec dzieci. Przez ten czas wyraźnie zmniejszyła się społeczna akceptacja dla takich zachowań. Bicie dzieci nie jest już dziś postrzegane jako norma. W 2005 jedynie jedna trzecia dorosłych Polaków uważała, że rodzice nigdy nie powinni uderzyć dziecka, w 2017 roku myśli tak już połowa z nich. Część rodziców, którym zdarza się dać klapsa dziecku, żałuje, że nie potrafią inaczej poradzić sobie z wychowawczymi trudnościami. To ogromna, pozytywna zmiana świadomości społecznej na przestrzeni ostatnich lat. Z drugiej strony bardzo niepokojące jest, że w debacie publicznej wracają ostatnio głosy, że klaps może, a nawet powinien być częścią procesu wychowawczego. Badania pokazują jednak, że kary fizyczne mogą mieć negatywny wpływ na rozwój dzieci. Dzieci, które doświadczyły bicia – również klapsów, częściej przejawiają zachowania agresywne, mają gorsze relacje z rodzicami, wykazują niższe umiejętności poznawcze, czy też częściej mają niższe poczucie własnej wartości – mówi dr Monika Sajkowska, prezeska Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę. Celem nowej kampanii Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę „Potrafię się zatrzymać” jest wsparcie rodziców w radzeniu sobie z własnymi emocjami w trudnych sytuacjach wychowawczych. Kampania kierowana jest do rodziców małych dzieci (do 6. roku życia), którym zdarza się stosować klapsy, ale poszukują innych, konstruktywnych metod stawiania dziecku granic, by nauczyć je przestrzegania zasad. Dzieci, zwłaszcza małe, mogą wystawiać cierpliwość rodziców na próbę, ale warto wtedy przypomnieć sobie, że nawet gdy zachowują się nie tak, jak byśmy tego chcieli, to i tak przecież są dla nas najważniejsze na świecie i bardzo je kochamy. Wiemy, że wiele mam i ojców chciałoby umieć postąpić inaczej, niż dając dziecku klapsa – ale nie znają alternatywnych sposobów reagowania. Dlatego kampanią chcemy wesprzeć rodziców, proponując im konkretne sposoby działania i praktyczne wskazówki. Podpowiedzieć, jak mogą sobie radzić z własnymi emocjami, bez sięgania po klapsa. Pomocne są proste rzeczy, np. policz do 10, weź głęboki oddech – mówi Renata Szredzińska z Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę. Zwolennicy klapsów często mówią: „Klaps jeszcze nikomu nie zaszkodził” czy „Mnie bito i wyrosłem na porządnego człowieka”. Pamiętajmy, że klaps zawsze krzywdzi dziecko i sprawia mu ból, zwłaszcza psychiczny. Alternatywą dla klapsa nie jest wychowywanie bezstresowe– można skutecznie wyznaczać dziecku granice w mądry sposób, z szacunkiem dla jego praw – dodaje Renata Szredzińska. Podstawowym elementem kampanii jest 2,5-minutowa animacja ukazująca poruszającą historię mamy, której zdarzyło się dać klapsa synkowi, jednak – jak wielu rodziców – ma z tego powodu wyrzuty sumienia. Głosu projektowi użyczyła Karolina Gruszka. Aktorka, która sama jest mamą, mówi o swoich motywacjach do zaangażowania się w kampanię: Głęboko wierzę w to, że każda przemoc fizyczna wobec dziecka wyrządza mu ogromną krzywdę, zaburza jego poczucie własnej wartości, poczucie bezpieczeństwa. Ciepły i głęboki głos Karoliny Gruszki dodatkowo podkreśla emocjonalny charakter spotu. Myślę, że każdy rodzic w głębi serca, marzy o tym, by stworzyć ze swoim dzieckiem jak najpiękniejszą relację, opartą na miłości, zrozumieniu, szacunku. Każdy klaps, każde potrząśnięcie dzieckiem w złości, uderzenie, oddala nas od takiej relacji. Z kolei każde przytulenie dziecka, każda chwila bliskości, każda próba uważnej rozmowy naprawdę potrafią zdziałać cuda – dodaje Karolina Gruszka. Platformę kampanii stanowi strona internetowa rodzice.fdds.pl, na którą fundacja zaprasza zainteresowanych rodziców. Po wejściu na stronę można zapoznać się z materiałami kampanii, pomagającymi zrozumieć, jaka jest geneza trudnych zachowań dziecka i jak można sobie z nimi poradzić, nie uciekając się do bicia. Kampanię wsparli także blogerki i blogerzy parentingowi: Natalia Tur (nishka.pl), Magdalena Komsta (wymagające.pl), Joanna Jaskółka (matkatylkojedna.pl), Kaja Wolnicka (moi-mili.pl), Alicja Kost (mataja.pl), oraz Kamil Nowak (blogojciec.pl). Rezultatem współpracy z przedstawicielami blogosfery jest krótki poradnik dla rodziców prezentujący sposoby na zatrzymanie się zanim emocje wezmą górę i uniknięcie fizycznego skarcenia dziecka. Poradnik zawiera szereg praktycznych wskazówek, które rodzice mogą wykorzystywać na co dzień.
Kim będą nasze dzieci? Czy dadzą sobie radę?
Popełniamy te same błędy w wychowywaniu dzieci. Przeczytajcie koniecznie!
Wychowujemy dzieci bezstresowo, bo chcemy by miały lepiej niż my. Tylko, czy na pewno robimy im w ten sposób przysługę? Kiedyś dzieci miały więcej wolności, przestrzeni i na więcej im się pozwalało. Dziś trwoga o dziecko czasem jest tak wielka, że przesłania racjonalne myślenie i pozbawia maluchy beztroskiego biegania po łąkach, wyjeżdżania na kolonie i samodzielnego działania. Nie zaprzeczaj, każda z nas tak robi! Dzieci a wyjazdy Mało kto jest na tyle odważny, by wysłać dziecko na obóz przetrwania. Myśl, że nasz synek, czy córka nie będzie miało dostępu do bieżącej wody, spać będzie w namiocie, a jeść mrożonki, jest zbyt przerażająca. Do tego komary przenoszące choroby, kleszcze, które są straszakiem poważnym, oraz inne pajęczaki, które mogą stanowić zagrożenie dla dziecka, dają taki efekt, że dzieci w wakacje zamiast się integrować wśród rówieśników, przesiadują w domu przed komputerem. Dzieci a choroby Kiedyś stawiało się bańki, dawało dziecku sok z cytryny i czosnku,a dziś każde przeziębienie kończy się wizytą w aptece i nierzadko antybiotykiem. Większość dzieciaków ma alergie, uczulenia i diety eliminujące różne potrawy, które wykluczają je z biegania po podwórkach i zdobywania nowych doświadczeń. Dzieci często są przez rodziców odseparowywane na wszelki wypadek, by nic się nie stało, choć nie ma ku temu wskazań. Dzieci a zaradność Jak nasze dzieci mają być zaradne, gdy większość rzeczy robimy za nie? Nie mają obowiązków domowych, nie muszą prać, gotować, sprzątać. Gdy coś się popsuje przyjdą do nas, gdy trzeba podjąć jakąś decyzję, mama to za nich załatwi. Nawet wymyślenie zabawy jest trudne, gdy rodzic nie pomoże, zresztą po co męczyć się, gdy pomoc jest zawsze blisko? Dzieci a oczekiwania Dziś nie robimy nic dla siebie, tylko na pokaz. Dziecko gra w piłkę, informujemy o tym cały świat. Taniec – nie ma sensu, jeżeli nie wrzucimy zdjęć do sieci. Każde działanie musi być ocenione,a my oczekujemy, że nasze dziecko będzie najlepsze. Dzieci a wiara, że można wszystko Może nie jest to najgorszy pomysł, bo lepiej nie podcinać dziecku skrzydeł i pozwalać mu wierzyć, że wszystko można osiągnąć. Co jednak gdy okaże się, że nie wszystko jest możliwe? Że pewnych rzeczy się po prostu nie przeskoczy? Czy dziecko będzie to w stanie racjonalnie przyjąć do wiadomości, że czasem trzeba odpuścić, czy będzie żyło w poczuciu przegranej i straci poczucie własnej wartości? Dzieci a pasje Dobry pracownik to ten, kto ma pasje, kto wie, co chce robić w życiu i ma odwagę to robić. Dziś dzieci uczą się wszystkiego, ale często niestety, choć kończą dobre szkoły, brakuje im umiejętności praktycznych, bo nie wypróbowują ich w codziennym życiu, osaczeni książkami w zaciszu domowym. Dzieci a rozumienie konsekwencji czynów Chronimy dzieci tak bardzo, że same nie wiedzą, co by było gdyby… „Jak się nie przewróci, to się nie nauczy” –tak brzmiało to kiedyś. Dziś dziecko w kasku, nakolannikach i z rodzicem biegnącym przy rowerku nie ma szans nauczyć się czym jest brak rozwagi. Chcemy dla dzieci jak najlepiej, ale zapominamy, że mniej, często znaczy lepiej. Nie dajemy naszym maluchom szans na podejmowanie decyzji, na przyjmowanie porażek, na ból i smutek, na walkę z własnymi słabościami i podejmowanie wyzwań. Co wyrośnie z naszych dzieci? Czy zgadzasz się z powyższymi opiniami? 10 umiejętności, których bezwzględnie musisz nauczyć dziecko!
Czego się bardziej bać - małych tyranów czy komentarzy pod tekstem?
Naprawdę nie trzeba wiele, aby orędownicy klapsów obudzili się z zimowego snu i zaczęli wychwalać zalety tej jedynej, ich zdaniem, skutecznej metody wychowania dzieci. Wystarczy jeden tekst.
Portal Onet.pl przedrukował wywiad z zagranicznej prasy. To rozmowa z austriacką psycholożką dziecięcą Martiną Leibovici-Mühlberger, którą niepokoi to, że coraz więcej dzieci cierpi na zaburzenia zachowania. Swoje obserwacje opisała w książce pod mocnym tytułem „Kiedy mali tyrani dorosną – dlaczego nie możemy liczyć na następne pokolenia”. W wywiadzie udzielonym niemieckiemu dziennikowi Süddeutche Zeitung opowiada, że rodzice zamiast wychowywać dzieci, skupiają się na zapewnieniu im wszystkiego, czego potrzebują, a nawet – o wiele więcej. Skutkiem tego modelu wychowania jest pokolenie nastawione na konsumpcję. Rozmowa ciekawa, ale nie wiemy, ile wspólnego ma z polską rzeczywistością, nie wiemy, na jakich dzieciach poczyniono obserwacje – niemieckich, austriackich (wszak psycholożka pochodzi z Wiednia), czy europejskich? Ale najbardziej niepokoi to, że pozostawiona bez komentarza polskiego eksperta, wywołała burzliwą dyskusję na temat bicia dzieci, choć kilka lat temu zostało ono w naszym kraju prawnie zakazane. Manipulowanie rodzicami – Osoby, które stosują przemoc, próbują pod podobnymi artykułami znaleźć dla niej uzasadnienie, krytykując jednocześnie rodziców, którzy szanują swoje dzieci – mówi dr Joanna Urbańska, psycholog z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. – Zauważyłam nawet, że ktoś przywołał chińskie przysłowie, które mówi, żeby dawać dziecku klapsy codziennie, bo na pewno coś zbroiło i samo będzie wiedziało za co. Te komentarze są naprawdę zatrważające. Bardzo nie podoba mi się tabloidowy sposób przedstawienia tematu, używanie określeń: „mali tyrani”, „pokręcone dzieci”. Wywiad brzmi jak popkulturowa manipulacja, jak próba przekonania nas, że małe dzieci są straszne, że „produkujemy pokręcone dzieci”. Ktoś, kto nie ma refleksji nad tym, co czyta może wyciągnąć błędne wnioski, pomyśli, no to dawać klapsy teraz, skoro produkujemy pokręcone dzieci i tak brzmią komentarze do tekstu – przestrzega Joanna Urbańska. Kogo to dotyczy? Z rozmowy wyłania się pesymistyczny i zatrważający obraz – dzieci są tyranami, a rodzice narcyzami, którzy zamiast wychowywać, kumplują się z dzieckiem. Czy tak rzeczywiście jest w polskich domach? Zdaniem Joanny Urbańskiej opis ten przypomina raczej amerykański trend w wychowaniu. Widzimy go np. w telewizyjnych show, w których rodzice i dzieci przedstawiani są jak kumple. Pozostaje zatem pytanie, jak należy rozumieć ten tekst? – Artykuł można traktować jedynie jako przestrogę, co może grozić polskim dzieciom, jeśli będą wychowywane w określony, opisany przez autorkę sposób (co nie znaczy, że właśnie w taki sposób wychowujemy dzieci w Polsce) – mówi Joanna Urbańska. – Po jego przeczytaniu przypomniały mi się filmiki z głupimi żartami wstawiane na YouTubie przez rodziców z Zachodu, które bardzo mnie denerwują. Rodzic zabiera dziecku wszystkie cukierki, żartuje, że je zjadł i nagrywa reakcje malucha. A dzieci płaczą, krzyczą, przeklinają rodziców. To dobrze odzwierciedla relacje, o których mówi autorka. To jest właśnie traktowanie po kumplowsku – wyjaśnia dr Urbańska. Sensacja zamiast wsparcia Któż z nas nie boi się, że źle wychowa dziecko, że w swej nieświadomości, w dobrej wierze popełni błąd, który przekreśli nadzieje jego pociechy na spokojne, szczęśliwe, dostatnie życie. Któż nie przestraszy się wizji dziecka tyrana i nie zacznie wyciągać z podobnych tekstów pochopnych wniosków. Łatwo grać na rodzicielskich lękach, trudniej pisać tak, aby dawać wsparcie. Bo czego, jak czego, ale właśnie mądrego wsparcia rodzice potrzebują najbardziej. Słynny amerykański talk-show pokazuje, jak rodzice oszukują swoje dzieci: View oEmbed on the source website Czytaj też: Dlaczego nie wolno bić dzieci? Jakie są środki prawne, aby walczyć z przemocą w rodzinie? Kto, kiedy i dlaczego daje dzieciom klapsy? Dwa trudne momenty w pierwszym roku życia Wiadomo, co pomaga dziecku osiągnąć sukces w życiu
Czy waszym zdaniem to dziecko zasłużyło na taką karę? Zobacz film.
Akcja i reakcja – tak można by podsumować film nagrany w sklepie. Zaskakujące zachowanie dziecka, zaskakujące zachowanie kobiety. Czy oboje przekroczyli granice? Zobacz film.
Oglądając ten film, przypomniała mi się zasłyszana jakiś czas temu historia. W autobusie jedzie mama z synkiem. Malec ma około 4-5 lat. Siedzą na podwójnym siedzeniu twarzą do współpasażerów. Dziecko metodycznie kopie siedzącego naprzeciwko chłopaka – studenta. Ten początkowo próbuje odsunąć nogi, ale dziecko również zmienia kierunek kopniaków – celując w piszczele. Chłopak prosi dziecko, by przestało go kopać. Mama dziecka, przyglądająca się temu, w milczeniu odwraca wzrok. Dziecko nadal kopie współpasażera. Nagle ten wyjmuje z ust gumę do żucia, przykleja ją na czole dziecka. Na zdumione i przerażone spojrzenie mamy malca, odpowiada: "Moi rodzice też mnie bezstresowo wychowywali". Nie wiem, czy ta historia jest prawdziwa, ale idealnie pasuje do poniższego filmiku, na którym dziecko również przekracza granicę – najeżdża wózkiem na nogi stojącej przed nim kobiety. Opiekunka dziecka również nie reaguje na jego niestosowne zachowanie i jest współwinna temu, co się wydarzy na końcu filmu. Zobacz, jak zareagowała kobieta z kolejki: How to deal with an annoying child in 1 easy step.Check out our new song "All About That Bass" here! http://bit.ly/1LfMzRt Posted by Paz on 13 stycznia 2015 Jestem przeciwniczką stosowania przemocy zarówno fizycznej, jak i psychicznej, ale uważam, że dzieci muszą znać zasady współżycia w społeczeństwie. Stosowanie tych zasad w życiu chroni je przed przemocą ze strony innych osób. Mojemu synowi powtarzam: "Traktuj innych tak, jak sam chciałbyś być traktowany. Krzywdzisz kogoś, licz się z tym, że ktoś skrzywdzi ciebie". Gdybym była na miejscu mamy chłopca, kopiącego studenta w autobusie, czy opiekunką dziecka ze sklepu, zareagowałabym od razu. Wytłumaczyłabym dziecku, że jego zachowanie jest złe, że działając w ten sposób, sprawia komuś ból. Zareagowałabym, bo uważam że dziecko musi znać granicę. A co wy sądzicie o bezstresowym wychowaniu? Czy waszym zdaniem dziecko zasłużyło na taką karę? Polecamy: Czy wychowanie bezstresowe jest dobre dla dziecka?
Dziecko samo wybiera osoby, które chce naśladować. Czy można sprawić, by tym kimś stałaś się ty lub tata dziecka? Sprawdź!
Ponad 15 lat temu TNS OBOP przeprowadził ankiety wśród Polaków i 36 procent z nich przyznało, że nie mają żadnych autorytetów. Nikt im nie imponował, nikogo nie próbowali naśladować. Dziesięć lat później powtórzono badania. I tu wielkie zaskoczenie – okazało się, że młodzi ludzie coraz częściej liczą się ze zdaniem swoich rodziców, dziadków i innych członków rodziny... nawet jeśli czasem trudno to zauważyć. Co możesz zrobić, byś i ty stała się autorytetem dla swojego dziecka? Bądź dla dziecka przewodnikiem Najważniejszą i jednocześnie najtrudniejszą rolą rodzica jest mądre wyznaczanie granic. Na tyle dalekich, by dziecko czuło, że ma wybór i na tyle bliskich, by nie działało na swoją szkodę. Dobry rodzic nie boi się też rozmów o swoich emocjach, uczuciach i zachowaniach. Wszystkich! A nie tylko tych wzorcowych. Dzieci o wiele bardziej ufają odruchom człowieczeństwa niż świątobliwości i doskonałości bez skazy. W życiu najlepiej sprawdza się bycie rodzicem-przewodnikiem. Zobacz też: 8 zasad okazywania dziecku szacunku Rozmawiaj z dzieckiem Odpowiadaj na wszystkie pytania dziecka, rozmawiaj na różne tematy (od samochodów, przez naukę aż po seks). Według sondaży rodzice najczęściej przepytują dzieci, zamiast z nimi rozmawiać. Chcą wiedzieć co zjadły w przedszkolu, czy dostały jakieś stopnie w szkole etc. Tymczasem mogą zapytać, co ich kilkulatki myślą o... filmie, który ostatnio obejrzały; ostatnim prezencie; przeczytanej książce; postaciach z ulubionej bajki; wspólnych sąsiadach; znajomych z podwórka; jakimś sportowcu, któremu dziecko kibicuje; wspólnych zabawach. Naprawdę jest o czym rozmawiać! Czytaj też: Jak rozmawiać z dzieckiem o seksie Nie bądź dla dziecka tyranem „Najważniejsza jest dyscyplina" – mówią niektórzy dorośli i ćwiczą swoje pociechy w przestrzeganiu sztywnych zasad, których nikt im nie wyjaśnia. Zdaniem psychologów despotyczne metody wychowawcze wywołują w dzieciach lęk i tłumią ich tożsamość (w dorosłym życiu nie będą potrafiły wyrazić i bronić własnego zdania). Postawa rodzica-tyrana jest najbardziej szkodliwą metodą wychowawczą i choć budzi strach, nie przydaje autorytetu. Osoby wychowywane w ten sposób często w przyszłości stają się bardzo uległe, spolegliwe, wykorzystywane przez innych albo... same zaczynają tyranizować. Nie bądź dla dziecka kumplem Przeciwną postawą do tyrana jest rodzic-kumpel, który nie określa żadnych zasad i norm obowiązujących w rodzinie. Nie wyciąga konsekwencji, nie wymaga, nie daje żadnych obowiązków. Takie wychowanie (a raczej jego brak) prowadzi do zaburzenia nie tylko poczucia własnej wartości, ale również zrozumienia tego, co dobre, a co złe. Sprawdź: 13 żelaznych zasad, które powinny obowiązywać w każdym domu
Czy wychowanie bezstresowe jest dobre dla dzieci? Jak wychowywać dzieci bezstresowo? Czy warto chronić dziecko możliwie przed wszystkimi stresami?
Rzuć na dowolnym spotkaniu (choćby u cioci na imieninach) hasło „wychowanie bezstresowe”, a rozgorzeje gorąca dyskusja pełna ostrych słów („To najkrótsza droga, by wychować tyrana”), wstrząsających przykładów z życia („Rodzice mu pozwalali na wszystko i teraz…”), złotych myśli („Dzieci i ryby głosu nie mają”, „Klaps jeszcze nikomu nie zaszkodził”) oraz – zdecydowanie mniej licznych – głosów obrońców („Ależ tu wcale nie chodzi o pozwalanie maluchowi na wszystko!”). Bez zasad? Pojęcie „wychowanie bezstresowe” jest więc rozumiane zwykle jako wychowanie bez zasad, pozwalanie dziecku na wszystko, włącznie z chodzeniem spać z nieumytymi zębami. Można jednak pojmować je inaczej: jako wychowanie bez krzyku, z szacunkiem dla dziecka, ale bez rezygnowania ze stawiania granic. A więc jak to jest z wychowaniem bezstresowym? Stosować je czy nie? Dopinguje do działania O wychowanie bezstresowe zapytaliśmy psychologa Beatę Chrzanowską z Uniwersytetu dla Rodziców. – Jeśli rozumieć ten termin jako pozwalanie malcowi na wszystko i chronienie go przed wszelkim stresem, to zdecydowanie odradzam. Po pierwsze dlatego, że stres stale towarzyszy naszemu życiu, więc nie da się uchronić przed nim dziecka. Gdybyśmy chcieli to zrobić, musielibyśmy nakarmić je, zanim będzie głodne, podać misia, zanim go zapragnie itd. Słowem: zlikwidować wszelkie napięcia, a to przecież jest niewykonalne – mówi psycholog. I podkreśla, że nawet gdyby było wykonalne, to takie postępowanie nie przyniosłoby nic dobrego. Dziecko niczego by się nie nauczyło, bo i po co ćwiczyć mówienie albo chodzenie, skoro mama odgadnie wszelkie życzenia, przyniesie, poda… Wbrew temu, co sądzimy o stresie (że trzeba z nim walczyć, pokonywać go itd.), on sam w sobie nie jest taki zły. Stres nas napędza, stymuluje, skłania do działania i rozwoju. Byle nie było go zbyt dużo. Jestem bezpieczny Oto drugi ważny powód przemawiający za tym, by nie wychowywać bezstresowo: zrezygnowanie z wszelkich ograniczeń, zakazów i nakazów naraża malucha na stres o wiele głębszy, wpływający na całe jego życie. – Dziecko, któremu wszystko wolno, czuje się zagubione. Jest małe, nie zna świata ani reguł, które nim rządzą, a że nie ma mądrego przewodnika, musi poruszać się w nim po omacku. Sprawdza, jak dalekomoże się posunąć – tłumaczy Beata Chrzanowska. – W książce „Mały tyran” opisano malca, który jadł tylko wtedy, gdy rodzic stał na drabinie na zewnątrz budynku i miał na głowie kapelusz. Zwariował? Nie! Skoro rodzice nie stworzyli reguł, chłopiec rozpaczliwie próbował zaprowadzić własny porządek. Taki malec jest też samotny, bo nie ma w swoich rodzicach oparcia. Jak może mieć, skoro pozwalają sobą manipulować? [CMS_PAGE_BREAK] To ryzykowne Powodów, dla których malucha nie powinno się wychowywać bezstresowo, jest dużo więcej. Dziecko wychowane w ten sposób: ■ Nie uczy się reguł, które rządzą życiem, liczenia się z innymi dziećmi i dorosłymi, podporządkowywania się nauczycielom itd. Z czasem jest mu z tym coraz trudniej. ■ Jest skoncentrowane na sobie, nie liczy się z innymi, a to nie przysparza przyjaciół. ■ Nie potrafi na nic czekać ani podejmować żadnego wysiłku. Wszystko chce dostać natychmiast, a jeśli tak się nie dzieje, rośnie w nim ogromna frustracja i agresja. ■ Uważa, że świat za progiem jest zły, bo nie pozwala sobą manipulować tak jak rodzice. Prędzej czy później usłyszy: „Nie ze mną te numery” i staje się nieszczęśliwe („Jak to? Cały świat nie jest tylko na moje usługi?”). ■ Nie potrafi zmierzyć się ze stresem. Bo malec nie miał okazji tego przećwiczyć. ■ Nie ma pewności, czy w ogóle jest kochane, gdyż wbrew pozorom brak reguł może odczytywać jako brak rodzicielskiego zainteresowania. Bez krzyku i bicia? Tak! A więc co robić? Trzymać dziecko krótko, pilnować, by bez szemrania wypełniało nasze rozkazy, postępować w myśl zasady, że dzieci i ryby głosu nie mają, karać, nakazywać? A może nawet wymuszać posłuszeństwo przemocą? (Przemoc to nie tylko bicie, ale także popychanie czy szarpanie oraz złe słowa: szydzenie, poniżanie, obrażanie, szantażowanie odebraniem uczuć). – To także nie jest dobra metoda– mówi Beata Chrzanowska. – Traktowane w ten sposób dziecko niewiele się uczy poza tym, że ma być posłuszne i wypełniać rozkazy silniejszych. Nie rozumie, dlaczego ma coś robić albo czegoś nie robić. Robi lub nie, bo boi się kary. Takie dzieci są często wycofane, nieufne, nie mają własnego zdania, nie wiedzą, czego pragną i potrzebują. Mają niskie poczucie własnej wartości. Świat jest dla nich groźnym miejscem, a one same czują się malutkie, słabe i nic nieznaczące. Mogą też buntować się i kłamać, a potem zwiać gdzie pieprz rośnie, gdy tylko będą wystarczająco duże. [CMS_PAGE_BREAK] Złoty środek Najlepszy jest złoty środek. Ba, tylko co to znaczy? Dla każdego coś innego, w każdej rodzinie obowiązują inne reguły. W jednym domu można wygłupiać się przy stole i rzucać wierszykami z „Jeżycjady” Małgorzaty Musierowicz, np. „Kto mlaszcze, dostanie w paszczę.” W innym jest to nie do pomyślenia. Nie ma w tym nic złego, bo nie ma przecież idealnego wzorca rodziny. Grunt, aby reguły były rozsądnei by stosować je w miarę konsekwentnie. Aby traktować dziecko z szacunkiem, alei samemu wymagać go od dziecka. Złote rady dla młodych rodziców Oto najważniejsze zasady, którymi warto się kierować, gdy chcemy, aby dziecko miało poczucie własnej wartości. 1.Traktuj je z szacunkiem i licz się z jego potrzebami, ale wymagaj, by i ono tak cię traktowało. 2. Daj mu mnóstwo czułości i miłości. Zadbaj, by wiedziało, że je kochasz (a nie domyślało się). 3. Gdy o coś prosi, zastanów się, czego tak naprawdę potrzebuje. Kolejnej lalki czy twojej uwagi? 4. Ustal stały rytm dnia. To ważne. Potrzebuje tego już niemowlę. 5. Wytycz granice: to wolno, a tego nie. Dzięki temu dziecko się uczy. Jeśli nie zareagujesz, gdy kogoś kopie, nie będzie wiedziało, że nie wolno tego robić. 6. Wyznacz reguły, których nie wolno łamać pod żadnym pozorem: nie wolno dotykać kuchenki, nie ma mowy o biciu innych. 7. Nie mnóż zakazów bez potrzeby. Lepiej, żeby było ich kilka. Wtedy łatwiej je ogarnąć. 8. Ustal konsekwencje łamania zasad. Najlepiej, gdy są skutkiem postępowania dziecka („Nie posprzątałeś zabawek, więc nie zdążysz obejrzeć bajki”). 9. Mów konkretnie. Zdanie: „Masz być grzeczny” niewiele malcowi mówi. Lepiej powiedzieć: „Przestań rzucać zabawkami”. 10. Bądź stanowcza. Dziecko powinno wiedzieć, że „nie” znaczy „nie”, a nie: „Wolę, byś tego nie robił, ale zdecyduj sam”. 11. Nie ulegaj, kiedy smyk wymusza coś na tobie krzykiem. 12. W pewnych sprawach decyduj za dziecko... Jeśli widzisz, że jest rozdrażnione, to zarządź: „Pora spać”. 13. …ale nie we wszystkich. Nikt nie ma prawa zmuszać malca, by robił kupę na rozkaz. 14. Nie bój się jego złości. Nie musi mu się podobać, że mu czegoś zabraniasz. A ty... patrz pkt 11 :) [CMS_PAGE_BREAK] Problem tkwi w dorosłych Dlaczego niektórzy – mamy i ojcowie – na pewne sprawy przymykają oczy albo przeciwnie: są nadmiernie apodyktyczni? Z wielu powodów. → ZBYT POBŁAŻLIWI Sądzą, że taka postawa zapewni dziecku szczęście. A są i tacy, którzy po prostu nie umieją odmawiać innym. Nie chcą patrzeć na smutną minę swojego szkraba albo nie potrafią znieść jego płaczu, bo czują się wówczas złymi rodzicami. Jeszcze inni, pragnąc uniknąć błędów, które popełnili ich apodyktyczni rodzice, przesadzają w drugą stronę. → ZBYT APODYKTYCZNI Także postępują w dobrej wierze. Najczęściej wychowują dzieci w taki sposób, w jaki sami byli wychowywani. Nie potrafią inaczej. Może być również tak, że nie potrafią panować nad sobą ani w inny sposób sprawić, by dzieci ich słuchały. Wychowanie bezstresowe - kto wpadł na ten pomysł? Za „wynalazcę” wychowania bezstresowego uważa się amerykańskiego pediatrę, Benjamina Spocka. Oddajmy mu głos. ☛ Benjamin Spock, uśmiechnięty pan w grubych okularach, jest autorem książki „Dziecko. Pielęgnowanie i wychowanie”. Po raz pierwszy została ona wydana w 1945 r. i stała się bestsellerem wszech czasów. Przetłumaczono ją na 39 języków, także na polski (najnowsze, uwspółcześnione wydanie trafiło do polskich księgarń w tym roku). ☛ Spock proponował w swojej książce rodzicom coś, co w połowie ubiegłego wieku nie było tak oczywiste jak dziś: żeby traktowali dziecko jak człowieka, uwzględniali jego potrzeby i pragnienia oraz ufali własnemu instynktowi. ☛ Pod koniec lat sześćdziesiątych zarzucono mu, że zmarnował życie całych pokoleń Amerykanów. Sam Spock twierdził, że ataki miały tło polityczne: „Oskarżenia te pojawiły się po raz pierwszy w roku 1968 (…), a ich autorem był pewien duchowny, który gorąco oponował przeciw mojej krytyce wojny w Wietnamie. Powiedział, że ponieważ radziłem rodzicom, żeby »natychmiast spełniać życzenia« niemowląt i dzieci, wyrosły one na nieodpowiedzialnych, niezdyscyplinowanych, niepatriotycznych młodych ludzi, sprzeciwiających się zaangażowaniu ich kraju w wojnę Wietnamie”. ☛ Spock wielokrotnie podkreślał, że nie jest orędownikiem pobłażliwości wobec dzieci. „W mojej książce nie zalecałem natychmiastowego spełniania życzeń. Zawsze doradzałem rodzicom, żeby szanując dziecko, żądali szacunku w zamian, żeby stanowczo i jasno kierowali jego zachowaniem i oczekiwali od niego współpracy i grzeczności” – napisał psycholog. Cytaty pochodzą z książki „Dziecko. Pielęgnacja i wychowanie”, wyd.ósme uaktualnione i rozszerzone przez Roberta Needlemana. Konsultacja merytoryczna Beata Chrzanowska-Pietraszak Pedagożka specjalna, psycholożka, psychoterapeutka dzieci i rodzin, prowadzi szkolenia dla rodziców, psychologów i nauczycieli, zakamarkirodzicielstwa.pl
Wychowanie bezstresowe - Czy wychowywać bezstresowo?
Wszyscy chcemy, by nasze dzieci były szczęśliwe. Czy osiągniemy cel, chroniąc je przed wszelkimi stresami, niczego nie zabraniając ani nie wymagając? A może są inne sposoby na to, aby maluch pewnie kroczył przez życie?
Wystarczy na dowolnym spotkaniu (choćby u cioci na imieninach) rzucić hasło „wychowanie bezstresowe”, by rozgorzała gorąca dyskusja pełna ostrych słów: („To najkrótsza droga, by wychować tyrana”), wstrząsających przykładów z życia („Rodzice mu pozwalali na wszystko i teraz...”), złotych myśli („Dzieci i ryby głosu nie mają”, „Klaps jeszcze nikomu nie zaszkodził”) oraz – zdecydowanie mniej licznych – głosów obrońców („Przecież tu wcale nie chodzi o pozwalanie maluchowi na wszystko!”). Zawsze znajdzie się też ktoś, kto przytoczy starą anegdotę o chłopczyku (kopał staruszkę w tramwaju), jego mamie (nie reagowała, twierdząc, że wychowuje dziecko bezstresowo) oraz studencie (przykleił owej mamie gumę do żucia na czole, twierdząc, że on również był wychowywany w ten sposób). Pojęcie „wychowanie bezstresowe” jest więc rozumiane najczęściej jako wychowanie bez jakichkolwiek zasad, pozwalanie dziecku na wszystko włącznie ze smarowaniem psa pastą do butów i chodzeniem spać z nieumytymi zębami. Można jednak pojmować je całkiem inaczej: jako wychowanie bez krzyku i bicia, z szacunkiem dla dziecka, ale bez rezygnowania ze stawiania granic. A więc jak to jest z wychowaniem bezstresowym? Stosować je czy nie? Dopinguje do działania Jeśli rozumieć ten termin jako pozwalanie malcowi na wszystko i chronienie go przed wszelkim stresem, to zdecydowanie odradzam. Po pierwsze dlatego, że stres stale towarzyszy naszemu życiu, więc nie da się uchronić przed nim dziecka. Gdybyśmy chcieli to zrobić, musielibyśmy nakarmić je, zanim będzie głodne, podać misia, zanim go zapragnie itd. Słowem: zlikwidować wszelkie napięcia, a to przecież jest niewykonalne. Nawet gdyby było to wykonalne, to takie postępowanie nie przyniosłoby nic dobrego. Dziecko niczego by się nie nauczyło, bo i po co ćwiczyć mówienie albo chodzenie, skoro mama odgadnie wszelkie życzenia, przyniesie, poda... Wbrew temu, co sądzimy o stresie (że trzeba z nim walczyć, pokonywać go itd.), on sam w sobie nie jest taki zły. Napędza nas, stymuluje, skłania do działania i rozwoju. Jestem bezpieczny O to drugi ważny powód przemawiający za tym, by nie wychowywać bezstresowo: zrezygnowanie z wszelkich ograniczeń, zakazów i nakazów naraża malucha na stres o wiele głębszy, wpływający na całe jego życie. – Dziecko, któremu wszystko wolno, czuje się zagubione. Jest małe, nie zna świata ani reguł, które nim rządzą, a że nie ma mądrego przewodnika, musi poruszać się w nim po omacku. Sprawdza, jak daleko może się posunąć. – W książce „Mały tyran” opisano malca, który jadł tylko wtedy, gdy rodzic stał na drabinie na zewnątrz budynku i miał na głowie kapelusz. Zwariował? Nie! Skoro rodzicie nie stworzyli reguł, chłopiec rozpaczliwie próbował zaprowadzić własny porządek. Taki malec jest też samotny, bo nie ma w swoich rodzicach oparcia. Jak może mieć, skoro pozwalają sobą manipulować?[CMS_PAGE_BREAK] To ryzykowne Powodów, dla których malucha nie powinno się wychowywać bezstresowo, jest dużo więcej. Dziecko wychowane w ten sposób: - Nie uczy się reguł, które rządzą życiem, liczenia się z innymi dziećmi i dorosłymi, podporządkowania się nauczycielom itd. Z czasem jest mu z tym coraz trudniej. - Jest skoncentrowane na sobie, nie liczy się z innymi, a to nie przysparza przyjaciół. - Nie potrafi na nic czekać ani podejmować żadnego wysiłku. Wszystko chce dostać natychmiast, a jeśli tak się nie dzieje, rośnie w nim ogromna frustracja i agresja. - Uważa, że świat za progiem jest zły, bo nie pozwala sobą manipulować tak jak rodzice. Prędzej czy później usłyszy: „Nie ze mną te numery” i staje się nieszczęśliwe („Jak to? Świat nie jest na moje usługi?”). - Nie potrafi zmierzyć się ze stresem. Bo nie miało okazji tego przećwiczyć. - Nie ma pewności, czy w ogóle jest kochane, gdyż brak reguł może odczytywać jako brak zainteresowania. Bez krzyku i bicia? Tak! A więc co robić? Trzymać dziecko krótko, pilnować, by bez szemrania wypełniało nasze rozkazy, postępować w myśl zasady, że „dzieci i ryby głosu nie mają”, karać, nakazywać? A może nawet wymuszać posłuszeństwo przemocą? (Przemoc to nie tylko bicie, ale także popychanie czy szarpanie oraz złe słowa: szydzenie, poniżanie, obrażanie, szantażowanie odebraniem uczuć). – To także nie jest dobra metoda. – Traktowane w ten sposób dziecko niewiele się uczy poza tym, że ma być posłuszne i wypełniać rozkazy silniejszych. Nie rozumie, dlaczego ma coś robić albo czegoś nie robić. Robi lub nie, bo boi się kary. Takie dzieci są często wycofane, nieufne, nie mają własnego zdania, nie wiedzą, czego pragną i potrzebują. Mają niskie poczucie własnej wartości. Świat jest dla nich groźnym miejscem, a one same czują się malutkie, słabe i nic nieznaczące. Mogą też buntować się i kłamać, a potem zwiać gdzie pieprz rośnie, gdy tylko będą wystarczająco duże. Złoty środek Najlepszy jest oczywiście złoty środek. Ba, tylko co to właściwie znaczy? Dla każdego coś innego, w każdej rodzinie obowiązują inne reguły. W jednym domu można wygłupiać się przy stole i rzucać wierszykami w rodzaju: „Kto mlaszcze, dostanie w paszczę”, w innych jest to nie do pomyślenia. Nie ma w tym nic złego, bo nie ma przecież idealnego wzorca rodziny. Grunt, żeby reguły były rozsądne i by stosować je w miarę konsekwentnie. Aby traktować dziecko z szacunkiem, ale i samemu wymagać go od dziecka. Konsultacja merytoryczna Beata Chrzanowska-Pietraszak Pedagożka specjalna, psycholożka, psychoterapeutka dzieci i rodzin, prowadzi szkolenia dla rodziców, psychologów i nauczycieli, zakamarkirodzicielstwa.pl
Zachowa spokój nawet w najtrudniejszej sytuacji. Rozwiąże każdy rodzinny spór i problem wychowawczy. Guru młodych rodziców Dorota Zawadzka zdradza własną receptę na Superdziecko.
Miłość i wzajemny szacunek to podstawowe składniki receptury na szczęśliwą, udaną rodzinę. Telewizyjna Superniania, Dorota Zawadzka, uczy tego rodziców. Czy wie Pani, że rodzice pokazują dzieciom „Supernianię”, gdy nie dają sobie z nimi rady? Jak czuje się Pani w roli pogromcy urwisów? Tak, wiem. To straszne, ale taki jest efekt uboczny mojej pracy. Uważam, że to raczej dzieci powinny mną straszyć rodziców. W końcu ja nie wychowuję dzieci, a tylko pokazuję rodzicom, jak to robić. Rola "pogromcy” zupełnie mi nie odpowiada. Jestem osobą ciepłą i pogodną, chociaż bardzo konsekwentną. Wzbudza Pani respekt, ale i nadzieję na zmianę. Czy trudno pracuje się z tak sprzecznymi uczuciami? To spore obciążenie. Rodzice bardzo mi ufają i wiem, że nie wolno mi tego zaufania zawieść. Nie jest więc lekko. Ale bardzo się staram. Dlaczego my, dorośli, tak łatwo stajemy się bezradni i ulegli wobec dzieci? Najczęściej z braku czasu. Czasem z braku pomysłu na własne dziecko. A czasem po prostu z lenistwa. Niektórzy bez zrozumienia czytali o wychowaniu bezstresowym i postanowili pozwalać dziecku na zbyt wiele. Inni, chcąc dać mu wszystko, czego sami nie mieli, spełniają każdą zachciankę. Uczy Pani karania – nie klapsem, nie krzykiem, lecz sadzaniem na jeżyku. To konieczna demonstracja siły? Krzyk, czy jeszcze gorzej klaps to dopiero demonstracja siły. Siły i przemocy. Ja uczę, jak uspokoić dziecko w chwilach histerii. Wyciszenie pomaga mu dojść do siebie po ataku złości i uczy kontrolowania własnych emocji. Karny jeżyk to prawie to samo, co wyciszenie. Różnica polega na tym, że stanowi on jedynie materialne oznaczenie miejsca uspokojenia dziecięcych emocji. Metodę tę można stosować tylko wtedy, gdy dziecko zrobi coś zdecydowanie złego, nie zaś, gdy jest „po prostu niegrzeczne”. Uczę przede wszystkim, jak mądrze nagradzać, rozmawiać, słuchać. I uporządkować plan dnia. Dzieci potrzebują poczucia bezpieczeństwa. Zapewnia je m.in. wprowadzenie jasnych, zrozumiałych reguł dotyczących tego, co się dzieje i co ma się stać później. Przestrzeganie planu dnia jest bardzo ważne, niezależnie od wieku dziecka i początkowych trudności. Wielu rodziców nie docenia codziennych rytuałów, a po ich wprowadzeniu są zaskoczeni – nawet skomplikowane rzeczy są prostsze. Czy rzeczywiście tak szybko można naprawić błędy popełniane przez wiele lat? Pokazuję rodzicom proste techniki i metody. Pokazuję też, jak wspaniale działają. Daję im tzw. wędkę i uczę, jak z niej korzystać. Gdy widzą efekty, szybko uczą się stosować nowe metody. Gdy nauczymy się mądrze kochać dziecko, porażki traktujemy zwyczajnie? Umiemy sobie z nimi radzić? Najważniejsze jest, aby mądrze kochać, mądrze rozpieszczać, a nawet mądrze karać. Jeśli będziemy świadomymi – a co za tym idzie – mądrymi rodzicami, to poradzimy sobie z większością problemów wychowawczych. Miłość oraz wzajemny szacunek to podstawowe składniki receptury na udaną i szczęśliwą rodzinę. Mam nadzieję, że wielu czytelników dowie się z mojej książki „I ty możesz mieć...”, jak być wspaniałym rodzicem Superdziecka. Z Dorotą Zawadzką rozmawiała Agata Teleżyńska Czytaj też: W czym pomoże Superniania?
Stawianie granic i wymagań dziecku, a wychowanie bezstresowe
Nie ma wychowania bez stawiania granic i wymagań. Ale nie ma go również, jeśli wymagania są zbyt surowe i jest ich zbyt dużo.
Model tzw. bezstresowego wychowania nie sprawdził się. Mimo to wielu rodziców, często niepewnych swoich rodzicielskich kompetencji, wciąż boi się wymagać od swoich dzieci przestrzegania pewnych zasad. Jeśli maluch się buntuje, płacze, szybko ustępują, by oszczędzić mu stresu albo dla świętego spokoju. Bywa i odwrotnie - od malucha wymaga się rzeczy, które są dla niego zbyt trudne, niedostosowane do jego możliwości i tempa rozwoju. Po co dziecku granice? Podstawą zdrowego rozwoju dziecka jest poczucie bezpieczeństwa. W domu, gdzie wszystko wolno i nic nie trzeba, maluch, wbrew pozorom, nie czuje się bezpieczny. Przeciwnie – rodzice, którzy na wszystko pozwalają, są postrzegani przez dzieci jako słabi, a mając słabych rodziców nie można czuć się pewnie. By się tak poczuć, dziecko musi samo przejąć w domu władzę. Manipuluje więc mamą czy tatą, coraz więcej żądając. „Możesz robić to i to, ale tego ci nie wolno” – takie jasne postawienie granic jest podstawą wychowania. Kiedy zacząć wymagać? W 1. roku życia to głównie dziecko wymaga, a rodzice są po to, by te wymagania możliwie szybko spełniać. Niemowlę musi być nakarmione na czas, przewinięte i przytulane zawsze wtedy, gdy się tego domaga, a nawet wtedy, gdy się nie domaga. To jeszcze nie jest moment na stawianie wymagań, choć rodzice muszą już stawiać pewne ograniczenia dla bezpieczeństwa swojej pociechy, np. nie mogą się godzić na wchodzenie na okno itp. Dopiero gdy maluch ma około półtora roku, zaczyna się faktyczny proces wychowania. Rodzice zaczynają stawiać rozmaite wymagania i zachęcają do ich spełnienia. Dziecko uczy się myć rączki przed jedzeniem, trzymać łyżkę, wrzucać z mamą klocki do pudełka po skończonej zabawie, na spacerze iść za rękę, machać na "do widzenia", załatwiać się do nocnika itd. Dostosuj wymagania do możliwości dziecka To wydaje się oczywiste, a jednak w praktyce nie jest. Rodzice wymagają od dziecka czegoś, na co ono nie jest jeszcze gotowe, np. chcą żeby dwulatek sam sprzątał zabawki, a trzylatek z radością dzielił się cukierkami. Żeby stawiać maluchowi odpowiednie do wieku wymagania dobrze jest wiedzieć, jak przebiega rozwój dziecka. I nie mnożyć wymagań, lecz stawiać je tylko tam, gdzie są naprawdę potrzebne, a potem konsekwentnie je egzekwować.