Mamotoja.pl
type: channel
link: https://mamotoja.pl
date: 2025-06-23T10:23:37.000Z
update period: hourly
update frequency: 1
update base: 2000-01-01T12:00+00:00
items: Mama opowiadała, a dzieci słuchały jak zaklęte. Te przysłowia o pogodzie zna każde pokolenie
items: Przysłowia o miesiącach: wesołe powiedzenia i rymowanki dla dzieci są pełne mądrości
items: Kiedy jest pierwszy dzień wiosny 2025? Astronomiczna wiosna nie zaczyna się wcale 21 marca
items: Tradycje bożonarodzeniowe — najważniejsze polskie zwyczaje dotyczące wigilii i Bożego Narodzenia
items: Andrzejki 2023: kiedy? Tradycje i zwyczaje andrzejkowe, pochodzenie święta
items: Wszystkich Świętych czy Dzień Zmarłych: jakie święto obchodzimy 1 listopada?
items: Kwiat paproci: czy istnieje naprawdę? Legenda o kwiecie paproci a współczesna botanika
items: Drugi dzień świąt Bożego Narodzenia: tradycja, znaczenie, ciekawostki
items: Pasterka: co to takiego? Tradycja i współczesność
items: O co chodzi w kolędowaniu? Ten zwyczaj ma bardzo długą historię!
items: Potrawy świąteczne z różnych krajów – przepisy nie tylko wigilijne
items: Adwentowe pierniczki – przepis na pierniczki, które umilą czekanie na święta
items: Ciasteczka dla św. Mikołaja: przepisy na przepyszne ciastka kruche i specjalne speculoos
items: Katarzynki w polskiej tradycji: kiedy są i co to za święto?
items: Puste miejsce przy stole wigilijnym: co oznacza, dla kogo je zostawiamy? [tradycja i symbolika]
items: Sianko pod obrusem: co symbolizuje i dlaczego kładziemy je w wigilię?
items: Fragment Pisma świętego na Wigilię – co się czyta przy wigilijnym stole i jaką modlitwę się wypowiada?
items: Rogale świętomarcińskie: legenda pełna dobra
items: Pańska skórka: warszawski przysmak, który był lekarstwem
items: Roraty: co to za msza? Kiedy są odprawiane i jak wyglądają?
items: Dzieci w Danii śpią w wózkach pozostawionych na ulicy. Rodzice z innych krajów nie pojmują, że to norma kulturowa
items: Poczet sztandarowy – znaczenie, zachowanie, komendy
items: Lajkonik – krakowski symbol. Co oznacza?
items: Marzanna: jak wygląda, co symbolizuje topienie marzanny?
items: Gromnica a świeca do chrztu: jak wyglądają, znaczenie i symbolika

Mama opowiadała, a dzieci słuchały jak zaklęte. Te przysłowia o pogodzie zna każde pokolenie
type: item
date: 2025-06-18T10:15:00.000Z
creator: Joanna Lechowicz
subject: Cytaty i przysłowia
subject: Rodzina
subject: cytaty
subject: przysłowia
subject: zwyczaje
description: znał, bo to od pogody zależało życie oraz to, co i czy w ogóle pojawi się na talerzu. Dziś to raczej ciekawostka, ale pogodowe przysłowia wciąż potrafią zaskoczyć trafnością.
encoded: Kiedy ludzie nie mieli telefonów ani prognozy pogody na wyciągnięcie ręki, wystarczyło spojrzeć w niebo albo posłuchać babci. Bo babcia wiedziała, że w marcowe dni może być „jak w garncu” i lepiej nie wychodzić bez czapki, nawet jeśli świeci słońce. Oto przysłowia o pogodzie, które wcale się nie starzeją. Spis treści: Przysłowia o przewidywaniu pogody Przysłowia o pogodzie na każdy miesiąc Śmieszne przysłowia o pogodzie Przysłowia o przewidywaniu pogody Przysłowia o pogodzie często odnoszą się do początku roku, bo według dawnych wierzeń to właśnie wtedy można było przewidzieć, jaki będzie urodzaj. Co mówią ludowe mądrości o styczniu, lutym i marcu? Sprawdź, czego możemy się z nich dowiedzieć. Bój się w styczniu wiosny, bo marzec zazdrosny. Kiedy styczeń najostrzejszy, wtedy roczek najpłodniejszy. Gdy ciepło w lutym, zimno w marcu bywa, długo trwa zima, to jest niewątpliwa. Jak ci jeszcze nie dokuczył luty, to pal dobrze w kominie i miej kożuch suty. Jeśli pszczoła w styczniu z ula wylatuje, rzadko pomyślny rok nam obiecuje. Gdy na święty Walek deszcze, mrozy wrócą jeszcze. Gromniczna pogodna, będzie jesień dorodna. Przysłowia o pogodzie na każdy miesiąc W ludowych mądrościach znajdziemy przysłowia o pogodzie na każdy miesiąc roku. Od stycznia do grudnia, ludzie obserwowali zmiany w pogodzie i przekazywali sobie krótkie powiedzenia, które pomagały przewidzieć, jak będzie wyglądała aura. Te przysłowia były szczególnie ważne dla rolników i ogrodników, ale przydają się każdemu, kto chce lepiej zrozumieć naturę. Poniżej znajdziesz najpopularniejsze przysłowia o pogodzie na cały rok. Styczeń Kiedy w styczniu lato, w lecie zimno za to. Luty Idzie luty, podkuj buty. Marzec W marcu jak w garncu. Kwiecień Kwiecień plecień, bo przeplata – trochę zimy, trochę lata. Maj W maju jak w raju. Czerwiec W czerwcu się okaże, co nam Bóg da w darze. Lipiec W lipcu upały – wrzesień doskonały. Sierpień Kiedy sierpień wrzos rozwija – jesień krótka, szybko mija. Wrzesień Jaki pierwszy wrzesi…

AdobeStock454047944-a1cbabb.jpeg
width: 3200
height: 2133

Przysłowia o miesiącach: wesołe powiedzenia i rymowanki dla dzieci są pełne mądrości
type: item
date: 2025-03-21T10:11:45.000Z
creator: Magdalena Drab
subject: Cytaty i przysłowia
subject: Rodzina
subject: cytaty
subject: przysłowia
subject: zwyczaje
description: Przysłowia o miesiącach przekazywane są z pokolenia na pokolenie. Nic dziwnego, niektóre zawarte w nich mądrości o pogodzie i zmieniających się porach roku są nadal aktualne. Sprawdź, jakie są polskie przysłowia ludowe o miesiącach i spróbuj nauczyć ich swoje dziecko.
encoded: Polskie przysłowia o miesiącach i porach roku są skarbnicą wiedzy na temat otaczającego nas świata. Wywodzą się z tradycji ludowej i odnoszą do naturalnego porządku życia i rytmu wykonywania prac na wsi. Kiedyś do ich znaczenia przykładano większą wagę, dziś podchodzimy do nich z dystansem. Jednak przysłowia o pogodzie są nadal są obecne w powszechnej świadomości. Przysłowia o miesiącach to ciekawa porcja wiedzy dla dzieci, która pochodzi z przeszłości. Poznawanie ich z pewnością sprawi wiele frajdy. To proste rymowanki i powiedzenia, które łatwo zapamiętać, a przy okazji nauczyć się dzięki nim dostrzegania zjawisk związanych z porami roku, przyrodą i pogodą. Przysłowia o miesiącach Polskie przysłowia ludowe powstawały na przestrzeni wieków. Dziś są elementem naszej kultury ludowej, zawierają w sobie przestrogi, pouczenia, nakazy i zakazy. Mówią o tym, czy nadchodzące miesiące przyniosą nam szczęście i dostatek. Często dotyczą przyrody i prognozowania pogody. Poniżej przedstawiamy przysłowia na temat każdego z dwunastu miesięcy. Styczeń Styczeń mrozi, lipiec skwarem grozi. Gdy styczeń burzliwy z śniegami, lato burzliwe z deszczami. Kiedy w styczniu lato, w lecie zimno za to. Kiedy styczeń najostrzejszy, wtedy roczek najpłodniejszy. Kiedy styczeń mokry trzyma, zwykle bywa długa zima. Luty Kiedy luty pofolguje, marzec zimę zreperuje. Idzie luty, podkuj buty. Gdy mróz w lutym ostro trzyma, tedy już niedługa zima. Gdy bez wiatrów luty chodzi, w kwietniu wicher nie zawodzi. Marzec Marzec to miesiąc przejściowy między zimą a wiosną, dlatego wiele polskich przysłów związanych jest z pogodą i zmianami w przyrodzie. Oto kilka popularnych przysłów o marcu: Przysłowia o pogodzie w marcu "W marcu jak w garncu." Najbardziej znane polskie przysłowie, które oznacza, że w marcu pogoda jest bardzo zmienna – może być ciepło, zimno, deszczowo, śnieżnie i słonecznie, zupełnie jak składniki wrzucone do garnka. "Suchy marzec, mokry maj – będzie zboże jak gaj." Jeśli w marcu jest sucho, a…

przyslowia-pory-roku-9be31e2.jpeg
width: 5824
height: 3264

Kiedy jest pierwszy dzień wiosny 2025? Astronomiczna wiosna nie zaczyna się wcale 21 marca
type: item
date: 2025-03-04T13:02:00.000Z
creator: Ewa Janczak-Cwil
subject: Czas wolny
subject: Rodzina
subject: tradycje
subject: wiosna
subject: zwyczaje
subject: życzenia
description: Pierwszy dzień wiosny kalendarzowej może wypadać innego dnia niż początek wiosny astronomicznej. Natomiast w szkołach i przedszkolach pierwszy dzień wiosny zawsze świętuje się 21 marca. Można to robić zgodnie z polską tradycją, topiąc marzannę, albo wykorzystać pomysły na zabawy pochodzące z innych kultur.
encoded: Pierwszy dzień wiosny kalendarzowej na półkuli północnej zawsze wypada 21 marca. Natomiast astronomiczna wiosna zaczyna się w momencie, gdy zrównuje się długość dnia z długością nocy – i dzień, i noc trwa po 12 godzin. To tak zwany moment przesilenia wiosennego, zwany również równonocą wiosenną. Zobacz, kiedy jest pierwszy dzień wiosny 2025 roku i jak można go świętować. Tłumaczymy, czym różni się początek wiosny kalendarzowej od astronomicznej i meteorologicznej. Mamy też piękne i wesołe życzenia na 1 dzień wiosny i pomysły na wiosenne zabawy w przedszkolu. Spis treści: Pierwszy dzień wiosny: kiedy w 2025 roku? Pierwszy dzień wiosny – polskie zwyczaje i tradycje Pierwszy dzień wiosny – zwyczaje na świecie Życzenia na pierwszy dzień wiosny Pierwszy dzień wiosny: przedszkole Pierwszy dzień wiosny: kiedy w 2025 roku? Na półkuli północnej pierwszy dzień kalendarzowej wiosny przypada w 2025 roku w piątek 21 marca, natomiast pierwszy dzień astronomicznej wiosny wypadnie w czwartek 20 marca o godzinie 10:01 czasu środkowoeuropejskiego. Będzie to moment równonocy wiosennej − właśnie wtedy dojdzie do zrównania dnia z nocą. Odtąd dzień będzie stawał się coraz dłuższy. Ile zatem trwa pierwszy dzień wiosny? Dokładnie dwanaście godzin i ani minuty dłużej. Co ciekawe – z upływem lat termin rozpoczęcia astronomicznej wiosny będzie wypadał coraz wcześniej. Od 2044 roku będzie to 20 lub nawet 19 marca. Ostatni raz pierwszy dzień kalendarzowej i astronomicznej wiosny zbiegł się tego samego dnia (czyli 21 marca) w 2011 roku. Kiedy zaczyna się wiosna meteorologiczna? Poza wiosną kalendarzową i astronomiczną mówi się również o wiośnie meteorologicznej (zwanej też termiczną lub klimatologiczną). Jak podaje IMGiW, wiosna meteorologiczna trwa już od 1 marca i potrwa do 31 maja. Ten czas przyjęli meteorolodzy i klimatolodzy, by porównywać okresy tej samej długości w różnych latach (m.in. jeśli chodzi o temperaturę, opady i inne dane statystyczne). Pierwszy dzień wiosny: polskie zwyczaje i …

107804-0e8c913.jpg
width: 1200
height: 797

Tradycje bożonarodzeniowe — najważniejsze polskie zwyczaje dotyczące wigilii i Bożego Narodzenia
type: item
date: 2023-12-15T07:29:00.000Z
creator: Joanna Biegaj
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Boże Narodzenie
subject: rodzina
subject: zwyczaje
description: Tradycje świąt Bożego Narodzenia w Polsce przekazywane są z pokolenia na pokolenie od wielu lat. Ubieranie choinki, wręczanie prezentów, 12 wigilijnych potraw, łamanie się opłatkiem, śpiewanie kolęd – to najbardziej znane zwyczaje świąteczne w naszym kraju. Ale są też mniej znane tradycje, np. zerwanie cudownego kwiatu leszczyny...
encoded: Tradycje i zwyczaje bożonarodzeniowe w Polsce są podobne w większości regionów naszego państwa. Chyba nikt nie wyobraża sobie świąt bez pięknie przystrojonej choinki z mnóstwem światełek, śpiewania kolęd, dzielenia się opłatkiem. Wyjątkowo atrakcyjne tradycje świąteczne dla dzieci to oczekiwanie, aż na niebie pojawi się pierwsza gwiazdka i otrzymywanie prezentów w wigilijny wieczór. Wielu Polaków nie wyobraża sobie też świąt bez Pasterki o północy. Dawniej w tym czasie szukało się kwiatu piwonii lub leszczyny... Najpopularniejsze zwyczaje bożonarodzeniowe w Polsce: Tradycje Bożego Narodzenia w Polsce: ubieranie choinki Zwyczaje świąteczne: łamanie się opłatkiem Sianko pod obrusem – zwyczaje bożonarodzeniowe w Polsce Tradycje świąteczne dla dzieci: dawanie prezentów Tradycje świąt Bożego Narodzenia: 12 potraw Śpiewanie kolęd – świąteczny zwyczaj Dodatkowe nakrycie przy wigilijnym stole Pierwsza gwiazdka na niebie Prezenty pod choinką Dawne zwyczaje bożonarodzeniowe Tradycje Bożego Narodzenia w Polsce: ubieranie choinki W Europie zwyczaj ubierania choinki zapoczątkowali Niemcy. Przystrajanie drzewka jest symbolem świąt Bożego Narodzenia. W niektórych domach robi się to dopiero w Wigilię, w innych – już kilka tygodni wcześniej. Bożonarodzeniowe drzewko ubiera się w zależności od preferencji domowników – niekiedy jest ono kolorowe, z mnóstwem ozdób, a czasem przystrojone minimalistycznie w jednym kolorze. Można również wykonać własnoręcznie ozdoby świąteczne, np. łańcuchy, aniołki z papieru — to też jest swoistą tradycją świąteczną! Zwyczaje świąteczne: łamanie się opłatkiem Dzielenie się opłatkiem to przede wszystkim symbol pojednania i przebaczenia. Historia tej tradycji wywodzi się już od pierwszych Chrześcijan, którzy dzielili się chlebem. W części polskich domów dzielenie się opłatkiem poprzedza modlitwa oraz czytanie fragmentu Ewangelii wg św. Łukasza. Podczas łamania się opłatkiem, bliscy składają sobie także życzenia bożonarodzeniowe. Następnie zasiadają do kola…

qTCgRt-115072-adfdeec.jpg
width: 1200
height: 1200

Andrzejki 2023: kiedy? Tradycje i zwyczaje andrzejkowe, pochodzenie święta
type: item
date: 2023-11-08T07:14:00.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: Andrzejki
subject: impreza
subject: zwyczaje
description: Andrzejki to pogańskie święto, które mocno wpisało się w naszą kulturę. Andrzejkowy wieczór kojarzy się z laniem gorącego wosku przez dziurkę od klucza i innymi wróżbami. Sprawdziliśmy, skąd wzięło się to święto, jak wyglądają tradycje andrzejkowe, jak wróżono sobie w andrzejki przed wiekami, a jak robi się to w XXI wieku. Wyjaśniamy też, kiedy dokładnie obchodzi się to święto i czy wróżby andrzejkowe to grzech.
encoded: Andrzejki przywędrowały do Polski w połowie XV wieku. Od tamtej pory w miastach, miasteczkach i na wsiach w wigilię dnia św. Andrzeja wielu ludzi gotuje specjalne kluski, leje wosk przez dziurkę od klucza lub sięga po talię kart, aby wywróżyć sobie przyszłość. Aktualnie tradycję andrzejkową podtrzymuje się, organizując imprezy towarzyskie czy nawet bale (czas przed adwentem to idealny moment, by się wytańczyć). Spis treści: Andrzejki – kiedy obchodzimy i co to za zwyczaj? Czy Andrzejki to grzech? Tradycje andrzejkowe – pochodzenie Dawne wróżby na andrzejki Najbardziej znany zwyczaj andrzejkowy Andrzejki – kiedy obchodzimy i co to za zwyczaj? Andrzejki to wieczór wróżb, czyli zabawa polegająca na wróżeniu przyszłości organizowana w wigilię dnia św. Andrzeja. Andrzejki wywodzą się z pogańskiego święta. Ślady jego obchodów znajdują się w starożytnych tekstach, opisujących greckie święto związane z imieniem Andreas oraz ze słowami „andros” i „anes”, które łączy się z kultem boga miłości, płodności, jasnowidzenia i wróżb. W związku z tym, że wspomnienie św. Andrzeja (i najpopularniejsze w roku imieniny Andrzejów) wypadają 30 listopada — andrzejki, zgodnie z tradycją, świętowane są w wigilię tego dnia, czyli 29 listopada. Wieczór andrzejkowy w 2023 roku wypada w środę. Ale imprezy andrzejkowe odbywają się też w okolicach tego dnia, więc zorganizowanie wróżb 28 czy 30 listopada nie będzie niczym dziwnym, w końcu to tylko zabawa. Jak wytłumaczyć dziecku, czym są andrzejki? Najprościej powiedzieć, że to rodzaj zabawy, która wywodzi się z dawnych czasów, a polega na organizowaniu wieczornego spotkania ze znajomymi i przyjaciółmi, którzy biorą udział w zabawach andrzejkowych polegających na „wróżeniu” tego, co wydarzy się w przyszłości. Dawniej spotkania odbywały się tylko w męskim lub tylko w damskim gronie, obecnie mężczyźni i kobiety oraz dziewczynki i chłopcy bawią się razem. Andrzejki dla dzieci mogą być organizowane w przedszkolach, szkołach lub w rodzinnym gronie w domu…

SPTDtg-120669-8fc3f81.jpg
width: 1200
height: 1073

Wszystkich Świętych czy Dzień Zmarłych: jakie święto obchodzimy 1 listopada?
type: item
date: 2023-10-05T11:09:00.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: święta
subject: zwyczaje
description: 1 listopada – niby wszyscy wiemy, co to za święto, ale bywa, że określamy je błędną nazwą. Wyjaśniamy, jak dokładnie nazywa się to święto, czym różni się 1 listopada od 2 listopada i dlaczego oba święta w pewnym sensie połączyły się w jedno.
encoded: 1 listopada w kalendarzu zaznaczony jest na czerwono, co oznacza, że jest dniem wolnym od pracy i szkoły. Tego dnia zamknięte są sklepy. Większość z nas odwiedzi tego dnia groby bliskich, nie raz pokonując nawet setki kilometrów. Czy 1 listopada to Wszystkich Świętych, czy Święto Zmarłych? Czy zgodnie z tradycją, powinniśmy iść na cmentarz 1 czy 2 listopada? A może w oba te dni? Spis treści: 1 listopada: co to za święto? Czym różni się 1 listopada od 2 listopada? Jak obchodzi się 1 listopada? 1 listopada: co to za święto? Zgodnie z kalendarzem liturgicznym Kościoła katolickiego, 1 listopada przypada Uroczystość Wszystkich Świętych. Kim są ci święci? To wszyscy chrześcijanie, którzy zostali kanonizowani lub beatyfikowani na przestrzeni wieków. Czym różni się kanonizacja od beatyfikacji? Najprościej mówiąc – zasięgiem kultu, ponieważ kanonizacja pozwala na kult w Kościele lokalnym (czyli w naszym przypadku w Polsce), beatyfikacja – na kult w Kościele powszechnym, czyli na całym świecie. Szacuje się, że w ciągu dwudziestu wieków chrześcijaństwa na listę świętych trafiło około 10 tysięcy kanonizowanych i beatyfikowanych. Ich liczba nie jest jednak dokładnie znana i stale rośnie. Na przykład papież Franciszek w czasie swego pontyfikatu ogłosił aż 898 nazwisk nowych świętych. Lista ta wciąż jest otwarta, ponieważ zgodnie z wiarą Kościoła – każdy z nas może zostać świętym, dając swym życiem szczególne świadectwo cnót. Dlaczego więc 1 listopada bywa nazywany Dniem Zmarłych lub Świętem Zmarłych? Ponieważ w czasach PRL władzom kraju zależało na świeckim, a nie kościelnym charakterze tego święta. Można powiedzieć, że w języku potocznym wciąż „pokutuje” określanie katolickiego święta nazwą świecką. Nawiasem mówiąc, święto to swoimi korzeniami sięga czasów pogańskich. Dawno temu, właśnie na początku listopada nasi pogańscy przodkowie również odwiedzali groby swoich bliskich. Nosili na cmentarze jedzenie, wierząc, że podczas „jesiennych Dziadów” ci, co odeszli, wracają na ziemię.…

imgAfBS0K-ab85abc.jpg
width: 3000
height: 2000

Kwiat paproci: czy istnieje naprawdę? Legenda o kwiecie paproci a współczesna botanika
type: item
date: 2023-06-07T08:52:55.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Czas wolny
subject: Rodzina
subject: czas wolny
subject: lato
subject: wakacje
subject: zwyczaje
description: Legenda o kwiecie paproci swymi korzeniami sięga czasów słowiańskich. Przez wieki przekazywana z ust do ust zainspirowała m.in. braci Grimm i Józefa I. Kraszewskiego do spisania historii pełnych czarów. Czy kwiat paproci zakwita tylko w baśniach?
encoded: Szukanie kwiatu paproci przez wieki budziło wiele emocji. Pragnienie bogactw oraz niezwykłych mocy przewyższało lęk przed tym, co może kryć się w leśnych ostępach w magiczną, świętojańską noc. Dlaczego dziś kwiat paproci to symbol złudnego szczęścia? Czy wiadomo, jak wygląda kwiat paproci? Spis treści: Legenda o kwiecie paproci Szukanie kwiatu paproci: dawniej i dziś Czy paproć kwitnie naprawdę? Nie tylko kwiat paproci. Wierzenia ludowe dotyczące innych „roślin świętojańskich” Legenda o kwiecie paproci Zgodnie z wierzeniami, kwiat paproci zakwita w lesie (rzadziej na skraju wsi) w noc świętojańską. Kwitnieniu towarzyszy huk i blask. A nierzadko i szalejąca burza z piorunami. Kto chce znaleźć kwiat paproci – musi się spieszyć, gdyż ma na to jedynie godzinę (ewentualnie czas, który pozostał do pierwszego piania koguta). Dodatkowym utrudnieniem jest to, że kwiatu paproci strzeże sam diabeł. I choć istnieje wersja legendy, w której kwiat paproci można znaleźć przypadkiem, kiedy sam wpadnie do buta… to dużo popularniejszy jest wariant pełen wyzwań i niebezpieczeństw, takich jak: diabły i czarownice, żmije i inne tajemnicze gady, ryzyko szaleństwa, pobłądzenia, zaśnięcia, a nawet śmierci. Mimo to nie brakowało chętnych, dla których wyprawa w poszukiwaniu kwiatu paproci wiązała się nadzieją na: liczne skarby ukryte w ziemi, wiedzę i mądrość, moc uzdrawiania chorób, zdrowie, spełnienie wszystkich pragnień, spełnienie w miłości, zdolność bycia niewidzialnym, zdolność przewidywania przyszłości, rozumienie mowy zwierząt, umiejętność otwierania wszystkich zamków. Szukanie kwiatu paproci: dawniej i dziś W tradycji słowiańskiej noc świętojańska przesycona była magią. Wyprawie w poszukiwaniu kwiatu paproci musiała towarzyszyć wyjątkowa ostrożność. Pod żadnym pozorem nie wolno było: rozmawiać, oglądać się za siebie, ulegać strachowi, wyjawić tajemnicy o znalezieniu kwiatu paproci, modlić się, mieć ze sobą krzyżyka, wody święconej czy poświęconej kredy. Niektóre podania zalecały zab…

imgbS8GTD-938d07f.jpg
width: 3000
height: 2000

Drugi dzień świąt Bożego Narodzenia: tradycja, znaczenie, ciekawostki
type: item
date: 2022-12-12T17:20:26.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Boże Narodzenie
subject: zwyczaje
description: Choć drugi dzień świąt Bożego Narodzenia jest wolny od szkoły i pracy, nie jest tzw. świętem nakazanym. Wyjaśniamy, co to oznacza oraz skąd właściwie wziął się drugi dzień świąt Bożego Narodzenia.
encoded: Drugi dzień świąt Bożego Narodzenia znany jest również jako dzień św. Szczepana. Sprawdziliśmy, dlaczego w Polsce tego dnia mamy czerwoną kartkę w kalendarzu, jak świętowano ten dzień dawniej, a jak odbywa się to w czasach nam współczesnych. Spis treści: Kiedy jest drugi dzień świąt Bożego Narodzenia i skąd się wziął (tradycja) Czy w 2. dzień świąt Bożego Narodzenia trzeba iść do kościoła? Menu na drugi dzień świąt Kiedy jest drugi dzień świąt Bożego Narodzenia i skąd się wziął? Święta Bożego Narodzenia nie są ruchome i każdego roku wypadają 25 grudnia. Poprzedza je uroczyście obchodzona Wigilia – wieczór 24 grudnia to czas, w którym rozpoczynamy świętowanie. Po „właściwym” Bożym Narodzeniu kontynuujemy święta jeszcze przez jeden dzień – 26 grudnia. Wszystko dlatego, by świętowaniu narodzin Jezusa nadać należną rangę oraz uczcić pamięć św. Szczepana, pierwszego chrześcijańskiego męczennika, który zginął za wiarę. Źródła podają, że kult św. Szczepana trwał od czarów jego śmierci i pochówku (przyjmuje się, że św. Szczepan zginął w 33 lub 34 roku n.e.), po czym na wieki zaniknął. Jednak kult ten odrodził się, gdy w V wieku odnaleziono grób świętego. Jak dawniej obchodzono drugi dzień świąt Bożego Narodzenia (ciekawostki) Przed laty, w dzień św. Szczepana przynoszono do kościoła owies, które kapłan święcił po nabożeństwie. Na księdza z kropidłem lud rzucał ziarna owsa, który to zwyczaj utrwalił się w przysłowiu: „Na świętego Szczepana – rzucają owsem kapłana”. Zresztą tego dnia owsem rzucano nie tylko w księdza, ale i w siebie nawzajem. Miało to przynieść zdrowie i szczęście. Zwyczaj święcenia owsa (grochu, orzechów) w dzień św. Szczepana trwał do połowy XX wieku. Drugi dzień świąt dawniej miał też ogromne znaczenie dla życia towarzyskiego. To właśnie 26 grudnia spotykano się w gronie przyjaciół i znajomych, odwiedzano się, składając życzenia. Drugi dzień świąt bardzo często uznawano za idealny do organizacji zaręczyn, chrzcin czy ślubów. W ten dzień można było spodziew…

img694CKU-fe6104c.jpg
width: 3000
height: 2000

Pasterka: co to takiego? Tradycja i współczesność
type: item
date: 2022-12-08T13:04:00.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: Boże Narodzenie
subject: tradycje
subject: zwyczaje
description: Pasterka to wyjątkowa msza, która ma bardzo długą ma historię. Jakie ma znaczenie w polskiej tradycji świąt Bożego Narodzenia? Co zmieniło się na przestrzeni dziejów, jeśli chodzi o zwyczaje związane z tzw. „mszą pasterską”? Wyjaśniamy też, czy pasterka zawsze rozpoczyna się o północy oraz jak długo trwa.
encoded: Bez pasterki wielu ludzi na świecie nie wyobraża sobie świąt Bożego Narodzenia. Pasterka zawsze odbywa się w Wigilię, ale nie zawsze rozpoczyna się o północy. Co jeszcze warto o niej wiedzieć? Co to jest pasterka? Pasterka (msza pasterska, północka) to msza święta, na którą katolicy udają się do kościołów po wieczerzy wigilijnej. Niektórzy celowo zasiadają do stołu późniejszym wieczorem, by wstać od niego dopiero, gdy zbliżać się pora nabożeństwa. Ta tradycja ma swoją długą historię, która sięga pierwszych wieków naszej ery. Pierwsze pasterki odprawiano w noc Bożego Narodzenia wyłącznie w Betlejem, dokładnie w grocie, w której miał przyjść na świat Jezus. Celem było upamiętnienie oczekiwania na narodziny Jezusa oraz modlitwy pasterzy, którzy zmierzali do Betlejem, by pokłonić się nowo narodzonemu Dziecięciu. Można powiedzieć, że właśnie to ma kluczowe znaczenie, jeśli chodzi o wyjątkowość tej mszy. Zwyczaj kultywowany przez jerozolimską Wspólnotę Pierwotnego Kościoła w Betlejem – w IV wieku dotarł do Rzymu. Rzymskie pasterki odbywały się w Bazylice Santa Maria Maggiore. Jako że znajdowały się tam relikwie ze żłóbka, w którym narodził się Chrystus – kościół znany był również pod nazwą Bazyliki Santa Maria ad Presepe, czyli Matki Bożej przy Żłóbku. Pasterka w polskiej tradycji – historia i zwyczaje W VI wieku pasterkę zaczęto również odprawiać w polskich kościołach. Raz w roku, po wigilijnej kolacji, do kościołów zmierzało coraz więcej ludzi. Zgodnie z tradycją – na nabożeństwie powinna pojawić się przynajmniej jedna osoba z każdej rodziny. Uczestnictwo w pasterce wiązało się z wieloma, „świeckimi” zwyczajami. Mowa na przykład o wyścigach bryczek lub sań do kościoła – kto pierwszy pojawił się w świątyni przed pasterką, mógł liczyć na to, że szczęście będzie mu dopisywało co najmniej do kolejnej Wigilii. Oczywiście nie wszyscy mieli furmanki czy sanie, bardzo często ludzie szli do najbliższego kościoła wiele kilometrów pieszo. Przy domach, które stały przy drogach wiod…

Wuqg5g-121623-b597272.jpg
width: 1200
height: 800

O co chodzi w kolędowaniu? Ten zwyczaj ma bardzo długą historię!
type: item
date: 2022-11-30T12:39:39.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Boże Narodzenie
subject: kolędy
subject: zwyczaje
description: Czy wiesz, że kolędowanie ma swoje początki w czasach starożytnych? To właśnie wtedy, w Rzymie narodziła się tradycja tzw. „kalend”. Kolędowanie, zwane też szczodrowaniem lub podłazami, odbywało się od dnia św. Szczepana do wigilii Trzech Króli. Miało zapewnić szczęście, w co chyba przestaliśmy wierzyć, bo obecnie ten zwyczaj zanika. Sprawdziliśmy, jak zmieniało się kolędowanie na przestrzeni dziejów i jak wygląda dzisiaj.
encoded: W kolędowaniu uczestniczyła grupa kolędników, która liczyła od pięciu do dziewięciu przebierańców. Kolędnicy chodzili od domu do domu, śpiewali kolędy, przygrywali na instrumentach i składali życzenia. Takie kolędowanie pamięta jeszcze wielu z naszych babć i dziadków. Spis treści: Co to jest kolędowanie? Historia kolędowania Jak wygląda kolędowanie w XXI wieku? Co to jest kolędowanie? Kolędowanie to zwyczaj, który polega na odwiedzaniu domów przez grupę kolędników. Wizyty te mogą odbywać się do pierwszego dnia świąt do pierwszych dni nowego roku. Wśród kolędujących, zgodnie z tradycją powinni znaleźć się: Turoń – rogate stworzenie kłapiące pyskiem, odziane w kożuch, Król Herod – w szacie władcy i koronie, Żyd – z charakterystyczną długą brodą, pejsami po bokach, w chałacie i jarmułce, Anioł – w białej szacie, ze skrzydłami, z aureolą nad głową, „Ministrowie”, „Dziad” – biegnący na czele pochodu kolędników. Prócz instrumentów muzycznych, kolędnikom towarzyszyły takie atrybuty jak wielka, podświetlana gwiazda na drzewcu (wcześniej symbolizowała kult słońca, potem Gwiazdę Betlejemską) czy kosa (którą dzierżyła osoba przebrana za śmierć). Czasem kolędnicy mieli też ze sobą szopkę bożonarodzeniową lub specjalnie przygotowane przedstawienie. Za życzenia i śpiew oczekiwali zapłaty w postaci poczęstunku lub pieniędzy. Biada temu, kto nie wpuścił kolędników lub nie podarował im jedzenia lub napitku – w całym nadchodzącym roku nie mógł spodziewać się niczego dobrego. Historia kolędowania Choć trudno w to uwierzyć, zwyczaj kolędowania naprawdę wywodzi się z antyku. Kolędowanie pochodzi od łacińskiego słowa „calendae”, które można przetłumaczyć na polski jako: „rzeczy, które mają być ogłoszone”. W starożytnym Rzymie mianem tym określany był każdy pierwszy dzień miesiąca, kiedy to mieszkańcom miasta ogłaszano najważniejsze informacje na temat zbliżających się wydarzeń. Najważniejsze „calendae” odbywały się pierwszego dnia stycznia, który był jednocześnie pierwszym dniem roku. Wt…

imgf2S9Di-48abc87.jpg
width: 3000
height: 2000

Potrawy świąteczne z różnych krajów – przepisy nie tylko wigilijne
type: item
date: 2022-11-29T08:34:00.000Z
creator: redakcjamamotoja
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Boże Narodzenie
subject: ciasta
subject: święta
subject: zwyczaje
description: Zastanawialiście się, co jedzą na Wigilię i Boże Narodzenie w różnych krajach na świecie. Sprawdzamy, jakie potrawy wigilijne i świąteczne mają Niemcy, Australijczycy lub Węgrzy. Polecamy przepisy świąteczne z różnych stron świata.
encoded: Chcesz dowiedzieć się, co jedzą mieszkańcy innych krajów podczas świąt Bożego Narodzenia? Zerknij na zdjęcia i opisy potraw świątecznych z całego świata. Być może któreś z tych dań okaże się inspiracją do tego, by podczas zbliżających się świąt spróbować tradycyjnych bożonarodzeniowych przysmaków z różnych części świata?

imgOZUE85-be55c6c.jpg
width: 800
height: 800

Adwentowe pierniczki – przepis na pierniczki, które umilą czekanie na święta
type: item
date: 2022-11-25T10:10:00.000Z
creator: luizasluszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: kuchnia świąteczna
subject: święta
subject: zwyczaje
description: Pachnące korzennymi przyprawami i miodem gwiazdki, serduszka oraz choinki... z pewnością umilą dzieciom oczekiwanie na nadejście Świętego Mikołaja i Wigilię. Możecie upiec ich więcej i pysznymi słodkimi ozdobami udekorować choinkę lub stroik na stole. Możecie też razem z mlekiem nakarmić nimi św. Mikołaja.
encoded: Zgodnie z tradycją, pierniki i pierniczki na wigilię i Boże Narodzenie piekło się w adwencie. Czas od upieczenia do świąt sprawiał, że stawały się jeszcze lepsze. A zapach korzennych przypraw roznosił się po domu, nie mieszając się z wonią gotowanej kapusty czy smażonej ryby... Współcześnie również nie trzeba czekać z pieczeniem pierników na ostatnią chwilę — sprawdź, które z nich mogą okazać się świątecznym przebojem w waszej rodzinie. Składniki na pierniczki adwentowe: 20 dag płynnego miodu (jeśli jest skrystalizowany — lekko podgrzej miód w rondelku) 1/2 kg mąki (najlepiej tortowej 450) 15 dag cukru pudru 1 czubata łyżeczka sody 2 łyżeczki przyprawy do piernika 150 dag masła 1 średnie jajko dodatkowo: lukier biały lub kolorowy

imgVj4lZl-6681b67.jpg
width: 640
height: 802

Ciasteczka dla św. Mikołaja: przepisy na przepyszne ciastka kruche i specjalne speculoos
type: item
date: 2022-11-22T14:54:59.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Święty Mikołaj
subject: zwyczaje
description: Zgodnie z tradycją, św. Mikołaj odwiedzając domy w Belgii i Holandii, liczy na specjalnie pieczone dla niego ciasteczka. Choć tzw. speculoos (speculaasje) przygotowuje się z myślą o św. Mikołaju, podobno są tak pyszne, że zajadają się nimi całe belgijskie i holenderskie rodziny. Z kolei według Amerykanów i Kanadyjczyków, Mikołaj chętnie zje każde ciasteczka, które będą nań czekać wraz z kubeczkiem mleka.
encoded: Ciasteczka dla Mikołaja to mogą być zwykłe kupione w sklepie herbatniki albo upieczone według specjalnego przepisu na tę okazję ciastka kruche lub tzw. ciasteczka speculaas. Nazwa speculaas pochodzi od dawnego niderlandzkiego słowa speculatie oznaczającego „ochotę na coś”, „chętkę” i „namysł”. Nie bez znaczenia jest, że łacińskie speculum znaczy lustro – obrazki na ciasteczkach są lustrzanym odbiciem tych widniejących na formach do tradycyjnego wypieku speculaas. Spis treści: Ciasteczka dla św. Mikołaja: tradycja od XVII wieku Kiedy i gdzie zostawia się ciasteczka dla Mikołaja? Przepisy na ciasteczka dla św. Mikołaja Ciasteczka dla św. Mikołaja: tradycja od XVII wieku Choć zwyczaj pozostawiania ciasteczek dla Mikołaja (i marchewek dla jego reniferów) znamy w dużej mierze z amerykańskich filmów, okazuje się, że poczęstunek dla świętego znany był w Europie już w XVII wieku. Wtedy to na ziemie współczesnej Holandii i Belgii zaczęły trafiać przyprawy korzenne, które stały się nieodłącznym dodatkiem do ciasteczek zwanych speculoos – wypiekanych w specjalnych, drewnianych formach przed świętami Bożego Narodzenia. Speculoos obecnie można kupić w sklepach przez cały rok (podobnie jak nasze rodzime pierniki). Jednak ci, co znają ich smak, twierdzą, że najlepiej smakują, jeśli są pieczone w grudniu dla Mikołaja. Kiedy i gdzie zostawia się ciasteczka dla Mikołaja? Jako że św. Mikołaj ma całkiem dobrą intuicję oraz „nosa” do tego, co dobre – bez trudu znajdzie przygotowane dla niego ciastka. Możemy zatem pozostawić je na talerzyku na stole w kuchni, na parapecie okiennym lub przed domem. O tym, jak dużo ciasteczek zostawić – decydujemy sami. Należy wziąć pod uwagę, że Mikołaj podróżuje z elfami lub Śnieżynką, którym też należy się słodki poczęstunek. Z drugiej strony – nasze ciasteczka z pewnością nie będą jedynymi, które przyjdzie Mikołajowi i jego towarzyszom kosztować w dzień rozwożenia prezentom… Można więc uznać, że trzy lub pięć ciasteczek spokojnie wystarczy, a pozostałe…

imggKLwoB-4c8581f.jpg
width: 3000
height: 2000

Katarzynki w polskiej tradycji: kiedy są i co to za święto?
type: item
date: 2022-11-17T12:59:22.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Andrzejki
subject: zwyczaje
description: Katarzynki to tradycja podobna do andrzejek. Związana jest z najpopularniejszymi w roku imieninami Katarzyny, które przypadają pod koniec listopada. Wtedy to w Kościele wspomina się św. Katarzynę, patronkę trudnych sytuacji rodzinnych, a także studentów i kolejarzy. Święta Katarzyna jest również uosobieniem wierności i niewinności, czyli cnót wzorowej żony. To właśnie z tego powodu w wigilię dnia św. Katarzyny, czyli 24 listopada, obchodziło się tzw. katarzynki. Jak powstała ta tradycja i na czym polega?
encoded: Katarzynki nie są tak popularne jak andrzejki, choć mają ze sobą wiele wspólnego, głównie za sprawą związanych z nimi wróżb. Sprawdziliśmy, co to za święto, jak katarzynki obchodzono dawniej i jak można obchodzić je współcześnie. Być może niektóre z tradycyjnych wróżb katarzynkowych okażą się inspiracją i powtórzymy je podczas spotkań katarzynkowo-andrzejkowych? Spis treści: Skąd wzięły się katarzynki? Jak mężczyźni wróżyli sobie w katarzynki Katarzynki i andrzejki, to w XXI wieku 2 w 1 Skąd wzięły się katarzynki? Tradycja katarzynek sięga czasów pogańskich. Czas zamierania przyrody, wyznaczający koniec roku, wiązał się ściśle z nadzieją i ciekawością młodych co do przyszłości, której przejawem była zainteresowanie różnego rodzaju wróżbami. Po długiej i bezskutecznej walce z praktykami magicznymi zakorzenionymi wśród ludu – Kościół postanowił je zaakceptować i uświęcić postaciami patronów: św. Katarzyny (wspomnienie w kalendarzu: 25 listopada) i św. Andrzeja (30 listopada). Święta Katarzyna była piękną Egipcjanką, która odznaczała się wyjątkową inteligencją i wysokim pochodzeniem. Nic dziwnego, że o jej rękę starali się najmożniejsi kawalerowie, łącznie z pewnym cesarzem. Piękna dziewczyna postanowiła jednak, że jako chrześcijanka, będzie żyła w czystości i złożyła stosowne śluby. Odmawiając kultu pogańskich bóstw oraz zgody na małżeństwo, została skazana na dotkliwe tortury. W cudowny sposób nie wyrządziły jej one żadnej krzywdy… Na wieść o tym liczni poganie przyjęli chrześcijaństwo, co jeszcze bardziej rozwścieczyło okrutnego cesarza Maksencjusza. Skazał on dziewczynę na śmierć przez ścięcie mieczem. Kościół ogłosił ją świętą. Katarzyna ukazywana jest na obrazach jako piękna królewna o długich włosach. Jej atrybutem jest księga lub symbole męczeństwa. A wspomnienie w kalendarzu liturgicznym, przypadające na dzień 25 listopada – przypada na ostatnie dni przed adwentem. Dlatego w przeddzień św. Katarzyny mężczyźni spotykali się w karczmach przy muzyce i gorzałce, a…

imgQThwTP-5142304.jpg
width: 567
height: 475

Puste miejsce przy stole wigilijnym: co oznacza, dla kogo je zostawiamy? [tradycja i symbolika]
type: item
date: 2022-11-16T11:54:35.000Z
creator: Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Boże Narodzenie
subject: tradycje
subject: zwyczaje
description: Puste miejsce przy stole wigilijnym to staropolska tradycja o słowiańskich korzeniach. Na wigilijnym stole powinno pojawić się 12 dań, sianko pod obrusem i dodatkowe nakrycie dla niespodziewanego gościa. Sprawdź, skąd wziął się ten zwyczaj.
encoded: Puste miejsce przy stole wigilijnym to jeden ze zwyczajów świątecznych. W dawnych czasach wierzono, że w tym wyjątkowym czasie na ziemi zjawiają się także dusze zmarłych i należy o nich nie tylko pamiętać, ale także odpowiednio je ugościć. Jeszcze w XIX wieku na polskich wsiach popularne było przekonanie, że w wigilię można ujrzeć dusze osób, które zmarły w danym roku. Należało tylko zajrzeć przez dziurkę od klucza do izby, w której trwa wigilijna wieczerza. Puste miejsce przy stole wigilijnym: dla kogo? Tradycyjnie puste miejsce przy stole zostawia się dla niespodziewanego gościa. Może być to osoba, która pojawi się w naszym domu bez wcześniejszej zapowiedzi np. daleki krewny lub osoba będąca w trudnej sytuacji życiowej. Jednak zgodnie z ludowymi wierzeniami, tradycyjnie zostawia się puste miejsc przy stole dla wędrowca lub „przybysza z zaświatów”. Puste miejsce przy stole wigilijnym: co oznacza? Dodatkowe nakrycie na stole wigilijnym to nie tylko „pusta tradycja”, ale deklaracja wrażliwości społecznej, tolerancji, otwartości na drugiego człowieka. Oznacza, że jesteśmy gotowi przyjąć obcą osobę pod swój dach, ugościć ją i pomóc na miarę własnych możliwości. Święta Bożego Narodzenia to także czas miłości i przebaczania. Być może puste miejsce na stole czeka na kogoś, kto chciałby powrócić na łono rodziny? Zobacz także: Pomysł na prezent dla 7-latki: na urodziny, święta, Dzień Dziecka Wigilia a karmienie piersią: jakie potrawy może jeść mama karmiąca? Wigilia klasowa: jak ją przygotować? [pomysły, potrawy]

img9QpHcq-bd64530.jpg
width: 3000
height: 2000

Sianko pod obrusem: co symbolizuje i dlaczego kładziemy je w wigilię?
type: item
date: 2022-11-13T18:37:30.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Boże Narodzenie
subject: ozdoby na Boże Narodzenie
subject: Wigilia
subject: zwyczaje
description: Dawniej na stół lub ławę, przy której siadano do wigilijnej wieczerzy, kładziono zboże, słomę lub siano. Współcześnie pod obrus wkłada się najczęściej siano. Wyjaśniamy, jakie ma to znaczenie oraz co zrobić z siankiem wigilijnym po skończonej wieczerzy.
encoded: Umieszczanie siana na wigilijnym stole to jedna z najpowszechniejszych tradycji bożonarodzeniowych. Najczęściej siano kładzie się pod obrusem, rzadziej – na obrusie, a jeszcze rzadziej – pod stołem lub na krzesłach. W bardzo nielicznych przypadkach można spotkać się ze zwyczajem umieszczania wigilijnego sianka pod choinką. Jedno jest pewne — sianko w wigilijny wieczór dla wielu z nas ma większe znaczenie niż wieszanie jemioły. Spis treści: Dlaczego kładziemy sianko pod obrusem Co symbolizuje sianko wigilijne Co zrobić z siankiem po wigilijnej wieczerzy Dlaczego kładziemy sianko pod obrusem Badacze najdawniejszych zwyczajów ludowych zwracają uwagę, że znacznie siana (a także słomy czy zbóż) miało w wigilijny wieczór sens szczególny. Niewykluczone, że tradycja ta sięga czasów pogańskich, kiedy jeszcze jesienno-zimowe święta miały charakter związany z kultem zmarłych. Siano — jako sucha trawa — miałyby mieć związek z obumieraniem. Najczęściej wskazuje się jednak na związek sianka wigilijnego z sianem, na którym przyszedł na świat mały Jezus. Zwyczaj ten, przekazywany z pokolenia na pokolenie, przetrwał do dziś w formie symbolicznej — z reguły pod obrus wkładamy niewielką ilość sianka, podczas gdy nasi przodkowie nakrywali nim cały blat ławy czy stołu. Co symbolizuje sianko wigilijne Narodzenie Syna Bożego na sianie wskazuje na to, jak ubodzy byli Maryja i Józef. Jednocześnie oznacza też skromność, która towarzyszyła narodzeniu Jezusa w stajence. Mimo to właśnie sianko pod obrusem ma zapewnić domownikom dobrobyt i szczęście. W dawnych czasach wigilijne sianko było nie tylko symbolem, ale także służyło do wróżenia. Musisz wiedzieć, że nasi przodkowie przywiązywali ogromną wagę do wigilijnych wróżb. To, co przyniesie kolejny rok, próbowano odgadnąć, m.in. wyciągając spod obrusa źdźbła siana. Im źdźbło było dłuższe i prostsze, tym dłuższe i zdrowsze życie zapowiadało. Krótkie, ukruszone źdźbło mogło oznaczać nie tylko kłopoty ze zdrowiem lub śmierć, ale też bardzo skromne …

imgwdZ7Pa-671df9e.jpg
width: 3000
height: 2000

Fragment Pisma świętego na Wigilię – co się czyta przy wigilijnym stole i jaką modlitwę się wypowiada?
type: item
date: 2022-11-04T10:29:04.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: modlitwy
subject: Wigilia
subject: zwyczaje
description: W wigilijny wieczór, przed wieczerzą wielu z nas dzieli się opłatkiem. Są też rodziny, w których pielęgnuje się tradycję odczytania fragmentu Pisma świętego i modlitwy. Wyjaśniamy, który fragment Ewangelii czyta się w Wigilię, a także kto z domowników powinien go przeczytać i w którym momencie. Publikujemy również tekst modlitwy poprzedzającej dzielenie się opłatkiem.
encoded: Nakrywając stół do Wigilii, praktykujący katolicy nie zapominają o duchowym pokarmie, jakim jest dla nich Słowo Boże i modlitwa. Dlatego oprócz talerzy, półmisków pełnych tradycyjnych wigilijnych potraw i opłatka, na ich stole nie może zabraknąć świec i Biblii. Pismo święte, z którego będzie odczytywany odpowiedni fragment, może być w dowolnym przekładzie – np. staropolskiej wersji z 1599 roku w słynnym tłumaczeniu Jakuba Wujka, ze współczesnej Biblii Tysiąclecia lub biblii w gwarze… śląskiej, góralskiej lub kaszubskiej. Spis treści: Tradycja czytania fragmentu Pisma świętego w wigilijny wieczór Kiedy i kto powinien czytać fragment Pisma św. w wigilię? Fragment Ewangelii wg św. Łukasza czytany w wigilię (dwie wersje) Tradycja czytania fragmentu Pisma świętego w wigilijny wieczór Trudno powiedzieć, kiedy tak naprawdę powstała tradycja odczytywania w domach fragmentu Ewangelii podczas Wigilii. Można jedynie przypuszczać, że do końca XVIII wieku o zwyczaju tym nie mogło być mowy, ponieważ aż 90 proc. Polaków nie potrafiło czytać. Z każdym kolejnym wiekiem odsetek analfabetów malał, a jeszcze w 1931 roku wśród polskich katolików wynosił 17 procent. Jednocześnie, chociażby w Chłopach W. Reymonta, znajdziemy dowód na to, że nawet niepiśmienny, prosty lud nie zapominał w wigilijny wieczór o modlitwie poprzedzającej dzielenie się opłatkiem. W tomie zatytułowanym Zima chłopi wypatrują pierwszej gwiazdki, by na jej widok uklęknąć wprost na śniegu. Padają też słowa: „Czas wieczerzać, kiedy słowo ciałem się stało!”, które są nawiązaniem do Ewangelii. Bezpośrednio przed wieczerzą gospodarz Boryna przeżegnał się i podzielił opłatek między zebranych w chacie. Kiedy i kto powinien czytać fragment Pisma św. w Wigilię? Fragment Ewangelii przed kolacją wigilijną może czytać osoba będąca głową rodziny lub najstarsze dziecko. Co do tego nie ma jednoznacznych instrukcji. Wyraźnie jednak zaleca się, by fragment pisma świętego został odczytany po zapaleniu świecy i modlitwie. Modlitwę powi…

imgVIyYPL-b5c201a.jpg
width: 3000
height: 2000

Rogale świętomarcińskie: legenda pełna dobra
type: item
date: 2022-10-31T11:52:08.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: rodzina
subject: tradycje
subject: zwyczaje
description: Rogale świętomarcińskie to tradycyjny przysmak z Poznania i okolic, jedzony 11 listopada od ponad stu lat. Ale smak słodkich półksiężyców z nadzieniem z białego maku znają nie tylko mieszkańcy Wielkopolski… O tym, dlaczego w listopadzie je się rogale marcińskie, mówi piękna legenda.
encoded: Tradycja rogali świętomarcińskich (zwanych również marcińskimi) ściśle wiąże się z postacią św. Marcina –patrona pokoju i miłosierdzia. Jego wspomnienie w Kościele katolickim przypada na dzień 11 listopada. Legenda o rogalach świętomarcińskich Poznańska tradycja zajadania się rogalami świętomarcińskimi sięga 1891 roku. Wtedy to piekarz Walenty dowiedział się, kim był św. Marcin, który patronował jednemu z poznańskich kościołów. W dzień odpustu, 11 listopada o św. Marcinie zawsze opowiadał proboszcz tej parafii. Święty Marcin zasłynął ze swego miłosierdzia, gdy pewnego zimowego dnia spotkał nagiego żebraka. Niewiele myśląc, odciął pół swego płaszcza i podzielił się ze zmarzniętym biedakiem. Postawa św. Marcina zainspirowała piekarza Walentego do tego, by zrobić coś równie dobrego. W wigilię odpustu, modląc się do św. Marcina, prosił go, by podpowiedział mu, co dobrego może zrobić. W pewnym momencie do uszu piekarza dobiegł odgłos końskich kopyt. Gdy wyszedł z domu, jego oczom ukazał się żołnierz na koniu. Uśmiech św. Marcina i… podkowa na śniegu Święty nie powiedział ani słowa. Uśmiechnął się do Walentego i odjechał. Kiedy zniknął, piekarz zobaczył, że na śniegu koń żołnierza zostawił podkowę. Piekarczykowi kształt podkowy od razu skojarzył się z kształtem rogalika. Natychmiast też wziął się do pracy – zagniótł ciasto, przygotował makowo-bakaliowe nadzienie, po czym formował rogale i piekł je całą noc. Być może nawet pokrył je białym jak śnieg lukrem... Na drugi dzień, po uroczystej mszy rozdał rogaliki ubogim. Od tamtej pory, każdej nocy poprzedzającej dzień św. Marcina, Walenty wypiekał swe coraz słynniejsze rogale. Wkrótce pod nazwą świętomarcińskich znali je wszyscy poznaniacy. Po śmierci piekarza Walentego tradycję pieczenia rogalików przejęli inni piekarze. Aktualnie rogale zwane świętomarcińskimi wolno piec jedynie zgodnie z jedną recepturą. W ten sposób rogaliki marcińskie wszędzie smakują tak samo jak na poznańskiej ul. Św. Marcin w dzień odpustu 11 listopad…

imgBhaxf6-713cd7d.jpg
width: 3000
height: 2000

Pańska skórka: warszawski przysmak, który był lekarstwem
type: item
date: 2022-10-26T12:40:45.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: słodycze
subject: zwyczaje
description: Pańska skórka to coś, co wielu warszawiakom od dziecka kojarzy się z dniem Wszystkich Świętych. A to dlatego, że można ją kupić tego dnia niemal przed każdym cmentarzem. Wyjaśniamy, czym dokładnie jest ten przysmak. Sprawdziliśmy, od jak dawna i gdzie sprzedaje się pańską skórkę oraz jak i z czego robiło się ją dawniej.
encoded: Pańska skórka od 2008 roku znajduje się na liście Mazowieckich Produktów Tradycyjnych. W kategorii produkty piekarnicze i cukiernicze jest jedynym produktem cukierniczym. Wyjaśniamy, z jakich powodów pańska skórka jest dla wielu jedyna w swoim rodzaju. Spis treści: Pańska skórka: co to jest? Historia pańskiej skórki Pańska skórka: składniki i receptura ściśle tajne Pańska skórka: co to jest? Pańska skórka to prostokątny jasnoróżowy cukierek. To właśnie kolor zadecydował o nazwie tych słodyczy – jako że przypominał różany rumieniec na bladych policzkach panny. Dlatego też początkowo na cukierki te mówiono „panieńska skórka”. Pod właśnie taką nazwą widnieje ona w przedwojennym Słowniku warszawskim (czyli Słowniku Języka Polskiego pod red. J. Karłowicza, A. A. Kryńskiego i W. Niedźwieckiego wyd. w latach 1908 – 1927). Subtelna barwa pańskiej skórki może być myląca, jeśli chodzi o jej smak i twardość. Jest to bowiem bardzo słodki i bardzo twardy frykas. Do czego można porównać smak pańskiej skórki? Trudno powiedzieć. Według charakterystyki opracowanej przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest on „bardzo słodki, mleczny, lekko migdałowo-karmelowy, intensywny”. Osoby, które nie mają powodu, by darzyć pańską skórkę jakimkolwiek sentymentem, jej smak często określają jako „słodki i chemiczny”. Gdzie jeszcze prócz przycmentarnych straganów można kupić pańską skórkę? Chociażby na warszawskiej Starówce lub innych miejscach, gdzie jesienią rozstawiane są stoiska z przysłowiowym „mydłem i powidłem”. Pańską skórkę często można dostać również na jesiennych odpustach i jarmarkach w podwarszawskich miejscowościach. Historia pańskiej skórki We wspomnianym wyżej Słowniku warszawskim znajdziemy informację, że pańska skórka najpierw sprzedawana była w… aptekach. W tabliczkach, jako lekarstwo mające pomagać na kaszel. Działanie łagodzące skutki kaszlu miał jeden ze składników pańskiej skórki – ślaz, czyli kwiat malwy. Na początku XX wieku, prócz ślazu, w skład pańskiej skórki wchod…

img8uoxzZ-7ceea02.png
width: 1200
height: 900

Roraty: co to za msza? Kiedy są odprawiane i jak wyglądają?
type: item
date: 2022-10-24T15:14:28.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Rodzina
subject: Święta i uroczystości
subject: Boże Narodzenie
subject: zwyczaje
description: Roraty to jeden z najważniejszych zwyczajów adwentowych w tradycji katolickiej. Sprawdziliśmy, od jak dawna odprawiane są w polskich kościołach, ak wyglądają i czy zawsze muszą rozpoczynać się przed wschodem słońca.
encoded: W 2022 roku adwent rozpoczyna się w niedzielę, 27 listopada. Oznacza to, że od poniedziałku, 28 listopada aż do soboty, 24 grudnia w kościołach odprawiane będą roraty. Adwentowe msze najczęściej odbywają się bardzo wcześnie rano, kiedy jest jeszcze ciemno (w niektórych parafiach — w godzinach wieczornych). Mrok nocny rozpraszać mają płonące świece i lampiony, które są nieodłącznym elementem roratów, które określane są również jako słoneczne msze. Spis treści: Co to są roraty? Kiedy odprawia się roraty i ile trwają? Historia mszy roratnich Co to są roraty? W kościele katolickim roraty to msza święta odprawiana rankiem w czasie adwentu. Nabożeństwo to otwiera pieśń, której słowa pochodzą z biblijnej Księgi Izajasza (45, 8). Roraty to msza maryjna, dlatego podczas jej odprawiania śpiewane są pieśni na cześć Matki Boskiej. Prócz wczesnej pory odprawiania, mszy msze roratnie różnią się od innych mszy również tym, że ich początek jest odprawiany niemal po ciemku. Światło w świątyni zostaje zapalone dopiero podczas śpiewania pieśni „Chwała na wysokości Bogu”. Do tego momentu nabożeństwo trwa wyłącznie przy świetle świec i specjalnych adwentowych lampionów, które przynoszą ze sobą wierni. Trzeba przyznać, że tworzy to wyjątkowy nastrój. I od razu wiadomo, że nazwa „złota msza” wzięła się od tego ciepłego, złotego blasku licznych płomyków. Po co chodzi się na roraty? Uczestnictwo w tym adwentowym nabożeństwie ma przygotowywać wiernych nie tylko do Bożego Narodzenia, ale również do powtórnego przyjścia Jezusa. Wstawanie bardzo wczesnym rankiem to nie tylko rodzaj wyrzeczenia, ale także znak tego, że katolicy chcą w sposób pobożny czuwać i być gotowi na spotkanie z Chrystusem. Uczestnictwo w roratach pozwala katolikom przeżyć adwent, tak, by czas oczekiwania na Boże Narodzenie nie kojarzył się jedynie z przedświąteczną gorączką zakupową. Roraty - kiedy? Czy są odprawiane codziennie? Roraty odbywają się wyłącznie w dni powszednie w czasie adwentu, czyli od poniedziałku do sobot…

imgmLqnTm-e160214.jpg
width: 2999
height: 2000

Dzieci w Danii śpią w wózkach pozostawionych na ulicy. Rodzice z innych krajów nie pojmują, że to norma kulturowa
type: item
date: 2022-09-29T10:39:27.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: drzemka w ciągu dnia
subject: dziecko bez opieki
subject: dziecko w wózku
subject: zwyczaje
description: Drzemka niemowląt na świeżym powietrzu (bez względu na pogodę)? To bardzo popularny zwyczaj wśród duńskich mam. Codziennie wystawiają wózek z dzieckiem przed dom (lub kawiarnię, gdzie właśnie piją kawę) i… zupełnie nie martwią się o to, że ktoś mógłby zrobić maleństwu krzywdę?
encoded: Zjawisko pozostawiania wózków na ulicach w Danii i innych krajach skandynawskich to codzienność. Kwestię tę poruszyła na TikToku użytkowniczka @annieineventyrland. Swą publikacją wywołała mnóstwo komentarzy rodziców z całego świata. Drzemka na świeżym powietrzu: w Danii to norma kulturowa „Duńska praktyka spania na zewnątrz w wózku jest nie tylko normą kulturową, ale jest nawet zalecana przez położne i pielęgniarki dziecięce. Mówi się, że świeże powietrze utrzymuje dzieci w zdrowiu i pomaga im lepiej spać, drzemka dziecka w wózku na zewnątrz odbywa się przy każdej pogodzie” – wyjaśnia autorka filmiku. Na opublikowanych przez nią zdjęciach widać wózki (z przeciwdeszczowymi pokrowcami lub bez), w których śpią niemowlęta. Wózki stoją wprost na ulicy, podczas gdy ich mamy robią zakupy w pobliskim sklepie lub piją kawę w kawiarni. Owszem, mamy nie są daleko, a w niemal każdym wózku jest niania elektroniczna, ale… w wielu innych krajach taki zwyczaj jest nie do pomyślenia! Dlaczego w Danii nikt nie boi się porwań? Jak to jest, że w Danii nikt nie boi się pozostawiać wózka z dzieckiem przed sklepem czy restauracją. Duńczycy od lat utrzymują się w czołówce najszczęśliwszych narodów świata. Według licznych raportów wiąże się to z poczuciem autonomii i wzajemnym zaufaniem. Nie bez znaczenia jest też, że w Danii oraz innych krajach skandynawskich statystyki dotyczące przestępczości są dość niskie… Może wszystko to sprawia, że rodzice nie boją się o swoje dzieci? Internauci zachwyceni, ale… Internautom z całego świata bardzo się podoba zwyczaj duńskich rodziców. Niestety, bardzo często podkreślają, że w ich krajach pozostawianie wózków bez opieki jest nie do pomyślenia lub stanowi przejaw nieodpowiedzialności: „Luksusy społeczeństwa wysokiego zaufania...”; „Ja nie mogę nawet zostawić obiadu w lodówce w pracy!”; „Jako Amerykanin nie mogę nawet wyobrazić sobie tak bezpiecznego kraju… i to jest smutne”; „Kocham to, co się dzieje w Danii. Ale Włosi w takiej sytuacji dostaliby ataku…

imgnZTXYq-0281be1.png
width: 1200
height: 900

Poczet sztandarowy – znaczenie, zachowanie, komendy
type: item
date: 2022-06-17T11:31:35.000Z
creator: Ewa Janczak-Cwil
subject: Edukacja
subject: Uczeń
subject: szkoła
subject: zakończenie roku szkolnego
subject: zwyczaje
description: Poczet sztandarowy jest w każdej szkole i bierze udział we wszystkich ważnych szkolnych uroczystościach. Tworzące go osoby muszą podczas pełnienia obowiązków odpowiednio się ubierać, nosić insygnia pocztu oraz zachowywać się w ściśle określony sposób.
encoded: Poczet sztandarowy uświetnia wszystkie najważniejsze uroczystości szkolne. Dodaje im powagi i przywołuje polskie tradycje patriotyczne. Osoby wchodzące w skład pocztu pełnią funkcje reprezentacyjne, dlatego są wybierane nieprzypadkowo. Kadencja pocztu sztandarowego trwa 1-2 lata. Spis treści: Poczet sztandarowy – czym jest? Poczet sztandarowy – strój i insygnia Zachowanie pocztu sztandarowego Poczet sztandarowy – komendy Najczęstsze błędy pocztów sztandarowych Poczet sztandarowy – czym jest? Szkolny poczet sztandarowy zwykle tworzą trzy osoby. Są to: sztandarowy (chorąży) – niesie sztandar szkoły, osoby asystujące (asysta) – dwie osoby ustawiające się po bokach sztandarowego. Do pocztu sztandarowego wybierani są wyróżniający się stopniami, oceną z zachowania i postawą patriotyczną uczniowie. W szkołach koedukacyjnych najczęściej rolę sztandarowego pełni chłopiec, a rolę asystujących – dziewczynki. Często też do pocztu trafiają osoby o wysokim wzroście. Bycie członkiem pocztu sztandarowego uznawane jest za wyróżnienie. Zadaniem pocztu sztandarowego jest uświetnienie takich uroczystości jak: rozpoczęcie i zakończenie roku szkolnego, ślubowanie klas pierwszych, Święto Patrona Szkoły, uroczystości rocznicowe i państwowe: Konstytucja 3 Maja, Święto Niepodległości, inne uroczystości wymagające obecności pocztu. Poczet sztandarowy – strój i insygnia Obsada pocztu sztandarowego występuje w stroju galowym: uczeń (chorąży): ciemne spodnie, biała koszula, czarne obuwie uczennice (asysta): białe bluzki z rękawem, ciemne spódnice, czarne obuwie na niskim obcasie z zakrytymi palcami, rajstopy w jasnym kolorze. Insygniami pocztu są: biało-czerwone szarfy, założone przez prawe ramię, zwrócone kolorem białym w stronę kołnierza, spięte na lewym biodrze; białe rękawiczki na dłoniach. Zachowanie pocztu sztandarowego Jeżeli uroczystość odbywa się w sali, pierwszy wchodzi poczet sztandarowy szkoły, w odległości 3 kroków za nim pozostałe poczty sztandarowe ucz…

imgFAklDy-b4af37e.jpg
width: 1200
height: 802

Lajkonik – krakowski symbol. Co oznacza?
type: item
date: 2022-04-21T10:23:36.000Z
creator: Ewa Janczak-Cwil
subject: Edukacja
subject: Uczeń
subject: atrakcje dla dzieci
subject: kraków
subject: zwyczaje
description: Lajkonik krakowski, zwany także konikiem zwierzynieckim albo „tatarzynem”, jest symbolem Krakowa. Postać lajkonika pojawia się na ulicach dawnej stolicy Polski w pierwszy czwartek po Bożym Ciele. Jego przemarsz to wielowiekowa tradycja.
encoded: Lajkonik pojawia się w Krakowie każdego roku tylko raz – w pierwszy czwartek po Bożym Ciele. Odbywa się wtedy tzw. pochód lajkonika lub harce lajkonika. Początkowo obchody, jako zabawę cechową, organizowali zwierzynieccy flisacy, którzy zajmowali się między innymi spławianiem drewna dla kopalni w Bochni i Wieliczce. Spis treści: Lajkonik – co to za postać? Lajkonik – jak wygląda? Lajkonik – z jaką legendą jest związany? Gdzie można spotkać lajkonika? Lajkonik – co to za postać? Lajkonik to postać z legendy (opisujemy ją niżej), która jest jedną z krakowskich atrakcji. Przedstawia postać Tatarzyna na koniu. Lajkonik jest symbolem zwycięstwa nad Tatarami. Jak dotąd nie udało się jednoznacznie ustalić początków tradycji pochodu lajkonika. Obecnie bierze się pod uwagę trzy koncepcje: obrona Ołomuńca w XIII wieku przed Tatarami lub napady tatarskie na Kraków w XIII wieku, obrzędy pogańskie – podobny jest do pochodu lajkonika jest obrzęd koniarza (urządzano go w Krakowie w Niedzielę Palmową), średniowieczne misteria i zabawy cechowe. Lajkonik – jak wygląda? Lajkonika nie sposób pomylić z żadną inną postacią. Jest to brodaty mężczyzna w orientalnym, barwnym stroju i szpiczastej wysokiej czapie, często z półksiężycem na czubku, który porusza się na koniu. Koń jest jedynie figurą przytwierdzoną do pasa mężczyzny, który porusza się na własnych nogach. Lajkonik dzierży w dłoni buławę, którą z ochotą rozdaje gapiom razy. grafika: dannywilde/Adobe Stock Lajkonik – z jaką legendą jest związany? Legenda o lajkoniku podobno opowiada o zdarzeniach z XIII wieku. Wtedy to pod Kraków zakradły się wojska tatarskie, które postanowiły rozbić obóz na noc w okolicy wsi Zwierzyniec. Rano miał nastąpić atak na miasto. Tatarów zauważyli jednak flisacy, dawniej zwani też włóczkami, którzy napadli na wojsko i w ten sposób uchronili miasto przed najeźdźcą. Po walce flisacy przebrali się w tatarskie stroje, wsiedli na tatarskie konie i wjechali do Krakowa, budząc początkowo popłoch, a później wiel…

imgLLu2id-fbf25d7.jpg
width: 1200
height: 800

Marzanna: jak wygląda, co symbolizuje topienie marzanny?
type: item
date: 2022-03-07T08:45:00.000Z
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: wiosna
subject: zwyczaje
description: Co oznacza topienie marzanny? Czy kukła, którą od czasów średniowiecza topi się wraz z końcem zimy, to symbol zimy, chorób i śmierci? Czy może marzanna to znak bogini czczonej w czasach pogańskich?
encoded: Od kiedy sprawowany jest obrzęd topienia marzanny? Jak może wyglądać w XXI wieku? Czy można topić marzannę, nie obawiając się, że straż miejska wlepi nam mandat za zanieczyszczanie środowiska? I czym właściwie ta marzanna jest? Spis treści: Czym jest marzanna, skąd się wzięła i co symbolizuje? Jak wygląda marzanna? Kiedy topi się marzannę i jak robiono to dawniej? Jak wygląda topienie marzanny dzisiaj? Czym jest marzanna, skąd się wzięła i co symbolizuje? Marzanna to słomiana kukła, którą zwykło się uznawać za symbol zimy, chorób i śmierci. Dawniej zima dawała się we znaki nawet najbogatszym, nie mówiąc o najuboższych warstwach społecznych, dla których zimowe miesiące często oznaczały głód, zarazy i śmierć. Zwyczaj topienia marzanny miał symbolizować przeganianie niosącej tyle zła zimy. I podchodzono do niego bardzo serio. Nazwa „marzanna” pochodzi o imienia słowiańskiej bogini zimy, śmierci i odrodzenia – Marzanny. W różnych częściach Europy występowała ona również jako: Marzana, Mora, Morena, Morana, Marena, Morzyca, Morowa Panna, Śmiercicha, Śmiertka lub Śmierć. Słowiańska bogini Marzanna jest odpowiednikiem rzymskiej bogini Ceres (greckiej Demeter), czczonej jako patronka zaświatów, ale także urodzaju i odradzania się natury. Bogini Ceres po czasie spędzonym w krainie umarłych wraca na ziemię, błogosławiąc polom, łąkom, rolnikom i pasterzom. Tradycja topienia marzanny na ziemiach polskich sięga czasów wczesnego średniowiecza. O tym obrzędzie wspominał już dawny kronikarz, Jan Długosz, ubolewając, że pogański lud wciąż czci boginie: Dianę (Dziewannę) i Ceres (Marzannę). Przez całe wieki Kościół wydał wiele zakazów związanych z wiarą w oba bóstwa, dotyczyły również topienia marzanny. Mimo to tradycja przetrwała do dziś. Jak wygląda marzanna? Marzanna od początku miała wygląd słomianej kukły, którą nadziewano na długą tykę i niesiono do najbliższej rzeki lub jeziora. Nie była zbyt piękna. Ubierano ją w sukienkę lub białe prześcieradło przewiązane w pasie, tak by ni…

gXKH0L-122037-0e2abc1.jpg
width: 1200
height: 1203

Gromnica a świeca do chrztu: jak wyglądają, znaczenie i symbolika
type: item
date: 2022-01-31T12:42:05.000Z
creator: Luiza Słuszniak
subject: Aktualności
subject: Rodzina
subject: chrzest
subject: zwyczaje
description: Czy świeca do chrztu to to samo co gromnica? To pytanie zadaje sobie wielu z nas, zarówno z okazji zbliżającego się chrztu dziecka, jak i w okolicach święta Matki Boskiej Gromnicznej. Jeśli tak, to czy planując chrzest, należy koniecznie poświęcić świecę 2 lutego? A jeśli nie, to jaką nazwę nosi świeca do chrztu? I czy trzeba przechowywać ją aż do sakramentu namaszczenia chorych?
encoded: Okazuje się, że świeca do chrztu nie jest świecą, zwaną gromnicą. I nie należy ich ze sobą mylić. Sprawdźmy zatem, czym są obie świece i jak je rozpoznać. Gromnica – co to jest, jak wygląda i jakie ma znaczenie? Gromnica wygląda po prostu jak duża świeca. Sklepy z dewocjonaliami oferują całą gamę wielkości i grubości gromnic (w tym tzw. gromnice torebkowe, które mieszczą się w damskiej torebce). Z reguły gromnica jest jednak zdecydowanie większa niż tzw. świeca paschalik lub sakramentka (są cieńsze i krótsze, a wykorzystuje się je np. przy nabożeństwach fatimskich czy w lichtarzach domowych). Wśród gromnic są świece w różnych kolorach wosku lub parafiny, również z naklejkami, np. z wizerunkiem Matki Boskiej Gromnicznej. Od wieków 2 lutego w dzień Matki Boskiej Gromnicznej (zwany również na pamiątkę ofiarowania Jezusa w świątyni Ofiarowaniem Pańskim) w kościołach święcono świece. Poświęcona gromnica miała chronić domy przed uderzeniem pioruna (inaczej gromu, stąd nazwa świecy). Podczas szalejących burz zapalano ją i stawiano w oknie, by groźne grzmoty omijały z daleka całe obejście. Pamiętajmy, że pożary dawniej wybuchały dużo częściej i dużo trudniej było powstrzymać ogień. Łatwopalne materiały budowlane (drewno, strzechy kryte słomą) i brak piorunochronów oraz straży pożarnej (a także odpowiedniego sprzętu przeciwpożarowego) sprawiały, że podczas burz ludzie naprawdę drżeli o swoje życie i dobytek. Początek lutego często wyznaczał również czas po tzw. „wilczej pełni”. Oznaczało to, że wygłodniałe przez zimowe miesiące wilki nie cofną się przed niczym, by napełnić brzuchy. Dlatego gromnice miały chronić też obejścia przed atakiem wilczych watah. W XXI wieku katolicy wierzą, że gromnica chroni ich przed dużo bardziej współczesnymi zagrożeniami niż burze z piorunami czy stada wilków. Są tacy, którzy po prostu zapalają poświęconą gromnicę i modlą się, kiedy obawiają się czegoś lub mają jakieś zmartwienie. Świeca do chrztu Czy wiedząc, jak wygląda świeca gromniczna, moż…

fHBJBy-122402-4391d63.jpg
width: 1200
height: 799