Dieta planetarna w szkołach od września. Dietetyczka wyjaśnia, czy ograniczenie mięsa jest bezpieczne dla dziecka
Zmiany na szkolnych stołówkach budzą spore obawy rodziców. Czy ograniczenie mięsa na rzecz diety planetarnej oznacza ryzyko niedoborów u dzieci i obiady lądujące w koszu? Razem z ekspertką sprawdzamy, jak nowe menu wygląda w praktyce i jak oswoić domowego niejadka ze strączkami oraz warzywami.
Od września w polskich szkołach i przedszkolach wchodzą w życie nowe wytyczne dotyczące żywienia dzieci. Stołówki szkolne stawiają na tzw. dietę planetarną, na talerzach uczniów pojawi się znacznie więcej warzyw, owoców, roślin strączkowych, orzechów i ryb, przy jednoczesnym ograniczeniu ilości czerwonego i przetworzonego mięsa. Choć dla wielu mam ta zmiana brzmi jak ważny krok w stronę zdrowia, u innych budzi uzasadniony niepokój: czy moje dziecko zje posiłek bez kurczaczka? I czy brak mięsa nie doprowadzi do niedoborów kluczowych składników? O przełożeniu teorii na praktykę, rozwianiu wątpliwości oraz sprawdzonych sposobach na oswojenie dziecka z nowymi smakami rozmawiam z mgr Barbarą Sitkiewicz, dietetyczką kliniczną i psychodietetyczką. Mniej mięsa nie oznacza niedoborów. Czym naprawdę jest dieta planetarna? Pierwsze reakcje rodziców na wieść o wprowadzeniu diety planetarnej do szkolnego menu często wiążą się z obawą o niedobory kluczowych składników odżywczych w okresie intensywnego wzrostu dziecka. Mamy martwią się przede wszystkim o poziom żelaza oraz białka. Dietetyczka kliniczna mgr Barbara Sitkiewicz uspokaja jednak, że te obawy - choć zupełnie zrozumiałe - wynikają często z błędnego utożsamiania nowego modelu żywienia z dietą ścisłe wegetariańską. - Warto podkreślić, że dieta planetarna nie jest dietą wegetariańską ani dietą, w której mięso zostaje całkowicie wykluczone. Jej założeniem jest przede wszystkim ograniczenie jego spożycia i zwiększenie udziału produktów roślinnych. Przy odpowiednim zbilansowaniu jadłospisu nie oznacza to więc rezygnacji z białka czy żelaza - wyjaśnia mgr Barbara Sitkiewicz. Ekspertka przypomina, że mięso nie jest jedynym źródłem budulcowym w diecie młodego człowieka. Białko doskonale uzupełniają rośliny strączkowe, tofu, ryby, jaja, nabiał, a także orzechy, nasiona oraz produkty pełnoziarniste. Podobnie wygląda kwestia żelaza, jego cennym źródłem, poza produktami mięsnymi, są strączki, pestki, orzechy i pełnoziarniste produkty zbożowe. Przy ograniczaniu mięsa kluczem do sukcesu staje się po prostu różnorodność. Modelowy talerz ucznia: jak wyglądają proporcje w praktyce? Aby łatwiej wyobrazić sobie, co od września zje nasze dziecko w szkolnej stołówce, mgr Barbara Sitkiewicz proponuje proste obrazowe zestawienie: Połowa talerza (ok. 50%): warzywa i owoce. Ćwierć talerza (ok. 25%): wartościowe produkty zbożowe (najlepiej pełnoziarniste). Ćwierć talerza (ok. 25%): źródła białka i zdrowych tłuszczów, ze zwiększonym udziałem strączków, ryb, orzechów i nasion, a mniejszą ilością mięsa. Ekspertka podkreśla, że celem reformy żywieniowej w szkołach nie jest samo "odejmowanie" mięsa z jadłospisu, ale zastępowanie go wartościowymi zamiennikami roślinnymi. W perspektywie długofalowej to inwestycja w zdrowie na całe życie. Ograniczenie cukru, nasyconych kwasów tłuszczowych oraz żywności wysokoprzetworzonej na rzecz strączków i warzyw zmniejsza u dzieci ryzyko rozwoju otyłości, cukrzycy typu 2 oraz chorób układu krążenia w dorosłości. W szkole strączki, w domu parówki? Jak wspomóc dziecko w adaptacji Nawet najlepiej zbilansowane menu stołówkowe nie spełni swojej roli, jeśli dziecko odmówi zjedzenia obiadu. Co zrobić, gdy szkoła proponuje gulasz z soczewicy, a w domu maluch akceptuje wyłącznie makaron z masłem albo parówki? Przede wszystkim: nie poddawać się i nie wpadać w panikę. Odmowa zjedzenia danego warzywa jednego dnia nie oznacza, że musimy skreślić je z jadłospisu na zawsze. Dzieci potrzebują wielokrotnego kontaktu z nowym smakiem, zanim go zaakceptują. Mgr Barbara Sitkiewicz podpowiada kilka sprawdzonych zasad dla mam, które chcą bezstresowo oswoić dziecko z nowymi smakami w domu: Podawaj nowe produkty bez presji: Serwuj warzywa regularnie, ale nie zmuszaj do ich zjedzenia. Presja wywołuje opór. Stosuj zasadę „pewniaka” na talerzu: Jeśli dziecko kocha makaron, nie odbieraj mu go. Niech znany i lubiany produkt stanowi bazę, obok której położysz małą porcję nowych warzyw czy strączków. Dziecko nie poczuje wtedy, że zabrano mu bezpieczne jedzenie. Daj możliwość wyboru: Zamiast nakładać na talerz jedno "obowiązkowe" warzywo, zaoferuj kolorowy talerz z krojonym ogórkiem, marchewką i papryką. Wielokolorowość jest dla dziecka szczególnie atrakcyjna. Bądź przykładem, nie prokuratorem: Dzieci to doskonali obserwatorzy. Trudno oczekiwać od nich sięgania po warzywa, jeśli dorośli domownicy unikają ich w swojej diecie. Unikaj traktowania jedzenia jako nagrody: Słodycze nie powinny być „nagrodą za zjedzenie obiadu”. Buduje to niewłaściwą relację z jedzeniem. Produkty rekreacyjne (np. tort urodzinowy) mają swoje miejsce w życiu, ale nie jako karta przetargowa. Magia rówieśników i wyrozumiałość dla neofobii Na koniec psychodietetyk zwraca uwagę na dwa niezwykle ważne aspekty, o których rodzice często zapominają. Po pierwsze, zachowanie dziecka przy domowym stole nie zawsze przekłada się na jego postawę w szkole. Dzieci w grupie rówieśniczej chętniej próbują nowości, kierując się ciekawością oraz przykładem kolegów i koleżanek z ławki. Po drugie, w przypadku dzieci w wieku 2–6 lat często mamy do czynienia z tzw. neofobią żywieniową, czyli naturalnym, rozwojowym etapem niechęci do nowych produktów. Jak zaznacza mgr Barbara Sitkiewicz, jest to przejściowy etap rozwoju, a nie zapowiedź tego, że dziecko już na zawsze pozostanie wybredne. Wymaga on od rodziców jedynie cierpliwości, konsekwentnego proponowania różnorodnych posiłków i rezygnacji z presji. Zamiast więc obawiać się września, warto potraktować zmiany w szkolnym menu jako doskonałą okazję do budowania zdrowych nawyków całej rodziny, krok po kroku, bez stresu i z korzyścią dla zdrowia naszych dzieci. O ekspertce: mgr Barbara Sitkiewicz - dietetyk kliniczny i psychodietetyk. Absolwentka Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach. W swojej pracy zajmuje się żywieniem dzieci i dorosłych, ze szczególnym uwzględnieniem budowania zdrowych relacji z jedzeniem i trwałych nawyków żywieniowych. Łączy podejście kliniczne z wiedzą z zakresu psychodietetyki, stawiając na praktyczne rozwiązania dopasowane do potrzeb pacjenta i jego rodziny.
To już nieodwołalne: od września dieta planetarna wejdzie do szkół. Co zniknie z talerzy dzieci?
Zmiany w szkolnych stołówkach od września 2026 obejmą niemal 36 tys. szkół i przedszkoli oraz ponad 6,8 mln uczniów. Nowe rozporządzenie Ministerstwa Zdrowia narzuca m.in. co najmniej jeden w pełni roślinny obiad tygodniowo, ogranicza smażenie i zmienia zasady w sklepikach. Zaskoczenie? Kawa nie zniknie.
Ma być więcej warzyw, większy wybór i mniej smażenia. Od września 2026 roku szkolne stołówki w całej Polsce przejdą systemową zmianę. Nowe rozporządzenie Ministerstwa Zdrowia wprowadza obowiązkowe posiłki roślinne, standardy diety planetarnej oraz ostrzejsze wymogi jakościowe. Zmiany obejmą niemal 36 tysięcy szkół i przedszkoli. Roślinny obiad wchodzi do grafiku i przestaje być wyjątkiem Nowe zasady dotyczą żywienia zbiorowego w publicznych szkołach i przedszkolach, a więc realnie obejmą ponad 6,8 miliona uczniów oraz personel stołówek. Rozporządzenie ma zastąpić przepisy z 2016 roku i wprowadzić bardziej uporządkowany schemat planowania jadłospisów. Najbardziej odczuwalna zmiana dla rodzin to obowiązkowy, w pełni roślinny obiad co najmniej raz w tygodniu. Taki posiłek ma być bez produktów odzwierzęcych i oparty na nasionach roślin strączkowych, takich jak soczewica, fasola czy ciecierzyca. Jednocześnie w dniach, gdy w menu pojawi się mięso lub ryba, szkoła ma zapewnić roślinną alternatywę dla chętnych. W tygodniowej strukturze jadłospisu wskazano: minimum 1 dzień z obiadem w pełni roślinnym na bazie strączków, 2 dni z obiadem na bazie świeżego mięsa, z równoległą opcją roślinną, 1 dzień z rybą, również z alternatywą roślinną, 1 dzień „elastyczny”, gdy placówka może postawić na obiad roślinny, mączny albo rybny. Dla rodzica to ważna informacja praktyczna: jeśli dziecko nie je mięsa lub dopiero oswaja nowe smaki, w założeniu ma dostać wybór, a nie „albo to, albo nic”. Dużo będzie tu zależało od tego, jak konkretna kuchnia szkolna poradzi sobie z planowaniem i przygotowaniem potraw. Warzywa na pierwszym planie, a smażenie pod kontrolą Rozporządzenie mocno akcentuje jakość i sposób przygotowania posiłków. W każdym posiłku mają pojawiać się warzywa lub owoce, z wyraźnym naciskiem na to, by warzyw było więcej niż owoców. W menu ma wzrosnąć udział produktów pełnoziarnistych oraz tłuszczów roślinnych. Zmieniają się też zasady dotyczące technik kulinarnych: dania smażone będą mogły pojawiać się maksymalnie dwa razy w tygodniu. W praktyce może to oznaczać mniej klasycznych „smażonych hitów” z dzieciństwa, a więcej pieczenia, duszenia czy gotowania. Dodatkowy wymóg dotyczy zup: co najmniej dwa razy w tygodniu mają być przygotowane wyłącznie na wywarach warzywnych. To detal, który może umknąć w dyskusjach o „dniu bez mięsa”, a dla części dzieci właśnie zupa jest tym elementem obiadu, który jedzą najchętniej. Resort promuje też korzystanie z produktów sezonowych, lokalnych oraz z upraw ekologicznych. Brzmi dobrze, ale rodzice i szkoły mogą się zastanawiać, jak to będzie wyglądało w budżecie. Na poziomie przepisów jest to jednak kierunek jasno wpisany w nowe standardy. Dieta planetarna w praktyce: mniej wyrzucania, lepsze porcje i większy wybór dodatków W rozporządzeniu pojawia się pojęcie diety planetarnej. W szkolnej codzienności ma się ono przekładać nie tylko na skład talerza, ale też na ograniczanie marnowania żywności. Chodzi zarówno o straty w trakcie przygotowania posiłków, jak i o tzw. resztki talerzowe. Szkoły mają być zachęcane do rozwiązań, które brzmią bardzo „życiowo”: porcje dopasowane do wieku, możliwość wyboru dodatków (np. rodzaj kaszy czy ilość warzyw), dbałość o estetykę podania, częstsze obiady jednodaniowe, monitorowanie ilości wyrzucanego jedzenia. W praktyce to może pomóc szczególnie młodszym dzieciom, które często jedzą „oczami” albo szybko się zniechęcają, gdy na talerzu ląduje zbyt dużo. Z drugiej strony szkoły będą musiały to dobrze zorganizować, bo elastyczność w wydawaniu posiłków wymaga czasu i sprawnej obsługi. Ważny jest też wymóg żywieniowy: obiad ma dostarczać 20–30 procent dziennego zapotrzebowania energetycznego, a planowanie ma być monitorowane w ujęciu dekadowym. To sygnał, że jadłospis ma być układany w szerszej perspektywie niż wg zasady: „co się uda kupić w tym tygodniu”. Sklepiki dostają nową listę produktów, a kawa ostatecznie zostaje Zmiany obejmą nie tylko stołówki, ale też szkolne sklepiki. Nowe zasady dopuszczają sprzedaż napojów roślinnych i roślinnych alternatyw produktów mlecznych, pod warunkiem że będą wzbogacone w wapń i witaminę B12 oraz spełnią limity cukru, tłuszczu i soli. Wątek, który budził sporo emocji, dotyczył kawy. W finalnej wersji rozporządzenia resort zdrowia rezygnuje z planowanego zakazu sprzedaży kawy w placówkach oświatowych. W konsultacjach publicznych wpłynęło blisko 800 opinii, a wycofanie zakazu było jednym z najczęściej zgłaszanych postulatów. O zmianę apelowało m.in. Polskie Stowarzyszenie Vendingu. Swoje stanowisko przedstawił też Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy, zwracając uwagę, że w Polsce brak stanowiska gremium naukowego dotyczącego wieku bezpiecznego spożycia kawy, a tylko 3 z 81 analizowanych krajów mają oficjalne rekomendacje. Dla rodziców to informacja o tyle istotna, że temat kawy w szkole wraca zwykle wtedy, gdy dziecko zaczyna mówić o „modnych napojach” i rówieśniczych zwyczajach. Przepisy nie zamykają dyskusji, ale przesądzają jedno: kawa nie zniknie ze szkolnych korytarzy. Wdrożenie to nie tylko przepisy: mają być szkolenia i wsparcie dla stołówek Ministerstwo Zdrowia wskazuje, że tak szerokie zmiany wymagają przygotowania. Wprost mowa o potrzebie szkoleń personelu kuchennego i wsparcia dyrekcji. W proces ma włączać się Fundacja ProVeg w ramach programu „Szkoła na Roślinach”, oferując warsztaty m.in. z planowania menu opartego na strączkach i warzywach sezonowych oraz z atrakcyjnego podawania potraw. W praktyce właśnie to może przesądzić o sukcesie: nawet najlepsze założenia nie zadziałają, jeśli danie będzie mdłe, źle skomponowane albo podane w sposób, który zniechęca dzieci. Zmiany w szkolnym żywieniu wejdą od września 2026 roku. Dla wielu rodzin to dobry moment, żeby wcześniej porozmawiać z dzieckiem o nowych smakach i sprawdzić, co w roślinnych daniach naprawdę mu pasuje. Dzięki temu szkolna „nowa normalność” ma szansę być mniej zaskoczeniem, a bardziej kolejnym krokiem w nauce zdrowego odżywiania. Źródło: TVN24 Zobacz też: Niecodzienna scena w gdańskiej restauracji. „Ludzie odwracali głowy na widok tej matki z 10-latkiem”
Badania lekarskie do technikum 2025. Bez tego papierka od mamy nigdzie cię nie przyjmą
Badania lekarskie do technikum lub szkoły branżowej nie zawsze są obowiązkowe. Wyjaśniamy, jak wyglądają, gdzie zrobić i jaki koszt poniosą kandydaci. Przed wizytą nie zapomnijcie poprosić rodziców o ważny dokument.
Zastanawiasz się, jakie badania lekarskie są potrzebne, by rozpocząć naukę w technikum lub szkole branżowej? To ważny krok, który różni się od wymagań w trakcie rekturacji do liceów ogólnokształcących. Badania mają na celu sprawdzenie, czy zdrowie ucznia pozwala mu bezpiecznie uczęszczać do wybranej szkoły, zwłaszcza gdy wiąże się to z narażeniem na różne czynniki szkodliwe. Kto musi je przejść, gdzie i jak wyglądają? Czy potrzebna jest obecność rodzica? Wyjaśniamy, ile kosztują i kiedy należy dostarczyć zaświadczenie do szkoły. Wszystko, co musisz wiedzieć o badaniach lekarskich do szkoły średniej, znajdziesz poniżej. Spis treści: Badania lekarskie do szkoły średniej 2025 - gdzie je zrobić? Jakie badania trzeba zrobić, aby dostać się do szkoły średniej? Badania do szkoły średniej: koszt i czas trwania Badania lekarskie do szkoły średniej 2025 - gdzie je zrobić? Przepisy dotyczące badań lekarskich do szkół średnich (ponadpodstawowych) lub wyższych znajdują się w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 26 sierpnia 2014 r. Ich celem jest sprawdzenie, czy stan zdrowia ucznia pozwala na kontakt ze szkodliwymi dla zdrowia czynnikami, z którymi będzie miał do czynienia podczas nauki. Za czynniki szkodliwe uznaje się m.in.: obsługę ekranu w wymiarze większym niż 4 godziny dziennie; długą ekspozycję na mikroklimat gorący lub zimny; pracę w wymuszonej, niekorzystnej dla zdrowia pozycji ciała; pracę związaną z dźwiganiem przekraczającym normy; narażenie na czynniki chemiczne lub biologiczne (np. kontakt ze smarem); pracę w hałasie lub związaną z drganiami mechanicznymi. Warto sprawdzić, czy skierowanie na badania do szkoły średniej jest kompletne w momencie jego odbierania. Powinno zawierać: pieczątkę placówki dydaktycznej, datę wystawienia skierowania, imię i nazwisko, datę urodzenia i numer PESEL osoby kierowanej na badania, a jeżeli nie posiada numeru PESEL – rodzaj, serię i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość, informację o kierunku kształcenia oraz o czynnikach szkodliwych, uciążliwych lub niebezpiecznych dla zdrowia, występujących w miejscu odbywania praktycznej nauki zawodu, pieczątkę i podpis osoby kierującej na badanie lekarskie. Wydając skierowanie, szkoła powiadamia, gdzie uczeń powinien zrobić badania lekarskie (podając adres placówki). To właśnie tam uczeń powinien się udać, by uzyskać zaświadczenie, że stan jego zdrowia pozwala na naukę w szkole. Uwaga. Kandydaci do szkół w wieku od 16. do 18. roku życia nie muszą być badane w obecności rodzica (opiekuna prawnego) pod warunkiem, że dziecko przedstawi zgodę na udzielanie świadczenia zdrowotnego podpisane przez rodzica (opiekuna prawnego). Jakie badania trzeba zrobić, aby dostać się do szkoły średniej? Badania do szkoły średniej branżowej wykonuje lekarz medycyny pracy, wystawiając zaświadczenie: o braku lub o istnieniu przeciwwskazań do pobierania nauki i wykonywania pracy związanej ze wskazanymi w skierowaniu czynnikami szkodliwymi. Jeśli istnieją przeciwwskazania, lekarz na zaświadczeniu wpisuje uzasadnienie, z jakiego powodu uczeń nie może podjąć nauki w szkole, z której otrzymał skierowanie. Najczęściej lekarz medycyny pracy wydaje zaświadczenie na podstawie wywiadu z kandydatem lub jego opiekunem ustawowym. Czasami jednak konieczne jest wykonanie dodatkowych badań. To, jakie badanie dodatkowe będzie potrzebne, zależy od czynników ryzyka, jakie wpisała szkoła na skierowaniu, oraz od stanu zdrowia kandydata. Np. jeśli uczeń stara się o przyjęcie do technikum informatycznego, istotny będzie stan wzroku kandydata, gdyż jego przyszła praca i kształcenie wiązać się będą z długotrwałym patrzeniem w ekran. Z kolei w przypadku kandydata na ucznia w szkole zawodowej w zawodzie wymagającym dźwigania, ważne będą zarówno ewentualne wady wzroku dziecka, jak i wady postawy, np. skolioza czy inne nieprawidłowości związane z aparatem ruchu kandydata. O konieczności wykonania dodatkowych badań decyduje lekarz przeprowadzający badanie i wydający zaświadczenie o braku przeciwwskazań do podjęcia nauki w konkretnym zawodzie. Co musi zawierać zaświadczenie o odbyciu badań do szkoły średniej? Zaświadczenie lekarskie o odbyciu badań do szkoły średniej musi zawierać: pieczątkę jednostki służby medycyny pracy przeprowadzającej badanie, datę wydania zaświadczenia, imię i nazwisko, datę urodzenia i numer PESEL osoby badanej, a jeżeli nie posiada numeru PESEL – rodzaj, serię i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość, kierunek praktycznej nauki zawodu albo kształcenia, nazwę i adres placówki dydaktycznej, która wydała skierowanie na badania, orzeczenie o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania i pobierania praktycznej nauki zawodu, podpis i pieczątkę lekarza, datę następnego badania lekarskiego wynikającą z przepisów wydanych na podstawie art. 229 § 8 Kodeksu pracy, pouczenie o terminie i sposobie wniesienia odwołania od zaświadczenia lekarskiego. Od decyzji lekarza można się odwoływać na piśmie. W terminie 14 dni powinno odbyć się badanie związane z odwołaniem. Wynik badania odwoławczego jest ostateczny. Zaświadczenie lekarza osoba pełnoletnia odbiera samodzielnie i składa w wyznaczonym terminie jako uzupełnienie podania do szkoły. W przypadku uczniów niepełnoletnich zaświadczenie musi odebrać przedstawiciel ustawowy ucznia (np. rodzic, opiekun). To on też składa zaświadczenie w szkole. Badania lekarskie do szkoły średniej: koszt, czas trwania Badania lekarskie do szkoły średniej są bezpłatne. To znaczy, że nie płaci za nie uczeń ani jego opiekunowie, bo koszt badań ponosi samorząd województwa, w którym się odbywają. Z reguły wizyta w gabinecie lekarskim nie trwa długo — do kilkunastu minut. Bywa jednak, że trzeba uzbroić się w cierpliwość w oczekiwaniu na swoją kolej. Wiele zależy tu od placówki, gdzie wykonywane są badania (np. czy jest możliwość zapisania się do lekarza na określoną godzinę). Kiedy trzeba dostarczyć zaświadczenie o wykonanych badaniach do szkoły średniej? Szkoła może podać termin, do którego przyjmuje zaświadczenia o wykonanych badaniach do szkoły średniej. Zgodnie z prawem musi ono trafić do sekretariatu nie później niż w dniu rozpoczęcia nauki. Zobacz też: Jak napisać życiorys do szkoły Przeniesienie dziecka do innej klasy – wzór podania Prawa ucznia - spis praw i obowiązków każdego ucznia [KODEKS UCZNIA]
Zwolnienie z WF: powody muszą być poważne. Możliwe jest zwolnienie nawet na cały rok
Zwolnienie z WF daje uczniowi możliwość nieuczestniczenia w zajęciach wychowania fizycznego bez konsekwencji w postaci minusów lub złej oceny. Wyjaśniamy, czy weszły nowe zasady zwolnień z WF. Sprawdź, jakie powody mogą być uzasadnieniem zwolnienia z lekcji WF. Czy nauczyciel honoruje zwolnienie od rodziców?
Zwolnienie z lekcji WF może być jednorazowe z powodu chwilowej niedyspozycji, wypisywane przez rodzica lub lekarza, oraz długoterminowe w związku ze stałą niedyspozycją – w tym przypadku zwolnienie wypisuje zawsze lekarz. Dziecko może być całkowicie zwolnione z lekcji wychowania fizycznego lub jedynie z wykonywania określonych ćwiczeń. Spis treści: Zwolnienie od lekarza z WF Zwolnienie z lekcji WF: powody Jak napisać zwolnienie z WF od rodzica? Zwolnienie z WF od rodzica: wzór Jak załatwić zwolnienie z WF na cały rok? Zwolnienie od lekarza z WF W mediach powraca temat zwolnień z lekcji WF-u tylko od lekarzy specjalistów. Obecnie jednak nie obowiązują żadne wymogi dotyczące takich zwolnień. Oznacza to, że zwolnienie w WF może wystawić lekarz pediatra, internista lub lekarz rodzinny. Taki dokument będzie honorowany przez szkołę. „Dyrektor szkoły nie ma prawa wymagać od ucznia lub rodziców ucznia przedstawienia opinii lekarzy specjalistów innych niż medycyny rodzinnej” – odpowiedziała na wątpliwości rodziców i uczniów Justyna Sadlak z wydziału prasowego Ministerstwa Edukacji i Nauki. Z kolei ministra edukacji, Barbara Nowacka, przyznała ostatnio, że jednorazowe zwolnienia z WF to plaga w szkołach. Polityczka przypomniała rodzicom, że lekcje WF służą zdrowiu dzieci. „Są sytuacje, w których jednorazowe zwolnienie ma sens, ale zwolnienia dłuższe − raczej byśmy rekomendowali inne aktywności sportowe, umówienie się z nauczycielem na zajęcia, które mogą być wykonywane niekoniecznie danego dnia, czyli zaliczenia” − powiedziała Nowacka. Przypominamy, że 1 września 2025 ma zacząć obowiązywać nowa podstawa programowa z WF-u dostosowana do realnych potrzeb uczniów. Minister sportu i turystyki potwierdził, że jego resort będzie aktywnie wspierał zmiany w programie WF-u, a istotą zmian nie jest tylko zaliczenie zajęć przez uczniów, ale realne nabywanie umiejętności ruchowych. Zwolnienie z lekcji WF: powody Jakie są powody, by dziecko było zwolnione z zajęć wychowania fizycznego? Przedstawiamy przykłady: oto lista możliwych uzasadnień takiego zwolnienia z lekcji. Należy jednak pamiętać, że sytuacja każdego ucznia jest inna, a powody indywidualne. Dlatego jeżeli jakiś powód nie został tu uwzględniony – wcale nie oznacza to, że dziecko nie ma prawa do zwolnienia z WF. Powody zwolnienia z lekcji WF: problemy zdrowotne, rekonwalescencja po chorobie, miesiączka, złe samopoczucie dziecka, stany pourazowe, rekonwalescencja po zabiegach ortopedycznych lub chirurgicznych, wybrane zaburzenia psychiatryczne (lęki, fobie), inne dolegliwości. Jak napisać zwolnienie z lekcji WF od rodzica? Rodzic ma możliwość wypisania dziecku jednorazowego zwolnienia z WF-u obejmującego jeden lub kilka dni. Zwolnienie z WF-u od rodzica może być wypisane na komputerze (a następnie wydrukowane) lub ręcznie na zwykłej kartce papieru. Co powinno się znaleźć na zwolnieniu z lekcji WF od rodzica: data, imię i nazwisko dziecka, okres, w którym dziecko ma być zwolnione z zajęć wychowania fizycznego, powód zwolnienia dziecka z lekcji wychowania fizycznego, podpis rodzica. Przykładowe zwolnienie z lekcji WF od rodziców [WZÓR] Możesz napisać zwolnienie dla dziecka z zajęć wychowania fizycznego, korzystając z naszego gotowego wzoru. To przykładowe zwolnienie ucznia z WF-u. Jak załatwić zwolnienie z WF na cały rok? Zwolnienie z WF-u może być wystawione również na całe półrocze lub cały rok szkolny. Takie zwolnienie jest jednak wystawiane tylko na podstawie opinii lekarza. Lekarz musi mieć ważny powód, by wystawić zwolnienie na cały rok, może to być np. lekarz kardiolog (w przypadku problemów z sercem), neurolog albo ortopeda. Takie zwolnienie składa się u dyrekcji szkoły. Uczeń nie otrzymuje wtedy żadnej oceny na półrocze lub koniec roku szkolnego z tego przedmiotu. Na świadectwie przy ocenie z wychowania fizycznego widnieje informacja „zwolniony/a”. Ważne! Specjaliści alarmują, by nie zwalniać dziecka z zajęć wychowania fizycznego, jeśli nie ma ku temu wyraźnej przyczyny. Aktywność fizyczna jest bardzo ważna dla zdrowia dzieci. Brak ruchu jest jedną z przyczyn otyłości wśród dzieci i młodzieży. Powoduje także wady układy ruchu i choroby krążenia. Zobacz także: Jak napisać usprawiedliwienie do szkoły? Ocena z zachowania – jak jest oceniane zachowanie w szkole? Kryteria, skróty, odwołanie <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed clean-up-processed" href="https://mamotoja.pl/przedszkolak/edukacja/przeniesienie-dziecka-do-innej-szkoly-32295-r1/">Przeniesienie dziecka do innej szkoły: uzasadnienie, potrzebne dokumenty + wzór pisma
Twoje dziecko ma problemy z koncentracją? Oto 6 sposobów, jak sobie z tym poradzić
Brak koncentracji u najmłodszych to częsty problem. Dzieci dopiero poznają świat, co za tym idzie, wszystko je interesuje i rozprasza. Jak zatem poprawić koncentrację u najmłodszych? Podpowiadamy!
To, że dziecko nie może się skoncentrować przez dłuższy czas, nie powinno dziwić. Warto wiedzieć, że najmłodsi nie mają jeszcze zdolności do pełnego skupienia w takim sensie jak dorośli. Ile czasu średnio są w stanie skupić się dzieci? Zdolność koncentracji u dzieci wygląda następująco[1]: 2 do 4 lat – 5 do 15 minut, 5 do 7 lat – 15 do 25 minut, 8 do 10 lat – 25 do 35 minut, 11 do 13 lat – 35 do 45 minut, 14 do 16 lat – 45 do 55 minut. Jeśli więc twoje dziecko nie odbiega od powyższej średniej, to nie powinnaś się martwić. Jeśli zaś czas skupienia jest znacznie mniejszy, warto poszukać przyczyny problemu oraz sposobu na jego rozwiązanie. Przyczyny braku koncentracji u dzieci Możemy podzielić je na te środowiskowe oraz zdrowotne. Do najpowszechniejszych problemów z brakiem koncentracji u dzieci zalicza się[2]: • czynniki zakłócające koncentrację (hałas, włączony telewizor, odgłosy zza okna), • zmęczenie lub niewyspanie się, • silne emocje (zarówno negatywne, jak i pozytywne), • nieodpowiednie oświetlenie i/lub temperatura pomieszczenia, • chaos w miejscu do nauki, • zła organizacja czasu, • źle zbilansowana dieta uboga w witaminy, składniki mineralne i kwasy omega-3. Do czynników zdrowotnych, które mogą osłabiać koncentrację, zaliczamy: odwodnienie, niedożywienie, zaburzenia ciśnienia tętniczego krwi, genetyka (np. impulsywny, żywiołowy charakter), choroby i zaburzenia ośrodkowego układu nerwowego. Objawy braku koncentracji u dziecka Na jakie nieprawidłowości powinni zwrócić uwagę rodzice? Co powinno ich zaniepokoić? Oto najczęściej wymieniane objawy, świadczące o braku koncentracji u najmłodszych: nieuwaga, brak koncentracji nawet podczas wykonywania pozornie małych zadań częste uleganie rozproszeniu brak umiejętności utrzymania zainteresowania jedną czynnością przez określony dla wieku czas, niewykonywanie poleceń, pomimo braku problemów ze słuchem, nieefektywne działania, dziecko nie kończy rozpoczętych zadań, brak zdolności organizacji, skłonność do bałaganu, niechęć do podejmowania zadań, które wymagają czasu, brak pamięci, dziecko nie pamięta o swoich obowiązkach i innych zadaniach. Co ważne, powyższe symptomy powinny być widoczne co najmniej przez sześć miesięcy. Objawy nie znikają mimo polepszenia czynników środowiskowych. Pierwsze oznaki braku koncentracji pojawiły się w okolicy 5. roku życia i utrzymują się. Jak poprawić koncentrację u dziecka? 6 sposobów Dieta Pełnowartościowa, dobrze zbilansowana dieta to podstawa. Powinna być nie tylko doskonale zbilansowana pod względem kalorycznym, zapewniając mózgowi odpowiednią ilość energii, ale zawierać wszystkie niezbędne witaminy i składniki mineralne. Jakie produkty pozytywnie wpływają na koncentrację? Przede wszystkim te, które są źródłem: magnezu (a więc ziemniaki, marchew, banany, zielone warzywa, a także czekolada), potasu (między innymi nasiona roślin strączkowych: fasola, groch, soja, a także szpinak, brokuły, marchew, ziemniaki, buraki, pomidory, suszone owoce, morele, banany, wiśnie, brzoskwinie, truskawki, pomarańcze, śliwki) kwasów omega-3 (przede wszystkim tłuste ryby) Twoje dziecko nie przepada za warzywami lub rybami? Spróbuj przekonać malucha do tych wartościowych posiłków. Warzywa i ryby są niezwykle zdrowe i smaczne. Możesz podać je w różnych formach, z różnymi dodatkami, aby tym samym zachęcić malucha do jedzenia. Możesz też zastanowić się nad wprowadzeniem suplementu, np. Möller’s Omega-3 Rybki. To kolorowe żelki, zawierające kwasy tłuszczowe omega-3 DHA i EPA oraz witaminę D3. Będą one uzupełnieniem zbilansowanej diety. Sen To czas regeneracji. Dla prawidłowego rozwoju dziecka jest on niezwykle ważny. Ile powinny spać maluchy? Dzieci szkolne potrzebują co najmniej 8 godzin nieprzerwanego snu. Odpowiednie warunki do nauki Czyli jakie? Przede wszystkim takie, które zapewni możliwość skoncentrowania się bez niepotrzebnych rozpraszaczy. Dobre oświetlenie, dopasowane biurko, wygodne krzesło – to podstawa. Zadbaj też o właściwą temperaturę w pokoju. Rekomenduje się, by wynosiła ona około 21oC. Pomieszczenie powinno być też wietrzone oraz odpowiednio nawilżone. Aktywność fizyczna To nie tylko czas na wypoczynek i reset. Warto wiedzieć, że ćwiczenia ruchowe pomagają nie tylko spożytkować nadmiar dziecięcej energii, ale zapewniają również prawidłowe ukrwienie i dotlenienie tkanek – w tym także tkanki mózgowej. Wsparcie Dziecko powinno wiedzieć, że może liczyć na rodzica. To emocjonalne wsparcie jest niezwykle ważne, bo pozwala na zachowanie spokoju. Daj dziecku przestrzeń na błędy, zaakceptuj potknięcia i pokaż, zaoferuj akceptację i bezpieczeństwo. Możesz też nagradzać dziecko za wykonanie jakiegoś zadania (np. bajka po zakończeniu nauki). Staraj się też nie porównywać swojego dziecka z innymi oraz nie wytykaj mu błędów. Demotywowanie z pewnością nie poprawi jego koncentracji. Zabawy aktywizujące Aby wspomóc koncentrację dziecka, możecie razem bawić się w różne gry, które poprawiają zdolność skupienia Mogą to być popularne gry, jak gra w słówka, kolory czy ciepło-zimno. Ale mogą to być także zadania typu „znajdź różnice na obrazkach” czy „połącz kropki”. Wszystkie takie aktywności staraj się dopasować do wieku i umiejętności swojego dziecka. Problemy z koncentracją mogą wynikać z wielu czynników, począwszy od tych środowiskowych, po zdrowotne. Warto próbować aktywizować dziecko, ale gdy nic nie pomaga, najlepiej skontaktować się ze specjalistą, który wskaże odpowiedni kierunek. 1. NOWOTNIK, Anna. Funkcjonowanie uwagi u dzieci w wieku wczesnoszkolnym: grupy ryzyka. Edukacja, 2012, vol. 117, no 1, p. 87-102. 2. Oszwa, Urszula. "Dzieci z zaburzeniami uwagi." Remedium 4 (2002): 12. 3. LANGAUER-LEWOWICKA, Henryka, RUDKOWSKI, Zbigniew, et PAWLAS, Krystyna. Zaburzenia hiperkinetyczne z zaburzeniami koncentracji uwagi u dzieci–zagrożenia środowiskowe. Medycyna Środowiskowa-Environmental Medicine, 2016, vol. 19, no 4, p. 53-58. 4. Materiał promocyjny marki Möller’s Suplement diety jest środkiem spożywczym, który nie może zastępować zróżnicowanej i zrównoważonej diety oraz zdrowego stylu życia. Suplement diety nie ma właściwości leczniczych. Nie należy przekraczać zalecanej dziennej porcji do spożycia.
Dziecko ma infekcję? Poznaj 5 pomysłów na spędzenie z nim czasu w domu
Infekcja u dziecka daje się we znaki nie tylko jemu samemu, ale również reszcie domowników. Jak urozmaicić czas i sprawić, by junior w dobrej atmosferze wracał do zdrowia? Poznaj 5 sposobów na spędzenie czasu z chorym dzieckiem. Dzięki nim wspólnie przetrwacie ten trudny czas.
Podwyższona temperatura ciała, ból gardła czy uciążliwy katar - to tylko część objawów, z jakimi zmagają się dzieci w trakcie infekcji. Chcesz poprawić nastrój juniora w czasie choroby? Specjalnie dla ciebie przygotowaliśmy kilka propozycji, które zapobiegną nudzie i będą miłą odskocznią w tym trudnym czasie! View Ediplayer on the source website 5 pomysłów na spędzenie czasu z chorym dzieckiem w domu 1. Planszówki dobre na wszystko Gra planszowa to nie tylko doskonała propozycja zabawy w deszczowy dzień, ale również wtedy, gdy dziecko choruje. Chińczyk, Scrabble, Monopoly czy Memory to tylko część propozycji, jakie masz w zasięgu ręki! Podczas takiej aktywności możecie wspólnie leżeć pod kocem, podjadać przekąski i pić gorącą herbatę. Gwarantujemy, że junior będzie zachwycony każdą minutą gry. Może uda mu się wygrać? 2. Osobliwe dzieła sztuki W trakcie choroby dziecka warto zaopatrzyć się w różnorodne artykuły papiernicze. Kredki, naklejki, flamastry, farby i blok techniczny w dużym formacie - taki asortyment pozwoli na stworzenie prawdziwego dzieła sztuki! Zaproponuj dziecku wspólne malowanie. Może postaracie się własnoręcznie odtworzyć rodzinne zdjęcie z ostatnich wakacji? Kto wie, czy junior w trakcie tej zabawy nie odkryje w sobie zamiłowania do sztuki. 3. Bajka na pocieszenie Jeśli dziecko gorączkuje, zaproponuj wspólne czytanie bajek. Twój głos z pewnością zadziała na juniora kojąco i pomoże się zrelaksować. Może w trakcie kolejnego rozdziału książeczki nawet uda mu się zdrzemnąć? Jeśli zaś chorowitek zażyczy sobie oglądania bajki w telewizji, nie zabraniaj mu tego. Trudny czas choroby wymaga także i twojej elastyczności. Wszak nawet dorośli w trakcie przeziębienia najczęściej wybierają oglądanie seriali jako formę spędzania czasu. 4. Powrót do przeszłości Ta aktywność - choć wydaje się banalna - może rozbudzić naprawdę ogromne zainteresowanie w twoim dziecku. Wyciągnij z szuflady stare albumy i wspólnie oglądajcie rodzinne zdjęcia. Pokaż, jak wyglądałaś w jego wieku, opowiedz najciekawsze historie ze swojego dzieciństwa. To bardzo ważne, by junior słysząc imiona dziadków i pradziadków, kojarzył je z ich twarzami. Gwarantujemy, że ta zabawa sprawi ogromną frajdę nie tylko dziecku, ale również tobie! 5. Łamigłówki Jeśli dziecko narzeka na wszechobecną nudę, możesz zaproponować mu zabawę w łamigłówki. Nie radzi sobie ze wszystkimi? Rozwiążcie je wspólnie! W sklepach papierniczych znajdziesz ogrom wydań zawierających labirynty, gry słowne i rebusy, które zajmą chorowitka przez dobre kilkadziesiąt minut. Pamiętaj, że takie zabawy to również nieoceniony trening dla umysłu dziecka! Sposoby na złagodzenie objawów przeziębienia u dziecka Jeśli mimo twoich usilnych prób zajęcia dziecka zabawą junior wciąż marudzi, to znak że jego samopoczucie jest naprawdę złe. Zamiast czekać na samoistną poprawę stanu zdrowia, wspomóż jego organizm w walce z chorobą. <a class="linkowanie_wewnetrzne" href="https://edipresse.hit.gemius.pl/hitredir/id=oqKQdH7j.76T5fVfHYagU4Yj.fOFDSL8owdc1q5t6WD.l7/stparam=qejtlmjups/fastid=gmxlriomyvimjzicgkkfhkyriimf/nc=0/url=https://ad.doubleclick.net/ddm/trackclk/N89203.3336772MAMOTOJA/B28568593.347002029;dc_trk_aid=538319375;dc_trk_cid=178900536;dc_lat=;dc_rdid=;tag_for_child_directed_treatment=;tfua=;ltd=" target="_blank" rel="noopener">Apap Przeziębienie Junior to lek 3 w 1 zwalczający objawy przeziębienia i grypy u dzieci w wieku od 6 lat. Ma potrójne działanie: zwalcza katar i odblokowuje zatoki, zmniejsza gorączkę i dreszcze oraz łagodzi ból, który szczególnie dotkliwie odczuwają nasze pociechy w trakcie infekcji np. gardła. To jedyny lek o takim składzie bez barwników*. <a class="linkowanie_wewnetrzne" href="https://edipresse.hit.gemius.pl/hitredir/id=oqKQdH7j.76T5fVfHYagU4Yj.fOFDSL8owdc1q5t6WD.l7/stparam=qejtlmjups/fastid=gmxlriomyvimjzicgkkfhkyriimf/nc=0/url=https://ad.doubleclick.net/ddm/trackclk/N89203.3336772MAMOTOJA/B28568593.346996540;dc_trk_aid=538585375;dc_trk_cid=178522652;dc_lat=;dc_rdid=;tag_for_child_directed_treatment=;tfua=;ltd=" target="_blank" rel="noopener">Apap Przeziębienie Junior to lek w formie proszku w saszetce, rozpuszczanego w gorącej wodzie o rozgrzewającej formie podania. Lek ma truskawkowy smak. * Wśród leków w saszetce o składzie: paracetamol 300 mg + fenylefryna 5 mg + witamina C 20 mg. APAP przeziębienie junior (300 mg + 20 mg + 5 mg)/saszetkę, proszek do sporządzania roztworu doustnego, w saszetce. 1 saszetka zawiera: Paracetamolum (paracetamol) 300 mg, Acidum ascorbicum (kwas askorbowy) 20 mg, Phenylephrini hydrochloridum (fenylefryny chlorowodorek) 5 mg. Wskazania do stosowania: Krótkotrwałe leczenie objawów przeziębienia i grypy, takich jak gorączka i dreszcze, ból głowy, bóle mięśniowo-stawowe, ból gardła, niedrożność przewodów nosowych i zatok przebiegająca z bólem, nieżyt błony śluzowej nosa (katar). Lek jest wskazany do stosowania u dorosłych i dzieci w wieku od 6 lat. Jeśli po upływie 3 dni nie nastąpiła poprawa lub pacjent czuje się gorzej, należy zwrócić się do lekarza. Przeciwwskazania: Nadwrażliwość na substancje czynne lub którąkolwiek substancję pomocniczą produktu lub na aminy sympatykomimetyczne. Niestabilna choroba wieńcowa. Zaburzenia rytmu serca. Wysokie ciśnienie tętnicze. Wrodzony niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej i reduktazy methemoglobinowej. Ciężka niewydolność wątroby lub nerek. Wirusowe zapalenie wątroby. Choroba alkoholowa. Leku nie należy stosować podczas leczenia inhibitorami MAO i w okresie do 2 tygodni od zaprzestania ich stosowania. Leku nie należy stosować w okresie leczenia zydowudyną. Jaskra z wąskim kątem przesączania. Anatomicznie wąski kąt przesączania. Podmiot odpowiedzialny: US Pharmacia Sp. z o.o. ul. Ziębicka 40, 50-507 Wrocław. Przed użyciem zapoznaj się z ulotką, która zawiera wskazania, przeciwwskazania, dane dotyczące działań niepożądanych i dawkowanie oraz informacje dotyczące stosowania produktu leczniczego, bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu. Materiał powstał we współpracy USP Zdrowie
Minimalna temperatura w szkole – przepisy, podstawa prawna
Wielu rodziców zaczyna się zastanawiać, jaka powinna być minimalna temperatura w szkole. Pytanie jest uzasadnione, gdyż coraz poważniejsze stają się obawy o to, czy wystarczy energii i funduszy do ogrzania szkół. Sprawdziliśmy, co na temat minimalnej temperatury w szkole mówią przepisy.
O minimalnej temperaturze w szkole stanowią dwa przepisy. Pierwszym jest rozporządzenie MENiS z 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach, a drugim – rozporządzenie MPiPS z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, wydane na podstawie art. 23715 § 1 Kodeks pracy. Pierwszy przepis mówi o obowiązkach dyrektora szkoły względem uczniów, a konkretnie – zapewnienie im bezpiecznych i higienicznych warunków w szkole. Drugi przepis z kolei nakłada na dyrektora szkoły obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy, są to więc obowiązki wobec pracowników szkoły. Minimalna temperatura w szkole Wyżej wymienione przepisy mówią o tym, jaka minimalna temperatura powinna być zapewniona w pomieszczeniach szkolnych. Z obu przepisów jasno wynika, że bezpieczne i higieniczne warunki nauki i pracy w szkole oznaczają minimalną temperaturę na poziomie 18 stopni Celcjusza. Zatem najniższa dopuszczalna temperatura w pomieszczeniach dydaktycznych wynosi właśnie 18 st. C. Pomieszczeniem dydaktycznym są sale lekcyjne i inne pomieszczenia, w których odbywają się lekcje i zajęcia, ale nie są nimi korytarze szkolne, gdzie uczniowie przebywają wyłącznie na przerwach. Tam minimalna temperatura wynosi 16 st. C. Również nie mniej niż 16 stopni powinno być w szatniach i na klatkach schodowych. Z kolei w przebieralniach (np. przebieralnia do zajęć WF) i w pomieszczeniach z prysznicami temperatura minimalna powinna wynosić 21 stopni C. Podstawa prawna: Ustawa z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r., poz. 1082) - art. 68 ust. 1 pkt 6, ust. 5 oraz <a class="linkowanie_wewnetrzne clean-up-processed-redirects" href="https://www.portaloswiatowy.pl/bezpieczenstwo-w-szkole/rozporzadzenie-ministra-edukacji-narodowej-i-sportu-z-31-grudnia-2002-r.-w-sprawie-bezpieczenstwa-i-higieny-w-publicznych-i-niepublicznych-szkolach-i-placowkach-tekst-jedn.-dz.u.-z-2020-r.-poz.-1604-4258.html#c_0_k_0_t_0_d_0_r_1_o_0_a_0_g_7_u_0_p_0_l_0_i_0" rel="nofollow noopener" target="_blank">Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz.U. 2020 poz. 1604) - § 7. Temperatura w sali gimnastycznej Sala gimnastyczna należy do pomieszczeń dydaktycznych – odbywają się w niej przede wszystkim lekcje WF, a to też są zajęcia dydaktyczne. Dlatego w sali gimnastycznej także minimalna temperatura powinna wynosić 18 st. C. Podsumowując: Minimalna temperatura w szkole, przy której mogą odbywać się zajęcia dla różnych pomieszczeń: minimalna temperatura w klasie – 18 stopni C minimalna temperatura w sali gimnastycznej – 18 stopni C minimalna temperatura na korytarzu szkolnym – 16 stopni C minimalna temperatura w szatni i na klatce schodowej – 16 stopni C Zimno w szkole – co robić? Jeśli z jakiegokolwiek powodu dyrektor nie jest w stanie zapewnić minimalnej temperatury w szkole, musi zawiesić zajęcia i powiadomić organ prowadzący. Zawieszenie zajęć trwa aż do momentu, gdy w szkole będzie można zapewnić minimalne temperatury określone w ustawie. Przeczytaj też: Lekcje zdalne 2022/2023 – czy szkoły znów będą zamknięte? Jak napisać zwolnienie z WF Usprawiedliwienie nieobecności – jak napisać
Zwolnienie lekarskie z WF: kontrowersje wokół nowych przepisów
Od 1 września wchodzą nowe zasady dotyczące zwolnień lekarskich z WF. Aby dziecko zostało zwolnione z zajęć wychowania fizycznego, potrzebna będzie pisemna zgoda lekarza specjalisty, np. chirurga lub kardiologa, a nie jak dotychczas lekarza rodzinnego.
Nowe przepisy utrudniają uczniom uzyskanie zwolnienia lekarskiego z WF na cały semestr lub rok szkolny. Dodatkowo w dwóch województwach (opolskim i lubelskim) powstanie Baza Talentów, która będzie służyła nie tylko „wyłapywaniu” sportowych talentów, ale także ewidencjonowaniu dzieci, które nie najlepiej odnajdują się w sporcie. Ta decyzja Ministra Zdrowia, która miała na celu zwiększyć aktywność młodych ludzi, budzi sporo kontrowersji nie tylko wśród uczniów i rodziców, ale także lekarzy. Zwolnienie z WF: kiedy rodzic może je wystawić? Po 1 września rodzice nadal będą mogli zwolnić dziecko z poszczególnych zajęć wychowania fizycznego ze względu np. na miesiączkę, złe samopoczucie czy rekonwalescencję po zabiegu ortopedycznym lub chirurgicznym. Zwolnienie w formie pisemnej powinno określać przedział czasowy, w którym dziecko nie będzie uczestniczyć w lekcji WF. W przypadku zwolnień z poszczególnych zajęć – nie całego semestru lub roku – na świadectwie dziecka nie znajdzie się adnotacja, że zostało ono zwolnione, a przedmiot nadal będzie wliczał się do średniej. Rodzic ani lekarz rodzinny nie będzie mógł napisać zwolnienia na dłuższy okres. Ma to zmotywować uczniów i uczennice do uczęszczania w zajęciach i zminimalizować ryzyko oszukiwania. Niektórzy uczniowie (ale też ich rodzice) dłuższą absencję tłumaczą tym, że „WF zaniża średnią ocen” lub „po ćwiczeniach brzydko się pachnie, bo nie ma pryszniców”. Najprawdopodobniej to tylko wymówki, ale to wskazuje na znacznie szerszą skalę problemu. Zwolnienie lekarskie z WF: bo lekcje mogą być traumą Co również istotne, problemem nie jest fakt wystawienia zwolnienia lekarskiego, ale powód, dla którego dziecko nie chce ćwiczyć: nie każde dziecko ma odpowiednie predyspozycje, aby zostać sportowcem. Często przyczyną niechęci jest: poczucie wykluczenia, jeśli dziecko nie zostaje wybrane do żadnej drużyny; poczucie upokorzenia, jeśli dziecko nie jest w stanie publicznie wykonać danego ćwiczenia; poczucie wstydu związane z niespełnianiem wyidealizowanych standardów „idealnego ciała”, które jest lansowane w mediach; wyśmiewanie ze strony uczniów i nauczycieli, jeśli dziecko nie radzi sobie z ćwiczeniem, jakie ma wykonać; zastraszanie, jeśli dziecko ćwiczy niewystarczająco dobrze w ocenie nauczyciela, może być zastraszane (potencjalna skarga do rodziców); przymuszanie do ćwiczeń, z którymi dziecko sobie nie radzi wystarczająco dobrze, jeśli dziecko jest zmuszane, to zazwyczaj wtedy pojawia się bunt i sprzeciw; porównywanie wyników między uczniami i na ich podstawie ocenianie wartości danej osoby. <iframe allow="autoplay; clipboard-write; encrypted-media; picture-in-picture; web-share" allowfullscreen="true" frameborder="0" height="757" scrolling="no" src="https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2FDrMichalWrzosek%2Fposts%2Fpfbid02Ljj3r1e2zv37hVy9HKzyRiJ1Wpgd84h5wrhUur3cnVQmyxcEsyqZv8hyhxQkgsTAl&show_text=true&width=500" style="border:none;overflow:hidden" width="500"> Zwolnienie lekarskie z WF: kontrowersje wśród medyków Lekarze mają świadomość, że aktywność fizyczna ma pozytywny wpływ na rozwój i samopoczucie młodego człowieka. Zauważają jednak, że lekarz rodzinny jest także specjalistą, a narzucanie przymusu konsultacji z lekarzem innej specjalizacji może wydłużyć i tak długie kolejki w ramach świadczeń NFZ lub narazić rodziców na poniesienie dodatkowych kosztów związanych z prywatną wizytą. View oEmbed on the source website Aby zachęcić młode osoby do aktywności fizycznej, należy zmienić formę zajęć, tak aby była ona nie tylko atrakcyjna, ale także przeprowadzona z poszanowaniem odmienności każdego dziecka. Zobacz także: Rozpoczęcie roku szkolnego 2022/2023: kiedy wypada, jak przebiega i ile trwa? Życzenia na rozpoczęcie roku szkolnego 2022/2023 Przemówienie na rozpoczęcie roku szkolnego – co powiedzieć na uroczystości?
Rozstępy na plecach – częsta przypadłość nastolatków (zdjęcia)
Rozstępy na plecach często pojawiają się u dzieci w okresie pokwitania, gdy ma miejsce gwałtowny wzrost. Mogą uwidocznić się zarówno u dziewczynek jak i u chłopców. Zazwyczaj występują w dolnej części pleców. Zobacz, jak wyglądają rozstępy na plecach u nastolatka. Sprawdź, jak pozbyć się rozstępów na plecach.
Dość powszechną przypadłością są rozstępy u nastolatków. Mogą pojawić się na ramionach, udach, pośladkach, jednak najczęściej u tak młodych ludzi obserwowane są rozstępy na plecach. Mogą przyjmować postać pojedynczych „kresek” lub mniej więcej równoległych do siebie linii w kolorze czerwonym lub fioletowym. Rozstępy na plecach nie stanowią zagrożenia dla zdrowia, są jedynie defektem kosmetycznym, który z upływem czasu staje się mniej widoczny, gdyż rozstępy w końcu bledną. Spis treści: Od czego są rozstępy na plecach? Rozstępy na plecach u chłopców i dziewczyn Domowe sposoby na rozstępy na plecach Rozstępy na plecach – leczenie Od czego są rozstępy na plecach? Dokładne przyczyny powstawania rozstępów na plecach nie są znane. Specjaliści jednak zaobserwowali pewne prawidłowości, które wskazują na czynniki zwiększające ryzyko ich wystąpienia. Należą do nich: gwałtowny wzrost, obciążenie genetyczne (w rodzinie występowały rozstępy), niedobór witaminy D, przyjmowanie kortykosteroidów, stosowanie maści z hydrokortyzonem, choroba Cushinga, zmiany hormonalne. Rozstępy na plecach powstają, gdy uszkodzeniu ulegają włókna kolagenowe w skórze, odpowiadające za jej elastyczność. Do ich rozerwania dochodzi, gdy skóra jest zbyt napięta, co najczęściej zdarza się w okresie szybkiego wzrostu, tycia lub rozrostu masy mięśniowej. Rozstępy na plecach u chłopców i dziewczyn Najczęściej rozstępy na plecach u chłopców pojawiają się w dolnej połowie pleców. Czasami bardzo nisko, w okolicy górnej krawędzi majtek, czyli w odcinku lędźwiowo-krzyżowym, a czasami w odcinku lędźwiowym, a nawet dolnym piersiowym. U niektórych chłopców cała dolna połowa pleców może pokryć się rozstępami, które zwykle przyjmują kształt lekko pofalowanych linii ustawionych z grubsza równolegle do podłoża. Czasami pionowo ustawione rozstępy występują po bokach pleców chłopca. Poniżej zdjęcie 17-latka z rozstępami na plecach, w ich dolnej części, które wystąpiły u niego w wieku 15 lat w okresie gwałtownego wzrostu. Teraz są już znacznie bledsze niż były na początku: Rozstępy na plecach u chłopców. Fot.: lulajka Rozstępy na plecach u dziewczynek występują rzadziej niż u chłopców i najczęściej lokalizują się w okolicy lędźwiowo-krzyżowej, czyli w najniższej partii pleców, rzadko sięgają wyżej. Dziewczynki w większym stopniu niż chłopcy narażone są za to na rozstępy na pośladkach, udach, brzuchu i piersiach. Domowe sposoby na rozstępy na plecach Rozstępy z czasem bledną i stają się znacznie mniej widoczne. Ponieważ na plecach skóra jest dość napięta, nie marszczą się, a wyglądają jak nieco jaśniejsze od otaczającej skóry linie. Proces ten można przyspieszyć domowymi sposobami. Metody te najlepiej zacząć stosować od razu po pojawieniu się rozstępów – gdy zmiany na skórze są jeszcze czerwone lub fioletowe. Domowe sposoby na rozstępy na plecach: dieta bogata w witaminy A i E oraz mikroelementy, regularna aktywność fizyczna, okłady z aloesu, smarowanie zmian oliwą, olejkiem kokosowym, masłem kakaowym, stosowanie kosmetyków na rozstępy bogatych w kolagen. Trzeba jednak wiedzieć, że całkowite zlikwidowanie rozstępów jest niemożliwe. Rozstępy na plecach – leczenie Dużo skuteczniejsze od domowych sposobów są zabiegi medycyny estetycznej oraz działania, jakie może zlecić dermatolog lub kosmetolog. W ramach walki z rozstępami na plecach obecnie stosuje się: specjalne maści, zabiegi głęboko złuszczające naskórek, ostrzykiwania rozstępów dwutlenkiem węgla, laser, fale radiowe. Zabiegi te mogą przynieść nieco lepsze rezultaty niż domowe sposoby na rozstępy, ale i tak nie usuną ich w całości – rozstępy są rodzajem blizny, której widoczność można jedynie zmniejszyć. Przeczytaj też: Rozstępy na piersiach – jak wyglądają, co robić Rozstępy w ciąży – gdzie występują, zapobieganie <a class="linkowanie_wewnetrzne" href="https://www.google.com/search?q=site%3Amamotoja.pl+sk%C3%B3ra&client=firefox-b-d&channel=nrow5&sxsrf=ALiCzsa47O8LFul204qBwAJU1Vtehc9srg%3A1655285744630&ei=8KepYu6HJryPwPAPypO2mAM&ved=0ahUKEwjuv732k6_4AhW8BxAIHcqJDTMQ4dUDCA0&uact=5&oq=site%3Amamotoja.pl+sk%C3%B3ra&gs_lcp=Cgdnd3Mtd2l6EANKBAhBGAFKBAhGGABQ7wNYlgpgqQxoAXAAeACAAYsCiAGyBpIBBTAuMy4ymAEAoAEBwAEB&sclient=gws-wiz">Różnice w budowie skóry dziecka i dorosłego
Rozstępy u nastolatków to wcale nie rzadkość. Jak sobie z nimi radzić?
Rozstępy u nastolatków mogą pojawić się w okresie dojrzewania na różnych częściach ciała. Występują zarówno u dziewczynek, jak i u chłopców. Leczenie rozstępów u nastolatków jest takie samo jak u dorosłych i przynosi podobne rezultaty.
Rozstępy (striae distensae) to charakterystyczne zmiany w skórze. Przyjmują postać nieregularnych linii, które początkowo są czerwone lub fioletowe (striae rubra), a ich struktura wyraźnie różni się od skóry je otaczającej. Z upływem czasu rozstępy bledną, aby w końcu przyjąć kolor biało-perłowy (striae alba), jaśniejszy od okalającej je skóry. Ich struktura pozostaje bez zmian, a widoczność zależy od miejsca wystąpienia – na napiętej skórze potrafią być niezbyt widoczne, a w luźniejszej skórze w miejscu rozstępu naskórek wyraźnie się marszczy. Rozstępy u nastolatków – przyczyny Rozstępy powstają, gdy naturalna elastyczność skóry zostanie przekroczona. Dzieje się to wtedy, gdy dochodzi do tycia, rozrostu mięśni lub w okresie skoku wzrostowego, czyli np. w okresie dojrzewania. Nadmierne napięcie skóry i zaburzenia hormonalne mogą wpłynąć na produkcję kolagenu, który jest podstawowym budulcem skóry. Wtedy jej struktura ulega zmianie i pojawiają się rozstępy. Czynniki zwiększające ryzyko powstania rozstępów u nastolatków: bardzo szybki wzrost (rozstępy wzrostowe) skłonność do rozstępów uwarunkowana genetycznie (rozstępy mieli rodzice, dziadkowie) przyjmowanie leków z grupy kortykosteroidów używanie preparatów do skóry z hydrokortyzonem choroba Cushinga niedobór witaminy D. Gdzie pojawiają się rozstępy u nastolatków? U dziewcząt rozstępy mogą wystąpić tam, gdzie dziewczynka w okresie dojrzewania nabiera więcej ciała, czyli na na pośladkach, udach, piersiach, brzuchu. Zmiany mogą też wystąpić na ramionach, plecach i łydkach, zwłaszcza jeśli wzrost był szybki lub dziewczynka ma nadwagę albo otyłość. U nastolatków płci męskiej często występują rozstępy na plecach, zwłaszcza w ich dolnej połowie, ale mogą pojawić się też na innych partiach ciała: ramionach, pośladkach, brzuchu, udach. Ryzyko ich wystąpienia rośnie u chłopców otyłych i z nadwagą, ale też tych, którzy intensywnie ćwiczą, aby zwiększyć masę mięśniową. Jak pozbyć się rozstępów? Rozstępy z czasem stają się mniej widoczne, ale całkowicie nie znikają. Im są mniejsze, tym mniej są widoczne i odwrotnie. Ponieważ nie są groźne dla zdrowia, a są jedynie defektem kosmetycznym, leczenie rozstępów podejmuje się tylko wtedy, gdy ich obecność stanowi problem natury estetycznej dla ich posiadacza. Z rozpoczęciem leczenia rozstępów lekarze wolą poczekać do zakończenia procesu dojrzewania. W leczeniu rozstępów pomaga dermatolog, kosmetolog oraz chirurg plastyczny. W leczeniu stosuje się: maści, zabiegi mikrodermabrazji (złuszczaniu naskórka), karboksyterapię (ostrzykiwania dwutlenkiem węgla), laseroterapię terapię fala radiową zabiegi chirurgii plastycznej (wycięcie zmienionego fragmentu skóry). Powszechnie dostępne kosmetyki na rozstępy mają niską skuteczność. Wspomniane wyżej zabiegi (poza chirurgią plastyczną w niektórych przypadkach) również nie są w stanie całkowicie zlikwidować rozstępów, a jedynie zmniejszają ich widoczność. Specjaliści nieustannie pracują nad terapią, która byłaby skuteczna w leczeniu rozstępów. Źródło: An update in the etiopathogenesis of striae distensae: A review article. Aya Ahmed Al-shandawely, Reham Ezz Eldawla, Fatma El Zahraa Salah, El_Deen Yassin, Soha Aboeldahab, Dermatology, Venereology & Andrology Department, Faculty of Medicine, Sohag University, Pathology Department, Faculty of Medicine, Sohag University Zobacz też: Rozstępy na piersiach – jak wyglądają, co robić Rozstępy w ciąży – gdzie występują, zapobieganie <a class="linkowanie_wewnetrzne" href="https://www.google.com/search?q=site%3Amamotoja.pl+sk%C3%B3ra&client=firefox-b-d&channel=nrow5&sxsrf=ALiCzsa47O8LFul204qBwAJU1Vtehc9srg%3A1655285744630&ei=8KepYu6HJryPwPAPypO2mAM&ved=0ahUKEwjuv732k6_4AhW8BxAIHcqJDTMQ4dUDCA0&uact=5&oq=site%3Amamotoja.pl+sk%C3%B3ra&gs_lcp=Cgdnd3Mtd2l6EANKBAhBGAFKBAhGGABQ7wNYlgpgqQxoAXAAeACAAYsCiAGyBpIBBTAuMy4ymAEAoAEBwAEB&sclient=gws-wiz">Różnice w budowie skóry dziecka i dorosłego
Mutacja głosu – kiedy się zaczyna, ile trwa?
Mutacja głosu wbrew pozorom dotyczy nie tylko chłopców. Jednak to chłopcy przechodzą ją w najbardziej spektakularny sposób. Do zakończenia procesu mutacji nie sposób przewidzieć, jak ostatecznie będzie brzmiał ich głos. Opisujemy, jak objawia się mutacja, kiedy się zaczyna i jak ją przetrwać.
Mutacja głosu jest procesem związanym z dojrzewaniem płciowym. Polega na zmianie wysokości i skali głosu. Trwa zwykle 2-3 lata. U dziewcząt mutacja przebiega w łagodny i dość płynny sposób. U chłopców może wiązać się ze znacznymi wahaniami barwy głosu. Między obu płciami występuje jeszcze jedna różnica związana z mutacją głosu – po mutacji dziewczęta nadal mogą śpiewać wysokim głosem, tymczasem chłopcy bezpowrotnie tracą tę zdolność. Spis treści: Mutacja głosu – kiedy się pojawia? Jak sprawdzić, czy ma się mutację? Co robić, gdy nie ma mutacji? Ćwiczenia na mutację głosu Mutacja głosu – kiedy się pojawia? Mutacja u chłopców najczęściej rozpoczyna się około 12 roku życia, a u dziewczynek w momencie wystąpienia pierwszej miesiączki. Nasilenie objawów związanych ze zmianą barwy głosu występuje u chłopców między 13 a 14 rokiem życia. Wystąpienie mutacji związane jest z działaniem hormonów płciowych i rozpoczęciem procesu dojrzewania. Produkowany w dużych ilościach przez męskie jądra testosteron sprawia, że następuje rozrost chrząstek krtaniowych, wydłużają się struny głosowe – o 1 cm u chłopców i ok. 4 mm u dziewcząt, zwiększa tchawica i przestrzeń pod nią. U chłopców proces ten jest znacznie bardziej nasilony, dlatego u nich chrząstka tarczowa czyli tzw. jabłko Adama zaczyna być bardziej zaznaczona. Zmiany te powodują, że głos dziewczynek obniża się o kilka tonów, a u chłopców o jedną, a czasami nawet o dwie oktawy. Okres pomutacyjny to okres stabilizacji głosu i trwa do 19 roku życia. Pierwszym objawem mutacji jest symptom, który występuje w tzw. okresie przedmutacyjnym. Jest to trudność z wytwarzaniem tonów wysokich, które wcześniej były uzyskiwane bez większych problemów. Jak sprawdzić, czy ma się mutację? O tym, że trwają zmiany głosu, świadczą następujące objawy mutacji głosu: kłopoty z wytworzeniem wysokich tonów - pojawiają się na początku, ochrypnięty głos - kolejny objaw mutacji występowanie kiksów, czyli gwałtowne zmiany z niskich na wysokie tony głosu. Objawy mutacji są zwykle bardzo widoczne u chłopców. Ich głos zaczyna brzmieć inaczej nie tylko podczas śpiewu, ale też w czasie mówienia. U dziewcząt mutacja podczas mówienia może być niezauważalna. Sygnały, że głos ulega zmianie pojawiają się podczas śpiewu. Co robić, gdy nie ma mutacji? Mutacja powinna rozpocząć się do 16 roku życia. Czasami jednak zdarza się, że nie występuje lub pojawiają się jej zaburzenia. U dziewczynek brak mutacji nie stanowi większego problemu, jednak chłopcy są na tym punkcie wrażliwi. Brak zmiany głosu na bardziej męski potrafi nastręczać im problemów. Brak mutacji może wynikać z niewłaściwej pracy jąder w okresie, gdy powinna wystąpić mutacja. Może to być spowodowane np. ich uszkodzeniem w przebiegu świnki czy w wyniku urazu. W takiej sytuacji należy udać się do lekarza, który zdiagnozuje, dlaczego mutacja nie następuje i może zlecić odpowiednie postępowanie. Czasami konieczna jest wizyta u foniatry lub jeszcze innego specjalisty, np. endokrynologa. Jeśli czas na przejście mutacji minął, foniatra może zlecić wykonywanie ćwiczeń, które powinny pomóc zmienić barwę głosu. Ćwiczenia na mutację głosu Ćwiczeniami nie da się zainicjować mutacji, lecz można nimi wpływać na sposób emisji głosu, czyli sposób, w jaki używa się aparatu mowy do wydawania dźwięków – mówienia czy śpiewania. W czasie mutacji nie powinno się rozpoczynać nauki śpiewu ani nadwyrężać głosu, gdyż może to niekorzystnie wpłynąć na wzrastające struny głosowe. Najlepiej aby ćwiczenia pozwalające obniżyć głos zlecił foniatra lub specjalista od emisji głosu, dopasowując je do możliwości i potrzeb osoby, która chce pracować nad głosem. Najczęściej zestaw taki obejmuje ćwiczenia oddechowe oraz takie, które uczą świadomego obniżania głosu (ćwiczenia wokalne), czyli świadomego posługiwania się całym aparatem mowy. Przykłady ćwiczeń wokalnych: wymawianie głosek tak długo, aż całe powietrze opuści płuca. Głoski wymawia się w następującej kolejności: i, e, a, o, u, mruczenie najpierw cicho, później głośno: ma, me, my, mo, mu wielokrotne powtarzanie w ciągu dnia głoski: u. Zobacz także: Skala Tannera – skala dojrzałości płciowej dzieci Pierwsza miesiączka – co trzeba o niej wiedzieć Dojrzewanie chłopców - etapy, objawy
Dieta dla nastolatków – aktualne wytyczne zdrowej diety dla nastolatków
Opisujemy, jak komponować dietę dla nastolatków, sprawdzamy, co musi zawierać, jak często powinien jadać nastolatek. Opieramy się na wytycznych Instytutu Żywności i Żywienia (IŻŻ) zawartych w aktualnej piramidzie zdrowego żywienia dzieci i młodzieży. Podajemy też najczęstsze błędy, jakie obserwują dietetycy w sposobie żywienia młodzieży.
Dieta nastolatków ma ogromne znaczenie dla prawidłowego rozwoju młodego organizmu. Niestety temat ten nie cieszy się duża popularnością wśród rodziców i innych osób odpowiedzialnych za żywienie starszych dzieci. Ta grupa wiekowa jest też bardziej narażona na kontakt z niezdrową żywnością w postaci różnych modnych przekąsek i fast foodów. Tym bardziej warto poznać aktualne wytyczne dotyczące diety dla nastolatków. Wynika z nich między innymi, że młodzież powinna jadać 5 posiłków dziennie w regularnych odstępach czasu (nie rzadziej niż co 4 godziny). Bardzo ważnym posiłkiem w diecie nastoletnich dzieci jest śniadanie, które musi być pełnowartościowe i dostarczać odpowiednią ilość energii na początku dnia. Najlepszym napojem uzupełniającym płyny w organizmie młodego człowieka jest woda – i to w ilości minimum 6 szklanek dziennie. Co jeszcze trzeba wiedzieć? Spis treści: Zdrowa dieta dla nastolatków – zasady Dieta wegetariańska dla nastolatków Dieta dla nastolatków na przytycie Najczęstsze błędy w diecie nastolatka Zdrowa dieta dla nastolatków – zasady Jadłospis nastolatka musi zawierać wszystkie najważniejsze grupy produktów. Poniżej krótko streszczamy zalecenia IŻŻ dotyczące poszczególnych grup produktów. Warzywa i owoce w diecie nastolatków Stanowią podstawę diety nastolatków i są podstawą piramidy zdrowego żywienia dla nich przeznaczonej. Młodzież powinna jadać warzywa kilka razy dziennie, najlepiej przy okazji każdego z pięciu posiłków w ciągu dnia. Bardzo ważne jest, aby nastolatki jadały warzywa i owoce w postaci surowej lub jak najmniej przetworzonej, gdyż tylko wtedy nie tracą one swoich cennych składników. Warzywa i owoce powinny stanowić aż połowę objętości posiłku nastolatka. Warzywa i owoce w diecie nastolatków dostarczają: błonnik naturalne antyoksydanty składniki mineralne witaminy: C, beta karoten, foliany. Uwaga! Dzieci powyżej 7. roku życia nie powinny spożywać więcej niż szklankę soku owocowego dziennie. Produkty zbożowe w diecie nastolatków Dietetycy zalecają, aby większość posiłków w zdrowej diecie nastolatków zawierała produkty zbożowe, najlepiej z pełnego ziarna. Do takich produktów należą: razowa mąka, razowe pieczywo, makaron pełnoziarnisty, brązowy ryż, kasza gryczana, jęczmienna i jaglana. Produkty zbożowe powinny stanowić 25 procent objętości posiłku nastolatka. Produkty zbożowe są źródłem: węglowodanów błonnika witamin z grupy B mikroelementów, np.: cynku, żelaza, magnezu Nabiał i inne źródła białka w diecie nastolatków Nadal w diecie nastolatków ważna rolę odgrywa mleko i produkty mleczne. Dietetycy zalecają młodzieży wypijanie 3-4 szklanek mleka, które częściowo można zastąpić kefirem luj jogurtem naturalnym albo serami. Nabiał dostarcza pełnowartościowego białka, które jest niezbędne do prawidłowego wzrostu. Zawiera też witaminy i składniki mineralne, np., wapń. Nabiał powinien stanowić 25 procent objętości posiłku nastolatka. Jako dodatkowe źródło białka w diecie nastolatków powinny znajdować się: mięso – najlepiej chude. Jest źródłem żelaza niezbędnego do syntezy składników krwi, stymulacji odporności i regeneracji tkanek. ryby – 2 razy w tygodniu nastolatek powinien jadać ryby morskie, które poza białkiem zawierają minerały (jod, wapń, magnez, żelazo), ale są też źródłem kwasów omega. jaja – nastolatek powinien je jadać kilka razy w tygodniu. Dostarczają białko, witaminy, lecytynę i minerały. nasiona roślin strączkowych – zawierają białko, błonnik, witaminy i minerały. Tłuszcz w diecie dla nastolatków Zgodnie z najnowszymi wytycznymi, głównym źródłem tłuszczu w diecie nastolatków powinny być oleje roślinne z wyłączeniem oleju kokosowego i palmowego, gdyż podobnie jak tłuszcz zwierzęcy zawierają nasycone kwasy tłuszczowe, które sprzyjają rozwojowi wielu chorób. Oleje roślinne tłoczone na zimno należy jadać na surowo, nie należy na niż smażyć. Do smażenia można użyć oleju rafinowanego lub rafinowanej oliwy. Ale uwaga! Smażenie należy ograniczać! Preferowanym sposobem przygotowywania potraw jest gotowanie, zwłaszcza na parze, lub pieczenie. Cukier, słodycze, fast food, sól Te produkty w diecie nastolatka trzeba ograniczać. Słodycze i fastfood często zawierają niekorzystne tłuszcze trans, które sprzyjają rozwojowi chorób. Dlatego należy je zastępować owocami, orzechami, nasionami. Zdecydowanie warto z diety młodzieży wyeliminować słodzone napoje, które dostarczają zbędnych kalorii i sprzyjają psuciu się zębów. Fast food i przekąski typu krakersy, słone paluszki, czipsy zawierają dużo soli. Oskarża się ją o sprzyjanie powstawaniu nadciśnienia i chorób nowotworowych. Dlatego warto zadbać o to, aby nastolatek nie jadał zbyt dużo słonych przekąsek. Dieta wegetariańska dla nastolatków Dietetycy nie są zbyt szczęśliwi, gdy nastolatek odmawia jedzenia mięsa, gdyż jest ono źródłem pełnowartościowego białka oraz dobrze przyswajanego żelaza i żadna roślina go nie zastąpi. Można jednak skomponować pełnowartościową i zdrową dietę dla nastolatka, która nie będzie zawierała mięsa, a zamiast niego będzie obfitować w różnorodne rośliny strączkowe i nabiał, które je zastąpią. Jeśli nastolatek chce przejść na dietę wegetariańską, najlepiej pójść z nim do dietetyka. Nie będą to wyrzucone pieniądze! Specjalista wytłumaczy, jak układać wegetariański jadłospis dla nastolatka, aby nie doprowadzić do anemii i niedoborów witaminowych, które grożą wegetarianom. Dieta dla nastolatków na przytycie Zbyt szczupły nastolatek nie powinien zwiększać w diecie ilości cukru. Doprowadzi to do przytycia, ale nie będzie zbyt zdrowym sposobem nabierania większej masy ciała. W celu przytycia nastolatek powinien jadać więcej pełnowartościowych produktów, które dostarczą węglowodany, białko i zdrowe tłuszcze. Jego jadłospis może nadal składać się z 5 posiłków, ale powinny być one nieco bardziej obfite, aby naddatek kalorii z białka i węglowodanów sprzyjał budowie mięśni, a nie tylko tkanki tłuszczowej. Najczęstsze błędy w diecie nastolatka Z różnych badań wynika, że większość nastolatków nie jada śniadań. Regularnie spożywanymi posiłkami są za to obiad i kolacja. Zalecane przez IŻŻ pięć posiłków dziennie jada niecałe 10 procent nastolatków. Ok. 60 procent z nich jada jedynie 4 posiłki dziennie. Inne błędy w diecie nastolatków: pojadanie między posiłkami sięganie po słone i słodkie przekąski picie słodkich napojów picie napojów energetycznych spożywanie produktów wysoko przetworzonych, w tym fastfoodów zbyt mała ilośc w diecie nabiału, warzyw i owoców unikanie picia wody źródło: dietetycy.org.pl Przeczytaj też: Dieta lekkostrawna dla dziecka – zasady Dieta na dobry wzrok – co lubią nasze oczy? Ekodieta dla malucha – co warto wiedzieć?