wysypka u niemowląt
fot. Adobe Stock

Wysypka u niemowląt: jak wyglądają różne rodzaje wysypki?

Wysypka u niemowląt może być spowodowana przegrzaniem, ale też reakcją alergiczną, chorobą zakaźną, a nawet groźną dla życia sepsą. Musisz wiedzieć, jak rozpoznać różne rodzaje wysypki u niemowlaka, kiedy możesz leczyć dziecko w domu, a kiedy szybko skontaktować się z lekarzem.
Katarzyna Pinkosz
wysypka u niemowląt
fot. Adobe Stock
Wysypka u niemowląt to jeden z najczęstszych problemów malutkich dzieci. Skóra niemowlęcia jest bardzo niedojrzała, dlatego łatwo o jej podrażnienie. Niemowlęta miewają różne rodzaje wysypki: może pojawić się wysypka alergiczna, wysypka przy ząbkowaniu lub spowodowana przegrzaniem.

Rodzaje wysypki u niemowląt (zdjęcia):

Potówki 

Jak wygląda wysypka? To drobne pęcherzyki lub czerwone grudki. Potówki u niemowlaka mogą pojawiać się na całej skórze, ale najczęściej widać je pod pachami, na plecach, z tyłu głowy, na brzuchu, udach, w pachwinach. Potówki to wysypka wywołana przegrzaniem (zbyt ciepłym ubieraniem lub zbyt wysoką temperaturą w pokoju). Niemowlę nie potrafi dostosować się do temperatury otoczenia. Często potówki mają też te dzieci, które były leczone naświetlaniami na żółtaczkę.
Jak pomóc dziecku? Często przemywaj skórę (przegotowaną wodą), kąp dziecko w wodzie z dodatkiem emolientu (preparat, który nawilży i natłuści skórę, kupisz go w aptece). Do kąpieli warto dodać kilka kryształków nadmanganianu potasu (woda powinna być lekko różowa). Nie przegrzewaj niemowlęcia, nie ubieraj go za ciepło. 

wysypka potówki
Potówki u niemowląt, fot. Adobe Stock
Ważne! Jeśli zmiany nasilają się, koniecznie skontaktuj się z lekarzem (może on zalecić nawet leczenie antybiotykiem).

Trądzik niemowlęcy

Jak wygląda wysypka? Na skórze widać zaskórniki (białe lub czarne), wykwity grudkowe, krosty, rzadko torbiele. Zmiany skórne występują głównie na buzi, czasem też na klatce piersiowej. Przyczyna wysypki to przerost gruczołów łojowych spowodowany obecnością hormonów androgennych (dziecko ma je od mamy, jeszcze z okresu ciąży, a potem dostaje w czasie karmienia piersią). Powodem nasilenia trądziku niemowlęcego może być też częste stosowanie oliwek do pielęgnacji skóry (to jeden z najczęstszych błędów w pielęgnacji niemowlęcia).
Jak pomóc dziecku? Przemywaj delikatnie skórę dziecka wodą (najlepiej przegotowaną), do mycia nie używaj mydła, tylko tzw. emolientów, które nie wysuszają, a lekko natłuszczają skórę. Nie stosuj oliwek do pielęgnacji skóry. Jeśli zmiany skórne utrzymują się mimo właściwej pielęgnacji lub jeśli trądzik pojawia się później, około 4-6 miesiąca życia, idź z dzieckiem do lekarza.
Ważne! U dzieci, u których trądzik pojawia się wcześnie i długo trwa, problemy skórne mogą również przebiegać ostro w okresie dojrzewania.

Prosaki

Jak wygląda wysypka? Prosaki to białe, zaczopowane grudki. Najczęściej występują na czole i brodzie. Zmiany są spowodowane zablokowaniem mieszków włosowych.
Jak pomóc dziecku? Właściwie pielęgnuj skórę dziecka, myj wodą z dodatkiem delikatnego emolientu. Zmiany same ustępują po około 1-2 miesiącach. Jeśli zajęte nimi były duże powierzchnie skóry, mogą utrzymywać się dłużej. Nie przekłuwaj ich ani nie wyciskaj!

wysypka prosaki
Prosaki u niemowląt, fot. Adobe Stock

Atopowe zapalenie skóry u niemowląt

Jakie są objawy atopowego zapalenia skóry? Skóra dziecka jest sucha, policzki wyglądają jak lakierowane, mogą pojawiać się krostki i grudki. Zmiany mogą obejmować całe ciało z wyjątkiem miejsc pod pieluszką oraz pleców. Uwaga! Bardzo swędzą! Dziecko jest niespokojne, rozdrapuje krostki. AZS to najczęściej wysypka alergiczna. Alergiczne zmiany skórne najczęściej pojawiają się około 3. miesiąca życia (lub później).
Jak pomóc dziecku? Kąp dziecko w wodzie z dodatkiem specjalnych płynów, które lekko nawilżają i natłuszczają skórę (tzw. emolientów). Kilka razy dziennie natłuszczaj skórę preparatami przeznaczonymi do skóry atopowej, które dodatkowo łagodzą swędzenie skóry.

wysypka przy azs
Wysypka przy AZS, fot. Adobe Stock
Uwaga! W przypadku AZS u niemowląt konieczna jest wizyta u alergologa. Czasami dziecko musi brać leki na alergię (także doustne) oraz smarować skórę kremami przeciwzapalnymi.

Pokrzywka

Jak wygląda pokrzywka? Wysypka przypomina bąble podobne do zmian powstających po ukłuciu owada lub po dotknięciu pokrzywą (stąd nazwa choroby). Bąble swędzą. U niemowlęcia wysypka może być spowodowana spożyciem określonego pokarmu, zastosowaniem leku. Pokrzywka może też towarzyszyć infekcjom bakteryjnym, wirusowym i grzybiczym, pasożytniczym. 
Jak pomóc dziecku? Skontaktuj się z lekarzem (w celu postawienia diagnozy). Szybka konsultacja z lekarzem jest konieczna, jeśli pokrzywce towarzyszy obrzęk naczynioruchowy lub wstrząs anafilaktyczny. Zdarza się to rzadko, ale może zagrażać życiu!

wysypka pokrzywka
Pokrzywka u niemowląt, fot. Adobe Stock

Sepsa a wysypka

Jak wygląda wysypka przy sepsie? Pojawiają się plamki, często zlewające się w większe. Mogą występować na całym ciele. Charakterystyczne jest to, że po ucisku zaczerwienionego miejsca, np. przyłożeniu szklanki, zaczerwienienie nie mija. Poza tym dziecko ma wysoką gorączkę, powyżej 39,5°C, światłowstręt, wymiotuje, źle się czuje, może mieć sztywny kark.
Co robić? Od razu jedź z malcem do szpitala! Konieczne będzie natychmiastowe podanie silnego antybiotyku.
Ważne! Sepsa u dzieci nie jest chorobą, ale uogólnioną reakcją organizmu na ciężkie zakażenie. Zarazki przełamują odporność organizmu, przedostają się do krwi i wraz z nią rozsiewają po organizmie. Najczęściej przyczyną sepsy jest infekcja bakteriami z grupy pneumokoków lub meningokoków.

Ospa wietrzna

Jak wygląda wysypka przy ospie wietrznej? Początkowo są to czerwone, drobne plamki, które po kilku godzinach przekształcają się w pęcherzyki wypełnione surowiczym płynem. Po kilku dniach tworzą się z nich strupki, a po kolejnych kilku odpadają, pozostawiając na skórze jasne blizny (z czasem powinny zniknąć). Niektóre dzieci mają tylko pojedyncze krostki, częściej jednak wysypka obejmuje całe ciało, w tym buzię i narządy płciowe. Jest dokuczliwa i swędząca, dlatego malec denerwuje się, nie może spać. 
Jak pomóc dziecku? Idź z dzieckiem do lekarza. Zaleci smarowanie swędzących wykwitów gencjaną lub specjalnymi maściami przyspieszającymi gojenie, środki przeciwgorączkowe (jeśli dziecko ma podwyższoną temperaturę) oraz przeciwświądowe, a w wyjątkowych przypadkach też leki antywirusowe. Uważaj, by malec nie rozdrapywał strupków, bo pozostaną po nich blizny. Często zmieniaj mu pidżamę i pościel, by zakażenie się nie roznosiło.

wysypka ospa
Wysypka przy ospie, fot. Adobe Stock
Ważne! Koniecznie skonsultuj się z lekarzem, jeśli po 2-3 dniach leczenia gorączka nie spada, dziecko źle się czuje, dołączają się niepokojące objawy: senność, wymioty, krostki zrobiły się białe, ropne.

Szkarlatyna

Jak wygląda wysypka? Jest drobna, a dziecko wygląda tak, jak gdyby było umyte na sucho szczotką ryżową. Często wysypka najpierw pojawia się na twarzy i szyi, potem na klatce piersiowej, brzuchu, a następnie na rękach i nogach. Charakterystyczne przy szkarlatynie jest to, że wysypka nie występuje wokół nosa i ust (tzw. trójkąt Fiłatowa). Niekiedy jest ona niewielka i widać ją tylko na brzuchu. Znika po 2-3 dniach. Zdarza się, że dziecko bardzo boli gardło, nie chce jeść ani pić, ma wysoką gorączkę (zwykle powyżej 38°C) i pokryty białym nalotem język. Później staje się on malinowy, pojawiają się na nim krostki (podobnie wygląda gardło).
Jak pomóc dziecku? Idź z dzieckiem do lekarza. Przy leczeniu szkarlatyny konieczny jest antybiotyk. Szkarlatyna nieleczona lub źle leczona może powodować powikłania (reumatoidalne zapalenie stawów, zapalenie serca, nerek).

wysypka szkarlatyna
Malinowy język przy szkarlatynie, fot. Adobe Stock
Ważne! 2-3 tygodnie po wyzdrowieniu zrób badanie ogólne moczu oraz badanie krwi u dziecka, ze szczególnym uwzględnieniem poziomu ASO. Lekarz może też skierować malca na dodatkowe badania.

Odra

Jak wygląda wysypka przy odrze? Przypomina grube plamy, które się zlewają. Początkowo widać je za uszami, potem na twarzy, szyi, brzuchu, rękach, nogach. Buzia dziecka wygląda jak po długotrwałym płaczu. Dziecko ma też gorączkę, zaczerwienione oczy, razi go światło, boli gardło, ma katar i kaszel (suchy i męczący).
Jak pomóc dziecku? Idź z dzieckiem do lekarza. Może zalecić środki obniżające gorączkę, zmniejszające katar i kaszel, bo na samą odrę nie ma leku – organizm musi sam zwalczyć chorobę. Jeśli po spadku temperatury pojawia się ona ponownie, trzeba koniecznie jeszcze raz iść z malcem do lekarza (może to być oznaka pojawiających się powikłań, np. zapalenia ucha, krtani płuc, serca, mózgu).

wysypka odra
Wysypka przy odrze u niemowląt, fot. Adobe Stock
Ważne! Odra może wystąpić, nawet jeśli dziecko było szczepione (szczepionka na odrę, świnkę i różyczkę jest obowiązkowa).

Różyczka

Jak wygląda wysypka przy różyczce? Drobna, różowa, w postaci grudek wysypka pojawia się na całym ciele. Dziecko ma też gorączkę, powiększone węzły chłonne.
Jak pomóc dziecku? Idź z dzieckiem do lekarza, by zdiagnozował chorobę. To też konieczne, jeśli po spadku temperatury znów zaczyna ona rosnąć.

Ważne! Choroba może pojawić się nawet wtedy, gdy dziecko było szczepione (choć jej przebieg jest wtedy lżejszy). Różyczka nie jest ciężką chorobą, ale dziecko musi zostać w domu przez cały czas jej trwania. Po chorobach zakaźnych dziecko często jest mniej odporne. Warto porozmawiać z lekarzem, jak wzmacniać odporność

Wysypka przy ząbkowaniu

Jak wygląda wysypka? To czerwone plamki i krostki, które zwykle pojawiają się wokół ust i na całej buzi, a także na szyi, czasem też na dłoniach czy brzuchu. Wysypkę wywołuje podrażnienie śliną, której podczas ząbkowania wydziela się wyjątkowo dużo. 
Jak pomóc dziecku? Przede wszystkim jak najczęściej wycieraj skórę dziecka do sucha (twarz i ręce), jeśli trzeba – przemyj ją przegotowaną wodą. Wilgotne, zamoczone śliną ubranka zmieniaj, zakładaj dziecku śliniak.

wysypka przy ząbkowaniu
Wysypka przy ząbkowaniu u niemowląt, fot. Adobe Stock

Zobacz też:
Redakcja poleca: Co to jest AZS i jakie są objawy tej choroby? – Film
Atopowe zapalenie skóry, czyli AZS, to najczęstsza choroba skóry, jaka przytrafia się dzieciom. Jak można ją rozpoznać? Objawy AZS wylicza dermatolog – obejrzyj nasz film!
Oceń artykuł

Ocena 4 na 6 głosy

Zobacz także

Popularne tematy