Encyklopedia zdrowia dziecka

Zapalenie wyrostka robaczkowego

Silny ból w dolnej części brzucha, wymioty i podwyższona temperatura – to może być zapalenie wyrostka robaczkowego.

Co to jest wyrostek robaczkowy?

Wyrostek robaczkowy to małe odgałęzienie jelita grubego. Zwykle znajduje się na dole po prawej stronie brzucha (ale może też znajdować się bliżej środka brzucha lub wyżej, aż pod żebrami). Zdarza się (choć rzadko, że występuje po lewej stronie).
Uważa się, że wyrostek robaczkowy nie jest niezbędny, to pozostałość z okresu rozwoju jelit w okresie płodowym.

Jakie są objawy zapalenia wyrostka

Objawy zapalenia wyrostka to:
  • silny, ostry ból, zwykle najpierw w okolicach pępka, potem przenosi na prawą stronę podbrzusza,
  • dziecko zwykle nie chce jeść,
  • może wymiotować,
  • ból czasem pojawia się także przy unoszeniu prawego kolana w górę, przy prostowaniu nogi oraz podczas chodzenia,
  • możliwa gorączka,
  • przyspieszone tętno.
Zapalenie wyrostka robaczkowego pojawia się u zdrowego dziecka, zwykle między 6. a 12. rokiem życia (ale może też pojawić się u niemowlęcia). Ból pojawia się nagle, nie poprzedzają go żadne objawy.
Czytaj też: Bóle brzucha u dziecka
Niemowlę nie chce jeść, płacze przy próbie dotknięcia brzuszka, może wymiotować. Starsze dziecko zwykle potrafi już sprecyzować, gdzie je boli, ma szybkie tętno (ponad 100 uderzeń na minutę), może być blade. Gdy leży, podkula nogi: to zmniejsza ból. Jest on największy, gdy po naciśnięciu brzucha odrywamy rękę.

Jak powstaje zapalenie wyrostka?

Zwykle powodem jest zaczopowanie ślepo zakończonego wyrostka przez twardy kał. Gromadzą się w nim wtedy bakterie, wyrostek nabrzmiewa, boli, może dojść do przebicia ścian wyrostka. Bakterie dostają się wtedy do jamy otrzewnej, powodując zapalenie otrzewnej (to najgroźniejsze powikłanie zapalenia wyrostka, może skończyć się śmiercią dziecka).
Zapaleniu wyrostka sprzyjają też przebyte niedawno infekcja (np. ospa, grypa, angina), które powodują powiększenie drobnych węzłów chłonnych otaczających wyrostek, które uciskają z zewnątrz na jego ściany. Przyczyną może być też połknięcie drobnego przedmiotu, np. koralika, który umiejscowi się w wyrostku, albo obecność pasożytów.

Jak wygląda leczenie zapalenia wyrostka?

Jeśli silny ból brzucha utrzymuje się u dziecka przez kilka godzin, jak najszybciej trzeba jechać z dzieckiem do szpitala na izbę przyjęć. Do czasu wyjaśnienia przyczyny dolegliwości dziecko nie powinno jeść.
Chirurg podejmie decyzję o ewentualnej operacji, wykluczając inne choroby, jak kolka, zatrucie pokarmowe, wgłobienie jelita, zapalenie przydatków u dziewczynek. Lekarz zbada dziecko, a jeśli będzie miał wątpliwości, wykona USG lub rentgen brzucha oraz badanie krwi i moczu.
Czytaj też: Ważne badania, które trzeba wykonać u dziecka

Tekst: Katarzyna Pinkosz