GRY

Jak pomóc, kiedy niemowlę ma zaparcia?

Zaparcia mogą też przytrafić się niemowlakowi. Sprawdź, jak je rozpoznać i jak sobie z nimi radzić.

Zaparcia u niemowląt
fot. StockAdobe
Problemy z wypróżnianiem u niemowląt to dość częste zjawisko, ale brak kupy nie zawsze oznacza zaparcia u dziecka. Częstotliwość załatwiania się u niemowląt jest inna niż u starszych dzieci i dorosłych. Dzieci karmione wyłącznie piersią mogą robić kupę po każdym karmieniu albo... raz na tydzień. Maluchy pijące mieszankę załatwiają się raz na dzień, natomiast normą dla dzieci powyżej roku są przynajmniej trzy wypróżnienia w tygodniu. Kiedy więc mówimy o zaparciach u niemowlaka i jak pomóc dziecku, które na nie cierpi?

Zaparcia u niemowląt: czasem dziecko robi kupę rzadziej

W życiu niemowlaka są 2 okresy, kiedy rzadziej oddaje stolec i nie oznacza to, że cierpi na zaparcia. Pierwszy trwa do 6–7. miesiąca życia i wynika z fizjologicznej niepełnej koordynacji pomiędzy zwiększonym ciśnieniem w brzuchu a rozluźnieniem zwieraczy odbytu. Maluszek nawet do kilkunastu minut przed wypróżnieniem napina się i pręży, ale potem oddaje stolec o prawidłowym wyglądzie. Drugi okres następuje, gdy rozszerzamy dietę dziecka o nowe pokarmy – mogą one spowodować chwilowe problemy w tym zakresie.
Redakcja poleca: Zaparcia u dzieci - film
Skąd się biorą zaparcia u dzieci? Jak karmić dziecko, które cierpi na zaparcie i kiedy podać leki?

Jak rozpoznać zaparcia u niemowlaka?

Jeśli dziecko robi kupkę rzadziej, niż to przewidują normy, podczas załatwiania pręży się, napina i wyraźnie męczy, prawdopodobnie cierpi na zatwardzenie, które może być przyczyną zaparć. Wygląd stolca wówczas odbiega od normy. Zazwyczaj:
  • jest twardy,
  • jest spieczony,
  • może przypominać kozie bobki,
  • zawiera ślady świeżej krwi.
Dzieciom dokuczają wtedy także inne objawy. Takie maluchy częściej cierpią na wzdęcia i bóle brzucha. Bywa, że nie chcą jeść, są rozdrażnione, mają złe samopoczucie, nie chcą się bawić. Wstrzymywanie się od zrobienia kupy wywołuje też czasem popuszczanie półpłynnego stolca.

Czym jest zatwardzenie?

Powszechnie uważa się, że zatwardzenie polega na tym, że dziecko nie wypróżnia się codziennie. A tymczasem niektóre niemowlęta, zwłaszcza karmione piersią, mogą oddawać stolec raz na kilka dni i może to być całkowicie normalne, jeśli czują się dobrze i prawidłowo przybierają na wadze. Najwyraźniej ich przemiana materii działa nieco wolniej. Zatwardzenie natomiast nie związane jest z częstotliwością wypróżniania, ale z wyglądem stolca. Jeśli jest on bardzo zbity, ciemny, a w dodatku dość skąpy, to znak, że dziecko miało problem z załatwieniem się na skutek zatwardzenia. 

Objawy towarzyszące zatwardzeniu

Zatwardzenie u dziecka poznasz po wyglądzie kupki oraz po tym, że dziecko:
  • jest płaczliwe;
  • ma wzdęcia;
  • boli je brzuszek;
  • ma gorszy apetyt;
  • słabiej przybiera na wadze.
Nigdy nie bagatelizuj tych objawów. Jeśli nie zaczniesz przeciwdziałać zaparciom i zatwardzeniu u dziecka, problem może narastać. 

Kiedy i dlaczego niemowlaki cierpią na zatwardzenie?

Zatwardzenie zwykle pojawia się u starszych niemowląt, z reguły dzieci do 6. miesiąca życia nie mają takich problemów, jeśli są karmione mlekiem mamy. Wyjątek stanowią mali alergicy. Jeśli więc zauważysz u swojego dziecka objawy uczulenia, a w dodatku będzie miało problem z wypróżnianiem się, powinnaś zrobić mu testy na alergię. W innych przypadkach niemowlaki cierpią na zatwardzenie:
  • na skutek terapii antybiotykowej (wówczas mogą mieć zaburzoną mikroflorę jelitową);
  • gdy zaczynają mieć rozszerzaną dietę (zwykle zaczyna się ją od podawania dzieciom marchewki, która ma właściwości zapierające).

Skąd biorą się zaparcia nawykowe?

U dzieci najczęściej występuje zaparcie czynnościowe związane z mechanizmem błędnego koła. Polega ono na tym, że maluch w przeszłości podczas robienia kupy odczuł ból albo z jakiegoś powodu (np. podróży) nie załatwił się przez 1–2 dni (a po tym czasie wypróżnienie stało się trudniejsze). Dziecko zaczyna się bronić przed załatwieniem, bo boi się, że sprawi mu ono trudność, a nawet ból. Ponieważ powstrzymuje się coraz częściej, ilość zalegającego w jelicie kału rośnie, a samo jelito ulega rozciągnięciu. Słabsze stają się też wysyłane przez organizm sygnały, które informują, że już pora na kupę. W ten sposób dziecko coraz dłużej potrafi powstrzymać się od wypróżnienia (które staje się coraz bardziej męczące i bolesne) i koło się zamyka.

 

W jaki sposób można pomóc niemowlęciu?

Co zrobić, kiedy noworodek nie może zrobić kupy? Przede wszystkim zadbaj o to, by dziecko dużo piło – dzięki temu stolec będzie luźniejszy, a co za tym idzie – łatwiej będzie go dziecku wydalić. Po konsultacji z lekarzem możesz:
  • zrobić dziecku lewatywę,
  • zastosować czopki glicerynowe, które ułatwią usunięcie spieczonej części kału.
Pamiętaj jednak, że to metoda ostateczna i nie powinno się jej stosować zbyt często, ponieważ nie działa leczniczo, a jedynie pomaga w danym momencie.

Kupa do nocnika

Jeśli twoje dziecko korzysta już z nocnika, powinnaś przyzwyczaić je do regularnego załatwiania się. Dlatego przez pierwsze kilka dni sadzaj go na nocniku po każdym głównym posiłku (wtedy jelita intensywniej pracują). Maluch musi posiedzieć na nim 5–10 minut i ponaprężać się. Nie chodzi o to, aby dziecko za wszelką cenę załatwiło się, ale by nabrało nawyku wypróżniania się. Za którymś razem na pewno się uda.

Jak powinna wyglądać dieta przy problemach z wypróżnianiem się?

Jeśli karmisz dziecko wyłącznie piersią, przystawiaj go często, by dostarczyć mu dużo płynów. „Butelkowego” niemowlaka między posiłkami dopajaj wodą albo łagodnymi herbatkami ziołowymi. Jeśli maluch ma skłonności do wstrzymywania się od wypróżniania, lepiej, aby pierwszym wprowadzanym do diety produktem nie było tarte jabłko (ma działanie zapierające) ale np. przecier warzywny (to spora dawka czyszczącego jelita błonnika). Dobrze jest także menu takiego malucha rozszerzać na początek o nieklarowne soki (ułatwiają wypróżnienia), a dopiero później o inne dania. Starszemu dziecku zwiększ ilość soku np. z buraka, unikaj natomiast podawania kaszek ryżowych i kukurydzianych. Gdy dziecko zaczyna powracać do stałego rytmu oddawania stolca, możesz zacząć stosować u niego dietę bogatą w błonnik (wcześniej mogłaby ona spowodować bóle brzucha oraz wzdęcia).

Polecamy:
Doładuj
Przeładuj

Popularne tematy

To Cię zainteresuje

Narzędzia dla mam

Więcej

Rady na gorące dni

Karm piersią, polecamy!