GRY

Encyklopedia zdrowia dziecka

Żółtaczka

Nie martw się, gdy trzy dni po urodzeniu malca jego skóra stanie się żółta. To żółtaczka fizjologiczna. Występuje ona u 60% dzieci donoszonych i 80% wcześniaków. Zwykle nie wymaga ona leczenia, ale trzeba dziecko obserwować.

Przyczyny
Po porodzie w organizmie niemowlęcia zachodzą duże zmiany. Krwinki zawierające hemoglobinę płodową muszą być zastąpione „dorosłymi”, typowymi dla dziecka, które oddycha już powietrzem. Rozpad krwinek „płodowych” powoduje uwalnianie hemoglobiny, a dalsza jej przemiana prowadzi do powstania bilirubiny. Nadmiar tego barwnika krąży we krwi i jest przyczyną żółtaczki.
W organizmie dorosłych też zachodzi proces rozpadu krwinek czerwonych, jednak bilirubina wiąże się w wątrobie z odpowiednimi substancjami i zostaje wydalona wraz z moczem. Niedojrzała wątroba noworodka nie potrafi sobie poradzić z tak dużą ilością bilirubiny, której w pierwszych dobach musi się pozbyć. Tak więc jej część z powrotem trafia do krwi i staje się przyczyną zażółcenia skóry.
U donoszonych noworodków żółtaczka fizjologiczna rozpoczyna się zwykle w 3.- 5. dobie życia i trwa około 2 tygodni. U wcześniaków może się pojawić już w pierwszej dobie i trwać miesiąc, a nawet dłużej.. Zazwyczaj nie wymaga ona leczenia.

Objawy
1. Zażółcenie zaczyna się od twarzy i stopniowo obejmuje tułów i kończyny.
2. Cała skóra jest żółtawa, podobnie białka oczu.
3. Żółtaczka fizjologiczna zaczyna się zwykle w trzeciej- piątej dobie życia, trwa 10-14 dni.

Jak się leczy?
Zdarza się, że u dzieci karmionych naturalnie żółtaczka fizjologiczna się przedłuża. Nie bardzo wiadomo, dlaczego tak się dzieje. Sądzi się, że w kobiecym mleku znajdują się substancje, które hamują dojrzewanie enzymów trawiennych. Wskutek tego bilirubina zamiast opuścić jelita dziecka, z powrotem zostaje wchłonięta do krwiobiegu.
Jeśli żółtaczka (zarówno ta „zwykła” – fizjologiczna, jak i związana z pokarmem mamy) jest bardzo nasilona, stosuje się fototerapię. Polega ona na naświetlaniu lampą do fototerapii (jej światło ma niebieski kolor). Pod wpływem promieni poziom bilirubiny stopniowo spada. Niekiedy zaleca się odstawienie dziecka od piersi na 48 godzin i podawanie mieszanki hypoalergicznej (HA). Nie należy jednak tego okresu przedłużać i powtarzać.
Im dziecko starsze, tym wysoki poziom bilirubiny jest mniej groźny. U noworodków, które mają ponad dwa tygodnie, może sięgać nawet 30 mg%.

To warto wiedzieć:
Poza żółtaczką fizjologiczną u maluchów występują, na szczęście rzadko, także inne typy żółtaczek:
- hemolityczna – wiąże się ona z konfliktem serologicznym w zakresie czynnika Rh lub w grupach głównych,
- wynikająca z wrodzonej wady czerwonych krwinek,
- spowodowana poważnym stanem zapalnym noworodka, np. posocznicą, zapaleniem płuc,
- związana z niedotlenieniem noworodka występującym przed porodem lub w jego trakcie. Wtedy dziecko musi być pod opieką specjalisty.

Zobacz takżę:
Badania noworodka
Posocznica
Zapalenie płuc
Wcześniak

Konsultacja: lekarz medycyny Lucyna Michalska, pediatra