niemowlę u pediatry
Adobe Stock
O szczepieniach

Meningokoki – dlaczego ważne są szczepienia przeciwko wszystkim typom?

Jako pediatra, prawie codziennie spotykam się z rodzicami zainteresowanymi zaszczepieniem ich pociech przeciwko groźnym meningokokom. Najczęściej słyszeli już o chorobie wywoływanej przez te bakterie (zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych lub posocznicy, czyli sepsie), i wiedzą, że skutki tych schorzeń są bardzo poważne. Niestety, bardzo często ci sami rodzice są zdziwieni, gdy proponuję im dwie różne szczepionki – przeciwko serogrupom B i serogrupom ACWY oraz że zachęcam, by podać je równocześnie. Chciałbym wytłumaczyć dlaczego to jest standardowe postępowanie na całym świecie.

Meningokoki to grupa bakterii o różnych serogrupach, czyli gatunkach. W Polsce występują serogrupy A, B, C, Y i W, a najczęstsza to z „grupa B”– odpowiadała za ok. 55% potwierdzonych przypadków w 2020r1. Rodzice najczęściej słyszeli o szczepionce przeciwko tej serogrupie, gdyż w poprzednich latach wyemitowano wiele reklam poświęconych meningokokom B i ukazały się liczne artykuły w prasie dla rodziców. Słyszeli np. w telewizji, że zapalenie opon mózgowych potrafi doprowadzić do zgonu dziecka w ciągu 24 godzin od pojawiania się pierwszych objawów – co potwierdzam. Jako przykład podam Anglię, gdzie w latach 2008-2015 65% zgonów wywołanych przez meningokoki miało miejsce w tym oknie czasowym2. Taki piorunujący przebieg choroby, na początku z niejednoznacznymi objawami, np. sennością czy gorączką, powoduje, że ta choroba jest wyjątkowo groźna. Największe szanse na przeżycie mają te osoby, które otrzymują specjalistyczną opiekę w bardzo krótkim czasie. Dzięki wspomnianym akcjom informacyjnym zwiększono wyszczepialność w naszym kraju. W efekcie widzimy spadek zachorowań z roku na rok1.
Niestety, statystyki KOROUN* (monitoruje m.in. epidemiologię bakteryjnych zakażeń ośrodkowego układu nerwowego w Polsce) pokazują niepokojący trend – coraz większy udział innych serogrup meningokoków w potwierdzonych zakażeniach, szczególnie serogrupy ‘W’. W 2014r. odpowiadała ona za ok. 2% potwierdzonych zakażeń w naszym kraju, natomiast w 2020r. wskaźnik ten był już na poziomie 19%1. Dlaczego jest to znaczące? Meningokoki serogrupy ‘W’ mają tendencję do wywoływania nietypowego przebiegu choroby, z wyższą śmiertelnością niż pozostałe meningokoki. W badaniu z Niderlandów oszacowano, że ta serogrupa odpowiadała za 68% wszystkich zgonów wywołanych przez meningokoki w latach 2015-20183.

Zaszczepienie dziecka przeciwko wszystkim występującym w Polsce typom meningokoków daje mu największy poziom bezpieczeństwa, ale to nie jest jedyna grupa pacjentów, którą chcemy zabezpieczyć. Nie u każdego, kto miałby kontakt z tą bakterią, pojawi się ostra choroba.

Często stajemy się nosicielami tego patogenu, który bytuje w naszych drogach oddechowych nie wywołując choroby. Nie bada się zdrowych osób pod kątem nosicielstwa meningokoków. Będąc nosicielem, na pierwszy rzut oka zdrowa osoba może przenieść bakterię na dziecko lub osobę w podeszłym wieku, z ryzykiem wywołania ostrej choroby. Grupy wiekowe, w których jest największe prawdopodobieństwo zarażenia innych, to nastolatkowie i młodzi dorośli. Dane naukowe z całego świata pokazują, że szczepiąc te grupy, zmniejsza się nosicielstwo tej bakterii, co w efekcie redukuje ryzyko zarażenia nieuodpornionej osoby.

Podsumowując, zachęcam do szczepienia przeciwko wszystkim serogrupom meningokoków, i to nie tylko u najmłodszych, ale także pozostałych członków rodziny. Ponadto u osób wcześniej nieszczepionych, bez względu na wiek, można równocześnie podać obie szczepionki przeciwko grupom B oraz ACWY w celu ochrony nie tylko osoby szczepionej, ale i także innych w otoczeniu.

KOROUN* - Krajowy Ośrodek Referencyjny ds. Diagnostyki Bakteryjnych Zakażeń Ośrodkowego Układu Nerwowego

autor: dr Okruciński

Bibliografia:
1. Dane z KOROUN 2020, opublikowane 24.03.2021, koroun.nil.gov.pl/wp-content/uploads/2021/03/Inwazyjna-choroba-meningokokowa-IChM-w-Polsce-w-2020-roku.pdf dostęp 05.2021
2. Beebeejaun K, Parikh SR, Campbell H, Gray S, Borrow R, Ramsay ME, Ladhani SN. Invasive meningococcal disease: Timing and cause of death in England, 2008-2015. J Infect. 2020 Mar;80(3):286-290. doi: 10.1016/j.jinf.2019.12.008. Epub 2020 Jan 2. PMID: 31904388.
3. Loenenbach AD, van der Ende A, de Melker HE, Sanders EAM, Knol MJ. The Clinical Picture and Severity of Invasive Meningococcal Disease Serogroup W Compared With Other Serogroups in the Netherlands, 2015-2018. Clin Infect Dis. 2020 May 6;70(10):2036-2044. doi: 10.1093/cid/ciz578. PMID: 31556938; PMCID: PMC7201410.

 
Artykuł sponsorowany przez Pfizer Polska Sp. z o.o.
PP-NIM-POL-0090
 

Ida Nowakowska pokazała synka
Instagram
Aktualności
Ida Nowakowska pokazała filmik z synkiem: to cały tata!
Ida Nowakowska kilka dni temu urodziła wyczekane dziecko. Jak na świeżo upieczoną mamę przystało, chętnie chwali się swoim szczęściem. W sieci pojawił się krótki filmik, na którym widać synka prezenterki. To cały tata!

Ida Nowakowska przyzwyczaja się do roli mamy i na bieżąco relacjonuje swoim fanom, co dzieje się w jej życiu. Na krótko po porodzie prezenterka pochwaliła się uroczym filmikiem, na którym widać jej nowo narodzonego synka oraz męża. Są bardzo podobni! Ida Nowakowska pokazała synka: wygląda jak tata? Prezenterka nie kazała fanom długo czekać i niemal tuż po porodzie pokazała swojego synka. Na nagraniu, które udostępniła na Instagramie, widać nowo narodzonego chłopca w szpitalnym łóżeczku oraz jego dumnego (i wyraźnie zmęczonego) tatę. Zdaniem Idy Nowakowskiej są prawie identyczni! „Wykapany Tata. Nawet punktualność nasz synek odziedziczył po tacie. Przyszedł na świat siłami natury dokładnie 7 maja, jak wskazywał termin porodu” – napisała zachwycona mama. W kolejnych słowach podziękowała personelowi szpitala, w którym rodziła, lekarzom, położnej oraz wszystkim, którzy się za nią modlili. Pod postem posypały się gratulacje i życzenia samych wspaniałych chwil z synkiem. Musimy przyznać, że maluszek jest przesłodki! Ida Nowakowska z pewnością jest teraz najszczęśliwszą mamą na świecie, tym bardziej że o dziecko starała się aż pięć lat . Liczymy na jeszcze więcej filmów i zdjęć dzidziusia!           Wyświetl ten post na Instagramie.                       Post udostępniony przez Ida Nowakowska Herndon (@idavictoria) Zobacz też: Monika Mrozowska mierzy się z hejterem. Uderzył w jej najczulszy punkt Anna Lewandowska wspomina narodziny Klary. Tak intymnego zdjęcia dawno nie pokazywała! Zofia Zborowska nie będzie pokazywać twarzy dziecka: „Nie chcę wychowywać go na oczach milionów ludzi”

Katarzyna Bosacka o lodach Ekipa
Instagram
Aktualności
Katarzyna Bosacka o lodach Ekipy: „Są po prostu kiepskie”
Katarzyna Bosacka skrytykowała lody od Ekipy, czyli popularnych youtuberów. Choć słodycze rozchodzą się jak ciepłe bułeczki, prowadząca „Wiem, co jem” przekonuje, że mają bardzo słabą jakość. Płacimy głównie za wodę.

Lody Ekipy, które powstały we współpracy marki Koral i znanych youtuberów, to prawdziwy hit wśród dzieci i młodzieży. Młodzi ludzie zrobią wszystko, żeby je mieć, o czym świadczy m.in. historia 9-latka, który  kupił lody Ekipy Friza i się popłakał.  Chłopiec wydał na nie całe oszczędności . Prowadząca „Wiem, co jem” Katarzyna Bosacka przekonuje jednak, że patrząc na skład tych słodyczy, zupełnie „nie ma o co się zabijać”. Jak podkreśla, lody mają bardzo słaby skład i głównie składają się... z wody. Katarzyna Bosacka skrytykowała lody Ekipy „Nie wiem, kim jest Ekipa, ale wiem, że jej lody są po prostu kiepskie” – zaczęła swój wpis na Instagramie, dodając: „Mają długi skład – prawie trzydzieści składników. Na pierwszym miejscu jest woda, czyli głównie za nią płacimy. Oprócz cukru (tak, lody powinny być słodkie!) jest w nich bardziej niezdrowy syrop glukozowy, jest karagen E407a (przetworzone wodorosty morskie z gatunku Euchema), co do którego są wątpliwości w świecie naukowym, czy powinien być podawany dzieciom. Jest sporo jeszcze innych zagęstników, liczne emulgatory, są sztuczne aromaty, ze względu na sporą zawartość mleka w proszku i laktozy, lody nie nadają się dla tych, co laktozy nie tolerują”. Zdaniem ekspertki od żywienia „nie ma się o co zabijać”. Jej zdaniem ten typowy, wysoko przetworzony produkt przemysłowy jest po prostu nieźle wypromowany.           Wyświetl ten post na Instagramie.                       Post udostępniony przez Katarzyna Bosacka (@katarzynabosacka) Przypomnijmy, że Lody Ekipa trafiły do sieci polskich sklepów w czwartek, 22 kwietnia i niemal od razu zostały...

szczepienia zalecane w dobie pandemii
Adobe Stock
O szczepieniach
Dlaczego szczepienia zalecane (w tym przeciwko meningokokom) są ważne w dobie pandemii COVID-19?
W codziennej pracy w poradni pediatrycznej podczas pandemii zauważyłem niepokojącą tendencję, że mniej rodziców decydowało się na szczepienia obowiązkowe i zalecane. Rozumiem ich lęk związany z pandemią gdyż w przychodniach mogą przebywać osoby chore więc niektórzy myślą, że można „odrobić” zaległe szczepienia gdy sytuacja epidemiologiczna się unormuje. Skutki takich opóźnień mogą być groźne, jak przedstawię na przykładzie meningokoków.

Czym są meningokoki? To grupa bakterii, które bytują w ludzkim nosie i gardle. Szacuje się, że 10-35% 1 osób jest nosicielem tej bakterii, najczęściej nie wywołując choroby u nosiciela. Największa grupa nosicieli są nastolatkowie i młodzi dorośli 2 . Jeżeli przedostaną się do osoby nieuodpornionej drogą kropelkową lub poprzez kontakt ze śliną, szczególnie u tych w skrajności wieku (niemowlęta i dzieci do drugiego roku życia oraz osoby starsze), mogą wywołać piorunującą infekcję – sepsę lub zapalenie opon mózgowych. Z przykrością piszę, że 65% zgonów w przebiegu meningokokowego zapalenia opon mózgowych następuje w ciągu pierwszych 24 godzin od pojawienia się objawów 3 . U niektórych konieczna jest amputacja palców lub kończyn, a u ozdrowieńców częste są długotrwałe powikłania neurologiczne i psychiatryczne, w tym padaczka, głuchota, ślepota lub obniżenie ilorazu inteligencji 4 .   Co do szczegółów, w Polsce występuje kilka serogrup meningokoków. Serogrupa to ‘B’ odpowiada za ponad połowę wszystkich potwierdzonych przypadków w naszym kraju 5 . Pozostałe serogrupy – A, C, Y i W, są również groźne, szczególnie serogrupa ‘W’ która wywołuje nietypowy przebieg choroby z większym odsetkiem zgonów 6 . Polskie statystyki pokazują, że od kilku lat grupa ‘W’ odpowiada za co raz więcej potwierdzonych przypadków zapaleń opon mózgowych, szczególnie u dzieci poniżej pierwszego roku życia 5 . Istnieje możliwość zabezpieczenia pacjenta przeciwko wszystkim tym serogrupom meningokoków – na polskim rynku są dwie szczepionki , które podane razem dają istotną ochronę przeciwko tym bakteriom. Można je podać od drugiego miesiąca życia by chronić najmłodszych, do czego gorąco zachęcam wszystkich rodziców. Dzieci poniżej drugiego roku życia odpowiadały za 1/5 wszystkich potwierdzonych przypadków...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz