Psychologia

Rozwój empatii u dziecka: jak ją rozwijać w codziennej zabawie [WIDEO]

Jak wspierać emocje dziecka podczas zabawy i codziennych czynności? Radzi Dorota Maciejec, psycholog dziecięcy.

Empatią nazywamy współodczuwanie emocji drugiego człowieka.
– Rozwijanie emocji rozpoczyna się już od wieku niemowlęcego – mówi Dorota Maciejec, psycholog dziecięcy. – Widoczne jest to już o kilkumiesięcznego niemowlęcia, które, gdy zostanie umieszczone w jednym pomieszczeniu z innym płaczącym dzieckiem, samo zaczyna płakać.
Jest to pierwszy objaw empatii, gdy dziecko nie odróżniając siebie od innych, zaczyna odczuwać emocje od osób z bliskiego otoczenia.

Jak rozwijać empatię u dziecka?

Zdaniem psychologa należy zwracać uwagę dziecka na emocje innych. Jak to robić? Można opowiadać dziecku, czym są emocje, jak sobie z nimi radzić. Na przykład można wykorzystać naturalne sytuacje z naszego codziennego życia. Dobrze jest opowiadać o tym, jak się czujemy i jak mogą poczuć się inni.
Rozwijając empatie, możemy wykorzystywać zabawki bliskie dziecku.
– Pamiętajmy o tym, że dzieci mają fantastyczną umiejętność nadawania cech żywych przedmiotom nieożywionym – dodaje psycholog. – Dzieci wierzą, że lalka i miś czują, więc możemy porozmawiać o tym, dlaczego miś jest smutny i co można zrobić, by poprawić mu nastrój.
Ważne jest również nazywanie emocji. Dzieci, które wiedzą, czym są emocje, z czego wynikają i jak można sobie z nimi radzić. Będą miały lepiej rozwinięte umiejętności społeczne, a co za tym idzie, lepiej będą sobie radziły w relacjach z innymi dziećmi, rówieśnikami, ale i w kontaktach w życiu późniejszym.
Uwrażliwienie dzieci na emocje innych to jest właśnie rozwijanie empatii u dziecka.

Niepewność w nowych sytuacjach - jak wspierać dziecko?

Pierwsze wyjście do przedszkola jest niezwykle ważnym wydarzeniem w życiu każdego małego dziecka. Aby trochę przygotować dziecko do tego ważnego momentu – zdaniem psychologa – warto poświęcić temu trochę uwagi.
– Możemy do tego wykorzystać na przykład klocki tematyczne, które prezentują życie w przedszkolu – podpowiada Dorota Maciejec. – Możemy wcielać się w role i opowiadać jak wygląda życie w przedszkolu, rozwijając różne scenariusze wydarzeń przedszkolnych.
Warto również sięgnąć po metodę bajko terapii. Jest wiele dostępnych na rynku książek opisujących pierwszy dzień w przedszkolu dziecka.
– Dzięki takim książeczkom dydaktycznym dzieci zapoznają się z typowymi sytuacjami w przedszkolu, coraz więcej wiedzą, jak życie w przedszkolu wygląda i to pozwala im lepiej oswoić się z tą nową dla nich sytuacją – dodaje psycholog.
Dlatego warto przybliżyć dziecku uczucia, jakie mogą towarzyszyć podczas pierwszych dni w przedszkolu.

Dlaczego tak ważna jest zabawa w role?

Zabawa w role pozwala dzieciom nauczyć się różnych sytuacji społecznych. Dzięki tej zabawie, dzieci nie tylko rozwijają się społecznie, ale uczą się zachowań akceptowalnych i tych zachowań, które są niepożądane.
– Wielu rodziców martwi się, bo ich dzieci lubią bawić się w czarne charaktery na przykład złodziei, czy złoczyńcy– mówi psycholog. – Wcielają się w rolę złodziei, czy złoczyńcy,.  Pamiętajmy jednak, o tym, że to ważna lekcja dla dziecka. Ponieważ dzieci w takich sytuacjach uczą się, że bycie taką złą postacią nie jest niczym dobrym i że za to czeka je kara. Ponadto wcielanie w role uczy dzieci codziennego funkcjonowania w rodzinie.
Przyglądając się zabawie przedszkolaków, zobaczymy, że dość często dzieci bawią się w dość stereotypowy sposób.
– Dziewczynka wchodzi w rolę mamy, która zajmuje się dzieckiem, wozi lale w wózku, sprząta, robi pranie, gotuje, albo bawi się w panią sprzedawczynię – mówi Dorota Maciejec. – Jeśli synek wchodzi w rolę, to jest często złodziejem, policjantem, albo tatą, który rozmawia przez telefon, albo myje samochód. To jest normalne, typowe i pozwala w ten sposób rozwijać tożsamość płciową.
 

W filmie wykorzystano zdjęcia z wykładu o rozwoju empatii psycholog Doroty Maciejec, podczas warsztatów z rodzicami w Warszawie, którego sponsorem była firma Lego.

 


Polecamy:

 

reakcja na stres
Adobe Stock
Starania o dziecko
Jak reagujesz na stres? - test
Rozwój dziecka
Rozwój emocjonalny dziecka – film
Dowiedz się, jak rodzice mogą wpływać na rozwój emocjonalny dziecka. Poznaj sposób, w jaki można uczyć dziecko wyrażania emocji.

Nasz ekspert radzi, jak pomóc dziecku, by swobodnie wyrażało swoje emocje.

niemowlę, płacz, emocje
Wychowanie
Emocje dziecka: jak zrozumieć i jak pomóc dziecku radzić sobie z emocjami?
Twoje dziecko potrafi w jednej chwili zamienić wielką radość w łzy. A zanim się zorientujesz, znów zaczyna się śmiać. Dziecięce emocje zaskakują nie tylko ciebie, ale też samego malucha. Jak zrozumieć dziecięce emocje? Jak pomóc dziecku radzić sobie ze złością, smutkiem, wstydem czy nieśmiałością?

Małe dziecko głęboko przeżywa każdą emocję, nie tylko psychicznie, ale fizycznie. Jeśli odczuwa radość, klaszcze w dłonie, potrząsa główką – masz wrażenie, że całe promienieje. W chwili smutku jego płacz staje się niezwykle przejmujący, oddech przyspiesza, a ciało zaczyna drżeć. Z czasem przybywa sytuacji, w której dziecko przeżywa i okazuje rozmaite emocje. Jak je zrozumieć i jak pomóc maluchowi radzić sobie z tym, co czuje w najtrudniejszych momentach?  Spis treści: 1.  Emocje dziecka: jak je zrozumieć? Smutek Gniew Nieśmiałość Złość Wstyd Zazdrość 2.  Zabawy, które pomagają poznawać emocje 3. Co robić, gdy emocje biorą górę? 4.  Jak rozmawiać z dzieckiem o śmierci? Emocje dziecka: jak je zrozumieć? Pierwszym objawem emocjonalnego zachowania u dziecka, z jakim już pewnie miałaś do czynienia, jest stan ogólnego podniecenia noworodka. Z czasem maluszek zaczyna okazywać zmieniające się w niezwykle szybkim tempie reakcje zadowolenie–niezadowolenie. Niemal natychmiast przechodzi z jednego stanu w drugi. Jego uczucia są skrajne, nie potrafi nad nimi zapanować. Nie rozumie, co się z nim dzieje. Równie silnie reaguje na błahe zdarzenia, jak na poważne sytuacje. Jego uwaga jest krótkotrwała i łatwo ją rozproszyć. Każdy maluch przeżywa właściwe dla swojego wieku problemy, napięcia i stresy. Aby się ich pozbyć: krzyczy, płacze, rzuca zabawkami czy ssie palec. Przyjrzyj się opisanym przez nas sytuacjom i zobacz, jak reagować, kiedy dziecko nie radzi sobie z emocjami. Smutek Piotruś ma 18 miesięcy. Po południu staje się nagle smutny. Nie chce dłużej się bawić i reaguje krzykiem na próby wyjścia na spacer – opowiada Ania. Małe dzieci są na ogół radośnie nastawione do życia. Jeśli popadają w smutek lub przygnębienie, mają swoje...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Kobieta czyta książkę
Zakupy
Tej książce ufają miliony rodziców! Czy masz ją na półce?
Partner
łojotokowe zapalenie skóry
Pielęgnacja
Test zakończony sukcesem! 99% osób poleca te kosmetyki
Partner
Polecamy
Porady
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
ukraińskie imiona
Imiona
Ukraińskie imiona: męskie i żeńskie + tłumaczenie imion ukraińskich
Joanna Biegaj
cytaty na urodziny
Cytaty i przysłowia
Mądre i piękne cytaty na urodziny –​ 22 sentencje urodzinowe
Joanna Biegaj
Ile dać na Chrzest?
Święta i uroczystości
Ile wypada dać na chrzciny w 2022 roku? – kwoty dla rodziny, chrzestnych i gości
Luiza Słuszniak
gdzie nad morze z dzieckiem
new badge ranking small
Niemowlę
Gdzie nad morze z dzieckiem? TOP 10 sprawdzonych miejsc dla rodzin z maluchami
Hanna Szczesiak
ospa u dziecka a wychodzenie na dwór
Zdrowie
Ospa u dziecka a wychodzenie na dwór: jak długo będziecie w domu? Czy podczas ospy można wychodzić?
Milena Oszczepalińska
5 dni opieki na dziecko
Prawo i finanse
5 dni opieki (urlop na dziecko) – wszystko, co trzeba wiedzieć o nowym urlopie
Joanna Biegaj
pesel po 2000
Prawo i finanse
PESEL po 2000 - zasady jego ustalania
Agnieszka Majchrzak
hiszpańskie imiona
Imiona
Najczęściej nadawane hiszpańskie imiona - ich znaczenie oraz polskie odpowiedniki
Joanna Biegaj
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Urlop ojcowski
Prawo i finanse
Urlop ojcowski 2022: ile dni, ile płatny, wniosek, dokumenty
Magdalena Drab
przedmioty w 4 klasie
Aktualności
Jakie są przedmioty w 4 klasie szkoły podstawowej w roku szkolnym 2022/2023? [LISTA]
Ewa Janczak-Cwil
300 plus
Prawo i finanse
300 plus 2022 – dla kogo, kiedy składać wniosek?
Małgorzata Wódz
na komary dla niemowląt
Zdrowie
Co na komary dla niemowląt: co wolno stosować, czego unikać?
Ewa Janczak-Cwil
urwany kleszcz
Zdrowie
Urwany kleszcz: czy usuwać główkę kleszcza, gdy dojdzie do jej oderwania?
Ewa Janczak-Cwil
Bon turystyczn atrakcje dla dzieci
Czas wolny
Bon turystyczny – atrakcje dla dzieci, za które można płacić bonem
Ewa Janczak-Cwil
300 plus dla zerówki 2021
Aktualności
300 plus dla zerówki w 2022 roku – czy Dobry Start obejmuje sześciolatki?
Joanna Biegaj
rekrutacja do liceum
Wychowanie
Jak wygląda rekrutacja do liceum 2022/2023? Jak dostać się do dobrego liceum?
Joanna Biegaj