czat z prawnikiem
Prawo i finanse

Alimenty i ustalenie ojcostwa – odpowiedzi prawnika na wasze pytania

Czat z prawnikiem na profilu facebookowym babyonline.pl dotyczył życiowych, trudnych kwestii – ubiegania się o alimenty i ustalenia ojcostwa. Zainteresowanie było duże. Oto większość zadanych pytań i odpowiedzi naszego eksperta.

Na pytania dotyczące kwestii ustalenia ojcostwa i spraw związanych z alimentami odpowiada mgr prawa Anna Chmielnicka, prowadzi poradnictwo prawne w Krakowskim Centrum Terapii Uzależnień, interesuje się prawem rodzinnym.

Jestem w 9 miesiącu ciąży. Mój partner mnie zostawił - twierdzi, że dziecko nie jest jego, choć ja mam pewność 100% (z nikim innym nie spałam, a on był moim pierwszym mężczyzną). Czy w akcie urodzenia mogę podać jego nazwisko jako ojca, mimo że on się na to nie zgadza? Czy mogę go jakoś zmusić do przyznania się do ojcostwa tego dziecka?

Jeśli dziecko ma nieustalonego ojca nosić ono będzie nazwisko matki.
Jeżeli nie zachodzi domniemanie, że ojcem dziecka jest mąż matki, dane dotyczące osoby ojca w akcie stanu cywilnego wpisuje się tylko w razie uznania dziecka przez ojca lub sądowego ustalenia ojcostwa.
Oznacza to, że jeśli partner nie uznał dziecka i nie było sądownie ustalone ojcostwo, w akcie urodzenia dziecka wpisuje się jako imię ojca – imię wskazane przez przedstawiciela ustawowego dziecka (matkę), a w razie braku takiego wskazania – jedno z imion zwykle w kraju używanych oraz jako nazwisko ojca i jego nazwisko rodowe – nazwisko matki, z odpowiednią adnotacją w rubryce „Uwagi”.
Jednocześnie może pani wystąpić do sądu rodzinnego z powództwem o ustalenie ojcostwa. Wówczas sąd po przeprowadzeniu dowodów, np., z badania DNA ustali czy pozwany faktycznie jest ojcem dziecka.
Więcej o tym przeczytajcie: Jak przebiega proces ustalenia ojcostwa?

Mój znajomy jest kilka lat po rozwodzie, ma zasądzone alimenty, ale ostatnio stracił pracę i nie może ich regularnie płacić. Jego była żona chce pozwać o alimenty dziadków - rodziców znajomego. Dziadkowie starają się pomagać wnukowi i jego mamy, ale boją się, że alimenty poważnie nadszarpią ich budżet. Jakie kroki mogą podjąć w tej sprawie?

Z reguły obowiązek alimentacyjny wobec dzieci spełniają jego rodzice. Możliwe jest jednak dochodzenie alimentów od dziadków dziecka. W takim przypadku, konieczne jest wykazanie przez osobę dochodzącą takich świadczeń, że nie jest możliwe uzyskanie alimentów od ojca dziecka, a matka dziecka jednocześnie nie jest w stanie zaspokoić jego usprawiedliwionych potrzeb, czyli po prostu gdy brakuje jej pieniędzy na utrzymanie siebie i dziecka. Jeśli w takiej sytuacji dziecko znajduje się w niedostatku (czyli nie ma zaspokojonych najbardziej podstawowych potrzeb), sąd może takie alimenty od dziadków zasądzić.
Natomiast wysokość alimentów zależeć będzie w takiej sytuacji również od majętności dziadków dziecka i tego czy zajmują się dzieckiem. Jeśli kupują mu prezenty, opłacają wycieczki i razem spędzają czas, to także w ten sposób realizują swój obowiązek alimentacyjny. Innymi słowy: skoro zajmują się oni dzieckiem, to mogą przed sądem podnosić, że w ten sposób realizują swój obowiązek względem wnuka. Co ważne, jeśli sąd rozpozna sprawę przeciwko dziadkom ze strony ojca, również bada sytuację dziadków dziecka ze strony matki, bowiem jeśli dziecko jest w niedostatku – to dla sądu jest ważna nie tylko sytuacja pozwanych dziadków ale i dziadków „z drugiej strony”. Bardzo często w sprawach tego rodzaju, zasądzane są zatem bardzo niewysokie kwoty alimentów, choć nie jest to regułą. Wszystko zależy od okoliczności danej sprawy.

Mam 4-letniego syna ojciec płaci regularnie alimenty. Pomijam fakt, że z dzieckiem raz na rok sie widuje.
Chciałabym starać sie o podwyżkę.  Co robić? Ojciec dziecka straszy mnie, że nic nie dostanęm że weźmie prawnika i nie będzie podwyżki alimentów. Proszę o pomoc. Bo nigdy nie starałam sie o to. 400 zł to dla nas mało.

Może Pani wystąpić do sądu rodzinnego (sądu rejonowego wydziału rodzinnego i nieletnich) z powództwem o podwyższenie alimentów. Na uzasadnienie takiego żądania należy opisać zmianę sytuacji dziecka od czasu ustalenia alimentów na dziecko na kwotę 400 zł.
Do pozwu należy dołączyć

  • zaświadczenia o zarobkach,
  • faktury zaświadczenia z poradni lekarskiej,
  • szkoły.

Jeśli jednak wcześniej sąd nie zajmował się Pani sprawą i ojciec dziecka płacił alimenty dobrowolnie, należy wnieść pozew o alimenty i opisać, że kwota 400 zł nie wystarcza na usprawiedliwione potrzeby dziecka, dołączając do pozwu podobne dokumenty jak w sprawie o podwyższenie alimentów. W sprawach o alimenty nie wnosi się opłat od pozwu.

Jestem w związku małżeńskim, ale już od kilku lat nie żyję z mężem. Nie możemy się rozwieść ze względu na sprawy majątkowe. Mąż uważa, że skoro odeszłam, to nic mi się nie należy, ja z kolei chciałabym, aby podział był pół na pół. Obecnie jestem w ciąży z nowym partnerem, dziecko pojawi się na świecie za miesiąc. Mój mąż straszy mnie, że dziecko formalnie będzie jego i dopóki nie zgodzę się na jego warunki będzie utrudniał mi życie i podejmowanie decyzji dotyczących dziecka. Czy jego groźby są realne? Czy mogę sądownie udowodnić, że to nie on jest ojcem mojego dziecka? I kiedy powinnam to zrobić: zanim dziecko się urodzi czy po porodzie?

Na wstępie wskazać należy, że jeśli dziecko rodzi się w czasie trwania małżeństwa to domniemywa się, że jego ojcem jest mąż matki. Takie domniemanie może być obalone w postępowaniu o zaprzeczenie ojcostwa. Sąd, który rozpozna sprawę ustali, czy mąż matki dziecka jest jego rodzicem biologicznym czy też nie.
Jeśli matka jest pewna, że dziecko pochodzi z jej pozamałżeńskiego związku – celowym jest przeprowadzenie sprawy o zaprzeczenie ojcostwa przed sprawą rozwodową.
W przypadku gdyby rozwód miał być orzeczony przed rozpoznaniem sprawy o zaprzeczenie ojcostwa, sąd rozwodowy byłby związany domniemaniem pochodzenia dziecka z małżeństwa. Skutkiem tego, sąd miałby obowiązek orzekać w wyroku rozwodowym także o kwestii władzy rodzicielskiej, kontaktów i alimentów na rzecz dziecka. W sytuacji, gdy dziecko nie pochodzi z małżeństwa, rozwodzący się mąż jego matki nie powinien być obciążony alimentami. Z drugiej strony, skoro nie jest on ojcem biologicznym to nie powinien mieć wpływu na proces jego wychowania, rozwoju. W polskim prawie obowiązuje zasada prawdy obiektywnej w przypadku kwestii pochodzenia dzieci – co oznacza, że sądy powinny dążyć do tego aby figurujący w aktach stanu cywilnego ojciec dziecka był tym biologicznym, a nie domniemanym.
Sprawę o zaprzeczenie ojcostwa należy wnieść do sądu po urodzeniu dziecka.

Polub profil babyonline.pl na Facebooku. Tam znajdziesz informacje o innych czatach z ekspertami!

Co sądzisz o ojcach niepłacących alimentów? [SONDA ULICZNA]

alimenty smutne dziecko
Fotolia.pl
Prawo i finanse
Jak uzyskać alimenty na dziecko: w sądzie, przez komornika, czy z funduszu alimentacyjnego
Co zrobić, gdy ojciec/matka dziecka miga się od płacenia alimentów? Podpowiadamy krok po kroku, co powinnaś zrobić, by dostać pieniądze należne na dziecko.

Nie miej wyrzutów, że prosisz o pieniądze. Pamiętaj, że walczysz dla dziecka Zgodnie z prawem oboje rodzice powinni dbać o utrzymanie dziecka . Jeśli ty zajmujesz się nim na co dzień, wypełniasz swój obowiązek opieki. Drugi z rodziców powinien natomiast płacić na jego potrzeby. Dobrze, jeśli robi to dobrowolnie. Bywa jednak, że uchyla się od tego obowiązku, wymyślając różne wymówki. Wtedy musisz ustalić alimenty przez sąd. I nie ma znaczenia, czy jesteś mężatką/żonaty, czy samotną mamą/tatą. Podpowiadamy, co powinnaś/powinieneś zrobić, by dostać należne dziecku pieniądze .   Krok 1: Jak złożyć pozew? Pozew możesz napisać sama/sam albo skorzystać z gotowego wzoru. Jeśli masz problem z napisaniem pozwu, możesz skorzystać z gotowego wzoru. Pobierz wzór ze strony: Pozew o alimenty:wzór. W pozwie należy podać:  Imię i nazwisko dziecka oraz twoje dane, jako jego przedstawiciela ustawowego; Dane pozwanego, czyli ojca/matki dziecka; Wartość przedmiotu sporu, to znaczy kwotę alimentów , o jakie się ubiegasz (masz prawo domagać się pieniędzy za okres nie dłuższy niż trzy lata wstecz). Takie żądanie musisz uzasadnić. Opisz krótko swoje warunki (gdzie pracujesz, ile zarabiasz) oraz sytuację, w jakiej jest drugi rodzic dziecka (wskaż źródła i kwoty dochodów, jakie osiąga, opisz jego stan majątkowy, np. czy posiada własne mieszkanie). Nie zapomnij zaznaczyć, że prosisz o rozpatrzenie sprawy pod twoją nieobecność (możesz nie móc przyjść na rozprawę). Koniecznie własnoręcznie podpisz pozew. Do pozwu dołącz: Skrócony odpis aktu zawarcia małżeństwa, Skrócony odpis aktu urodzenia dziecka (dzieci), Skrócony odpis rozwodu lub orzeczenia o separacji, Zupełny odpis aktu urodzenia dziecka, gdy jest pozamałżeńskie, Zaświadczenie o zarobkach z twojego zakładu pracy lub zaświadczenie, że jesteś osobą...

tata, noworodek
Prawo i finanse
Gdy trzeba ustalić ojcostwo
Co zrobić, jeżeli trzeba ustalić ojcostwo dziecka? Kiedy mąż nie jest uznany za ojca? Czy uznanie ojcostwa można unieważnić? Na te i więcej tematów czytaj dalej.

Przede wszystkim mąż Jeśli dziecko urodziło się w małżeństwie, za ojca "z urzędu" zostanie uznany mąż. Ma to miejsce nawet wtedy, kiedy małżonkowie ze sobą nie żyją. Podstawą do stwierdzenia, że ojcem dziecka nie jest mąż kobiety, jest albo rozwód, albo orzeczona przez sąd separacja. Jeśli kobieta będąc w ciąży rozwiodła się, a dziecko urodziło się nie później niż 300 dni od rozwodu, nadal uważa się, że ojcem tego dziecka jest jej były mąż. Jeśli jednak w czasie tych 300 dni kobieta wyszła powtórnie za mąż, za ojca dziecka będzie uznawany jej nowy małżonek. Jeśli dziecko urodziło się w małżeństwie, ale przed upływem 180 dni od jego zawarcia (czyli panna młoda musiała iść do ślubu w ciąży), a mąż złoży oświadczenie, że to nie jego dziecko, wówczas nie będzie uznany za ojca. Jego oświadczenie na nic się jednak nie zda, jeśli wiedział o ciąży i mimo to się ożenił lub współżył ze swoją przyszłą żoną, kiedy dziecko zostało poczęte. To można udowodnić w sądzie. Można domniemanemu ojcostwu danego mężczyzny zaprzeczyć lub je ustalić w postępowaniu sądowym. To nie jest ojciec Postępowanie o zaprzeczenie ojcostwa może zostać wytoczone przez wszystkie zainteresowane tym osoby i prokuratora. Domniemany ojciec ma na to sześć miesięcy od momentu, kiedy dowiedział się o urodzeniu dziecka. Matka dziecka może wytoczyć takie powództwo tylko w ciągu sześciu miesięcy od jego urodzenia. Może to zrobić także samo dziecko po dojściu do pełnoletności. Śmierć rodzica nie jest przeszkodą do przeprowadzenia procesu. Prokurator, jako stróż praworządności, może to zrobić zawsze. Jeśli sąd uzna powództwo o zaprzeczenie ojcostwa za uzasadnione, mężczyzna traci władzę rodzicielską i nie musi płacić alimentów. Mężczyzna uznaje dziecko Jeśli nie ma domniemania, że ojcem jest mąż matki, więc nie ma nikogo, kto oficjalnie...

alimenty, sprawy rodzinne, pieniądze
Fotolia
Prawo i finanse
Sprawa o alimenty: gdy miejsce pobytu rodzica nie jest znane
Co zrobić, gdy nieznany jest adres osoby pozwanej o alimenty? Czy można w takiej sytuacji wnioskować o ustanowienie kuratora? Jaką rolę pełni taki kurator i kto nim może być? Wyjaśnia prawniczka Aleksandra Partyka.

Jedna z naszych czytelniczek napisała: "Złożyłam do sądu pozew o alimenty i zostałam wezwana do wskazania aktualnego adresu zamieszkania pozwanego w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu pozwu. Nie znam tego adresu, co mam zrobić?" Aleksandra Partyk: W każdym pozwie lub wniosku kierowanym do sądu należy podać aktualny adres osoby pozwanej , aby mogła ona brać udział w postępowaniu i przedstawić swoje stanowisko. Brak takiego adresu jest tzw. brakiem formalnym pozwu lub wniosku. Oznacza to, że sąd będzie wzywał do jego uzupełnienia w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu wniosku. Jeśli adres nie zostanie wskazany w tym terminie, pismo zostanie zwrócone i sąd nie zajmie się sprawą. Czasami jednak nie można ustalić aktualnego adresu osoby pozwanej, gdyż osoba ta wyprowadziła się i nie przekazała nikomu informacji o miejscu swojego pobytu. Podobna sytuacja ma miejsce, jeśli taka osoba jest uznana za zaginioną lub poszukiwaną listem gończym. W takim przypadku osoba inicjująca postępowanie sądowe może skorzystać z instytucji kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego lub uczestnika. Czemu służy instytucja kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu strony? Aleksandra Partyk: Jeśli nie jest możliwe ustalenie aktualnego adresu pozwanego lub uczestnika postępowania, nie jest możliwe nadanie biegu sprawie. Oznaczałoby to w praktyce niemożność wydania wyroku w sprawie o alimenty czy postanowienia o władzy rodzicielskiej, na przykład wtedy, gdy ojciec dziecka się ukrywa. Dlatego też przepisy kodeksu postępowania cywilnego pozwalają na prowadzenie takiej sprawy sądowej z udziałem kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu, która będzie ją reprezentowała. Warto przeczytać: Alimenty i ustalenie ojcostwa – odpowiedzi prawnika na wasze pytania Co zrobić żeby sąd ustanowił kuratora dla pozwanego (np. w sprawie o alimenty)? Aleksandra Partyk: Jeśli nie...

Nasze akcje
dziecko na szczepieniu
O szczepieniach
Szczególne znaczenie szczepień przeciw pneumokokom u niemowląt i dzieci w dobie pandemii COVID-19
Partner
mata na piknik
Pielęgnacja
Jedziecie na piknik? Oto 6 wskazówek, dzięki którym się uda
Partner
częste oddawanie moczu u dziecka
Zakupy
Szukasz najlepszego nocnika dla dziecka? Sprawdź nasz ranking!
Partner
Podróże z Marko BeSafe
Rozwój
Oto sposób na przewożenie dziecka 5 razy bezpieczniej niż dotąd!
Partner
Polecamy
Porady
jak ubierać noworodka latem
Noworodek
Jak ubierać noworodka latem, żeby go nie przegrzać?
Małgorzata Wódz
Nowe urlopy dla rodziców
Prawo i finanse
Nowe urlopy dla rodziców w 2022 roku: od kiedy więcej dni wolnych?
Małgorzata Sztylińska-Kaczyńska
Bon turystyczny: jak wykorzystać w 2022?
Aktualności
Gdzie można wykorzystać bon turystyczny – lista podmiotów + zmiany przepisów
Ewa Janczak-Cwil
Rabarbar w ciąży
Dieta w ciąży
Czy w ciąży można jeść rabarbar? Tak, ale trzeba pamiętać o jednej rzeczy
Luiza Słuszniak
imiona unisex
Imiona
Imiona unisex – jak nazwać dziecko bez wskazywania na płeć? 168 propozycji!
Ewa Janczak-Cwil
biegunka w ciąży
Zdrowie w ciąży
Biegunka w ciąży: przyczyny i leczenie rozwolnienia w ciąży i przed porodem
Ewa Janczak-Cwil
bon turystyczny do kiedy
Aktualności
Bon turystyczny 2022 – ważność bonu. Do kiedy można wykorzystać?
Małgorzata Wódz
zapłodnienie
Starania o dziecko
Zapłodnienie: przebieg, objawy, kiedy dochodzi do zapłodnienia
Magdalena Drab
Czop śluzowy
Przygotowania do porodu
Czop śluzowy – co to, jak wygląda, kiedy odchodzi?
Joanna Biegaj
wyprawka noworodka
Niemowlę
Wyprawka dla noworodka na lato: ubranka i rzeczy do szpitala [LISTA ZAKUPÓW]
Małgorzata Wódz
uczulenie na jad pszczeli / uczulenie na jad osy
Zdrowie
Uczulenie na jad pszczeli i jad osy: objawy, co robić i jak przebiega leczenie
Katarzyna Pinkosz
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania
Dieta w ciąży
Szparagi w ciąży: czy można jeść, właściwości, przeciwwskazania 
Luiza Słuszniak
jak pobrać bon turystyczny
Prawo i finanse
Jak pobrać i aktywować bon turystyczny: instrukcja rejestracji na PUE ZUS (krok po kroku)
Milena Oszczepalińska
domowe sposoby na komary
Aktualności
Domowe sposoby na komary: co robić, żeby komary nie gryzły?
Joanna Biegaj
twardy brzuch w ciąży
Zdrowie w ciąży
Twardy brzuch w ciąży – kiedy napięty brzuch jest powodem do niepokoju?
Ewa Cwil
plan porodu
Lekcja 2
Plan porodu: jak go napisać, czy jest obowiązkowy? Wzór do druku
Małgorzata Wódz
pozytywny test ciążowy
Ciąża
Pozytywny test ciążowy – co dalej? Kiedy test ciążowy jest fałszywie pozytywny?
Joanna Biegaj
plamienie implantacyjne
Objawy ciąży
Plamienie implantacyjne: co to jest, jak wygląda, ile trwa? Czy zawsze występuje w ciąży?
Małgorzata Wódz