BMI (Body Mass Index), inaczej nazywany wskaźnikiem masy ciała, a dawniej antropometrycznym współczynnikiem masy ciała, służy do oceny ryzyka związanego z wystąpieniem chorób towarzyszących nadmiernemu otłuszczeniu ciała. Powstał w 1832 roku. Jego twórcą był Adolphe Quatelet, który zaobserwował, że masa ludzkiego ciała wzrasta proporcjonalnie do kwadratu wzrostu człowieka. Na tej podstawie stworzył wzór, który do dzisiaj wykorzystywany jest w kalkulatorach BMI. BMI kobiet i BMI mężczyzn oblicza się w ten sam sposób, uzyskane wyniki interpretuje się tak samo dla obu płci.
WIDEO…
Ocena stanu odżywienia organizmu na podstawie BMI nie jest doskonała. Z dużą ostrożnością należy podchodzić do interpretacji uzyskanych tą drogą wyników w przypadku ludzi starszych, zniedołężniałych i osób o atletycznej budowie ciała. Nie oblicza się BMI w przypadku kobiet w ciąży i nie można na tych samych, co w przypadku dorosłych, zasadach interpretować wyników BMI dzieci i młodzieży do lat 19.
Jak obliczyć BMI
Do skorzystania z kalkulatora BMI potrzebne są dwie wartości: masa ciała wyrażona w kilogramach oraz wzrost wyrażony w metrach. Po wpisaniu ich do kalkulatora poznasz swoje BMI. Wzór na obliczanie BMI jest jeden dla kobiet i mężczyzn.
BMI wzór: BMI = masa ciała [kg] : wzrost2 [m]
BMI u dzieci: Wzór na obliczanie BMI nadaje się wyłącznie dla osób dorosłych. U dzieci do oceny masy ciała stosuje się siatki centylowe
Prawidłowe BMI
Skala wyników wartości wskaźnika BMI została podzielona na przedziały, które pozwalają ocenić, czy masa ciała jest prawidłowa oraz czy istnieje ryzyko wystąpienia chorób związanych z nadmiernym otłuszczeniem ciała. Prawidłowe BMI wynosi od 18,5 do 24,99
BMI normy - interpretacja wartości wskaźnika BMI:
BMI poniżej 18,49 – oznacza niedowagę i minimalne ryzyko wystąpienia chorób związanych z otyłością, ale istniejące ryzyko wystąpienia innych problemów zdrowotnych. W ramach tych widełek BMI uszczegóławia się w następujący sposób:
- BMI 17-18,49 – niedowaga
- BMI 16-16,99 – wychudzenie
- BMI poniżej 16 – organizm wygłodzony
- BMI 18,5-24,99 – to optymalna czyli prawidłowa masa ciała, która oznacza minimalne ryzyko chorób związanych z otyłością i innych problemów zdrowotnych.
BMI 25-29,99 – oznacza nadwagę i średnie ryzyko wystąpienia chorób związanych z otyłością.
- BMI powyżej 30 – wskazuje na otyłość. Ryzyko wystąpienia chorób z nią związanych ocenia się w następujący sposób:
- BMI 30-34,99 – otyłość I stopnia związana z wysokim ryzykiem wystąpienia chorób towarzyszących otyłości
- BMI 35-39,99 – otyłość II stopnia (duża) związana z bardzo wysokim ryzykiem chorób towarzyszących otyłości
- BMI powyżej 40 – otyłość III stopnia (chorobliwa) związana z ekstremalnie wysokim ryzykiem wystąpienia chorób towarzyszących otyłości.
BMI normy - tabela
Czy BMI zależy od wieku?
Wskaźnik BMI warto odnieść do wieku, aby dodatkowo trafniej ocenić, czy masa ciała jest prawidłowa. Z poniższych norm prawidłowego BMI w zależności od wieku wynika, że wraz z upływem czasu norma się zmienia – wartość optymalnego BMI rośnie co 10 lat. To oznacza, że dopuszczalny jest niewielki wzrost masy ciała na przestrzeni życia.
Optymalne BMI w zależności od wieku wynosi:
- 19-24 lata – BMI 19-24
- 25-34 lata – BMI 20-25
- 35-44 lata – BMI 21-26
- 45-54 lata – BMI 22-27
- 55-64 lata – BMI 23-28
- ponad 64 lata – BMI 24-29.
BMI dla dzieci
Samo BMI w przypadku dzieci jest niemiarodajną informacją. Dlatego lekarze w ocenie masy ciała dzieci nie posługują się BMI, ale siatkami centylowymi. Wszystko dlatego, że prawidłowa masa ciała dziecka zależy nie tylko od wzrostu dziecka, ale też od jego wieku i płci, a tych parametrów nie uwzględnia wzór służący do obliczania BMI.
Zatem jak interpretuje się BMI u dzieci? Samo BMI oblicza się tak samo jak w przypadku dorosłych. Jednak uzyskany w ten sposób wynik trzeba odnieść do odpowiedniej dla płci dziecka siatki centylowej BMI dzieci. Na niej sprawdza się, w którym miejscu na siatce lokuje się BMI i dziecka i dopiero na tej podstawie wiadomo, czy wartość ta mieści się w normie, czy dziecko jest zbyt szczupłe czy otyłe.
Kalkulator BMI - wiarygodność wyników
Choć wskaźnik BMI stosowany jest przez WHO do oceny ryzyka wystąpienia chorób związanych z otyłością u osób dorosłych, to nie w każdym przypadku jego wskazania są trafne, miarodajne.
Co trzeba wiedzieć o kalkulatorze BMI:
Kalkulator BMI najczęściej bierze pod uwagę jedynie wzrost i masę ciała, rzadko interpretuje wyniki w odniesieniu do wieku.
Kalkulator BMI nie bierze pod uwagę typu budowy ciała ani stanu zdrowia. Tymczasem zwiększona masa ciała może wynikać nie tylko z dużej zawartości tłuszczu w ciele, ale też z dużej masy mięśniowej, dużej masy kostnej lub z obrzęków (duża zawartość wody w przestrzeni międzykomórkowej). W związku z tym szacuje się, że nawet 30 proc. kobiet może uzyskać fałszywą interpretację swojej masy ciała, stosując kalkulatory BMI.
Kalkulator BMI - czym uzupełnić wynik
Aby upewnić się, czy masa ciała jest prawidłowa, poza obliczeniem wyniku BMI warto jeszcze zrobić dwie rzeczy:
1. Sprawdzić stosunek obwodu talii do obwodu bioder, czyli tzw. współczynnika WHR.
WHR = obwód talii [cm] : obwód bioder [cm].
Jeśli u kobiet wynosi on więcej niż 0,85, a u mężczyzn więcej niż 1,0, mówi się o otyłości brzusznej.
2. Obliczyć zawartość tkanki tłuszczowej w ciele na podstawie pomiarów fałdów tłuszczowych – badanie takie zwykle można przeprowadzić w klubach fitness lub u niektórych dietetyków.
Sprawdź także:
